{"id":25350,"date":"2026-06-16T18:22:46","date_gmt":"2026-06-16T16:22:46","guid":{"rendered":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/?page_id=25350"},"modified":"2026-06-16T18:34:40","modified_gmt":"2026-06-16T16:34:40","slug":"david-hockney","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/david-hockney\/","title":{"rendered":"David Hockney"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney\">David Hockney<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0<\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<div class=\"infobox_v3 infobox infobox--frwiki noarchive large\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"entete icon artiste\">\n<div style=\"text-align: center;\">\u00a0<\/div>\n<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\n<div class=\"images\"><span class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:David_Hockney_in_Washington_Square_Park_(1977).jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element mw-file-upright aligncenter\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/9f\/David_Hockney_in_Washington_Square_Park_%281977%29.jpg\/250px-David_Hockney_in_Washington_Square_Park_%281977%29.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/9\/9f\/David_Hockney_in_Washington_Square_Park_%281977%29.jpg 2x\" width=\"524\" height=\"700\" data-file-width=\"455\" data-file-height=\"607\" \/><\/a><\/span><\/div>\n<div class=\"legend\" style=\"text-align: center;\">En\u00a0<time>1977<\/time>.<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<div class=\"infobox_v3 infobox infobox--frwiki noarchive large\" style=\"text-align: justify;\">\n<div>\u00a0<\/div>\n<table>\n<tbody>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Naissance<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p569\"><time class=\"nowrap date-lien\" datetime=\"1937-07-09\" data-sort-value=\"1937-07-09\"><a title=\"9 juillet\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/9_juillet\">9<\/a><a title=\"Juillet 1937\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Juillet_1937\">juillet<\/a><a title=\"1937\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1937\">1937<\/a><\/time><\/span><br \/>\n<span class=\"wd_p19\"><a title=\"Bradford\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bradford\">Bradford<\/a><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">D\u00e9c\u00e8s<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p570\"><time class=\"nowrap date-lien\" datetime=\"2026-06-11\" data-sort-value=\"2026-06-11\"><a title=\"11 juin\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/11_juin\">11<\/a><a title=\"Juin 2026\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Juin_2026\">juin<\/a><a title=\"2026\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2026\">2026<\/a><\/time><\/span>\u00a0(\u00e0 88\u00a0ans)<br \/>\n<span class=\"wd_p20\"><a title=\"Londres\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Londres\">Londres<\/a><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">P\u00e9riode d&rsquo;activit\u00e9<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><time class=\"date-lien\" datetime=\"1963\" data-sort-value=\"1963\"><a title=\"1963\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1963\">1963<\/a><\/time>&#8211;<wbr \/><span class=\"wd_p2032\"><time class=\"date-lien\" datetime=\"2026\" data-sort-value=\"2026\"><a title=\"2026\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2026\">2026<\/a><\/time><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Nationalit\u00e9<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><a title=\"Royaume-Uni\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royaume-Uni\">britannique<\/a><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Activit\u00e9<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><a title=\"Artiste peintre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Artiste_peintre\">peintre<\/a>,\u00a0<a title=\"Gravure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gravure\">graveur<\/a>,\u00a0<a title=\"Photographe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Photographe\">photographe<\/a><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Formation<\/th>\n<td class=\"\">\n<div>Bradford College<br \/>\n<a title=\"Royal College of Art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royal_College_of_Art\">Royal College of Art<\/a><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Ma\u00eetre<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p1066\">Frank Lisle\u00a0<small>(<a class=\"extiw\" title=\"en:Frank Lisle\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Frank_Lisle\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article sur Wikip\u00e9dia en anglais\">en<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Repr\u00e9sent\u00e9 par<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p1875\">Galerie Lelong\u00a0<small>(<a class=\"extiw\" title=\"d:Q24192775\" href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q24192775\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Voir l'\u00e9l\u00e9ment Wikidata correspondant\">d<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Lieux de travail<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p937\"><a title=\"Londres\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Londres\">Londres<\/a>,\u00a0<a title=\"Hambourg\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hambourg\">Hambourg<\/a>,\u00a0<a title=\"Bridlington\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bridlington\">Bridlington<\/a>,\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>,\u00a0<a title=\"Los Angeles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Los_Angeles\">Los Angeles<\/a>,\u00a0<a title=\"Rumesnil\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Rumesnil\">Rumesnil<\/a><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Mouvement<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><a title=\"Pop art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pop_art\">pop art<\/a><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Influenc\u00e9 par<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><a title=\"Pablo Picasso\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pablo_Picasso\">Pablo Picasso<\/a>,\u00a0<a title=\"Francis Bacon (peintre)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francis_Bacon_(peintre)\">Francis Bacon<\/a><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Distinctions<\/th>\n<td class=\"\">\n<div>\n<div class=\"toccolours mw-collapsible mw-collapsed mw-made-collapsible\"><b>Liste d\u00e9taill\u00e9e<\/b><\/p>\n<div class=\"mw-collapsible-content\" hidden=\"until-found\"><span class=\"wd_p166\"><\/p>\n<p>\n<\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Site web<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p856\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.hockney.com\/\" rel=\"nofollow\">www.hockney.com<\/a><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<table>\n<caption>\u0152uvres principales<\/caption>\n<tbody>\n<tr class=\"\">\n<td class=\"\">\n<div><i><a title=\"A Bigger Splash\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/A_Bigger_Splash\">A Bigger Splash<\/a><\/i>,\u00a0<i>The Arrival of Spring in Woldgate<\/i><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p class=\"navbar noprint bordered navigation-not-searchable\"><span class=\"plainlinks\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=David_Hockney&amp;veaction=edit&amp;section=0\" data-mw-original-href=\"\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=David_Hockney&amp;veaction=edit&amp;section=0\">modifier<\/a>\u00a0&#8211;\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=David_Hockney&amp;action=edit&amp;section=0\" data-mw-original-href=\"\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=David_Hockney&amp;action=edit&amp;section=0\">modifier le code<\/a>\u00a0&#8211;\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"d:Q159907\" href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q159907\">modifier Wikidata<\/a><\/span><a title=\"Documentation du mod\u00e8le\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mod%C3%A8le:Infobox_Artiste\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/38\/Info_Simple.svg\/20px-Info_Simple.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/38\/Info_Simple.svg\/40px-Info_Simple.svg.png 2x\" alt=\"Documentation du mod\u00e8le\" width=\"12\" height=\"12\" data-file-width=\"512\" data-file-height=\"512\" \/><\/a><\/p>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>David Hockney<\/b>, n\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap bday\" datetime=\"1937-07-09\" data-sort-value=\"1937-07-09\">9 juillet 1937<\/time>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Bradford\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bradford\">Bradford<\/a>\u00a0au Royaume-Uni et mort le\u00a0<time class=\"nowrap dday\" datetime=\"2026-06-11\" data-sort-value=\"2026-06-11\">11 juin 2026<\/time>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Londres\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Londres\">Londres<\/a>, est un\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Peinture d'art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Peinture_d%27art\">peintre<\/a>,\u00a0<a title=\"Portrait\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portrait\">portraitiste<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Peinture de paysage\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Peinture_de_paysage\">paysagiste<\/a>,\u00a0<a title=\"Dessinateur\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dessinateur\">dessinateur<\/a>,\u00a0<a title=\"Gravure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gravure\">graveur<\/a>,\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"D\u00e9corateur de th\u00e9\u00e2tre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/D%C3%A9corateur_de_th%C3%A9%C3%A2tre\">d\u00e9corateur<\/a>,\u00a0<a title=\"Photographe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Photographe\">photographe<\/a>\u00a0et th\u00e9oricien de l&rsquo;art britannique.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Figure majeure du mouvement\u00a0<a title=\"Pop art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pop_art\">pop art<\/a>\u00a0des\u00a0<a title=\"Ann\u00e9es 1960\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ann%C3%A9es_1960\">ann\u00e9es 1960<\/a>, il est l&rsquo;un des artistes britanniques les plus influents du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"20\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XX<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle. Utilisant des couleurs vives, acidul\u00e9es, Hockney peint des portraits et des paysages o\u00f9 se m\u00ealent peinture et photographie.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"David Hockney: A collection of 43 paintings (HD)\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/S6CONt95uY0?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Biographie\">Biographie<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Origines,_famille,_\u00e9tudes\">Origines, famille, \u00e9tudes<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap bday\" datetime=\"1937-07-09\" data-sort-value=\"1937-07-09\">9 juillet 1937<\/time>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Bradford\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bradford\">Bradford<\/a>\u00a0au Royaume-Uni<sup id=\"cite_ref-:0_1-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-:0-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, David Hockney est le quatri\u00e8me des cinq enfants d&rsquo;un couple modeste.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il s&rsquo;int\u00e9resse \u00e0 la peinture et s&rsquo;inscrit \u00e0 l&rsquo;\u00e9cole d&rsquo;arts plastiques de Bradford \u00e0 l&rsquo;\u00e2ge de onze ans<sup id=\"cite_ref-:0_1-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-:0-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Son p\u00e8re, qui avait fait une \u00e9cole de beaux-arts avant de renoncer \u00e0 sa passion, a \u00e9t\u00e9\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Objecteur de conscience\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Objecteur_de_conscience\">objecteur de conscience<\/a>\u00a0pendant la\u00a0<a title=\"Seconde Guerre mondiale\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Seconde_Guerre_mondiale\">Seconde Guerre mondiale<\/a>. David refuse quant \u00e0 lui de faire son service militaire de 1957 \u00e0 1959. Sa m\u00e8re est\u00a0<a title=\"Catholicisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Catholicisme\">catholique<\/a><sup id=\"cite_ref-VF_2-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-VF-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1959, il \u00e9tudie au\u00a0<a title=\"Royal College of Art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royal_College_of_Art\">Royal College of Art<\/a>\u00a0de Londres<sup id=\"cite_ref-:0_1-2\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-:0-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, o\u00f9 il rencontre\u00a0<a title=\"Allen Jones (artiste)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Allen_Jones_(artiste)\">Allen Jones<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Patrick Caulfield\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Patrick_Caulfield\">Patrick Caulfield<\/a>\u00a0; il en sort dipl\u00f4m\u00e9 en\u00a0<a title=\"1962\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1962\">1962<\/a>. Il commence sa carri\u00e8re de peintre et fait un premier voyage en\u00a0<a title=\"\u00c9gypte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89gypte\">\u00c9gypte<\/a>\u00a0comme\u00a0<a title=\"Dessinateur de presse\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dessinateur_de_presse\">dessinateur de presse<\/a>\u00a0pour le\u00a0<i><a title=\"The Sunday Times (Royaume-Uni)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/The_Sunday_Times_(Royaume-Uni)\">Sunday Times<\/a><\/i>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1964, il d\u00e9couvre la\u00a0<a title=\"Californie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Californie\">Californie<\/a>, les\u00a0<a title=\"Appareil photographique instantan\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Appareil_photographique_instantan%C3%A9\">instantan\u00e9s<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Polaroid Corporation\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Polaroid_Corporation\">Polaroid<\/a>, la\u00a0<a title=\"Peinture acrylique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Peinture_acrylique\">peinture acrylique<\/a>, les vastes villas et leurs piscines qui deviennent un motif dans beaucoup de ses \u0153uvres. Il s&rsquo;installe en Californie<sup id=\"cite_ref-:0_1-3\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-:0-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Il y rencontre\u00a0<a class=\"new\" title=\"Peter Schlesinger (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Peter_Schlesinger&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Peter Schlesinger<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"en:Peter Schlesinger\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Peter_Schlesinger\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0Peter Schlesinger\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a>, qui devient son amant et le sujet de nombreuses toiles. Il vit alors aux \u00c9tats-Unis jusqu&rsquo;en 1968.