{"id":23518,"date":"2026-04-29T17:45:26","date_gmt":"2026-04-29T15:45:26","guid":{"rendered":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/?page_id=23518"},"modified":"2026-04-30T15:13:23","modified_gmt":"2026-04-30T13:13:23","slug":"francisco-de-zurbaran","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/francisco-de-zurbaran\/","title":{"rendered":"Francisco de Zurbar\u00e1n"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 10px;\"><strong>Image mise en avant :<\/strong> <i>Saint Luc en peintre devant la Crucifixion\u00a0<\/i><\/span><span style=\"font-size: 10px;\">1635-1640 (105\u00a0\u00d7\u00a084\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)\u00a0 <\/span><span style=\"font-size: 10px;\"><a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">Mus\u00e9e du Prado<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n\">Francisco de Zurbar\u00e1n<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><a href=\"https:\/\/www.google.com\/search?sca_esv=a29fc145d0f7951e&amp;rlz=1C1CHBF_enFR1150FR1150&amp;sxsrf=ANbL-n71qOv6XM_bfJ6Y4ZurrLl-FMv92A:1777554562672&amp;udm=2&amp;fbs=ADc_l-bpk8W4E-qsVlOvbGJcDwpnHC5OJXXTJvmMu2n9YYx-G8xzgQk24aW1N_FyIND5zVDADCs_Fwd6mWmfkY-_5enaVlb8kyVj3FSWlUdu3l6J7xfZQRhQpZHnP2RDSu2WywuiaCZ-aEDMRUFvHYjEQQb3U3xu8Q7pHZiQhv4ihAqLQSZDXjGJFtow_dLnZOPlTIJyMyVW&amp;q=Francisco+de+Zurbar%C3%A1n&amp;sa=X&amp;sqi=2&amp;ved=2ahUKEwidl5vi0pWUAxXGVKQEHbGVIVcQtKgLegQICxAB&amp;biw=1280&amp;bih=607&amp;dpr=1.5\">Images Google<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"mw-content-container\" style=\"text-align: justify;\"><main id=\"content\" class=\"mw-body\"><\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<div class=\"infobox_v3 infobox infobox--frwiki noarchive large\">\n<div>\n<div class=\"images\"><span class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element mw-file-upright aligncenter\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f7\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f7\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"305\" data-file-width=\"953\" data-file-height=\"1164\" \/><\/a><\/span><\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div class=\"legend\" style=\"text-align: center;\"><a title=\"Autoportrait\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Autoportrait\">Autoportrait<\/a>\u00a0pr\u00e9sum\u00e9 de Zurbar\u00e1n<br \/>\nExtrait de\u00a0<i>Saint Luc en peintre devant la Crucifixion<\/i>,\u00a0<a title=\"1635\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1635\">1635<\/a>&#8211;<a title=\"1640\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1640\">1640<\/a>, 105\u00a0\u00d7\u00a084\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">Mus\u00e9e du Prado<\/a><\/div>\n<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<table>\n<tbody>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Naissance<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><time class=\"nowrap date-lien bday\" datetime=\"1598-11-07\" data-sort-value=\"1598-11-07\"><a title=\"7 novembre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/7_novembre\">7 novembre<\/a><a title=\"1598 en arts plastiques\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1598_en_arts_plastiques\">1598<\/a><\/time><br \/>\n<a title=\"Fuente de Cantos\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fuente_de_Cantos\">Fuente de Cantos<\/a>\u00a0(<a title=\"Estr\u00e9madure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Estr%C3%A9madure\">Estr\u00e9madure<\/a>,\u00a0<a title=\"Espagne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Espagne\">Espagne<\/a>)<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">D\u00e9c\u00e8s<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><time class=\"nowrap date-lien dday\" datetime=\"1664-08-27\" data-sort-value=\"1664-08-27\"><a title=\"27 ao\u00fbt\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/27_ao%C3%BBt\">27 ao\u00fbt<\/a><a title=\"1664 en arts plastiques\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1664_en_arts_plastiques\">1664<\/a><\/time>\u00a0(\u00e0 65\u00a0ans)<br \/>\n<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>\u00a0(<a title=\"Espagne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Espagne\">Espagne<\/a>)<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">P\u00e9riode d&rsquo;activit\u00e9<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><time class=\"date-lien\" datetime=\"1614\" data-sort-value=\"1614\"><a title=\"1614\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1614\">1614<\/a><\/time>&#8211;<wbr \/><span class=\"wd_p2032\"><time class=\"date-lien\" datetime=\"1664\" data-sort-value=\"1664\"><a title=\"1664\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1664\">1664<\/a><\/time><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Activit\u00e9<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><a title=\"Artiste peintre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Artiste_peintre\">Peintre<\/a><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Lieux de travail<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p937\"><a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a><small>(<time class=\"date-lien\" datetime=\"1614\" data-sort-value=\"1614\"><a title=\"1614\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1614\">1614<\/a><\/time>&#8211;<wbr \/><time class=\"date-lien\" datetime=\"1658\" data-sort-value=\"1658\"><a title=\"1658\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1658\">1658<\/a><\/time>)<\/small>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a><small>(<time class=\"date-lien\" datetime=\"1658\" data-sort-value=\"1658\"><a title=\"1658\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1658\">1658<\/a><\/time>&#8211;<wbr \/><time class=\"date-lien\" datetime=\"1664\" data-sort-value=\"1664\"><a title=\"1664\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1664\">1664<\/a><\/time>)<\/small><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Mouvement<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p135\"><a title=\"Baroque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Baroque\">Baroque<\/a><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Conjoints<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p26\">Mar\u00eda P\u00e1ez\u00a0<small>(<a class=\"extiw\" title=\"d:Q108680188\" href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q108680188\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Voir l'\u00e9l\u00e9ment Wikidata correspondant\">d<\/span><\/a>)<\/small><br \/>\nBeatriz de Morales\u00a0<small>(<a class=\"extiw\" title=\"d:Q108680190\" href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q108680190\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Voir l'\u00e9l\u00e9ment Wikidata correspondant\">d<\/span><\/a>)<\/small><br \/>\nLeonor de Torder\u00a0<small>(<a class=\"extiw\" title=\"d:Q108680199\" href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q108680199\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Voir l'\u00e9l\u00e9ment Wikidata correspondant\">d<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr class=\"\">\n<th scope=\"row\">Enfant<\/th>\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p40\"><a title=\"Juan de Zurbar\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Juan_de_Zurbar%C3%A1n\">Juan de Zurbar\u00e1n<\/a><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<table>\n<caption>\u0152uvres principales<\/caption>\n<tbody>\n<tr class=\"\">\n<td class=\"\">\n<div><span class=\"wd_p800\"><a title=\"Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Hugues_au_r%C3%A9fectoire_des_Chartreux\"><i>Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux<\/i><\/a>,\u00a0<a title=\"Le Christ en croix (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Christ_en_croix_(Zurbar%C3%A1n)\"><i>Le Christ en croix<\/i><\/a><\/span><\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p class=\"navbar noprint bordered navigation-not-searchable\">\u00a0<\/p>\n<\/div>\n<p><b>Francisco de Zurbar\u00e1n<\/b>\u00a0(<a title=\"1598\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1598\">1598<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Fuente de Cantos\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fuente_de_Cantos\">Fuente de Cantos<\/a>\u2013<a title=\"1664\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1664\">1664<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>) est un\u00a0<a title=\"Artiste peintre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Artiste_peintre\">peintre<\/a>\u00a0du\u00a0<a title=\"Si\u00e8cle d'or espagnol\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Si%C3%A8cle_d%27or_espagnol\">Si\u00e8cle d&rsquo;or espagnol<\/a>. Contemporain et ami de\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">Diego V\u00e9lasquez<\/a>, Zurbar\u00e1n se distingue dans les peintures religieuses \u2014\u00a0o\u00f9 son art r\u00e9v\u00e8le une grande force visuelle et un profond\u00a0<a title=\"Mystique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mystique\">mysticisme<\/a>\u00a0\u2014 et il devient un artiste embl\u00e9matique de la\u00a0<a title=\"Contre-R\u00e9forme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Contre-R%C3%A9forme\">Contre-R\u00e9forme<\/a><sup id=\"cite_ref-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p>D&rsquo;abord tr\u00e8s marqu\u00e9 par\u00a0<span class=\"nowrap\"><a title=\"Le Caravage\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Caravage\">Le Caravage<\/a><\/span>, son style aust\u00e8re et sombre \u00e9volue pour se rapprocher des ma\u00eetres\u00a0<a title=\"Mani\u00e9risme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mani%C3%A9risme\">mani\u00e9ristes<\/a>\u00a0<a title=\"Italie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Italie\">italiens<\/a>. Ses repr\u00e9sentations s&rsquo;\u00e9loignent du\u00a0<a title=\"R\u00e9alisme (peinture)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/R%C3%A9alisme_(peinture)\">r\u00e9alisme<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">V\u00e9lasquez<\/a>\u00a0et ses compositions s&rsquo;\u00e9claircissent dans des tons plus acides.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/main><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Francisco de Zurbar\u00e1n y su obra - Benito Navarrete | #MUNALxTHYSSEN\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/sqgFnJgMNmE?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"mw-content-container\" style=\"text-align: justify;\"><main id=\"content\" class=\"mw-body\"><\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\">\n<h2 id=\"Biographie\">Biographie<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Le_g\u00e9nie_pr\u00e9coce\">Le g\u00e9nie pr\u00e9coce<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_046.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/dc\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_046.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_046.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/dc\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_046.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_046.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"306\" data-file-width=\"2495\" data-file-height=\"3051\" \/><\/a><figcaption><i>Saint Luc en peintre devant la Crucifixion<\/i><\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<p>1635-1640 (105\u00a0\u00d7\u00a084\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<p><a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">Mus\u00e9e du Prado<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Francisco de Zurbar\u00e1n est baptis\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"11-07\" data-sort-value=\"11-07\">7 novembre<\/time>\u00a01598 \u00e0\u00a0<a title=\"Fuente de Cantos\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fuente_de_Cantos\">Fuente de Cantos<\/a>\u00a0(<a title=\"Province de Badajoz\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Province_de_Badajoz\">Badajoz<\/a>)<sup id=\"cite_ref-BaticleBio_2-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-BaticleBio-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>a 1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Deux autres grands peintres du\u00a0<a title=\"Si\u00e8cle d'or espagnol\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Si%C3%A8cle_d%27or_espagnol\">Si\u00e8cle d&rsquo;or espagnol<\/a>\u00a0na\u00eetront peu apr\u00e8s\u00a0:\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">Diego V\u00e9lasquez<\/a>\u00a0(1599-1660) et\u00a0<a title=\"Alonso Cano\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alonso_Cano\">Alonso Cano<\/a>\u00a0(1601\u20131667).<\/p>\n<p>\u00c0 quatorze ans, Zurbar\u00e1n est plac\u00e9 en apprentissage \u00e0\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>, dans l&rsquo;atelier du peintre\u00a0<a class=\"new\" title=\"Pedro Diaz de Villanueva (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Pedro_Diaz_de_Villanueva&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Pedro Diaz de Villanueva<\/a>\u00a0(1564-1654), o\u00f9\u00a0<a title=\"Alonso Cano\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alonso_Cano\">Alonso Cano<\/a>\u00a0le rejoindra en\u00a0<a title=\"1616\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1616\">1616<\/a>. Son apprentissage se termine en\u00a0<a title=\"1617\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1617\">1617<\/a>; cette ann\u00e9e-l\u00e0, il \u00e9pouse Maria P\u00e1ez. Il habite alors \u00e0\u00a0<a title=\"Llerena\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Llerena\">Llerena<\/a>\u00a0(<a title=\"Estr\u00e9madure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Estr%C3%A9madure\">Estr\u00e9madure<\/a>), o\u00f9 naissent ses enfants, Maria, Juan (son fils est peintre dans son atelier, il meurt au cours de la grande peste de\u00a0<a title=\"1649\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1649\">1649<\/a>) et Isabel Paula. Apr\u00e8s le d\u00e9c\u00e8s de sa femme, il se remarie vers\u00a0<a title=\"1625\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1625\">1625<\/a>\u00a0avec Beatriz de Morales. Nous savons qu&rsquo;il est d\u00e9j\u00e0 connu en\u00a0<a title=\"1622\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1622\">1622<\/a>, puisque, par contrat, il s&rsquo;engage \u00e0 peindre un\u00a0<a title=\"Retable\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Retable\">retable<\/a>\u00a0pour une\u00a0<a title=\"\u00c9glise (\u00e9difice)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89glise_(%C3%A9difice)\">\u00e9glise<\/a>\u00a0de sa ville natale.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/main><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"C\u00f3mo Zurbar\u00e1n convirti\u00f3 la muerte en arte sagrado\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/d8cc4DQX7Gc?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"mw-content-container\" style=\"text-align: justify;\"><main id=\"content\" class=\"mw-body\"><\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<p>En\u00a0<a title=\"1626\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1626\">1626<\/a>, il signe devant notaire un nouveau contrat avec la communaut\u00e9 des\u00a0<a title=\"Ordre des Pr\u00eacheurs\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_des_Pr%C3%AAcheurs\">Fr\u00e8res pr\u00eacheurs<\/a>\u00a0de l&rsquo;ordre dominicain de San Pablo de Real, \u00e0\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>\u00a0: il doit ex\u00e9cuter vingt-et-un tableaux en huit mois. En\u00a0<a title=\"1627\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1627\">1627<\/a>, il peint\u00a0<i><a title=\"Le Christ en croix (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Christ_en_croix_(Zurbar%C3%A1n)\">Le Christ en croix<\/a><\/i>, son \u0153uvre est admir\u00e9e et le conseil municipal de S\u00e9ville lui propose de venir s&rsquo;installer dans la ville en\u00a0<a title=\"1629\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1629\">1629<\/a>.<\/p>\n<p>Dans ce tableau, l&rsquo;impression de relief est saisissante. Le\u00a0<a title=\"J\u00e9sus de Nazareth\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/J%C3%A9sus_de_Nazareth\">Christ<\/a>\u00a0est clou\u00e9 sur une croix au bois mal \u00e9quarri. Le linge blanc, lumineux, qui lui ceint la taille, avec son drap\u00e9 savant et d\u00e9j\u00e0\u00a0<a title=\"Baroque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Baroque\">baroque<\/a>, contraste dramatiquement avec les muscles souples et bien form\u00e9s du corps. Le visage fin s&rsquo;incline sur l&rsquo;\u00e9paule gauche. La souffrance semble d\u00e9pass\u00e9e et laisse place \u00e0 un ultime songe de\u00a0<a title=\"R\u00e9surrection\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/R%C3%A9surrection\">R\u00e9surrection<\/a>, derni\u00e8re pens\u00e9e d&rsquo;une vie promise dont le corps, non plus tortur\u00e9, mais d\u00e9j\u00e0 glorieux, se fait le signe.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/main><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Obra comentada: Bodeg\u00f3n con cacharros, de Francisco de Zurbar\u00e1n.\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/36IKo0aYVsA?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"mw-content-container\" style=\"text-align: justify;\"><main id=\"content\" class=\"mw-body\"><\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<p>Comme pour le\u00a0<i><a title=\"Christ crucifi\u00e9 (V\u00e9lasquez)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Christ_crucifi%C3%A9_(V%C3%A9lasquez)\">Christ crucifi\u00e9<\/a><\/i>\u00a0de\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">V\u00e9lasquez<\/a>\u00a0(peint vers\u00a0<a title=\"1630\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1630\">1630<\/a>, plus raide et plus sym\u00e9trique), les pieds sont ici clou\u00e9s s\u00e9par\u00e9ment. \u00c0 cette \u00e9poque, des ouvrages parfois monumentaux disputent des repr\u00e9sentations de la\u00a0<a title=\"Crucifixion\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Crucifixion\">Crucifixion<\/a>\u00a0et notamment du nombre de clous. Par ailleurs, apr\u00e8s les d\u00e9crets tridentins, l&rsquo;esprit de la\u00a0<a title=\"Contre-R\u00e9forme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Contre-R%C3%A9forme\">Contre-R\u00e9forme<\/a>\u00a0s&rsquo;oppose aux grandes mises en sc\u00e8ne et oriente les artistes vers des repr\u00e9sentations du\u00a0<a title=\"J\u00e9sus de Nazareth\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/J%C3%A9sus_de_Nazareth\">Christ<\/a>\u00a0seul. Enfin, des th\u00e9ologiens soutiennent que le corps de\u00a0<a title=\"J\u00e9sus de Nazareth\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/J%C3%A9sus_de_Nazareth\">J\u00e9sus<\/a>\u00a0et celui de\u00a0<a title=\"Marie (m\u00e8re de J\u00e9sus)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marie_(m%C3%A8re_de_J%C3%A9sus)\">Marie<\/a>\u00a0ne pouvaient \u00eatre que parfaits. Zurbar\u00e1n adopte ces le\u00e7ons. Il s&rsquo;affirme \u00e0 vingt-neuf ans comme un ma\u00eetre incontestable.