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Paris_et_Californie\">Paris et Californie<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Painted_Bollard,_Winchester_01.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element mw-file-upright\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/ce\/Painted_Bollard%2C_Winchester_01.jpg\/250px-Painted_Bollard%2C_Winchester_01.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/ce\/Painted_Bollard%2C_Winchester_01.jpg\/500px-Painted_Bollard%2C_Winchester_01.jpg 2x\" width=\"190\" height=\"320\" data-file-width=\"1216\" data-file-height=\"2048\" \/><\/a><figcaption><a title=\"Potelet\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Potelet\">Potelet<\/a>\u00a0de la ville de\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Winchester (Angleterre)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Winchester_(Angleterre)\">Winchester<\/a>\u00a0peint dans le style de\u00a0<i>A Bigger Splash<\/i>.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c9loign\u00e9 des courants les plus avant-gardistes, David Hockney pratique un art figuratif presque\u00a0<a title=\"Expressionnisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Expressionnisme\">expressionniste<\/a>\u00a0o\u00f9 se m\u00ealent portraits, photographies et vid\u00e9os.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1963, ann\u00e9e o\u00f9 il expose \u00e0 la\u00a0<a title=\"Biennale de Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Biennale_de_Paris\">Biennale de Paris<\/a>, ses \u0153uvres deviennent plus autonomes et plus autobiographiques. Il peint des\u00a0<a title=\"Autoportrait\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Autoportrait\">autoportraits<\/a>, des portraits de ses parents, d&rsquo;amis, des s\u00e9ries de sc\u00e8nes d&rsquo;int\u00e9rieur, de gar\u00e7ons sous la douche, de piscines, d&rsquo;animaux en bois, de voyages. Il peint plusieurs \u0153uvres faisant r\u00e9f\u00e9rence \u00e0 l&rsquo;<a title=\"Gay (identit\u00e9)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gay_(identit%C3%A9)\">homosexualit\u00e9 masculine<\/a>, comme\u00a0<i>We Two Boys Together Clinging<\/i>\u00a0(1961),\u00a0<i>Cleaning Teeth, Early Evening<\/i>\u00a0(1962)<sup id=\"cite_ref-3\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-3\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>Note 1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, qui figure deux hommes faisant un\u00a0<a title=\"69 (position sexuelle)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/69_(position_sexuelle)\">69<\/a>, ou encore\u00a0<i>Domestic Scene, Los Angeles<\/i>\u00a0(1963), repr\u00e9sentant deux gar\u00e7ons se douchant ensemble<sup id=\"cite_ref-VF_2-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-VF-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Il rencontre\u00a0<a title=\"Andy Warhol\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Andy_Warhol\">Andy Warhol<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"New York\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/New_York\">New York<\/a>\u00a0en 1963. Warhol lui rendra visite plus tard \u00e0\u00a0<a title=\"Los Angeles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Los_Angeles\">Los Angeles<\/a>\u00a0et lui aurait sugg\u00e9r\u00e9 de faire sa s\u00e9rie de piscines.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Homosexuel revendiqu\u00e9, il fr\u00e9quente des\u00a0<a title=\"Quartier gay\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Quartier_gay\">bars gays<\/a>. Il enseigne le dessin \u00e0 l&rsquo;<a title=\"Universit\u00e9 de l'Iowa\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Universit%C3%A9_de_l%27Iowa\">universit\u00e9 de l&rsquo;Iowa<\/a>, \u00e0 l&rsquo;<a title=\"Universit\u00e9 du Colorado \u00e0 Boulder\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Universit%C3%A9_du_Colorado_%C3%A0_Boulder\">universit\u00e9 du Colorado \u00e0 Boulder<\/a>\u00a0puis, en 1966, \u00e0 l&rsquo;<a title=\"Universit\u00e9 de Californie \u00e0 Los Angeles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Universit%C3%A9_de_Californie_%C3%A0_Los_Angeles\">universit\u00e9 de Californie \u00e0 Los Angeles<\/a><sup id=\"cite_ref-VF_2-2\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-VF-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Hockney revient vivre \u00e0 Londres en 1968 par amour pour Peter Schlesinger, au moment du\u00a0<i><a class=\"mw-redirect\" title=\"Swinging London\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Swinging_London\">Swinging London<\/a><\/i>.\u00a0<a title=\"Cecil Beaton\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cecil_Beaton\">Cecil Beaton<\/a>,\u00a0<a title=\"Rudolf Noureev\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Rudolf_Noureev\">Rudolf Noureev<\/a>\u00a0ou encore\u00a0<a title=\"John Gielgud\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/John_Gielgud\">John Gielgud<\/a>\u00a0viennent poser dans son appartement. Il s&rsquo;illustre aux pr\u00e9sentations des collections du couturier\u00a0<a class=\"new\" title=\"Ossie Clark (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Ossie_Clark&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Ossie Clark<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"en:Ossie Clark\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Ossie_Clark\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0Ossie Clark\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a>, dont il est l&rsquo;amant. Pour le magazine\u00a0<i><a title=\"Vanity Fair (magazine)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Vanity_Fair_(magazine)\">Vanity Fair<\/a><\/i>\u00a0:<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00ab\u00a0\u00c0 d\u00e9faut d&rsquo;avoir la notori\u00e9t\u00e9 de\u00a0<a title=\"Salvador Dal\u00ed\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Salvador_Dal%C3%AD\">Dali<\/a>\u00a0ou de\u00a0<a title=\"Pablo Picasso\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pablo_Picasso\">Picasso<\/a>, David Hockney s&rsquo;impose, au d\u00e9but des ann\u00e9es 1970, comme une figure majeure de la boh\u00e8me artistique internationale et d&rsquo;une certaine aristocratie d\u00e9viante des arts et des lettres, au m\u00eame titre que\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"William Burroughs\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/William_Burroughs\">William Burroughs<\/a>, Andy Warhol et\u00a0<a title=\"Francis Bacon (peintre)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francis_Bacon_(peintre)\">Francis Bacon<\/a>\u00a0\u00bb, \u00e0 une \u00e9poque o\u00f9 \u00ab\u00a0nombre de cr\u00e9ateurs continuent de bousculer les pr\u00e9jug\u00e9s moraux de la bourgeoisie en cette \u00e8re de contestation g\u00e9n\u00e9ralis\u00e9e<sup id=\"cite_ref-VF_2-3\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-VF-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.\u00a0\u00bb<\/p>\n<\/blockquote>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il s&rsquo;installe ensuite \u00e0 Paris pour y vivre. En 1973,\u00a0<a title=\"Jack Hazan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jack_Hazan\">Jack Hazan<\/a>\u00a0r\u00e9alise un documentaire-fiction qui lui est consacr\u00e9 intitul\u00e9\u00a0<i><a title=\"A Bigger Splash (film, 1973)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/A_Bigger_Splash_(film,_1973)\">A Bigger Splash<\/a><\/i>\u00a0qui assoit sa notori\u00e9t\u00e9 internationale naissante (le film est prim\u00e9 au\u00a0<a title=\"Festival international du film de Locarno\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Festival_international_du_film_de_Locarno\">Festival international du film de Locarno<\/a>) et se fait \u00e9cho de la peinture\u00a0<i><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">A Bigger Splash<\/span><\/i>\u00a0qui pr\u00e9sente les piscines californiennes dans les villas luxueuses.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1977, il pose nu avec le peintre\u00a0<a title=\"Ron Kitaj\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ron_Kitaj\">Ron Kitaj<\/a>\u00a0en couverture de\u00a0<i>The New Review<\/i><sup id=\"cite_ref-VF_2-4\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-VF-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:BMW_Art_Car_no._14,_850CSi_David_Hockney_(1995).jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/61\/BMW_Art_Car_no._14%2C_850CSi_David_Hockney_%281995%29.jpg\/250px-BMW_Art_Car_no._14%2C_850CSi_David_Hockney_%281995%29.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/61\/BMW_Art_Car_no._14%2C_850CSi_David_Hockney_%281995%29.jpg\/500px-BMW_Art_Car_no._14%2C_850CSi_David_Hockney_%281995%29.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"143\" data-file-width=\"4378\" data-file-height=\"2510\" \/><\/a><figcaption><a title=\"BMW S\u00e9rie 8 I\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/BMW_S%C3%A9rie_8_I\">BMW 850 CSi<\/a>\u00a0au\u00a0<i><a title=\"BMW Art car\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/BMW_Art_car\">BMW Art car<\/a><\/i>\u00a0(1995).<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">David Hockney revient vivre et travailler \u00e0 Los Angeles en 1978, lorsqu&rsquo;il est atteint de surdit\u00e9 presque totale \u00e0 l&rsquo;\u00e2ge de quarante ans.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Reconnaissance_internationale\">Reconnaissance internationale<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1974, le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Mus\u00e9e des arts d\u00e9coratifs de Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_arts_d%C3%A9coratifs_de_Paris\">mus\u00e9e des Arts d\u00e9coratifs de Paris<\/a>\u00a0lui organise une premi\u00e8re r\u00e9trospective.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1999, \u00e0 Paris, le mus\u00e9e du\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Centre national d'art et de culture Georges Pompidou\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Centre_national_d%27art_et_de_culture_Georges_Pompidou\">centre Georges-Pompidou<\/a>\u00a0pr\u00e9sente une r\u00e9trospective de son \u0153uvre sur les paysages, intitul\u00e9e \u00ab\u00a0Espace\/Paysage\u00a0\u00bb<sup id=\"cite_ref-E\/P_4-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-E\/P-4\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>3<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. On voit les questions pos\u00e9es et les r\u00e9ponses que Hockney apporte, depuis les ann\u00e9es 1960, \u00e0 la repr\u00e9sentation des paysages avec d&rsquo;autres moyens que la\u00a0<a title=\"Perspective lin\u00e9aire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Perspective_lin%C3%A9aire\">perspective lin\u00e9aire<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 2003, il pose pour le peintre\u00a0<a title=\"Lucian Freud\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Lucian_Freud\">Lucian Freud<\/a>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Retour_en_Angleterre,_puis_installation_en_Normandie\">Retour en Angleterre, puis installation en Normandie<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">David Hockney revient en Angleterre en 2005 et vit dans l&rsquo;Est du\u00a0<a title=\"Yorkshire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Yorkshire\">Yorkshire<\/a>, la r\u00e9gion de son enfance. Dans un vaste atelier, il peint des paysages en tr\u00e8s grands formats. D&rsquo;abord des\u00a0<a title=\"Aquarelle\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Aquarelle\">aquarelles<\/a>\u00a0qu&rsquo;il pr\u00e9sente dans un seul cadre regroupant trente-six aquarelles, pour montrer l&rsquo;ambiance g\u00e9n\u00e9rale des sites. Ensuite, il expose \u00e0\u00a0<a title=\"Venice (Los Angeles)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Venice_(Los_Angeles)\">Venice<\/a>, en Californie en 2007, ses peintures en grands formats qui sont souvent compos\u00e9es de plusieurs toiles. Ses peintures n&rsquo;ont pas qu&rsquo;un seul point de vue comme un appareil photographique, mais plusieurs, l&rsquo;\u0153il humain donne beaucoup plus d&rsquo;informations qu&rsquo;une lentille photographique. C&rsquo;est maintenant son but de montrer un paysage lisible avec des points de vue diff\u00e9rents, afin de permettre au \u00ab\u00a0regardant\u00a0\u00bb d&rsquo;entrer dans le paysage pour le ressentir comme le peintre.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il s&rsquo;int\u00e9resse aussi aux\u00a0<a title=\"Peinture num\u00e9rique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Peinture_num%C3%A9rique\">\u0153uvres num\u00e9riques<\/a>. En 2010 il expose \u00e0 Paris, \u00e0 la\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Fondation Pierre Berg\u00e9 - Yves Saint-Laurent\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fondation_Pierre_Berg%C3%A9_-_Yves_Saint-Laurent\">fondation Pierre Berg\u00e9 &#8211; Yves Saint-Laurent<\/a>, ses \u0153uvres r\u00e9alis\u00e9es sur\u00a0<a title=\"IPhone\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/IPhone\">iPhone<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"IPad\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/IPad\">iPad<\/a>, il met aussi en avant la possibilit\u00e9 sur les logiciels de rediffuser le processus cr\u00e9atif, d\u00e9clarant\u00a0:\u00a0<span class=\"citation\">\u00ab\u00a0La seule exp\u00e9rience semblable est celle o\u00f9 l\u2019on voit Picasso dessiner sur du verre pour un film<sup id=\"cite_ref-5\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-5\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>4<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>\u00a0\u00bb<\/span>\u00a0(en r\u00e9f\u00e9rence au film\u00a0<i><a title=\"Le Myst\u00e8re Picasso\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Myst%C3%A8re_Picasso\">Le Myst\u00e8re Picasso<\/a><\/i>\u00a0d&rsquo;<a title=\"Henri-Georges Clouzot\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Henri-Georges_Clouzot\">Henri-Georges Clouzot<\/a><sup id=\"cite_ref-6\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-6\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>5<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-7\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-7\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>Note 2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2012-01-02\" data-sort-value=\"2012-01-02\">2 janvier 2012<\/time>, il est nomm\u00e9 par la reine\u00a0<a title=\"\u00c9lisabeth II\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89lisabeth_II\">\u00c9lisabeth II<\/a>\u00a0membre de l\u2019<a class=\"mw-redirect\" title=\"Ordre du M\u00e9rite (Royaume-Uni)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_du_M%C3%A9rite_(Royaume-Uni)\">ordre du M\u00e9rite britannique<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Une grande exposition s&rsquo;ouvre le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2012-01-23\" data-sort-value=\"2012-01-23\">23 janvier 2012<\/time>\u00a0\u00e0 la\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Royal Academy\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royal_Academy\">Royal Academy<\/a>\u00a0de Londres, \u00ab\u00a0<i>A Bigger Picture<\/i>\u00a0\u00bb qui montre de grandes \u0153uvres sur le th\u00e8me du paysage anglais. Ce sont surtout de tr\u00e8s grands formats mais il montre aussi des \u0153uvres r\u00e9alis\u00e9es sur un iPad dont il use comme un carnet de croquis avec des possibilit\u00e9s plus \u00e9tendues. Plus surprenante, la perception d&rsquo;un paysage par 18 cam\u00e9ras plac\u00e9es \u00e0 diff\u00e9rents points de vue. Il poursuit son exploration de la reproduction des paysages, commenc\u00e9e il y a une cinquantaine d&rsquo;ann\u00e9es, sans se contraindre \u00e0 la perspective. C&rsquo;est le cas pour sa toile\u00a0<i>Chaises longues<\/i>\u00a0inspir\u00e9e d&rsquo;une vision de l&rsquo;artiste fran\u00e7aise Ludivine Thiry. Il multiplie les points de vue sur un assemblage de plusieurs toiles et pense que la peinture est seule \u00e0 pouvoir donner cette lecture d&rsquo;un paysage<sup id=\"cite_ref-8\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-8\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>Note 3<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2013-03\" data-sort-value=\"2013-03\">mars 2013<\/time>, son assistant Dominic Elliott meurt accidentellement dans sa maison apr\u00e8s une f\u00eate<sup id=\"cite_ref-9\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-9\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>6<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Derni\u00e8res_ann\u00e9es\">Derni\u00e8res ann\u00e9es<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:David_Hockney_2017_at_Flash_Expo_(cropped).jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element mw-file-upright\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/64\/David_Hockney_2017_at_Flash_Expo_%28cropped%29.jpg\/250px-David_Hockney_2017_at_Flash_Expo_%28cropped%29.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/64\/David_Hockney_2017_at_Flash_Expo_%28cropped%29.jpg\/500px-David_Hockney_2017_at_Flash_Expo_%28cropped%29.jpg 2x\" width=\"190\" height=\"253\" data-file-width=\"664\" data-file-height=\"885\" \/><\/a><figcaption>David Hockney en 2017.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 2017, le Centre Pompidou en collaboration avec la Tate Britain de Londres et le Metropolitan Museum de New York pr\u00e9sente la plus compl\u00e8te exposition r\u00e9trospective consacr\u00e9e \u00e0 l\u2019\u0153uvre de David Hockney.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 2019, il s&rsquo;installe \u00e0 nouveau en\u00a0<a title=\"France\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/France\">France<\/a><sup id=\"cite_ref-:0_1-4\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-:0-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-10\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-10\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>7<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, des d\u00e9cennies apr\u00e8s avoir r\u00e9sid\u00e9 \u00e0 Paris, avec son compagnon Jean-Pierre Gon\u00e7alves de Lima<sup id=\"cite_ref-wmagazine-2025_11-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-wmagazine-2025-11\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>8<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 2025, la\u00a0<a title=\"Fondation d'entreprise Louis-Vuitton\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fondation_d%27entreprise_Louis-Vuitton\">Fondation d&rsquo;entreprise Louis-Vuitton<\/a>\u00a0\u00e0 Paris regroupe pr\u00e8s de 400 \u0153uvres de l&rsquo;artiste, r\u00e9alis\u00e9es entre 1955 et 2025<sup id=\"cite_ref-LM2025_12-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-LM2025-12\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>9<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Cette exposition in\u00e9dite rassemble des peintures, des dessins, des \u0153uvres num\u00e9riques et des installations issues de l&rsquo;atelier du peintre, de la fondation Vuitton ou encore de collections institutionnelles, internationales et priv\u00e9es<sup id=\"cite_ref-LM2025_12-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-LM2025-12\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>9<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">David Hockney meurt \u00e0 Londres le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2026-06-11\" data-sort-value=\"2026-06-11\">11 juin 2026<\/time>, \u00e0\u00a0<span class=\"nowrap\">88 ans<\/span><sup id=\"cite_ref-:0_1-5\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-:0-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Vie_personnelle\">Vie personnelle<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il noue une relation avec\u00a0<a class=\"new\" title=\"Peter Schlesinger (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Peter_Schlesinger&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Peter Schlesinger<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"en:Peter Schlesinger\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Peter_Schlesinger\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0Peter Schlesinger\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a>, tant professionnelle qu&rsquo;amoureuse. Il a \u00e9galement \u00e9t\u00e9 l&rsquo;amant d&rsquo;<a class=\"new\" title=\"Ossie Clark (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Ossie_Clark&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Ossie Clark<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"en:Ossie Clark\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Ossie_Clark\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0Ossie Clark\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a>. Ses deux autres relations amoureuses importantes sont Gregory Evans et John Fitzherbert. \u00c0 propos du mariage, il d\u00e9clare\u00a0:<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00ab\u00a0J&rsquo;ai toujours pens\u00e9 que je ne me marierais jamais parce que j&rsquo;\u00e9tais gay. Le monde d&rsquo;avant le\u00a0<a title=\"Mariage entre personnes de m\u00eame sexe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mariage_entre_personnes_de_m%C3%AAme_sexe\">mariage gay<\/a>\u00a0\u00e9tait si diff\u00e9rent. Mon seul regret est de ne pas avoir eu d&rsquo;enfants. Aurais-je \u00e9t\u00e9 un bon p\u00e8re\u00a0? Sans doute pas, car j&rsquo;ai toujours plac\u00e9 le travail avant toute chose<sup class=\"need_ref_tag\"><a title=\"Aide:R\u00e9f\u00e9rence n\u00e9cessaire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Aide:R%C3%A9f%C3%A9rence_n%C3%A9cessaire\"><span title=\"Ce passage n\u00e9cessite une r\u00e9f\u00e9rence (demand\u00e9 le juillet 2020) ; voir l'aide.\">[r\u00e9f.\u00a0n\u00e9cessaire]<\/span><\/a><\/sup>.\u00a0\u00bb<\/p>\n<\/blockquote>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il a plusieurs fois pris position pour les\u00a0<a title=\"Droits LGBT\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Droits_LGBT\">droits LGBT<\/a><sup id=\"cite_ref-VF_2-5\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-VF-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"R\u00e9sidences\">R\u00e9sidences<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il habite g\u00e9n\u00e9ralement et longtemps \u00e0 partir de 1979 dans une maison hollywoodienne qui a appartenu \u00e0 l&rsquo;acteur\u00a0<a title=\"Anthony Perkins\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Anthony_Perkins\">Anthony Perkins<\/a><sup id=\"cite_ref-VF_2-6\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-VF-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, travaillant entre la\u00a0<a title=\"Californie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Californie\">Californie<\/a>, le\u00a0<a title=\"Royaume-Uni\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royaume-Uni\">Royaume-Uni<\/a>\u00a0(au milieu des ann\u00e9es 2000, il vit temporairement \u00e0\u00a0<a title=\"Bridlington\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bridlington\">Bridlington<\/a>) et Paris.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il s&rsquo;installe de 2019 \u00e0 2023 dans le\u00a0<a title=\"Pays d'Auge\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pays_d%27Auge\">pays d&rsquo;Auge<\/a>, en\u00a0<a title=\"Normandie (r\u00e9gion administrative)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Normandie_(r%C3%A9gion_administrative)\">Normandie<\/a>\u00a0(dans un village du\u00a0<a title=\"Calvados (d\u00e9partement)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Calvados_(d%C3%A9partement)\">Calvados<\/a>,\u00a0<a title=\"Rumesnil\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Rumesnil\">Rumesnil<\/a><sup id=\"cite_ref-13\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-13\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>10<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, \u00e0 une trentaine de kilom\u00e8tres \u00e0 l&rsquo;est de\u00a0<a title=\"Caen\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Caen\">Caen<\/a>), avant de retourner vivre \u00e0\u00a0<a title=\"Londres\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Londres\">Londres<\/a>\u00a0en\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2023-07\" data-sort-value=\"2023-07\">juillet 2023<\/time><sup id=\"cite_ref-:0_1-6\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-:0-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, en partie pour \u00eatre proche d\u2019un h\u00f4pital en cas d\u2019urgence<sup id=\"cite_ref-wmagazine-2025_11-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-wmagazine-2025-11\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>8<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Sant\u00e9\">Sant\u00e9<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">David Hockney pr\u00e9sente une forme de\u00a0<a title=\"Synesth\u00e9sie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Synesth%C3%A9sie\">synesth\u00e9sie<\/a>\u00a0qui lui fait associer des couleurs \u00e0 la musique<sup id=\"cite_ref-14\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-14\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>11<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-15\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-15\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>12<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Il est devenu\u00a0<a title=\"Surdit\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Surdit%C3%A9\">sourd<\/a>\u00a0en 1978 \u00e0 l&rsquo;\u00e2ge de quarante ans<sup id=\"cite_ref-VF_2-7\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-VF-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"D\u00e9corations\">D\u00e9corations<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Membre de l&rsquo;<a title=\"Ordre des compagnons d'honneur\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_des_compagnons_d%27honneur\">ordre des compagnons d&rsquo;honneur<\/a>\u00a0(CH) en 1997<\/li>\n<li>Membre de l&rsquo;<a class=\"mw-redirect\" title=\"Ordre du M\u00e9rite (Royaume-Uni)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_du_M%C3%A9rite_(Royaume-Uni)\">ordre du M\u00e9rite britannique<\/a>\u00a0en 2012<\/li>\n<li><span class=\"noviewer\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Officier de la L\u00e9gion d'honneur\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Legion_Honneur_Officier_ribbon.svg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e0\/Legion_Honneur_Officier_ribbon.svg\/60px-Legion_Honneur_Officier_ribbon.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e0\/Legion_Honneur_Officier_ribbon.svg\/120px-Legion_Honneur_Officier_ribbon.svg.png 2x\" alt=\"Officier de la L\u00e9gion d'honneur\" width=\"50\" height=\"14\" data-file-width=\"218\" data-file-height=\"60\" \/><\/a><\/span>\u00a0<a title=\"Ordre national de la L\u00e9gion d'honneur\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_national_de_la_L%C3%A9gion_d%27honneur\">Officier de la L\u00e9gion d&rsquo;honneur<\/a>\u00a0(d\u00e9cret du 31 d\u00e9cembre 2025)\n<ul>\n<li><small><span class=\"noviewer\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Chevalier de la L\u00e9gion d'honneur\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Legion_Honneur_Chevalier_ribbon.svg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e6\/Legion_Honneur_Chevalier_ribbon.svg\/60px-Legion_Honneur_Chevalier_ribbon.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e6\/Legion_Honneur_Chevalier_ribbon.svg\/120px-Legion_Honneur_Chevalier_ribbon.svg.png 2x\" alt=\"Chevalier de la L\u00e9gion d'honneur\" width=\"50\" height=\"14\" data-file-width=\"218\" data-file-height=\"60\" \/><\/a><\/span><a title=\"Ordre national de la L\u00e9gion d'honneur\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_national_de_la_L%C3%A9gion_d%27honneur\">Chevalier de la L\u00e9gion d&rsquo;honneur<\/a>\u00a0(6 avril 2018)<\/small><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Peinture_et_photographie\">Peinture et photographie<\/h2>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1970, Hockney cr\u00e9e pour la premi\u00e8re fois ce qu\u2019il appelle les\u00a0<i>Joiners<\/i>\u00a0c\u2019est-\u00e0-dire des photographies assembl\u00e9es \u00ab\u00a0en jointure\u00a0\u00bb. Il prend en photo une sc\u00e8ne sous diff\u00e9rents angles puis place les photographies les unes \u00e0 c\u00f4t\u00e9 des autres afin de recr\u00e9er une image.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cette citation de David Hockney dans son livre\u00a0<i>David Hockney, Cameraworks,<\/i>\u00a0aide \u00e0 comprendre ses motivations, concernant la r\u00e9alisation de ses\u00a0<i>Joiners<\/i>\u00a0:<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00ab\u00a0Apr\u00e8s un certain temps, je me suis achet\u00e9 un meilleur appareil photo et j\u2019ai essay\u00e9 d\u2019utiliser un objectif grand angle parce que je voulais prendre des salles enti\u00e8res ou tout un personnage debout. Mais j\u2019ai d\u00e9test\u00e9 les photographies que j\u2019ai obtenues. Elles paraissaient extr\u00eamement irr\u00e9elles. Elles d\u00e9crivaient quelque chose que l\u2019on ne voit en fait jamais. Ces lignes se courbaient comme elles ne le font jamais lorsque l\u2019on regarde le monde. En fait c\u2019\u00e9tait cette falsification\u00a0: notre \u0153il ne voit jamais autant en un seul coup d\u2019\u0153il. Ce n\u2019est pas vraisemblable. [\u2026] J\u2019ai remarqu\u00e9 que ces\u00a0<i>Joiners<\/i>\u00a0avaient plus de pr\u00e9sence que les photographies ordinaires. Avec cinq photographies, par exemple, on est oblig\u00e9 de regarder cinq fois.