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Le_ma\u00eetre_s\u00e9villan\">Le ma\u00eetre s\u00e9villan<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:San_Serapio,_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/a7\/San_Serapio%2C_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg\/250px-San_Serapio%2C_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/a7\/San_Serapio%2C_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg\/500px-San_Serapio%2C_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"287\" data-file-width=\"3139\" data-file-height=\"3600\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Saint S\u00e9rapion (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_S%C3%A9rapion_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint S\u00e9rapion<\/a><\/i><\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<p><a title=\"1628\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1628\">1628<\/a>\u00a0(120\u00a0\u00d7\u00a0103\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<p><a title=\"Wadsworth Atheneum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Wadsworth_Atheneum\">Wadsworth Atheneum<\/a>,\u00a0<a title=\"Hartford (Connecticut)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hartford_(Connecticut)\">Hartford<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Se disant toujours\u00a0<i>pintor de imagineria<\/i>\u00a0(peintre d&rsquo;images, de statues), Zurbar\u00e1n signe un nouveau contrat en\u00a0<a title=\"1628\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1628\">1628<\/a>\u00a0avec le\u00a0<a class=\"new\" title=\"Couvent de Nuestra Se\u00f1ora de la Merced (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Couvent_de_Nuestra_Se%C3%B1ora_de_la_Merced&amp;action=edit&amp;redlink=1\">couvent de Nuestra Se\u00f1ora de la Merced<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"en:Convento de Nuestra Se\u00f1ora de la Merced (Madrid)\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Convento_de_Nuestra_Se%C3%B1ora_de_la_Merced_(Madrid)\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0Convento de Nuestra Se\u00f1ora de la Merced (Madrid)\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a>\u00a0Calzada (Notre-Dame de la Merci Chauss\u00e9e). Il vient alors s&rsquo;installer \u00e0\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>\u00a0avec sa famille et les membres de son atelier. C&rsquo;est l\u00e0 qu&rsquo;il peint\u00a0<i><a title=\"Saint S\u00e9rapion (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_S%C3%A9rapion_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint S\u00e9rapion<\/a><\/i>, un des martyrs\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Ordre de Notre-Dame-de-la-Merci\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_de_Notre-Dame-de-la-Merci\">merc\u00e9daires<\/a>,\u00a0<a title=\"Martyr\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Martyr\">martyris\u00e9<\/a>\u00a0en\u00a0<a title=\"1240\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1240\">1240<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Alger\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alger\">Alger<\/a>.<\/p>\n<p>Les religieux merc\u00e9daires (appartenant \u00e0 l&rsquo;<a class=\"mw-redirect\" title=\"Ordre de Notre-Dame-de-la-Merci\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_de_Notre-Dame-de-la-Merci\">ordre de Notre-Dame-de-la-Merci<\/a>), en plus des v\u0153ux traditionnels, pronon\u00e7aient un \u00ab\u00a0v\u0153u de r\u00e9demption ou de sang\u00a0\u00bb qui les engageait \u00e0 donner leur vie pour le rachat des esclaves chr\u00e9tiens en danger de perdre leur foi en contr\u00e9es musulmanes.<\/p>\n<p>Zurbar\u00e1n parvient \u00e0 exprimer l&rsquo;horreur sans repr\u00e9sentation d&rsquo;une seule goutte de sang. Ici, ce n&rsquo;est plus le sommeil divin pr\u00e9c\u00e9dant la R\u00e9surrection. La bouche entrouverte ne laisse pas \u00e9chapper un cri de douleur, elle signifie l&rsquo;accablement paroxystique, elle dit dans un souffle, simplement et terriblement, que c&rsquo;en est trop pour pouvoir continuer \u00e0 vivre.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/main><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"[Visite priv\u00e9e] Exposition Zurbar\u00e1n au mus\u00e9e des Beaux-Arts de Lyon\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/K02R8M7Lkxw?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"mw-content-container\" style=\"text-align: justify;\"><main id=\"content\" class=\"mw-body\"><\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<p>Le grand manteau blanc, presque en\u00a0<a title=\"Trompe-l'\u0153il\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Trompe-l%27%C5%93il\">trompe-l&rsquo;\u0153il<\/a>, occupe la plus grande partie du tableau. Si l&rsquo;on retire l&#8217;emplacement du visage, le rapport entre la surface totale et celle de ce vaste espace blanc est exactement le\u00a0<a title=\"Nombre d'or\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nombre_d%27or\">Nombre d&rsquo;or<\/a>.<\/p>\n<p>Se proclamant lui-m\u00eame \u00ab\u00a0ma\u00eetre peintre de cette cit\u00e9 de S\u00e9ville\u00a0\u00bb, Zurbar\u00e1n s&rsquo;attire la jalousie de certains, dont\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Alonzo Cano\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alonzo_Cano\">Alonso Cano<\/a>, \u00e0 qui Zurbar\u00e1n n&rsquo;en voudra pas. Refusant de passer les examens qui lui donneraient droit au titre, il estime que son \u0153uvre et la reconnaissance des grands a plus de valeur que celle de quelques membres plus ou moins aigris de la corporation des peintres. Il trouve ses commanditaires parmi les familles\u00a0<a title=\"Noblesse\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Noblesse\">nobles<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"M\u00e9c\u00e9nat\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/M%C3%A9c%C3%A9nat\">m\u00e9c\u00e8nes<\/a>\u00a0<a title=\"Andalousie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Andalousie\">andalous<\/a>\u00a0et les grands couvents qu&rsquo;elles prot\u00e8gent, ainsi que chez les\u00a0<a title=\"Compagnie de J\u00e9sus\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Compagnie_de_J%C3%A9sus\">J\u00e9suites<\/a>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"La_gloire_nationale\">La gloire nationale<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:L%27Exposition_du_corps_de_saint_Bonaventure_-_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Mus%C3%A9e_du_Louvre_Peintures_MI_205.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/0b\/L%27Exposition_du_corps_de_saint_Bonaventure_-_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Mus%C3%A9e_du_Louvre_Peintures_MI_205.jpg\/250px-L%27Exposition_du_corps_de_saint_Bonaventure_-_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Mus%C3%A9e_du_Louvre_Peintures_MI_205.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/0b\/L%27Exposition_du_corps_de_saint_Bonaventure_-_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Mus%C3%A9e_du_Louvre_Peintures_MI_205.jpg\/500px-L%27Exposition_du_corps_de_saint_Bonaventure_-_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Mus%C3%A9e_du_Louvre_Peintures_MI_205.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"293\" data-file-width=\"1804\" data-file-height=\"2112\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"L'Exposition du corps de saint Bonaventure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Exposition_du_corps_de_saint_Bonaventure\">L&rsquo;Exposition du corps de saint Bonaventure<\/a><\/i><\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<p>1629 (250\u00a0\u00d7\u00a0225\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<p><a title=\"Mus\u00e9e du Louvre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Louvre\">Mus\u00e9e du Louvre<\/a>,\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>En\u00a0<a title=\"1634\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1634\">1634<\/a>, il effectue un voyage \u00e0\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>. Ce s\u00e9jour est d\u00e9terminant dans l&rsquo;\u00e9volution de sa peinture. Il retrouve son ami s\u00e9villan\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">Diego V\u00e9lasquez<\/a>, dont il m\u00e9dite les \u0153uvres. Il peut voir les \u0153uvres de peintres italiens travaillant \u00e0 la cour d&rsquo;<a title=\"Espagne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Espagne\">Espagne<\/a>, comme\u00a0<a title=\"Angelo Nardi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Angelo_Nardi\">Angelo Nardi<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Guido Reni\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guido_Reni\">Guido Reni<\/a>. Zurbar\u00e1n, d\u00e8s lors, renonce au\u00a0<a title=\"T\u00e9n\u00e9brisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%A9n%C3%A9brisme\">t\u00e9n\u00e9brisme<\/a>\u00a0de ses d\u00e9buts ainsi qu&rsquo;\u00e0 ses vell\u00e9it\u00e9s de\u00a0<a title=\"Caravagisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Caravagisme\">caravagisme<\/a>\u00a0(dont on peut voir un exemple notamment dans les visages des adolescents dans la partie droite de\u00a0<i><a title=\"L'Exposition du corps de saint Bonaventure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Exposition_du_corps_de_saint_Bonaventure\">L&rsquo;Exposition du corps de saint Bonaventure<\/a><\/i>). Ses ciels vont devenir plus clairs, les tons moins contrast\u00e9s.