\u00a0\u00bb<\/p>\n<\/blockquote>\n<p style=\"text-align: justify;\">Aussi, comme l\u2019explique Hockney, notre \u0153il ne capture pas d\u2019un coup l\u2019image enti\u00e8re. On est oblig\u00e9 de regarder plusieurs fois la chose pour ensuite former une image dans notre esprit. Les\u00a0<i>Joiners<\/i>\u00a0recr\u00e9ent ce processus de perception\u00a0: l\u2019image compl\u00e8te repose sur le collage de plusieurs petites images que notre \u0153il saisit puis assemble. Cette image mentale repose alors sur notre capacit\u00e9 \u00e0 nous rem\u00e9morer ce que nous avons vu auparavant. Hockney s\u2019est donc beaucoup int\u00e9ress\u00e9 au fonctionnement de la m\u00e9moire et a remarqu\u00e9 que c\u2019est elle qui joue un v\u00e9ritable r\u00f4le dans la perception du monde.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Par ailleurs, la perception cubiste du monde l\u2019a beaucoup int\u00e9ress\u00e9 car le\u00a0<a title=\"Cubisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cubisme\">cubisme<\/a>\u00a0s\u2019attache \u00e0 repr\u00e9senter un objet sous diff\u00e9rents points de vue. Ces photocollages r\u00e9alis\u00e9s \u00e0 l\u2019aide d\u2019un\u00a0<a title=\"Polaroid SX-70\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Polaroid_SX-70\">Polaroid<\/a>\u00a0s\u2019inspirent du mouvement cubiste puisqu\u2019ils rassemblent plusieurs points de vue au sein d\u2019une m\u00eame image, comme on peut le voir dans son \u0153uvre\u00a0<i>Don + Christopher, Los Angeles, 6th March 1982<\/i>. Ceci fait \u00e9cho \u00e0 sa volont\u00e9 de cr\u00e9er une image qui soit telle que le spectateur la voit et non telle que la photographie la repr\u00e9sente, comme le prouve la citation de Alain Sayag dans le catalogue d\u2019exposition\u00a0<i>David Hockney, photographe<\/i>\u00a0:\u00a0<span class=\"citation\">\u00ab\u00a0Les derni\u00e8res \u0153uvres au Polaro\u00efd ont \u00e9t\u00e9 l\u2019occasion de pousser son exp\u00e9rience photographique au-del\u00e0 de sa pratique quotidienne pour en faire l\u2019objet m\u00eame de sa recherche, nous faisant faire le saut d\u2019une vision monoculaire du monde \u00e0 un regard subjectif.\u00a0\u00bb<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ensuite, en\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1982-05\" data-sort-value=\"1982-05\">mai 1982<\/time>, Hockney ach\u00e8te un appareil photo classique car il veut renoncer aux collages qui forment un quadrillage \u00e0 cause des cadres blancs des photographies polaro\u00efd. D\u00e8s lors, il s\u2019attache \u00e0 cr\u00e9er des images qui ne sont pas limit\u00e9es par un cadre comme il le dit pour l\u2019article \u00ab\u00a0Entretien avec David Hockney\u00a0\u00bb de\u00a0<a title=\"Patrick Mauri\u00e8s\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Patrick_Mauri%C3%A8s\">Patrick Mauri\u00e8s<\/a>\u00a0publi\u00e9 dans le journal\u00a0<i>Lib\u00e9ration<\/i>\u00a0: \u00ab\u00a0Ce que m\u2019a fait d\u00e9couvrir la photographie, c\u2019est que nous ne sommes limit\u00e9s que par le ciel et par nos pieds, jamais sur les c\u00f4t\u00e9s.\u00a0\u00bb<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le photocollage de sa m\u00e8re appel\u00e9\u00a0<i>My Mother, Bolton Abbey, Yorkshire, Nov. 1982<\/i>\u00a0illustre bien cette citation car le cadre a totalement disparu et son image est limit\u00e9e par les propres pieds de l\u2019artiste en bas et par le ciel. Les c\u00f4t\u00e9s ne forment pas une ligne verticale, ce qui montre bien que la vue sur les c\u00f4t\u00e9s est illimit\u00e9e.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ainsi, m\u00eame si Hockney se m\u00e9fie de la photographie, il s\u2019en sert pour cr\u00e9er des \u0153uvres in\u00e9dites et il est important de signaler qu\u2019il l\u2019utilise \u00e9galement comme mod\u00e8le pour \u00e9laborer ses peintures.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il peint par exemple\u00a0<i>A closer Grand Canyon<\/i>\u00a0\u00e0 partir de centaines de prises de vue d\u00e9cal\u00e9es les unes par rapport aux autres. Il pose sur la toile une tr\u00e8s mince couche de peinture appos\u00e9e en aplats qui donne une impression proche de la photographie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 1986, il commence une \u0153uvre de grande envergure qui ne verra le jour qu&rsquo;en 1998. C&rsquo;est le\u00a0<i>Bigger Grand Canyon<\/i>. Il commence par un assemblage de 60 photographies le collage\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"num\u00e9ro\">n<sup>o<\/sup><\/abbr>\u00a02, dont la taille est de 113\u00a0\u00d7\u00a0322\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>. Ensuite, il reprend ces vues sur trois bandes de papier pour les dessiner avec des fusains et des crayons. Le dessin fait les raccords n\u00e9cessaires de toutes ces photos. Il commence alors quelques d\u00e9tails de ce Grand Canyon, de six panneaux, \u00e0 la taille du tableau d\u00e9finitif. La peinture finale se fera en 1998 avec 60 toiles assembl\u00e9es (5\u00a0\u00d7\u00a012\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>\u00a0chacune) et mesure 7,40 de long<sup id=\"cite_ref-E\/P_4-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-E\/P-4\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>3<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"La_th\u00e8se_Hockney-Falco\">La th\u00e8se Hockney-Falco<\/h2>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 2001, il publie un essai\u00a0:\u00a0<i>Savoirs secrets, les techniques perdues des Ma\u00eetres anciens<\/i>, aux\u00a0<a title=\"\u00c9ditions du Seuil\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89ditions_du_Seuil\">\u00e9ditions du Seuil<\/a><sup id=\"cite_ref-16\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-16\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>13<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Il d\u00e9montre, par les textes et par les images, l&rsquo;utilisation d&rsquo;appareils d&rsquo;optique par de nombreux peintres depuis le\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"15\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XV<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 2006, il compl\u00e8te cet ouvrage par une nouvelle \u00e9dition. Cette d\u00e9monstration tr\u00e8s d\u00e9taill\u00e9e et scolaire a fait r\u00e9agir et d\u00e9battre de nombreux peintres et historiens d&rsquo;art puisqu&rsquo;elle applique la connaissance historique. C\u2019est en affichant sur le mur de son atelier des photocopies en couleurs des peintures d\u2019avant la\u00a0<a title=\"Renaissance\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Renaissance\">Renaissance<\/a>\u00a0jusqu\u2019\u00e0 nos jours, qu\u2019il a vu des diff\u00e9rences notables, \u00e0 partir de certaines \u00e9poques. En m\u00eame temps, les dessins de tissus pliss\u00e9s deviennent parfaits, les reflets des armures sont comme des photographies, les personnages qui tiennent une coupe \u00e0 la main pour boire sont presque tous gauchers. L\u2019utilisation de\u00a0<a title=\"Miroir\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Miroir\">miroirs<\/a>\u00a0est probable.\u00a0<a title=\"Jan van Eyck\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jan_van_Eyck\">Jan van Eyck<\/a>\u00a0sur sa toile \u00ab\u00a0<i><a title=\"Les \u00c9poux Arnolfini\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Les_%C3%89poux_Arnolfini\">Les \u00c9poux Arnolfini<\/a><\/i>\u00a0\u00bb montre un miroir convexe repr\u00e9sentant ce que voient les personnages qui nous font face, qu&rsquo;on ne pourrait pas voir autrement. Plus tard certains peintres, comme\u00a0<a title=\"Canaletto\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Canaletto\">Canaletto<\/a>, ne se cachaient pas d\u2019utiliser la \u00ab\u00a0<i><a title=\"Chambre noire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chambre_noire\">camera oscura<\/a><\/i>\u00a0\u00bb, d\u2019autres ont utilis\u00e9 des jeux de miroirs ou des miroirs concaves qui projetaient l\u2019image sur la toile \u00e0 peindre. Ses d\u00e9monstrations sont fascinantes, notamment celle qu\u2019il r\u00e9alisa \u00e0\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>\u00a0avec ses assistants pour reproduire la fameuse tablette de\u00a0<a title=\"Filippo Brunelleschi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Filippo_Brunelleschi\">Brunelleschi<\/a><sup id=\"cite_ref-17\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-17\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>14<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>\u00a0dont on ne conna\u00eet que les descriptions posthumes. \u00c0 l\u2019heure o\u00f9 le Soleil \u00e9claire le\u00a0<a title=\"Baptist\u00e8re\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Baptist%C3%A8re\">baptist\u00e8re<\/a>\u00a0devant le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Duomo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Duomo\">Duomo<\/a>, il a install\u00e9 un miroir concave \u00e0 l\u2019ombre du porche qui reproduisait fid\u00e8lement l\u2019image du baptist\u00e8re sur un carton blanc plac\u00e9 devant lui. Comme Brunelleschi lui-m\u00eame l\u2019avait tr\u00e8s probablement fait, en utilisant un miroir pour illustrer l\u2019invention de la perspective.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"\u0152uvres_(s\u00e9lection)\">\u0152uvres (s\u00e9lection)<\/h2>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:David_Hockney,_RA_London,_2012-02.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5f\/David_Hockney%2C_RA_London%2C_2012-02.jpg\/250px-David_Hockney%2C_RA_London%2C_2012-02.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5f\/David_Hockney%2C_RA_London%2C_2012-02.jpg\/500px-David_Hockney%2C_RA_London%2C_2012-02.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"188\" data-file-width=\"1000\" data-file-height=\"750\" \/><\/a><figcaption><i>The Arrival of Spring in Woldgate<\/i>\u00a0lors de l&rsquo;exposition \u00ab\u00a0<i>A Bigger Picture<\/i>\u00a0\u00bb \u00e0 la\u00a0<a title=\"Royal Academy of Arts\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royal_Academy_of_Arts\">Royal Academy of Arts<\/a>\u00a0en 2012<sup id=\"cite_ref-18\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-18\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>Note 4<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/figcaption><\/figure>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>1962\u00a0:\n<ul>\n<li><i>The First Marriage (A Marriage of Styles I)<\/i>, \u00e0 la\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Tate Gallery\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tate_Gallery\">Tate Gallery<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Londres\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Londres\">Londres<\/a>.<\/li>\n<li><i>Man in a Museum (or you are in the wrong movie)<\/i>.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>1963\u00a0:\u00a0<i>Two Men in a Shower<\/i>, au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e d'Art contemporain Astrup-Fearnley\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_d%27Art_contemporain_Astrup-Fearnley\">Mus\u00e9e d&rsquo;Art contemporain Astrup-Fearnley<\/a>\u00a0\u00e0 Oslo.<\/li>\n<li>1964\u00a0:\u00a0<i>Man Taking Shower in Beverly Hills<\/i>, \u00e0 la Tate Gallery de Londres.<\/li>\n<li>1966\u00a0:\u00a0<i>Sunbather\/ Bain de soleil<\/i><sup id=\"cite_ref-19\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-19\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>15<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Ludwig\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Ludwig\">mus\u00e9e Ludwig<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Cologne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cologne\">Cologne<\/a>.<\/li>\n<li>1966\u00a0:\u00a0<i><a class=\"new\" title=\"The Splash (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=The_Splash&amp;action=edit&amp;redlink=1\">The Splash<\/a><a class=\"extiw\" title=\"en:The Splash\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/The_Splash\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0The Splash\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a><\/i><sup id=\"cite_ref-20\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-20\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>16<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-21\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-21\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>17<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/li>\n<li>1967\u00a0:\u00a0<i><a title=\"A Bigger Splash\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/A_Bigger_Splash\">A Bigger Splash<\/a><\/i>, \u00e0 la\u00a0<a title=\"Tate Britain\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tate_Britain\">Tate Britain<\/a>\u00a0de Londres.<\/li>\n<li>1972\u00a0:\u00a0<i><a title=\"Portrait of an Artist (Pool with Two Figures)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portrait_of_an_Artist_(Pool_with_Two_Figures)\">Portrait of an Artist (Pool with Two Figures)<\/a><\/i>, collection priv\u00e9e. \u2014 Vendue le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2018-11-15\" data-sort-value=\"2018-11-15\">15 novembre 2018<\/time>\u00a0\u00e0 79,5 millions d&rsquo;euros aux ench\u00e8res chez Christie\u2019s, record pour une \u0153uvre d\u2019un artiste vivant<sup id=\"cite_ref-22\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-22\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>18<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/li>\n<li>1977\u00a0:\u00a0<i>My Parents<\/i>, \u00e0 la Tate Britain de Londres.<\/li>\n<li>1985\u00a0:\u00a0<i>Une chaise, Jardin du Luxembourg<\/i>, 110,5\u00a0\u00d7\u00a080\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>, photocollage, David Hockney \u00ab\u00a0Espace\/Paysage\u00a0\u00bb, au\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Centre national d'art et de culture Georges Pompidou\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Centre_national_d%27art_et_de_culture_Georges_Pompidou\">Centre Georges-Pompidou<\/a>, \u00e0\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>, collection David Hockney.<\/li>\n<li>1986\u00a0:\u00a0<i>Pearblossom Highway<\/i>, 119\u00a0\u00d7\u00a0163\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>, montage photographique,\u00a0<a title=\"J. Paul Getty Museum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/J._Paul_Getty_Museum\">J. Paul Getty Museum<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Los Angeles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Los_Angeles\">Los Angeles<\/a><\/li>\n<li>1998\u00a0:\u00a0<i>A Bigger Grand Canyon<\/i>, 207\u00a0\u00d7\u00a0742\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr><sup id=\"cite_ref-23\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-23\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>19<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, collection de l&rsquo;auteur.<\/li>\n<li>2011\u00a0:\u00a0<i><a title=\"The Arrival of Spring in Woldgate, East Yorkshire in 2011\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/The_Arrival_of_Spring_in_Woldgate,_East_Yorkshire_in_2011\">The Arrival of Spring in Woldgate, East Yorkshire in 2011<\/a><\/i>, mus\u00e9e national d&rsquo;Art moderne, Paris<\/li>\n<li>2011-2012\u00a0:\u00a0<i>The Arrival of Spring in Woldgate<\/i>, une s\u00e9rie d&rsquo;une cinquantaine de dessins sur\u00a0<a title=\"IPad\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/IPad\">iPad<\/a>\u00a0expos\u00e9s au\u00a0<a title=\"Whitney Museum of American Art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Whitney_Museum_of_American_Art\">Whitney Museum of American Art<\/a>, au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Ludwig\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Ludwig\">mus\u00e9e Ludwig<\/a>\u00a0de Cologne et \u00e0 la\u00a0<a title=\"Royal Academy of Arts\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royal_Academy_of_Arts\">Royal Academy of Arts<\/a>\u00a0de Londres.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Cote\">Cote<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2018-11-15\" data-sort-value=\"2018-11-15\">15 novembre 2018<\/time>, une toile de l&rsquo;artiste,\u00a0<i>Portrait of an Artist (Pool with two figures)<\/i>, est adjug\u00e9e 90,3 millions de dollars lors d\u2019une vente aux ench\u00e8res chez Christie\u2019s \u00e0 New York, ce qui devient le record d&rsquo;ench\u00e8res pour un artiste vivant, en d\u00e9tr\u00f4nant\u00a0<a title=\"Jeff Koons\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jeff_Koons\">Jeff Koons<\/a><sup id=\"cite_ref-24\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-24\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>20<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Expositions\">Expositions<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"colonnes\" style=\"text-align: justify;\">\n<ul>\n<li>1999\u00a0:\n<ul>\n<li>\u00ab\u00a0Espace\/Paysage\u00a0\u00bb<sup id=\"cite_ref-E\/P_4-2\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-E\/P-4\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>3<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>,\u00a0<a title=\"Centre national d'art et de culture Georges-Pompidou\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Centre_national_d%27art_et_de_culture_Georges-Pompidou\">Centre Georges-Pompidou<\/a>, Paris<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2001\u00a0:\n<ul>\n<li><i>Close and Far<\/i>, Galerie Lelong, Paris<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2004\u00a0:\n<ul>\n<li><i>Midsummer\u00a0: East Yorkshire<\/i>, Salt Mills, West Yorkshire<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2005\u00a0:\n<ul>\n<li><i>Hand Eye Heart<\/i>, La Louver, Venice, Californie<\/li>\n<li><i>Royal Academy Summer Exhibition<\/i>,\u00a0<a title=\"Royal Academy of Arts\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royal_Academy_of_Arts\">Royal Academy of Arts<\/a>, Londres<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2006\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney\u00a0: Portraits<\/i>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts (Boston)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_(Boston)\">mus\u00e9e des Beaux-Arts (Boston)<\/a>, Massachusetts<\/li>\n<li><i>A Year in Yorkshire<\/i>,\u00a0<a title=\"Annely Juda\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Annely_Juda\">Annely Juda<\/a>\u00a0Fine Art, Londres<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2007\u00a0:\n<ul>\n<li><i>The East Yorkshire Landscape<\/i>, La Louver, Venice, Californie<\/li>\n<li><i>Royal Academy Summer Exhibition<\/i>, Royal Academy of Arts, Londres<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2008\u00a0:\n<ul>\n<li><i>Hockney on Turner Watercolours<\/i>,\u00a0<a title=\"Tate Britain\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tate_Britain\">Tate Britain<\/a>, Londres<\/li>\n<li><i>David Hockney\u00a0: Looking at Woldgate Woods<\/i>, Art Club of Chicago, Illinois<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2009\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney\u00a0: Drawing in a Printing Machine<\/i>, Annely Juda Fine Art, Londres<\/li>\n<li><i>David Hockney, Just Nature<\/i>, Kunsthalle W\u00fcrth,\u00a0<a title=\"Schw\u00e4bisch Hall\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Schw%C3%A4bisch_Hall\">Schw\u00e4bisch Hall<\/a><\/li>\n<li><i>David Hockney, Recent Paintings<\/i>, Pace Wildenstein, New York<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2011\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney, Fleurs Fra\u00eeches<\/i>,\u00a0<a title=\"Fondation Pierre-Berg\u00e9 - Yves-Saint-Laurent\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fondation_Pierre-Berg%C3%A9_-_Yves-Saint-Laurent\">Fondation Pierre-Berg\u00e9 &#8211; Yves-Saint-Laurent<\/a>, Paris<\/li>\n<li><i>Me Draw on iPad<\/i>, Louisiana Museum of Modern Art,\u00a0<a title=\"Humleb\u00e6k\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Humleb%C3%A6k\">Humleb\u00e6k<\/a>, Danemark<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2012\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney&rsquo;s Fresh Flowers\u00a0: Drawings on the\u00a0<a title=\"IPhone\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/IPhone\">iPhone<\/a>\u00a0and the\u00a0<a title=\"IPad\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/IPad\">iPad<\/a><\/i>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e royal de l'Ontario\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_royal_de_l%27Ontario\">mus\u00e9e royal de l&rsquo;Ontario<\/a>, Toronto<\/li>\n<li><i>Bigger Trees Near Warter ou Peinture sur le motif pour le nouvel \u00e2ge post photographique<\/i>, Cartwright Art Gallery,\u00a0<a title=\"Bradford\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bradford\">Bradford<\/a><\/li>\n<li><i>David Hockney, Northern Landscapes<\/i>, Nordnosk Kunstmuseum,\u00a0<a title=\"Troms\u00f8\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Troms%C3%B8\">Troms\u00f8<\/a>, Norv\u00e8ge<\/li>\n<li><i>David Hockney, A Bigger Picture<\/i>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Guggenheim (Bilbao)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Guggenheim_(Bilbao)\">Guggenhein Museum<\/a>,\u00a0<a title=\"Bilbao\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bilbao\">Bilbao<\/a><\/li>\n<li><i>Drawing in a Printing Machine<\/i>, Galerie Lelong, Paris<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2014\u00a0:\n<ul>\n<li><i>The Jugglers<\/i>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e d'Art du comt\u00e9 de Los Angeles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_d%27Art_du_comt%C3%A9_de_Los_Angeles\">mus\u00e9e d&rsquo;Art du comt\u00e9 de Los Angeles<\/a>, Californie<\/li>\n<li><i>David Hockney, A Bigger Exhibition<\/i>,\u00a0<a title=\"De Young Museum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/De_Young_Museum\">De Young Museum<\/a>,\u00a0<a title=\"San Francisco\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/San_Francisco\">San Francisco<\/a>, Californie<\/li>\n<li><i>David Hockney<\/i>,\u00a0<i>Yorkshire Landscape<\/i>, mus\u00e9e d&rsquo;Art du comt\u00e9 de Los Angeles, Californie<\/li>\n<li><i>Hockney, Printmaker<\/i>,\u00a0<a title=\"Dulwich Picture Gallery\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dulwich_Picture_Gallery\">Dulwich Picture Gallery<\/a>, Londres<\/li>\n<li><i>David Hockney, The Arrival of Spring<\/i>, Annely Juda Dine Art, Londres<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2015\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney, The Arrival of Spring\u00a0<\/i>, Pace Gallery, New York<sup id=\"cite_ref-25\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-25\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>21<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li><i>David Hockney, The Arrival of Spring in Woldgate<\/i>, Galerie Lelong, Paris<sup id=\"cite_ref-26\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-26\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>22<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li><i>David Hockney, Grand Canyon<\/i>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des civilisations de l'Europe et de la M\u00e9diterran\u00e9e\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_civilisations_de_l%27Europe_et_de_la_M%C3%A9diterran%C3%A9e\">MUCEM<\/a>, Marseille<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2016\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney RA: 82 Portraits and 1 Still-life<\/i>, Royal Academy of Arts, Londres<sup id=\"cite_ref-27\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-27\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>23<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li><i>L&rsquo;arriv\u00e9e du printemps<\/i>, Fondation Van Gogh, Arles<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2017\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney\u00a0: Current<\/i>, NGV, Melbourne<sup id=\"cite_ref-28\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-28\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>24<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li><i>David Hockney, A retrospective<\/i>, Tate Britain, Londres<\/li>\n<li><i>David Hockney, The Yosemite Suite<\/i>, Galerie Lelong, Paris<\/li>\n<li><i>David Hockney, A retrospective<\/i>, Centre Georges-Pompidou, Paris<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2019\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney, New Photographic Drawings<\/i>, Galerie Lelong, Paris<sup id=\"cite_ref-29\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-29\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>25<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li><i>David Hockney, Exposition in Seoul<\/i>, SeMA (Seoul Museum of Arts), S\u00e9oul<sup id=\"cite_ref-30\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-30\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>26<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li><i>David Hockney&rsquo;s Yosemite<\/i>, Monterey Museum of art, Monterey<\/li>\n<li><i>Hockney &#8211; Van Gogh: The Joy of Nature<\/i>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Van-Gogh\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Van-Gogh\">mus\u00e9e Van-Gogh<\/a>, Amsterdam<\/li>\n<li><i>David Hockney<\/i>, Seoul Museum of Art, S\u00e9oul<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2020\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney Yosemite<\/i>,\u00a0<a title=\"Heard Museum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Heard_Museum\">Heard Museum<\/a>,\u00a0<a title=\"Phoenix (Arizona)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Phoenix_(Arizona)\">Phoenix<\/a><\/li>\n<li><i>Drawing from Life<\/i>,\u00a0<a title=\"Morgan Library and Museum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Morgan_Library_and_Museum\">Morgan Library and Museum<\/a>, New York<\/li>\n<li><i>Ma Normandie<\/i>, Galerie Lelong &amp; Co., Paris<\/li>\n<li><i>Snails Space<\/i>, Galerie Lelong &amp; Co., Paris<\/li>\n<li><i>David Hockney: Drawing from Life<\/i>,\u00a0<a title=\"National Portrait Gallery (Royaume-Uni)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/National_Portrait_Gallery_(Royaume-Uni)\">National Portrait Gallery<\/a>, Londres<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2021\u00a0:\n<ul>\n<li><i>A Year in Normandy<\/i>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e de l'Orangerie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_de_l%27Orangerie\">mus\u00e9e de l&rsquo;Orangerie<\/a>, Paris<\/li>\n<li><i>David Hockney\u00a0: L\u2019arriv\u00e9e du printemps<\/i>, Normandie, 2020,\u00a0<a title=\"Palais des Beaux-Arts de Bruxelles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Palais_des_Beaux-Arts_de_Bruxelles\">Palais des Beaux-Arts de Bruxelles<\/a><\/li>\n<li><i>David Hockney\u00a0: \u0152uvres de la collection de la Tate, 1954-2017<\/i>, Palais des Beaux-Arts de Bruxelles<\/li>\n<li><i>Hockney &#8211; Van Gogh\u00a0: The Joy of Nature<\/i>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Houston\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_Houston\">mus\u00e9e des Beaux-Arts de Houston<\/a><\/li>\n<li><i>David Hockney: The Arrival of Spring<\/i>, Normandy, Royal Academy of Arts, Londres<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2022\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney \u2013 Landscapes in Dialogue<\/i>, Gem\u00e4ldegalerie, Staatliche Museen, Berlin<\/li>\n<li><i>David Hockney: INSIGHTS<\/i>, Kunstforum, Vienne<\/li>\n<li><i>The Arrival of Spring<\/i>, Normandy, 2020,\u00a0<a title=\"Art Institute of Chicago\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Art_Institute_of_Chicago\">Art Institute of Chicago<\/a>, Chicago<\/li>\n<li><i>A Year in Normandie<\/i>,\u00a0<a title=\"S\u00e9minaire de Bayeux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9minaire_de_Bayeux\">Tapisserie de Bayeux<\/a>, Bayeux<\/li>\n<li><i>David Hockney: 20 Flowers and Some Bigger Pictures<\/i>, Galerie Lelong &amp; Co., Paris<\/li>\n<li><i>Hockney&rsquo;s Eye<\/i>, Teyler&rsquo;s museum,\u00a0<a title=\"Haarlem\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Haarlem\">Haarlem<\/a><\/li>\n<li><i>David Hockney\u00a0: A Year in Normandy<\/i>, Salts Mill, Shipley<\/li>\n<li><i>David Hockney Love Life Drawings 1963 to 1977<\/i>,\u00a0<a title=\"Holburne Museum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Holburne_Museum\">Holburne Museum<\/a>,\u00a0<a title=\"Bath\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bath\">Bath<\/a><\/li>\n<li><i>Hockney&rsquo;s Eye: The Art and Technology of Depiction<\/i>,\u00a0<a title=\"Fitzwilliam Museum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fitzwilliam_Museum\">Fitzwilliam Museum<\/a>, Cambridge<\/li>\n<li><i>David Hockney: Moving Focus<\/i>, Kunstmuseum Luzern,\u00a0<a title=\"Lucerne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Lucerne\">Lucerne<\/a><\/li>\n<li><i>David Hockney: The Arrival of Spring<\/i>, Normandy, 2020, The Sak\u0131p Sabanc\u0131 Museum, Istanbul<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2023\u00a0:\n<ul>\n<li><i>A year in Normandie in Dialogue with Works from the W\u00fcrth Collection<\/i>, Museum W\u00fcrth,\u00a0<a title=\"K\u00fcnzelsau\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/K%C3%BCnzelsau\">K\u00fcnzelsau<\/a><\/li>\n<li>Collection de la Tate,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Granet\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Granet\">mus\u00e9e Granet<\/a>, Aix-en-Provence<\/li>\n<li><i>David Hockney<\/i>, Museum of Contemporary Art Tokyo, Tokyo<\/li>\n<li><i>David Hockney: Bigger &amp; Closer (not smaller &amp; further away)<\/i>, Lightroom, Lewis Cubitt Walk, King&rsquo;s Cross, Londres<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2024\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney Normandism<\/i>,\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Mus\u00e9e des beaux-arts de Rouen\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_beaux-arts_de_Rouen\">mus\u00e9e des beaux-arts de