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<p>Dot\u00e9 du titre de \u00ab\u00a0Peintre du Roi\u00a0\u00bb, il revient peindre \u00e0\u00a0<a title=\"Llerena\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Llerena\">Llerena<\/a>\u00a0pour l&rsquo;\u00e9glise Notre-Dame de la Grenade. Par d\u00e9votion personnelle \u00e0 la\u00a0<a title=\"Marie (m\u00e8re de J\u00e9sus)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marie_(m%C3%A8re_de_J%C3%A9sus)\">Vierge Marie<\/a>, il offre de travailler sans \u00eatre pay\u00e9. Les commandes deviennent de plus en plus nombreuses\u00a0: Nuestra Se\u00f1ora de la Defensi\u00f3n, la Chartreuse (Cartuja) de\u00a0<a title=\"Jerez de la Frontera\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jerez_de_la_Frontera\">Jerez de le Frontera<\/a>, l&rsquo;\u00e9glise San Roman de\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>.<\/p>\n<p>\u00c0 l&rsquo;int\u00e9rieur des terres, sur les rives du\u00a0<a title=\"Guadalquivir\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guadalquivir\">Guadalquivir<\/a>,\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>\u00a0est l&rsquo;un des grands ports europ\u00e9ens. La cit\u00e9 vit du commerce avec les Am\u00e9riques. Les\u00a0<a title=\"Galion\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Galion\">galions<\/a>\u00a0apportent l&rsquo;or, et repartent avec les produits espagnols, et entre bien d&rsquo;autres choses, des \u0153uvres d&rsquo;art. On sait qu&rsquo;en\u00a0<a title=\"1638\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1638\">1638<\/a>, Zurbar\u00e1n r\u00e9clame le paiement d&rsquo;une somme qui lui est due \u00e0\u00a0<a title=\"Lima\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Lima\">Lima<\/a>.<\/p>\n<p>Sa femme, Beatriz, meurt en\u00a0<a title=\"1639\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1639\">1639<\/a>. Cette ann\u00e9e-l\u00e0, il peint\u00a0<i>Le Christ \u00e0\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Emma\u00fcs (Bible)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Emma%C3%BCs_(Bible)\">Emma\u00fcs<\/a><\/i>\u00a0(<a class=\"mw-redirect\" title=\"Mus\u00e9e des beaux-arts de Mexico\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_beaux-arts_de_Mexico\">mus\u00e9e des beaux-arts de Mexico<\/a>), et\u00a0<i><a title=\"Saint Fran\u00e7ois en extase (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Fran%C3%A7ois_en_extase_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint Fran\u00e7ois en extase<\/a><\/i>. En\u00a0<a title=\"1641\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1641\">1641<\/a>, il se remarie avec Mariana de Quadros (femme de Juan), qui d\u00e9c\u00e8de peu apr\u00e8s.<\/p>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Child_Virgin_Asleep_-_Google_Art_Project.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e8\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Child_Virgin_Asleep_-_Google_Art_Project.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Child_Virgin_Asleep_-_Google_Art_Project.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e8\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Child_Virgin_Asleep_-_Google_Art_Project.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Child_Virgin_Asleep_-_Google_Art_Project.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"291\" data-file-width=\"2284\" data-file-height=\"2661\" \/><\/a><figcaption><i>La Vierge enfant<\/i><sup id=\"cite_ref-3\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-3\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>En janvier\u00a0<a title=\"1643\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1643\">1643<\/a>, le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Gaspar de Guzm\u00e1n, comte d'Olivares\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gaspar_de_Guzm%C3%A1n,_comte_d%27Olivares\">comte-duc d&rsquo;Olivares<\/a>, jusque-l\u00e0 ministre et favori de\u00a0<a title=\"Philippe IV (roi d'Espagne)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Philippe_IV_(roi_d%27Espagne)\"><span class=\"nowrap\">Philippe\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"4\"><span class=\"romain\">IV<\/span><\/abbr><\/span><\/a>, est exil\u00e9. Il avait beaucoup favoris\u00e9 les artistes andalous. Cette crise politique s&rsquo;ajoute \u00e0 un ralentissement de l&rsquo;activit\u00e9 commerciale de\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>. Les commandes de tableaux vont donc baisser, mais Zurbar\u00e1n est toujours appr\u00e9ci\u00e9.<\/p>\n<p>En\u00a0<a title=\"1644\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1644\">1644<\/a>, il \u00e9pouse Leonor de Tordera. Elle a vingt-huit ans et Zurbar\u00e1n quarante-six. Ils ont six enfants.<\/p>\n<p>Depuis\u00a0<a title=\"1636\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1636\">1636<\/a>\u00a0au moins, Zurbar\u00e1n passait des contrats avec l&rsquo;<a title=\"Am\u00e9rique du Sud\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Am%C3%A9rique_du_Sud\">Am\u00e9rique du Sud<\/a>.<\/p>\n<p>En\u00a0<a title=\"1647\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1647\">1647<\/a>, un couvent\u00a0<a title=\"P\u00e9rou\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/P%C3%A9rou\">p\u00e9ruvien<\/a>\u00a0lui commande trente-huit peintures, dont vingt-quatre\u00a0<i>Vierges<\/i>\u00a0grandeur nature. Sur le march\u00e9 am\u00e9ricain, il met \u00e9galement en vente des tableaux profanes, ce qui compense la rar\u00e9faction de la client\u00e8le andalouse<sup id=\"cite_ref-4\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-4\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>3<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>\u00a0\u2014\u00a0dont\u00a0<a title=\"Bartolom\u00e9 Esteban Murillo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bartolom%C3%A9_Esteban_Murillo\">Murillo<\/a>, autre peintre s\u00e9villan (1618-1682), sera lui aussi victime, et qui explique le d\u00e9part d&rsquo;<a title=\"Alonso Cano\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alonso_Cano\">Alonso Cano<\/a>\u00a0pour Madrid.<\/p>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_057.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2b\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_057.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_057.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2b\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_057.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_057.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"311\" data-file-width=\"2024\" data-file-height=\"2516\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Saint Fran\u00e7ois en extase (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Fran%C3%A7ois_en_extase_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint Fran\u00e7ois en extase<\/a><\/i><sup id=\"cite_ref-5\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-5\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>4<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<p>1658 (64\u00a0\u00d7\u00a053\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<p><a title=\"Alte Pinakothek\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alte_Pinakothek\">Alte Pinakothek<\/a>,\u00a0<a title=\"Munich\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Munich\">Munich<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Ces commandes sont importantes puisqu&rsquo;on sait, par un contrat retrouv\u00e9, que Zurbar\u00e1n a vendu \u00e0\u00a0<a title=\"Buenos Aires\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Buenos_Aires\">Buenos Aires<\/a>\u00a0\u00ab\u00a0quinze vierges martyres, quinze rois et hommes c\u00e9l\u00e8bres, vingt-quatre saints et patriarches\u00a0\u00bb (tous sp\u00e9cifi\u00e9s en grandeur nature), et m\u00eame neuf paysages hollandais.<\/p>\n<p>Zurbar\u00e1n pouvait donc se permettre d&rsquo;entretenir un atelier tr\u00e8s important avec des apprentis et des assistants.<\/p>\n<p>Son fils Juan, connu pour \u00eatre un bon peintre de\u00a0<i><a title=\"Bodeg\u00f3n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bodeg%C3%B3n\">bodegones<\/a><\/i>\u00a0(sc\u00e8nes de cuisine, de march\u00e9 et natures mortes) travaille probablement pour son p\u00e8re. Une belle\u00a0<a title=\"Nature morte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte\">nature morte<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Juan de Zurbar\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Juan_de_Zurbar%C3%A1n\">Juan Zurbar\u00e1n<\/a>\u00a0se trouve au mus\u00e9e de\u00a0<a title=\"Kiev\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Kiev\">Kiev<\/a>.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/main><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Luis Martin Lecture Series Fall 2017--Session 3 October 13, 2017\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/4h_1Z1ZafHc?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"mw-content-container\" style=\"text-align: justify;\"><main id=\"content\" class=\"mw-body\"><\/p>\n<div id=\"bodyContent\" class=\"vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container=\"\">\n<div id=\"mw-content-text\" class=\"mw-body-content\">\n<div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" dir=\"ltr\" lang=\"fr\">\n<p>Au d\u00e9but des ann\u00e9es\u00a0<a title=\"1650\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1650\">1650<\/a>, Zurbar\u00e1n effectue un nouveau voyage \u00e0\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>. Il peint alors en\u00a0<i><a title=\"Sfumato\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sfumato\">sfumato<\/a><\/i>, comme en t\u00e9moignent l&rsquo;admirable visage de la Vierge dans\u00a0<i><a title=\"L'Annonciation (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Annonciation_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Annonciation<\/a><\/i>\u00a0(<a title=\"1638\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1638\">1638<\/a>) du\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e de Grenoble\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_de_Grenoble\">mus\u00e9e de Grenoble<\/a>\u00a0et\u00a0<i>Le Christ portant sa Croix<\/i>\u00a0de\u00a0<a title=\"1653\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1653\">1653<\/a>\u00a0(cath\u00e9drale d&rsquo;Orl\u00e9ans).<\/p>\n<p>En\u00a0<a title=\"1658\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1658\">1658<\/a>, les quatre plus grands peintres de l&rsquo;Andalousie, Zurbar\u00e1n, V\u00e9lasquez, Alonso Cano et\u00a0<a title=\"Bartolom\u00e9 Esteban Murillo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bartolom%C3%A9_Esteban_Murillo\">Murillo<\/a>, se trouvent \u00e0 Madrid. Zurbar\u00e1n t\u00e9moigne pour l&rsquo;enqu\u00eate qui aboutira \u00e0 l&rsquo;entr\u00e9e de V\u00e9lasquez dans l&rsquo;<a title=\"Ordre de Santiago\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_de_Santiago\">ordre de Santiago<\/a>. De cette \u00e9poque datent\u00a0<i>Le Voile de V\u00e9ronique<\/i>\u00a0(<a title=\"Valladolid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Valladolid\">Valladolid<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e national de la Sculpture\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_national_de_la_Sculpture\">Mus\u00e9e national<\/a>),\u00a0<i>Le Repos pendant la fuite en \u00c9gypte<\/i>\u00a0(mus\u00e9e de\u00a0<a title=\"Budapest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Budapest\">Budapest<\/a>) et\u00a0<i>Saint Fran\u00e7ois \u00e0 genoux avec un cr\u00e2ne<\/i>\u00a0(<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>, collection Pl\u00e1cido Domingo). Son ami fid\u00e8le\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">V\u00e9lasquez<\/a>\u00a0meurt en\u00a0<a title=\"1660\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1660\">1660<\/a>.<\/p>\n<p>Le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1664-08-27\" data-sort-value=\"1664-08-27\">27 ao\u00fbt 1664<\/time>, Francisco de Zurbar\u00e1n meurt \u00e0\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a><sup id=\"cite_ref-6\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-6\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>5<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\">\n<li class=\"gallerycaption\">Saint Fran\u00e7ois par Francisco de Zurbar\u00e1n<\/li>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_009.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8d\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_009.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_009.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8d\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_009.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_009.jpg 2x\" width=\"175\" height=\"210\" data-file-width=\"1237\" data-file-height=\"1484\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">\u00a0<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:%27Saint_Francis_of_Assisi_in_Ecstasy%27_(ca_1638)_by_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Museo_Soumaya_-_Mexico_2024.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b7\/%27Saint_Francis_of_Assisi_in_Ecstasy%27_%28ca_1638%29_by_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Museo_Soumaya_-_Mexico_2024.jpg\/250px-%27Saint_Francis_of_Assisi_in_Ecstasy%27_%28ca_1638%29_by_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Museo_Soumaya_-_Mexico_2024.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b7\/%27Saint_Francis_of_Assisi_in_Ecstasy%27_%28ca_1638%29_by_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Museo_Soumaya_-_Mexico_2024.jpg\/500px-%27Saint_Francis_of_Assisi_in_Ecstasy%27_%28ca_1638%29_by_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Museo_Soumaya_-_Mexico_2024.jpg 2x\" width=\"173\" height=\"225\" data-file-width=\"1694\" data-file-height=\"2200\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">\u00a0<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_053.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ed\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_053.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_053.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ed\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_053.jpg\/330px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_053.jpg 2x\" width=\"146\" height=\"225\" data-file-width=\"2745\" data-file-height=\"4226\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">\u00a0<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Saint_Francis_of_Assisi_according_to_Pope_Nicholas_V%27s_Vision_-_Google_Art_Project.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/35\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Saint_Francis_of_Assisi_according_to_Pope_Nicholas_V%27s_Vision_-_Google_Art_Project.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Saint_Francis_of_Assisi_according_to_Pope_Nicholas_V%27s_Vision_-_Google_Art_Project.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/35\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Saint_Francis_of_Assisi_according_to_Pope_Nicholas_V%27s_Vision_-_Google_Art_Project.jpg\/330px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Saint_Francis_of_Assisi_according_to_Pope_Nicholas_V%27s_Vision_-_Google_Art_Project.jpg 2x\" width=\"136\" height=\"225\" data-file-width=\"4489\" data-file-height=\"7405\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">\u00a0<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\">\n<h2 id=\"Contexte_historique,_commanditaires_et_th\u00e8mes._Le_g\u00e9nie_dans_sa_diversit\u00e9\">Contexte historique, commanditaires et th\u00e8mes. Le g\u00e9nie dans sa diversit\u00e9<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"L'esth\u00e9tique_et_la_vie_conventuelles_\u00e0_S\u00e9ville_au_d\u00e9but_du_XVIIe_si\u00e8cle\">L&rsquo;esth\u00e9tique et la vie conventuelles \u00e0 S\u00e9ville au d\u00e9but du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"17\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XVII<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:H%C3%A9rcules_lucha_con_el_le%C3%B3n_de_Nemea,_por_Zurbar%C3%A1n.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/58\/H%C3%A9rcules_lucha_con_el_le%C3%B3n_de_Nemea%2C_por_Zurbar%C3%A1n.jpg\/250px-H%C3%A9rcules_lucha_con_el_le%C3%B3n_de_Nemea%2C_por_Zurbar%C3%A1n.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/58\/H%C3%A9rcules_lucha_con_el_le%C3%B3n_de_Nemea%2C_por_Zurbar%C3%A1n.jpg\/500px-H%C3%A9rcules_lucha_con_el_le%C3%B3n_de_Nemea%2C_por_Zurbar%C3%A1n.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"204\" data-file-width=\"3051\" data-file-height=\"2494\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Hercule affrontant le lion de N\u00e9m\u00e9e\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hercule_affrontant_le_lion_de_N%C3%A9m%C3%A9e\">Hercule affrontant le lion de N\u00e9m\u00e9e<\/a><\/i><br \/>\n1634, 151\u00a0\u00d7\u00a0166\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr><br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">Mus\u00e9e du Prado<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>En\u00a0<a title=\"1600\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1600\">1600<\/a>, il y avait trente-sept\u00a0<a title=\"Couvent\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Couvent\">couvents<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>. Dans les vingt-cinq ann\u00e9es qui ont suivi, quinze nouvelles maisons ont \u00e9t\u00e9 fond\u00e9es. Les couvents sont de grands\u00a0<a title=\"M\u00e9c\u00e9nat\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/M%C3%A9c%C3%A9nat\">m\u00e9c\u00e8nes<\/a>, tr\u00e8s exigeants quant \u00e0 la composition et \u00e0 la qualit\u00e9 des \u0153uvres. Ainsi, par contrat, Zurbar\u00e1n accepte que des tableaux lui soient retourn\u00e9s s&rsquo;ils ne donnent pas satisfaction.