Rouen<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2025\u00a0:\n<ul>\n<li><i>David Hockney 25<\/i>,\u00a0<a title=\"Fondation d'entreprise Louis-Vuitton\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fondation_d%27entreprise_Louis-Vuitton\">fondation d&rsquo;entreprise Louis-Vuitton<\/a>, Paris<sup id=\"cite_ref-31\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-31\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>Note 5<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-:0_1-7\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-:0-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li><i>David Hockney Impressions<\/i>, Galerie Lelong, Paris<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>2026\u00a0:\n<ul>\n<li><i>The Moon Room<\/i>, Galerie Lelong, Paris<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"R\u00e9compenses_et_distinctions\">R\u00e9compenses et distinctions<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Prix\">Prix<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a title=\"1967 en arts plastiques\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1967_en_arts_plastiques\">1967<\/a>\u00a0:\u00a0<a title=\"Prix de peinture John Moores\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Prix_de_peinture_John_Moores\">Prix de peinture John Moores<\/a>, pour\u00a0<i>Peter Getting Out of Nick&rsquo;s Pool<\/i><sup id=\"cite_ref-32\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-32\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>27<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li>1983\u00a0: Prix Shakespeare<\/li>\n<li>1984\u00a0: Prix Kodak du livre de photographies pour\u00a0<i>Cameraworks<\/i><\/li>\n<li>1997\u00a0:\u00a0<a title=\"Prix culturel de la Soci\u00e9t\u00e9 allemande de photographie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Prix_culturel_de_la_Soci%C3%A9t%C3%A9_allemande_de_photographie\">Prix culturel de la Soci\u00e9t\u00e9 allemande de photographie<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Honneurs\">Honneurs<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Membre de la\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Royal Academy\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Royal_Academy\">Royal Academy<\/a>\u00a0(RA &#8211; 1991)<sup id=\"cite_ref-33\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney#cite_note-33\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>28<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Publications\">Publications<\/h2>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><span id=\"Weschler1984\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Lawrence_Weschler1984\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Avec\u00a0<a title=\"Lawrence Weschler\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Lawrence_Weschler\">Lawrence Weschler<\/a>,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">Cameraworks<\/cite>, New York, Knopf,\u00a0<time>1984<\/time>, 288\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><\/span><\/span><\/li>\n<li><span class=\"ouvrage\"><cite class=\"italique\">Picasso<\/cite>, Galerie Lelong,\u00a0<time>1999<\/time><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-86882-026-6\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-86882-026-6\"><span class=\"nowrap\">978-2-86882-026-6<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/li>\n<li><span class=\"ouvrage\"><cite class=\"italique\">Une \u00e9ducation artistique<\/cite>, Galerie Lelong,\u00a0<time>1999<\/time><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-86882-028-0\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-86882-028-0\"><span class=\"nowrap\">978-2-86882-028-0<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/li>\n<li><span class=\"ouvrage\"><cite class=\"italique\">Savoirs secrets\u00a0: les techniques perdues des ma\u00eetres anciens<\/cite>\u00a0[\u00ab\u00a0<span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Secret Knowledge: Rediscovering the Lost Techniques of the Old Masters<\/span>\u00a0\u00bb], \u00c9ditions du Seuil,\u00a0<time>2006<\/time>, 328\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-02-088519-5\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-02-088519-5\"><span class=\"nowrap\">978-2-02-088519-5<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/li>\n<li><span class=\"ouvrage\"><cite class=\"italique\">Close and Far<\/cite>\u00a0(<abbr class=\"abbr\" title=\"pr\u00e9face\">pr\u00e9f.<\/abbr><a title=\"Jean Fr\u00e9mon\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean_Fr%C3%A9mon\">Jean Fr\u00e9mon<\/a>), Galerie Lelong &amp; Co.,\u00a0<time>2001<\/time><\/span><\/li>\n<li><span class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr><cite class=\"italique\" lang=\"en\">True to life, conversations with Lawrence Wechsler<\/cite>, University of California Press,\u00a0<time>2008<\/time>, 272\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-0-520-25879-2\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-0-520-25879-2\"><span class=\"nowrap\">978-0-520-25879-2<\/span><\/a>,\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/books.google.com\/books?id=yjyFDwAAQBAJ&amp;printsec=frontcover\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fbooks.google.com%2Fbooks%3Fid%3DyjyFDwAAQBAJ%26printsec%3Dfrontcover\">archive<\/a>]<\/small>)<\/small><\/span><\/li>\n<li><span class=\"ouvrage\"><cite class=\"italique\">The Arrival of Spring in Woldgate<\/cite>\u00a0(<abbr class=\"abbr\" title=\"pr\u00e9face\">pr\u00e9f.<\/abbr><a title=\"Philippe Dagen\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Philippe_Dagen\">Philippe Dagen<\/a>), Galerie Lelong &amp; Co.,\u00a0<time>2015<\/time><\/span><\/li>\n<li><span class=\"ouvrage\"><cite class=\"italique\">A Bigger Book<\/cite>, Taschen,\u00a0<time>2006<\/time><\/span><\/li>\n<li><span id=\"Martin_Gayford2017\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Avec_Martin_Gayford2017\" class=\"ouvrage\">Avec Martin Gayford,\u00a0<cite class=\"italique\">Une histoire des images. De la grotte \u00e0 l&rsquo;\u00e9cran d&rsquo;ordinateur<\/cite>, Solar \u00c9ditions,\u00a0<time>2017<\/time><\/span><\/span><\/li>\n<li><span id=\"Martin_Gayford2018\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Avec_Martin_Gayford2018\" class=\"ouvrage\">Avec Martin Gayford (adaptation fran\u00e7aise\u00a0<a title=\"C\u00e9line Delavaux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/C%C3%A9line_Delavaux\">C\u00e9line Delavaux<\/a>, illustr\u00e9 par Rose Blake),\u00a0<cite class=\"italique\">Une histoire des images pour les enfants<\/cite>, Paris, Le Seuil,\u00a0<time>2018<\/time>, 128\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><\/span><\/span><\/li>\n<li><i>Sur la photographie<\/i>, Galerie Lelong &amp; Co., 2021<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Pr\u00e9face\">Pr\u00e9face<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><span id=\"WP2010\" class=\"ouvrage\">William Parker (<abbr class=\"abbr\" title=\"pr\u00e9face\">pr\u00e9f.<\/abbr>\u00a0David Hockney),\u00a0<cite class=\"italique\">Dessins de mode\u00a0: Vogue<\/cite>, Paris,\u00a0<a title=\"Thames &amp; Hudson\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Thames_%26_Hudson\">Thames &amp; Hudson<\/a>,\u00a0<time>2010<\/time>, 240\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-87811-359-4\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-87811-359-4\"><span class=\"nowrap\">978-2-87811-359-4<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Notes_et_r\u00e9f\u00e9rences\">Notes et r\u00e9f\u00e9rences<\/h2>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Cet article est partiellement ou en totalit\u00e9 issu de l\u2019article de Wikip\u00e9dia en anglais intitul\u00e9\u00a0<span class=\"plainlinks\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney?oldid=562414250\">David Hockney<\/a>\u00a0\u00bb\u00a0<small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/David_Hockney?action=history\">voir la liste des auteurs<\/a>)<\/small><\/span>.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Notes\">Notes<\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"references-small decimal\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"mw-references-wrap\">\n<ol class=\"references\" data-mw-group=\"Note\">\n<li id=\"cite_note-3\"><span class=\"reference-text\">Cette derni\u00e8re est, de nos jours, conserv\u00e9e au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e d'Art contemporain Astrup-Fearnley\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_d%27Art_contemporain_Astrup-Fearnley\">mus\u00e9e d&rsquo;Art contemporain Astrup-Fearnley<\/a>\u00a0d&rsquo;<a title=\"Oslo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Oslo\">Oslo<\/a>, en\u00a0<a title=\"Norv\u00e8ge\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Norv%C3%A8ge\">Norv\u00e8ge<\/a>\u00a0;\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.afmuseet.no\/en\/artwork\/cleaning-teeth-early-evening-10-pm-w11\" rel=\"nofollow\">voir sur\u00a0<i>afmuseet.no<\/i>.<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.afmuseet.no%2Fen%2Fartwork%2Fcleaning-teeth-early-evening-10-pm-w11\">archive<\/a>]<\/small><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-7\"><span class=\"reference-text\">Ce processus existe en fait au moins depuis le d\u00e9but du\u00a0<a title=\"Dessin anim\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dessin_anim%C3%A9\">dessin anim\u00e9<\/a>\u00a0(\u00e0 v\u00e9rifier\u00a0:\u00a0<a title=\"\u00c9mile Reynaud\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89mile_Reynaud\">\u00c9mile Reynaud<\/a>,\u00a0<a title=\"Ann\u00e9es 1890\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ann%C3%A9es_1890\">ann\u00e9es 1890<\/a>),\u00a0<a title=\"Winsor McCay\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Winsor_McCay\">Winsor McCay<\/a>\u00a0l&rsquo;utilise en 1911 (<span class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=2f8tfSHIU_g\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en\">Little Nemo (1911) aka Winsor McCay, the Famous Cartoonist of the N.Y. Herald and His Moving Comics<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3D2f8tfSHIU_g\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">Youtube<\/span><\/span>), et est \u00e9galement tr\u00e8s populaire dans le num\u00e9rique depuis\u00a0<a title=\"2001\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2001\">2001<\/a>, avec OekakiBBS, sur internet avec l&rsquo;<a title=\"Oekaki\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Oekaki\">oekaki<\/a>\u00a0(<abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : japonais\">(ja)<\/abbr>\u300e\u30cd\u30c3\u30c8\u30e9\u30f3\u30ca\u30fc\u300f 2001\u5e7412\u6708\u53f7 \u30bd\u30d5\u30c8\u30d0\u30f3\u30af\u30fb\u30d1\u30d6\u30ea\u30c3\u30b7\u30f3\u30b0 2001\u5e7412\u67081\u65e5 \u300c\u30dd\u30b9\u30c82\u3061\u3083\u3093\u306d\u308b\u3092\u63a2\u305b\uff01\u300d\u5185 p.50),\u00a0<span class=\"need_ref\" title=\"Ce passage n\u00e9cessite une r\u00e9f\u00e9rence.\">et dans les ann\u00e9es 80 avec le logiciel\u00a0<a class=\"new\" title=\"Piktor (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Piktor&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Piktor<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"SIMIV\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/SIMIV\">Thomson<\/a>\u00a0utilisant un\u00a0<a title=\"Crayon optique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Crayon_optique\">crayon optique<\/a>\u00a0sur les micro-ordinateurs\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"TO7\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/TO7\">TO7<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Thomson MO5\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Thomson_MO5\">MO5<\/a>\u00a0ou bien les nombreuses vid\u00e9ographies pr\u00e9sent sur des sites de diffusion vid\u00e9o (<a title=\"YouTube\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/YouTube\">YouTube<\/a>,\u00a0<a title=\"Dailymotion\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dailymotion\">Dailymotion<\/a>,\u2026) \u00e0 titre \u00e9ducatif<\/span><sup class=\"need_ref_tag\"><a title=\"Aide:R\u00e9f\u00e9rence n\u00e9cessaire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Aide:R%C3%A9f%C3%A9rence_n%C3%A9cessaire\">[r\u00e9f.\u00a0n\u00e9cessaire]<\/a><\/sup>. On peut \u00e9galement citer la s\u00e9rie d&rsquo;\u00e9mission de l&rsquo;<a class=\"mw-redirect\" title=\"Office de radiodiffusion t\u00e9l\u00e9vision fran\u00e7aise\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Office_de_radiodiffusion_t%C3%A9l%C3%A9vision_fran%C3%A7aise\">ORTF<\/a>\u00a0\u00ab\u00a0<i><a title=\"Tac au tac\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tac_au_tac\">Tac au tac<\/a><\/i>\u00a0\u00bb dans les ann\u00e9es 1960 \u00e0 1970 qui invitait diff\u00e9rent grands dessinateurs de\u00a0<a title=\"Bande dessin\u00e9e\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bande_dessin%C3%A9e\">bande dessin\u00e9e<\/a>\u00a0\u00e0 cr\u00e9er des \u0153uvres en commun selon diff\u00e9rentes contraintes<span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=eUmacTX7w0Y\" rel=\"nofollow\"><cite><i>Tac au tac<\/i>\u00a0Giraud Moebius, Gotlib, Mandryka et Alexis, 1972<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DeUmacTX7w0Y\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">Archive INA Ina Culture sur Youtube<\/span>,\u00a0<time>1972<\/time><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-8\"><span class=\"reference-text\">L&rsquo;exposition dure jusqu&rsquo;au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2012-04-09\" data-sort-value=\"2012-04-09\">9 avril 2012<\/time>\u00a0\u00e0 Londres, puis elle est install\u00e9e au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Guggenheim (Bilbao)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Guggenheim_(Bilbao)\">mus\u00e9e Guggenheim<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Bilbao\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bilbao\">Bilbao<\/a>\u00a0pour l&rsquo;\u00e9t\u00e9 2012, et se poursuit au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Ludwig\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Ludwig\">mus\u00e9e Ludwig<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Cologne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cologne\">Cologne<\/a>\u00a0en\u00a0<a title=\"Allemagne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Allemagne\">Allemagne<\/a>\u00a0du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2012-10-27\" data-sort-value=\"2012-10-27\">27 octobre 2012<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2013-02-03\" data-sort-value=\"2013-02-03\">3 f\u00e9vrier 2013<\/time>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-18\"><span class=\"reference-text\">La peinture est celle qui est tout en haut \u00e0 gauche.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-31\"><span class=\"reference-text\">Cette exposition fr\u00f4le le million de visiteurs.