<\/p>\n<p>Les religieux et religieuses se montrent tr\u00e8s sensibles \u00e0 la dimension esth\u00e9tique des repr\u00e9sentations, et ils pensent que la\u00a0<a title=\"Beau\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Beau\">beaut\u00e9<\/a>\u00a0est plus stimulante pour l&rsquo;\u00e9l\u00e9vation de l&rsquo;\u00e2me que la m\u00e9diocrit\u00e9.<\/p>\n<p>Ces\u00a0<a title=\"Abb\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Abb%C3%A9\">abb\u00e9s<\/a>\u00a0et abbesses sont des personnes cultiv\u00e9es, \u00e9rudites, raffin\u00e9es.<\/p>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Vision_of_Brother_Andr%C3%A9s_Salmer%C3%B3n_-_WGA26065.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e4\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Vision_of_Brother_Andr%C3%A9s_Salmer%C3%B3n_-_WGA26065.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Vision_of_Brother_Andr%C3%A9s_Salmer%C3%B3n_-_WGA26065.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e4\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Vision_of_Brother_Andr%C3%A9s_Salmer%C3%B3n_-_WGA26065.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Vision_of_Brother_Andr%C3%A9s_Salmer%C3%B3n_-_WGA26065.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"354\" data-file-width=\"850\" data-file-height=\"1203\" \/><\/a><figcaption><i>Apparition de Christ \u00e0 Andr\u00e9s Salmer\u00f3n<\/i>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Dans l&rsquo;\u00e9glise, il y a presque toujours un\u00a0<a title=\"Retable\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Retable\">retable<\/a>\u00a0comportant des sc\u00e8nes de la vie du Christ. Par ailleurs, au cours du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"17\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XVII<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle, les\u00a0<a title=\"Sacristie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sacristie\">sacristies<\/a>\u00a0\u2014\u00a0o\u00f9 sont rang\u00e9s les v\u00eatements sacerdotaux\u00a0\u2014 sont de plus en plus richement d\u00e9cor\u00e9es. On place des tableaux dans le\u00a0<a title=\"Clo\u00eetre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Clo%C3%AEtre\">clo\u00eetre<\/a>, le r\u00e9fectoire, les cellules et souvent les \u0153uvres m\u00e9di\u00e9vales sont d\u00e9truites. Dans la\u00a0<a title=\"Biblioth\u00e8que\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Biblioth%C3%A8que\">biblioth\u00e8que<\/a>\u00a0et la salle du\u00a0<a title=\"Chapitre de religieux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chapitre_de_religieux\">chapitre<\/a>, on trouve plut\u00f4t la vie du fondateur et des personnalit\u00e9s importantes de l&rsquo;<a title=\"Liste des ordres monastiques\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_des_ordres_monastiques\">ordre<\/a>.<\/p>\n<p>Ces exigences \u00e9tant celles de tous les couvents, les peintres de second ordre pouvaient faire des \u00ab\u00a0s\u00e9ries\u00a0\u00bb, mais les ma\u00eetres reconnus se renouvelaient, approfondissaient leur art et recueillaient les plus nombreuses commandes.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Les_ordres_religieux_m\u00e9c\u00e8nes_de_Zurbar\u00e1n\">Les ordres religieux m\u00e9c\u00e8nes de Zurbar\u00e1n<\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"L'ordre_de_la_Merci_(Merced)\">L&rsquo;ordre de la Merci (<i>Merced<\/i>)<\/h4>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-right\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Aparici%C3%B3n_del_ap%C3%B3stol_San_Pedro_a_San_Pedro_Nolasco.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/3c\/Aparici%C3%B3n_del_ap%C3%B3stol_San_Pedro_a_San_Pedro_Nolasco.jpg\/250px-Aparici%C3%B3n_del_ap%C3%B3stol_San_Pedro_a_San_Pedro_Nolasco.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/3c\/Aparici%C3%B3n_del_ap%C3%B3stol_San_Pedro_a_San_Pedro_Nolasco.jpg\/500px-Aparici%C3%B3n_del_ap%C3%B3stol_San_Pedro_a_San_Pedro_Nolasco.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"198\" data-file-width=\"1892\" data-file-height=\"1500\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Apparition de saint Pierre \u00e0 saint Pierre Nolasque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Apparition_de_saint_Pierre_%C3%A0_saint_Pierre_Nolasque\">Apparition de saint Pierre \u00e0 saint Pierre Nolasque<\/a><\/i><br \/>\n<a title=\"1629\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1629\">1629<\/a>\u00a0(179\u00a0\u00d7\u00a0223\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">Mus\u00e9e du Prado<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>L&rsquo;<a class=\"mw-redirect\" title=\"Ordre de Notre-Dame-de-la-Merci\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_de_Notre-Dame-de-la-Merci\">ordre de Notre-Dame-de-la-Merci<\/a>\u00a0est fond\u00e9 par\u00a0<a title=\"Pierre Nolasque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pierre_Nolasque\">saint Pierre de Nolasque<\/a>\u00a0en\u00a0<a title=\"1218\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1218\">1218<\/a>\u00a0pendant la\u00a0<a title=\"Reconquista\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Reconquista\">reconqu\u00eate<\/a>. Celui-ci est canonis\u00e9 en\u00a0<a title=\"1628\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1628\">1628<\/a>. Nous avons vu que c&rsquo;est pour ces\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Ordre de Notre-Dame-de-la-Merci\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_de_Notre-Dame-de-la-Merci\">merc\u00e9daires<\/a>\u00a0de la Merced Calzada (Merci Chauss\u00e9e) que Zurbar\u00e1n peint l&rsquo;<i><a title=\"Apparition de saint Pierre \u00e0 saint Pierre Nolasque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Apparition_de_saint_Pierre_%C3%A0_saint_Pierre_Nolasque\">Apparition de saint Pierre \u00e0 saint Pierre Nolasque<\/a><\/i>. Malgr\u00e9 son d\u00e9sir d&rsquo;aller \u00e0\u00a0<a title=\"Rome\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Rome\">Rome<\/a>, Pierre de Nolasque ne pouvait s&rsquo;y rendre. Saint Pierre lui serait apparu, crucifi\u00e9, et lui aurait dit\u00a0: \u00ab\u00a0Je suis venu \u00e0 toi puisque tu ne peux venir \u00e0 moi\u00a0\u00bb.<\/p>\n<p>Il peint pour le couvent de la Merced Descalza (Merci D\u00e9chauss\u00e9e), \u00e0\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"Le_coll\u00e8ge_franciscain_Saint-Bonaventure\">Le coll\u00e8ge franciscain Saint-Bonaventure<\/h4>\n<\/div>\n<p>Le couvent\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Ordre des fr\u00e8res mineurs\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_des_fr%C3%A8res_mineurs\">franciscain<\/a>\u00a0est une des plus grandes maisons religieuses de S\u00e9ville. Son coll\u00e8ge est le centre espagnol d&rsquo;\u00e9tudes\u00a0<a title=\"Th\u00e9ologie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Th%C3%A9ologie\">th\u00e9ologiques<\/a>\u00a0pour cet ordre. En\u00a0<a title=\"1629\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1629\">1629<\/a>, Zurbar\u00e1n poursuit le cycle de repr\u00e9sentations de la vie de\u00a0<a title=\"Bonaventure de Bagnoregio\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bonaventure_de_Bagnoregio\">Bonaventure de Bagnoregio<\/a>\u00a0\u2014\u00a0le \u00ab\u00a0docteur s\u00e9raphique\u00a0\u00bb\u00a0\u2014 commenc\u00e9 par\u00a0<a title=\"Francisco de Herrera le Vieux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Herrera_le_Vieux\">Francisco de Herrera le Vieux<\/a>, et notamment\u00a0<i>La Visite de saint Thomas d&rsquo;Aquin \u00e0 saint Bonaventure<\/i>\u00a0(<a title=\"Incendie \u00e0 la Flakturm Friedrichshain\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Incendie_%C3%A0_la_Flakturm_Friedrichshain\">tableau d\u00e9truit \u00e0 Berlin en 1945<\/a>, et qu&rsquo;il ne faut pas confondre avec le\u00a0<i>Saint Bonaventure recevant la visite de saint Thomas d&rsquo;Aquin<\/i>\u00a0de l&rsquo;<a title=\"Basilique Saint-Fran\u00e7ois-le-Grand de Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Basilique_Saint-Fran%C3%A7ois-le-Grand_de_Madrid\">\u00e9glise San Francisco el Grande \u00e0 Madrid<\/a>).