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"R\u00e9f\u00e9rences\">R\u00e9f\u00e9rences<\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"references-small decimal\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"mw-references-wrap mw-references-columns\">\n<ol class=\"references\">\n<li id=\"cite_note-:0-1\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<cite>David Hockney, grand peintre britannique, est mort \u00e0 l\u2019\u00e2ge de 88 ans<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i>Le Monde<\/i>,\u200e\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2026-06-12\" data-sort-value=\"2026-06-12\">12 juin 2026<\/time><small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.lemonde.fr\/disparitions\/article\/2026\/06\/12\/david-hockney-grand-peintre-britannique-est-mort-a-l-age-de-88-ans_6701081_3382.html\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.lemonde.fr%2Fdisparitions%2Farticle%2F2026%2F06%2F12%2Fdavid-hockney-grand-peintre-britannique-est-mort-a-l-age-de-88-ans_6701081_3382.html\">archive<\/a>]<\/small>, consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2026-06-12\" data-sort-value=\"2026-06-12\">12 juin 2026<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-VF-2\"><span class=\"reference-text\">\u00c9ric Dahan, \u00ab\u00a0La fureur de peindre\u00a0\u00bb,\u00a0<i><a title=\"Vanity Fair (magazine)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Vanity_Fair_(magazine)\">Vanity Fair<\/a><\/i>\u00a0n\u00b0 47, juillet 2017, pages 60-65 et 105.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-E\/P-4\"><span class=\"reference-text\"><i>Espace\/Paysage<\/i>, catalogue de l&rsquo;exposition \u00e0 Beaubourg en 1999, \u00e9ditions du Centre Georges-Pompidou, Paris.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-5\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.france24.com\/fr\/20101021-david-hockney-expose-fleurs-fraiches-numeriques-fondation-pierre-berge-ysl-paris-iphone-ipad\" rel=\"nofollow\"><cite>David Hockney expose ses \u00ab\u00a0fleurs fra\u00eeches\u00a0\u00bb num\u00e9riques \u00e0 Paris<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.france24.com%2Ffr%2F20101021-david-hockney-expose-fleurs-fraiches-numeriques-fondation-pierre-berge-ysl-paris-iphone-ipad\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\"><a title=\"France 24\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/France_24\">France 24<\/a><\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2010-11-04\" data-sort-value=\"2010-11-04\">4 novembre 2010<\/time><small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2013-07-04\" data-sort-value=\"2013-07-04\">4 juillet 2013<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-6\"><span class=\"reference-text\">Sylvie Veran,\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/teleobs.nouvelobs.com\/actualites\/20150305.OBS3952\/pablo-le-magnifique.html\/\" rel=\"nofollow\">\u00ab\u00a0Pablo le magnifique\u00a0\u00bb<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fteleobs.nouvelobs.com%2Factualites%2F20150305.OBS3952%2Fpablo-le-magnifique.html%2F\">archive<\/a>]<\/small>,\u00a0<i>T\u00e9l\u00e9Obs<\/i>, 5 mars 2015<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-9\"><span class=\"reference-text\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/fr.blouinartinfo.com\/news\/story\/952418\/deces-accidentel-dun-assistant-de-david-hockney\" rel=\"nofollow\">Voir sur\u00a0<i>fr.blouinartinfo.com<\/i>.<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Ffr.blouinartinfo.com%2Fnews%2Fstory%2F952418%2Fdeces-accidentel-dun-assistant-de-david-hockney\">archive<\/a>]<\/small><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-10\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Le_Jeune2020\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Nolwenn_Le_Jeune2020\" class=\"ouvrage\">Nolwenn Le Jeune, \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.francebleu.fr\/infos\/insolite\/confine-dans-le-calvados-david-hockney-peint-le-printemps-et-il-est-heureux-1587035255\" rel=\"nofollow\"><cite>Confin\u00e9 dans le Calvados, David Hockney peint le printemps\u2026 et il est heureux<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.francebleu.fr%2Finfos%2Finsolite%2Fconfine-dans-le-calvados-david-hockney-peint-le-printemps-et-il-est-heureux-1587035255\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">francebleu.fr<\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-04-16\" data-sort-value=\"2020-04-16\">16 avril 2020<\/time><small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2021-10-28\" data-sort-value=\"2021-10-28\">28 octobre 2021<\/time>)<\/small><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-wmagazine-2025-11\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.wmagazine.com\/culture\/david-hockney-interview-fondation-louis-vuitton-paris-exhibition-2025\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en\">David Hockney Talks Aging, iPhone Art, &amp; His Biggest Exhibition Yet<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.wmagazine.com%2Fculture%2Fdavid-hockney-interview-fondation-louis-vuitton-paris-exhibition-2025\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">W Magazine<\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2025-03-18\" data-sort-value=\"2025-03-18\">18 mars 2025<\/time><small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2025-04-27\" data-sort-value=\"2025-04-27\">27 avril 2025<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-LM2025-12\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Bellet2025\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Harry_Bellet2025\" class=\"ouvrage\">Harry Bellet, \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.lemonde.fr\/culture\/article\/2025\/04\/09\/david-hockney-les-uvres-des-vingt-cinq-dernieres-annees-presentees-a-la-fondation-louis-vuitton_6592962_3246.html\" rel=\"nofollow\"><cite>David Hockney, les \u0153uvres des vingt-cinq derni\u00e8res ann\u00e9es pr\u00e9sent\u00e9es \u00e0 la Fondation Louis Vuitton<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.lemonde.fr%2Fculture%2Farticle%2F2025%2F04%2F09%2Fdavid-hockney-les-uvres-des-vingt-cinq-dernieres-annees-presentees-a-la-fondation-louis-vuitton_6592962_3246.html\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\"><a title=\"Le Monde\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Monde\">Le Monde<\/a><\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2025-04-09\" data-sort-value=\"2025-04-09\">9 avril 2025<\/time><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-13\"><span class=\"reference-text\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.ouest-france.fr\/culture\/arts\/le-peintre-david-hockney-prolonge-sa-residence-en-normandie-4c1a1be6-b563-11eb-9e14-f7bc22160d75\" rel=\"nofollow\">Voir sur\u00a0<i>ouest-france.fr<\/i>.<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.ouest-france.fr%2Fculture%2Farts%2Fle-peintre-david-hockney-prolonge-sa-residence-en-normandie-4c1a1be6-b563-11eb-9e14-f7bc22160d75\">archive<\/a>]<\/small><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-14\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Lewis\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Tim_Lewis\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Tim Lewis, \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.theguardian.com\/artanddesign\/2014\/nov\/16\/david-hockney-interview-i-feel-like-picasso\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en\">David Hockney: \u2018When I\u2019m working, I feel like Picasso, I feel I\u2019m 30\u2019<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.theguardian.com%2Fartanddesign%2F2014%2Fnov%2F16%2Fdavid-hockney-interview-i-feel-like-picasso\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">theguardian.com<\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2014-11-16\" data-sort-value=\"2014-11-16\">16 novembre 2014<\/time><small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2024-02-19\" data-sort-value=\"2024-02-19\">19 f\u00e9vrier 2024<\/time>)<\/small><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-15\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.artfinder.com\/blog\/post\/hockney\/#\/\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en\">David Hockney: 5 (and a bit) facts you may not know<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.artfinder.com%2Fblog%2Fpost%2Fhockney%2F%23%2F\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb,\u00a0<span class=\"italique\">Art Glossary<\/span>, sur\u00a0<span class=\"italique\">artfinder.com<\/span><small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2024-02-19\" data-sort-value=\"2024-02-19\">19 f\u00e9vrier 2024<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-16\"><span class=\"reference-text\">\u00c9dition originale en anglais\u00a0:\u00a0<i>SECRET KNOWLEDGE<\/i>, Thames and Hudson, Londres, 2001.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-17\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Comar1992\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Philippe_Comar1992\" class=\"ouvrage\"><a title=\"Philippe Comar\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Philippe_Comar\">Philippe Comar<\/a>,\u00a0<cite class=\"italique\">La perspective en jeu: les dessous de l&rsquo;image<\/cite>, \u00c9ditions Gallimard,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"collection\">coll.<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a033 D\u00e9couvertes\u00a0\u00bb,\u00a0<time>1992<\/time>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a032<\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-19\"><span class=\"reference-text\"><i>L&rsquo;Art du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"20\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">20<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle. Museum Ludwig Cologne<\/i>, Cologne, Taschen, 1996,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><span class=\"nowrap\">280-281<\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-20\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.sothebys.com\/en\/auctions\/ecatalogue\/2019\/contemporary-art-eve-l20020\/lot.16.html\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en\">David Hockney &#8211; The Splash<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.sothebys.com%2Fen%2Fauctions%2Fecatalogue%2F2019%2Fcontemporary-art-eve-l20020%2Flot.16.html\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">Sothebys.com<\/span><small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2024-01-11\" data-sort-value=\"2024-01-11\">11 janvier 2024<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-21\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Oddos2020\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Val\u00e9rie_Oddos2020\" class=\"ouvrage\">Val\u00e9rie Oddos, \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.francetvinfo.fr\/culture\/arts-expos\/peinture\/the-splash-une-peinture-iconique-de-david-hockney-en-vente-chez-sotheby-s_3820351.html\" rel=\"nofollow\"><cite>\u00ab\u00a0The Splash\u00a0\u00bb, une peinture iconique de David Hockney, en vente chez Sotheby&rsquo;s<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.francetvinfo.fr%2Fculture%2Farts-expos%2Fpeinture%2Fthe-splash-une-peinture-iconique-de-david-hockney-en-vente-chez-sotheby-s_3820351.html\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">Francetvinfo.fr<\/span>,\u00a0<i>Franceinfo<\/i>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-02-10\" data-sort-value=\"2020-02-10\">10 f\u00e9vrier 2020<\/time><small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-07-29\" data-sort-value=\"2020-07-29\">29 juillet 2020<\/time>)<\/small><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-22\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<cite>Vente record pour une toile de David Hockney, adjug\u00e9e \u00e0 79,5 millions d\u2019euros<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i><a title=\"Le Parisien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Parisien\">Le Parisien<\/a><\/i>,\u200e\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2018-11-16\" data-sort-value=\"2018-11-16\">16 novembre 2018<\/time><small>(<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.leparisien.fr\/culture-loisirs\/vente-record-pour-une-toile-de-david-hockney-adjugee-a-90-3-millions-de-dollars-16-11-2018-7944198.php\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.leparisien.fr%2Fculture-loisirs%2Fvente-record-pour-une-toile-de-david-hockney-adjugee-a-90-3-millions-de-dollars-16-11-2018-7944198.php\">archive<\/a>]<\/small>, consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-07-29\" data-sort-value=\"2020-07-29\">29 juillet 2020<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-23\"><span class=\"reference-text\">David Hockney ESPACE\/ PAYSAGE, mus\u00e9e Beaubourg \u00e0 Paris<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-24\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<cite>Une toile de Hockney vendue 90,3 millions de dollars, record pour un artiste vivant<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i>Le Monde.fr<\/i>,\u200e\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2018-11-16\" data-sort-value=\"2018-11-16\">16 novembre 2018<\/time><small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.lemonde.fr\/arts\/article\/2018\/11\/16\/une-toile-de-hockney-vendue-90-3-millions-de-dollars-record-pour-un-artiste-vivant_5384170_1655012.html\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.lemonde.fr%2Farts%2Farticle%2F2018%2F11%2F16%2Fune-toile-de-hockney-vendue-90-3-millions-de-dollars-record-pour-un-artiste-vivant_5384170_1655012.html\">archive<\/a>]<\/small>, consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2018-11-16\" data-sort-value=\"2018-11-16\">16 novembre 2018<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-25\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.pacegallery.com\/exhibitions\/david-hockney-6\/\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en\">David Hockney. The Arrival of Spring<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.pacegallery.com%2Fexhibitions%2Fdavid-hockney-6%2F\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">pacegallery.com<\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-26\"><span class=\"reference-text\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.galerie-lelong.com\/fr\/exposition-david-hockney-the-arrival-of-spring-334.html\" rel=\"nofollow\">Exposition\u00a0<i>The Arrival of Spring in Woldgate<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.galerie-lelong.com%2Ffr%2Fexposition-david-hockney-the-arrival-of-spring-334.html\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0sur\u00a0<i>galerie-lelong.com<\/i>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-27\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.royalacademy.org.uk\/exhibition\/david-hockney-portraits\" rel=\"nofollow\"><cite>David Hockney RA: 82 Portraits and 1 Still-life<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.royalacademy.org.uk%2Fexhibition%2Fdavid-hockney-portraits\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">royalacademy.org.uk<\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2021-03-20\" data-sort-value=\"2021-03-20\">20 mars 2021<\/time><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-28\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.ngv.vic.gov.au\/exhibition\/david-hockney\/\" rel=\"nofollow\">Voir sur\u00a0<i>ngv.vic.gov.au<\/i>.