<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"La_Chartreuse_de_Jerez\">La Chartreuse de Jerez<\/h4>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:La_Anunciaci%C3%B3n,_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/cd\/La_Anunciaci%C3%B3n%2C_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg\/250px-La_Anunciaci%C3%B3n%2C_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/cd\/La_Anunciaci%C3%B3n%2C_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg\/500px-La_Anunciaci%C3%B3n%2C_por_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"364\" data-file-width=\"1412\" data-file-height=\"2056\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"L'Annonciation (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Annonciation_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Annonciation<\/a><\/i><br \/>\n1638, 261\u00a0\u00d7\u00a0175\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr><br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e de Grenoble\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_de_Grenoble\">Mus\u00e9e de Grenoble<\/a>,\u00a0<a title=\"Grenoble\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Grenoble\">Grenoble<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>La\u00a0<a title=\"Chartreuse (monast\u00e8re)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chartreuse_(monast%C3%A8re)\">chartreuse<\/a>\u00a0<a title=\"Chartreuse de Jerez de la Frontera\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chartreuse_de_Jerez_de_la_Frontera\">Nuestra Se\u00f1ora de la Defensi\u00f3n de Jerez de la Frontera<\/a>, fond\u00e9e en\u00a0<a title=\"1476\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1476\">1476<\/a>, doit son nom \u00e0 une apparition miraculeuse de la\u00a0<a title=\"Marie (m\u00e8re de J\u00e9sus)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marie_(m%C3%A8re_de_J%C3%A9sus)\">Vierge<\/a>\u00a0en\u00a0<a title=\"1370\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1370\">1370<\/a>, qui aurait \u00e9clair\u00e9 le lieu o\u00f9 les Espagnols allaient tomber dans une embuscade tendue par les\u00a0<a title=\"Maures\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Maures\">Maures<\/a>. Zurbar\u00e1n peint onze tableaux pour le retable du\u00a0<a title=\"Autel (christianisme)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Autel_(christianisme)\">ma\u00eetre-autel<\/a>. Command\u00e9s en\u00a0<a title=\"1636\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1636\">1636<\/a>, ils sont achev\u00e9s en\u00a0<a title=\"1639\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1639\">1639<\/a>&#8211;<a title=\"1640\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1640\">1640<\/a>. Parmi ceux-ci,\u00a0<i>La Bataille de Jerez<\/i>\u00a0(New York,\u00a0<i><a title=\"Metropolitan Museum of Art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Metropolitan_Museum_of_Art\">Metropolitan Museum of Art<\/a><\/i>). Quatre tableaux se trouvent au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e de Grenoble\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_de_Grenoble\">mus\u00e9e de Grenoble<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"L'Annonciation (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Annonciation_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Annonciation<\/a><\/i>\u00a0(1638),\u00a0<i><a title=\"La Circoncision (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Circoncision_(Zurbar%C3%A1n)\">La Circoncision<\/a><\/i>,\u00a0<i><a title=\"L'Adoration des bergers (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Adoration_des_bergers_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Adoration des bergers<\/a><\/i>,\u00a0<i><a title=\"L'Adoration des mages (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Adoration_des_mages_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Adoration des mages<\/a><\/i>.<\/p>\n<p>Le\u00a0<a title=\"T\u00e9n\u00e9brisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%A9n%C3%A9brisme\">t\u00e9n\u00e9brisme<\/a>\u00a0des premi\u00e8res ann\u00e9es est abandonn\u00e9, m\u00eame si les ombres demeurent tr\u00e8s franches, et les coloris sont plus riches. Zurbar\u00e1n porte une grande attention aux objets dans le panier recouvert d&rsquo;un linge blanc, qui se trouve au premier plan \u00e0 gauche et qui constitue une remarquable\u00a0<a title=\"Nature morte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte\">nature morte<\/a>. Autour du cou de\u00a0<a title=\"Marie (m\u00e8re de J\u00e9sus)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marie_(m%C3%A8re_de_J%C3%A9sus)\">Marie<\/a>, le voile transparent constitue une grande le\u00e7on de peinture.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"Les_Hi\u00e9ronymites_de_Guadalupe\">Les Hi\u00e9ronymites de Guadalupe<\/h4>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-right\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_021.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/20\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_021.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_021.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/20\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_021.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_021.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"204\" data-file-width=\"2024\" data-file-height=\"1650\" \/><\/a><figcaption><i>Saint J\u00e9r\u00f4me flagell\u00e9 par les anges<\/i><br \/>\n<a title=\"1639\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1639\">1639<\/a>\u00a0(235\u00a0\u00d7\u00a0290\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\nClo\u00eetre des Hi\u00e9ronymites,\u00a0<a title=\"Guadalupe (Espagne)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guadalupe_(Espagne)\">Guadalupe<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Fond\u00e9 au\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"15\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XV<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle, l\u2019<a title=\"Ordre de Saint-J\u00e9r\u00f4me\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_de_Saint-J%C3%A9r%C3%B4me\">ordre de Saint-J\u00e9r\u00f4me<\/a>\u00a0\u00e9tait tr\u00e8s li\u00e9 au\u00a0<a title=\"Monarchie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Monarchie\">pouvoir royal<\/a>, et fut donc souvent tr\u00e8s richement dot\u00e9. En effet, selon une croyance, une\u00a0<a title=\"Notre-Dame de Guadalupe (Estr\u00e9madure)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Notre-Dame_de_Guadalupe_(Estr%C3%A9madure)\">statue de Marie<\/a>\u00a0aurait \u00e9t\u00e9 retrouv\u00e9e par un jeune berger en\u00a0<a title=\"1320\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1320\">1320<\/a>, l\u00e0 o\u00f9 elle avait \u00e9t\u00e9 cach\u00e9e par les\u00a0<a title=\"Chr\u00e9tien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chr%C3%A9tien\">Chr\u00e9tiens<\/a>\u00a0<a title=\"Wisigoths\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Wisigoths\">wisigoths<\/a>\u00a0afin d&rsquo;\u00e9viter sa\u00a0<a title=\"Profanation\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Profanation\">profanation<\/a>. Des\u00a0<a title=\"P\u00e8lerinage\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/P%C3%A8lerinage\">p\u00e8lerinages<\/a>\u00a0vont avoir lieu et un\u00a0<a title=\"Monast\u00e8re royal de Santa Mar\u00eda de Guadalupe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Monast%C3%A8re_royal_de_Santa_Mar%C3%ADa_de_Guadalupe\">monast\u00e8re royal<\/a>\u00a0est \u00e9lev\u00e9, sous la protection du roi de\u00a0<a title=\"Castille\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Castille\">Castille<\/a>\u00a0<a title=\"Alphonse XI\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alphonse_XI\"><span class=\"nowrap\">Alphonse\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"11\"><span class=\"romain\">XI<\/span><\/abbr><\/span><\/a>. La Vierge de Guadalupe aurait assur\u00e9 le succ\u00e8s de la\u00a0<a title=\"Croisade\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Croisade\">croisade<\/a>\u00a0contre les\u00a0<a title=\"Maures\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Maures\">Maures<\/a>.<\/p>\n<p>Zurbar\u00e1n effectue huit tableaux pour la sacristie et trois pour la chapelle attenante \u00e0 la sacristie. Ces onze tableaux sont demeur\u00e9s en place. Parmi eux,\u00a0<i><a title=\"Fichier:Francisco de Zurbar\u00e1n 021.jpg\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fichier:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_021.jpg\">Saint J\u00e9r\u00f4me flagell\u00e9 par les anges<\/a><\/i>\u00a0et\u00a0<i><a title=\"Fichier:Francisco de Zurbar\u00e1n 023.jpg\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fichier:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_023.jpg\">La Tentation de saint J\u00e9r\u00f4me<\/a><\/i>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"Les_dominicains_de_S\u00e9ville\">Les dominicains de S\u00e9ville<\/h4>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Crucifixion_-_The_Art_Institute_of_Chicago.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8e\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Crucifixion_-_The_Art_Institute_of_Chicago.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Crucifixion_-_The_Art_Institute_of_Chicago.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8e\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Crucifixion_-_The_Art_Institute_of_Chicago.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Crucifixion_-_The_Art_Institute_of_Chicago.