<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.ngv.vic.gov.au%2Fexhibition%2Fdavid-hockney%2F\">archive<\/a>]<\/small><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-29\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.galerie-lelong.com\/fr\/exposition\/10\" rel=\"nofollow\"><cite>David Hockney, New Photographic Drawings au salon de Galerie Lelong &amp; Co.<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.galerie-lelong.com%2Ffr%2Fexposition%2F10\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">Galerie-Lelong.com<\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2019-01-24\" data-sort-value=\"2019-01-24\">24 janvier 2019<\/time><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-30\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/sema.seoul.go.kr\/ex\/exDetail?exNo=351459&amp;glolangType=ENG&amp;searchDateType=CURR\" rel=\"nofollow\"><cite>David Hockney, Expotion in S\u00e9oul au Seoul Museum of Arts<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fsema.seoul.go.kr%2Fex%2FexDetail%3FexNo%3D351459%26glolangType%3DENG%26searchDateType%3DCURR\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">sema.seoul.go.kr<\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2019-07-31\" data-sort-value=\"2019-07-31\">31 juillet 2019<\/time><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-32\"><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.liverpoolmuseums.org.uk\/walker\/johnmoores\/history\/previous-winners-list\/david_hockney.aspx\" rel=\"nofollow\"><cite>David Hockney &#8211; Walker Art Gallery, Liverpool museums<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.liverpoolmuseums.org.uk%2Fwalker%2Fjohnmoores%2Fhistory%2Fprevious-winners-list%2Fdavid_hockney.aspx\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb,\u00a0<span class=\"italique\">Liverpoolmuseums.org.uk<\/span><small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2018-11-28\" data-sort-value=\"2018-11-28\">28 novembre 2018<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-33\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.royalacademy.org.uk\/academicians\/painters\/david-hockney-ra,179,AR.html\" rel=\"nofollow\">Fiche sur le site de la Royal Academy of Arts<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.royalacademy.org.uk%2Facademicians%2Fpainters%2Fdavid-hockney-ra%2C179%2CAR.html\">archive<\/a>]<\/small>.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Annexes\">Annexes<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"autres-projets boite-grise boite-a-droite noprint js-interprojets\" style=\"text-align: justify;\">\n<p class=\"titre\">Sur les autres projets Wikimedia\u00a0:<\/p>\n<ul class=\"noarchive plainlinks\">\n<li class=\"commons\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/Category:David_Hockney?uselang=fr\">David Hockney<\/a>, sur\u00a0<span class=\"project\">Wikimedia Commons<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Bibliographie\">Bibliographie<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><small><b>(Par ordre chronologique)<\/b><\/small><\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\" style=\"text-align: justify;\">\n<h4 id=\"Ouvrages\">Ouvrages<\/h4>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Alain Sayag (dir.),\u00a0<i>David Hockney, photographe<\/i>\u00a0(cat. exp.), Paris, \u00c9ditions du Centre Pompidou\/\u00c9ditions Herscher, 1982.<\/li>\n<li><span id=\"Fr\u00e9mon2001\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Jean_Fr\u00e9mon2001\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langues : anglais et fran\u00e7ais\">(en\u00a0+\u00a0fr)<\/abbr><a title=\"Jean Fr\u00e9mon\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean_Fr%C3%A9mon\">Jean Fr\u00e9mon<\/a>,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">Close and far<\/cite>, Galerie Lelong,\u00a0<time>2001<\/time><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-86882-053-2\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-86882-053-2\"><span class=\"nowrap\">978-2-86882-053-2<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Gayford2011.\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Martin_Gayford2011.\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Martin Gayford,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">A Bigger Message. Conversations with David Hockney<\/cite>, Thames &amp; Hudson Ltd., 2011.<\/span><\/span>\n<div>Traduit en fran\u00e7ais\u00a0:\u00a0<span id=\"Gayford2021\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Martin_Gayford2021\" class=\"ouvrage\">Martin Gayford (<abbr class=\"abbr\" title=\"traduction\">trad.<\/abbr>\u00a0Pierre Saint-Jean),\u00a0<cite class=\"italique\">Conversations avec David Hockney<\/cite>, Seuil,\u00a0<time>2021<\/time><\/span><\/span>.<\/div>\n<\/li>\n<li><span id=\"Dagen2015\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Philippe_Dagen2015\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langues : anglais et fran\u00e7ais\">(en\u00a0+\u00a0fr)<\/abbr><a title=\"Philippe Dagen\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Philippe_Dagen\">Philippe Dagen<\/a>,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">The Arrival of Spring in Woldgate<\/cite>, Paris, Galerie Lelong,\u00a0<time>2015<\/time>, 103\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-86882-118-8\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-86882-118-8\"><span class=\"nowrap\">978-2-86882-118-8<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Fr\u00e9mon2017\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Jean_Fr\u00e9mon2017\" class=\"ouvrage\"><a title=\"Jean Fr\u00e9mon\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean_Fr%C3%A9mon\">Jean Fr\u00e9mon<\/a>,\u00a0<cite class=\"italique\">David Hockney \u00e0 l&rsquo;atelier<\/cite>, Paris, L&rsquo;\u00c9choppe,\u00a0<time>2017<\/time>, 58\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-84068-286-8\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-84068-286-8\"><span class=\"nowrap\">978-2-84068-286-8<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Ottinger2017\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Didier_Ottinger2017\" class=\"ouvrage\"><a title=\"Didier Ottinger\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Didier_Ottinger\">Didier Ottinger<\/a>\u00a0(dir.),\u00a0<cite class=\"italique\">David Hockney<\/cite>, Paris, \u00c9ditions du Centre Pompidou,\u00a0<time>2017<\/time>, 320\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-84426-779-5\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-84426-779-5\"><span class=\"nowrap\">978-2-84426-779-5<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>\n<div>Expositions\u00a0: Londres, Tate Britain, 9 f\u00e9vrier-29 mai 2017\u00a0; Paris, Centre Pompidou, mus\u00e9e national d&rsquo;art moderne, Galerie 1, 21 juin-23 octobre 2017\u00a0; New York, the Metropolitan museum art, 20 novembre 2017-25 f\u00e9vrier 2018.<\/div>\n<\/li>\n<li><span id=\"Pacquement2017\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Alfred_Pacquement2017\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langues : anglais et fran\u00e7ais\">(en\u00a0+\u00a0fr)<\/abbr><a title=\"Alfred Pacquement\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alfred_Pacquement\">Alfred Pacquement<\/a>\u00a0(pr\u00e9f.),\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">The Yosemite Suite<\/cite>, Paris, Galerie Lelong,\u00a0<time>2017<\/time>, 53\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-86882-130-0\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-86882-130-0\"><span class=\"nowrap\">978-2-86882-130-0<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Ottinger2018\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Didier_Ottinger2018\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Didier Ottinger,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">Pictures of Daily Life<\/cite>, Galerie Lelong &amp; Co.,\u00a0<time>2018<\/time>, 48\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><\/span><\/span><\/li>\n<li><span id=\"Eitel2020\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Lutz_Eitel2020\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Lutz Eitel,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">David Hockey &#8211; A Chronology<\/cite>,\u00a0<a title=\"Taschen\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Taschen\">Taschen<\/a>,\u00a0<time>2020<\/time>, 512\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-3-8365-8249-0\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-3-8365-8249-0\"><span class=\"nowrap\">978-3-8365-8249-0<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Fr\u00e9mont2020\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Jean_Fr\u00e9mont2020\" class=\"ouvrage\">Jean Fr\u00e9mont,\u00a0<cite class=\"italique\">David Hockney en Pays d&rsquo;Auge<\/cite>, L\u2019\u00c9choppe,\u00a0<time>2020<\/time><\/span><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Fr\u00e9monGrau2020\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Jean_Fr\u00e9monDonatien_Grau2020\" class=\"ouvrage\">Jean Fr\u00e9mon et Donatien Grau,\u00a0<cite class=\"italique\">David Hockney. Ma Normandie<\/cite>, Galerie Lelong &amp; Co.,\u00a0<time>2020<\/time><\/span><\/span>.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\" style=\"text-align: justify;\">\n<h4 id=\"Articles\">Articles<\/h4>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><span id=\"Mauri\u00e8s1982\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Patrick_Mauri\u00e8s1982\" class=\"ouvrage\"><a title=\"Patrick Mauri\u00e8s\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Patrick_Mauri%C3%A8s\">Patrick Mauri\u00e8s<\/a>, \u00ab\u00a0<cite>Entretien avec David Hockney<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i>Lib\u00e9ration<\/i>,\u200e\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1982-08-09\" data-sort-value=\"1982-08-09\">9 ao\u00fbt 1982<\/time><\/span><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Hartley1988\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Craig_Hartley1988\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Craig Hartley, \u00ab\u00a0<cite lang=\"en\">David Hockney Printmaking and Technique<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i><span class=\"lang-en\" lang=\"en\"><a title=\"Print Quarterly\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Print_Quarterly\">Print Quarterly<\/a><\/span><\/i>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"volume\">vol.<\/abbr>\u00a0V,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"num\u00e9ro\">n<sup>o<\/sup><\/abbr>\u00a03,\u200e\u00a0<time>1988<\/time><\/span><\/span>.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Documents_vid\u00e9o\">Documents vid\u00e9o<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a title=\"Jack Hazan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jack_Hazan\">Jack Hazan<\/a>,\u00a0<i><a title=\"A Bigger Splash (film, 1973)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/A_Bigger_Splash_(film,_1973)\">A Bigger Splash<\/a><\/i>, documentaire pr\u00e9sent\u00e9 \u00e0 la\u00a0<a title=\"Semaine de la critique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Semaine_de_la_critique\">Semaine de la critique<\/a>, au\u00a0<a title=\"Festival de Cannes 1974\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Festival_de_Cannes_1974\">Festival de Cannes 1974<\/a>\u00a0et sorti en\u00a0<a title=\"1975 au cin\u00e9ma\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1975_au_cin%C3%A9ma\">1975<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Iconographie\">Iconographie<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : allemand\">(de)<\/abbr>\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/dreher.netzliteratur.net\/8_KonzeptuelleAspekte_Hockney.pdf\" rel=\"nofollow\">Thomas Dreher: David Hockney &#8211; Fotocollagen<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fdreher.netzliteratur.net%2F8_KonzeptuelleAspekte_Hockney.pdf\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0in\u00a0<i>Das kunstwerk<\/i>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1989-03\" data-sort-value=\"1989-03\">mars 1989<\/time>\u00a0(<abbr class=\"abbr\" title=\"num\u00e9ro\">n<sup>o<\/sup><\/abbr>\u00a01\/XLII),\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a095. Photocollages de 1982\/83.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Radio\">Radio<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/smartlink.ausha.co\/franck-ferrand-raconte\/david-hockney\" rel=\"nofollow\">\u00ab\u00a0David Hockney\u00a0\u00bb<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fsmartlink.ausha.co%2Ffranck-ferrand-raconte%2Fdavid-hockney\">archive<\/a>]<\/small>,\u00a0<i>Franck Ferrand raconte<\/i>, Radio Classique,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2025-03-27\" data-sort-value=\"2025-03-27\">27 mars 2025<\/time>.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Articles_connexes\">Articles connexes<\/h3>\n<\/div>\n<ul>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a title=\"Painting the Century: 101 Portrait Masterpieces 1900-2000\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Painting_the_Century:_101_Portrait_Masterpieces_1900-2000\">Peindre le si\u00e8cle\u00a0: 101 Portraits majeurs 1900-2000<\/a>\u00a0(liste)<\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a title=\"Liste d'artistes en art contemporain\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_d%27artistes_en_art_contemporain\">Liste d&rsquo;artistes en art contemporain<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>David Hockney \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 En\u00a01977. \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 Naissance 9juillet1937 Bradford D\u00e9c\u00e8s 11juin2026\u00a0(\u00e0 88\u00a0ans) Londres P\u00e9riode d&rsquo;activit\u00e9 1963&#8211;2026 Nationalit\u00e9 britannique Activit\u00e9 peintre,\u00a0graveur,\u00a0photographe Formation Bradford College Royal College of Art Ma\u00eetre Frank Lisle\u00a0(en) Repr\u00e9sent\u00e9 par Galerie Lelong\u00a0(d) Lieux de travail Londres,\u00a0Hambourg,\u00a0Bridlington,\u00a0Paris,\u00a0Los Angeles,\u00a0Rumesnil Mouvement pop art Influenc\u00e9 par Pablo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":25360,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-25350","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/25350","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25350"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/25350\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25359,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/25350\/revisions\/25359"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/25360"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25350"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}