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"446\" data-file-width=\"1576\" data-file-height=\"2809\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Le Christ en croix (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Christ_en_croix_(Zurbar%C3%A1n)\">Christ en croix<\/a><\/i><br \/>\n1627 (290\u00a0\u00d7\u00a0168\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\n<a title=\"Art Institute of Chicago\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Art_Institute_of_Chicago\">Art Institute<\/a>,\u00a0<a title=\"Chicago\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chicago\">Chicago<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<div class=\"mw-heading mw-heading5\">\n<h5 id=\"Le_couvent_San_Pablo_el_Real\">Le couvent San Pablo el Real<\/h5>\n<\/div>\n<p>En\u00a0<a title=\"1626\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1626\">1626<\/a>, Le couvent San Pablo el Real lui commande vingt-et-un tableaux (quatorze de la vie de\u00a0<a title=\"Dominique de Guzm\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dominique_de_Guzm%C3%A1n\">saint Dominique<\/a>, sept des grands\u00a0<a title=\"Docteur de l'\u00c9glise\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Docteur_de_l%27%C3%89glise\">docteurs de l&rsquo;\u00c9glise<\/a>). Les quatre premiers docteurs \u00e9taient\u00a0<a title=\"Ambroise de Milan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ambroise_de_Milan\">Ambroise de Milan<\/a>,\u00a0<a title=\"J\u00e9r\u00f4me de Stridon\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/J%C3%A9r%C3%B4me_de_Stridon\">J\u00e9r\u00f4me de Stridon<\/a>,\u00a0<a title=\"Augustin d'Hippone\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Augustin_d%27Hippone\">Augustin d&rsquo;Hippone<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Gr\u00e9goire Ier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gr%C3%A9goire_Ier\">Gr\u00e9goire le Grand<\/a>. Les\u00a0<a title=\"Ordre des Pr\u00eacheurs\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_des_Pr%C3%AAcheurs\">dominicains<\/a>\u00a0ajoutent\u00a0<a title=\"Dominique de Guzm\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dominique_de_Guzm%C3%A1n\">Dominique de Guzm\u00e1n<\/a>,\u00a0<a title=\"Thomas d'Aquin\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Thomas_d%27Aquin\">Thomas d&rsquo;Aquin<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Bonaventure de Bagnoregio\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bonaventure_de_Bagnoregio\">Bonaventure<\/a>. Seuls cinq tableaux ont \u00e9t\u00e9 conserv\u00e9s.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading5\">\n<h5 id=\"Le_coll\u00e8ge_Saint-Thomas\">Le coll\u00e8ge Saint-Thomas<\/h5>\n<\/div>\n<p>Comme beaucoup de grands ordres au\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"17\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XVII<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle \u00e0 S\u00e9ville, les dominicains fondent un coll\u00e8ge d&rsquo;enseignement \u00e0 c\u00f4t\u00e9 de leur couvent. Le but \u00e9tait de contribuer \u00e0 la propagation des id\u00e9es affirm\u00e9es au\u00a0<a title=\"Concile de Trente\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Concile_de_Trente\">concile de Trente<\/a>. Les dominicains espagnols avaient d\u00e9j\u00e0 des coll\u00e8ges, en fait depuis la\u00a0<a title=\"Reconquista\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Reconquista\">Reconqu\u00eate<\/a>. Pour le ma\u00eetre-autel, Zurbar\u00e1n peint son grand\u00a0<i><a title=\"Fichier:Francisco de Zurbar\u00e1n 001.jpg\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fichier:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_001.jpg\">Triomphe de saint Thomas d&rsquo;Aquin<\/a><\/i>\u00a0(5,20\u00a0\u00d7\u00a03,46\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"m\u00e8tre\">m<\/abbr>, actuellement au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_S%C3%A9ville\">mus\u00e9e des Beaux-Arts de S\u00e9ville<\/a>), tableau dont\u00a0<a title=\"Jean-de-Dieu Soult\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean-de-Dieu_Soult\">Soult<\/a>\u00a0s&rsquo;\u00e9tait empar\u00e9 pour l&rsquo;offrir au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e napol\u00e9onien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_napol%C3%A9onien\">mus\u00e9e Napol\u00e9on<\/a>, se r\u00e9servant le\u00a0<i><a title=\"Fichier:Francisco de Zurbar\u00e1n 033.jpg\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fichier:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_033.jpg\">Saint Andr\u00e9<\/a><sup id=\"cite_ref-7\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-7\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>6<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><\/i>\u00a0(<a title=\"Budapest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Budapest\">Budapest<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Budapest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_Budapest\">Sz\u00e9pm\u00fcveszeti Muzeum<\/a>) pour sa propre collection\u00a0!<\/p>\n<p>Dans ce tableau sur un fond de ciel d&rsquo;orage, saint Andr\u00e9 se tient debout devant la croix de son supplice, m\u00e9ditant sur un livre saint. Son visage et sa main droite sont trait\u00e9s de fa\u00e7on tr\u00e8s\u00a0<a title=\"R\u00e9alisme (peinture)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/R%C3%A9alisme_(peinture)\">r\u00e9aliste<\/a>. Trois \u00e9clats de lumi\u00e8re illuminent en oblique le haut du tableau\u00a0: la tempe droite, la barbe, le livre. Un grand manteau ocre, aux plis tr\u00e8s simples, couvre le corps et vient temp\u00e9rer avec sa tonalit\u00e9 douce les contrastes de la partie sup\u00e9rieure du tableau.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading5\">\n<h5 id=\"Santo_Domingo_de_Portacoeli\">Santo Domingo de Portacoeli<\/h5>\n<\/div>\n<p>De ce couvent d\u00e9truit au\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"19\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XIX<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle, on conserve au\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_S%C3%A9ville\">mus\u00e9e des Beaux-Arts de S\u00e9ville<\/a>, un\u00a0<i>Bienheureux\u00a0<a title=\"Henri Suso\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Henri_Suso\">Henri Suso<\/a><\/i>, dominicain allemand. Le disciple de\u00a0<a title=\"Ma\u00eetre Eckhart\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ma%C3%AEtre_Eckhart\">Ma\u00eetre Eckhart<\/a>\u00a0est en extase, debout, gravant sur sa poitrine avec un stylet le nom de J\u00e9sus. Derri\u00e8re lui, des sc\u00e8nes de sa vie sont situ\u00e9es dans un beau paysage clair<sup id=\"cite_ref-8\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-8\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>7<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Les_commandes_royales\">Les commandes royales<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-right\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_014.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/1e\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_014.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_014.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/1e\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_014.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_014.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"230\" data-file-width=\"2564\" data-file-height=\"2362\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"La D\u00e9fense de Cadix contre les Anglais\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_D%C3%A9fense_de_Cadix_contre_les_Anglais\">La D\u00e9fense de Cadix contre les Anglais<\/a><\/i><br \/>\n1634 (302\u00a0\u00d7\u00a0323\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">Mus\u00e9e du Prado<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>En\u00a0<a title=\"1634\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1634\">1634<\/a>, Zurbar\u00e1n est \u00e0\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>. Il est convi\u00e9 par le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Liste des souverains d'Espagne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_des_souverains_d%27Espagne\">roi<\/a>\u00a0\u00e0 rejoindre trois autres peintres \u2014\u00a0dont son ami\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">V\u00e9lasquez<\/a>\u00a0\u2014 pour d\u00e9corer le Sal\u00f3n de los Reinos du nouveau\u00a0<a title=\"Palais du Buen Retiro\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Palais_du_Buen_Retiro\">palais du Buen Retiro<\/a>.<\/p>\n<p>Sur les douze victoires militaires du r\u00e8gne, il repr\u00e9sente\u00a0<i><a title=\"La D\u00e9fense de Cadix contre les Anglais\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_D%C3%A9fense_de_Cadix_contre_les_Anglais\">La D\u00e9fense de Cadix contre les Anglais<\/a><\/i>. Par ailleurs, il doit illustrer dix \u00e9pisodes de la vie d&rsquo;<a title=\"H\u00e9racl\u00e8s\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/H%C3%A9racl%C3%A8s\">Hercule<\/a>, anc\u00eatre mythique de la branche espagnole des\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Habsbourg\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Habsbourg\">Habsbourg<\/a>. Ces tableaux \u00e0 la gloire de\u00a0<a title=\"Philippe IV (roi d'Espagne)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Philippe_IV_(roi_d%27Espagne)\"><span class=\"nowrap\">Philippe\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"4\"><span class=\"romain\">IV<\/span><\/abbr><\/span><\/a>\u00a0et d&rsquo;<a class=\"mw-redirect\" title=\"Gaspar de Guzm\u00e1n, comte d'Olivares\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gaspar_de_Guzm%C3%A1n,_comte_d%27Olivares\">Olivares<\/a>\u00a0ne constituent pas le meilleur de son \u0153uvre.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Les_particuliers\">Les particuliers<\/h3>\n<\/div>\n<p>Si l&rsquo;on met \u00e0 part les repr\u00e9sentations de Vierges martyres, les \u0153uvres destin\u00e9es aux particuliers sont plus r\u00e9p\u00e9titives que celles qui devaient prendre place dans les couvents.\u00a0<a title=\"Jonathan Brown (historien de l'art)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jonathan_Brown_(historien_de_l%27art)\">Jonathan Brown<\/a>\u00a0\u00e9crit que, compte tenu de leur nombre, \u00ab\u00a0l&rsquo;atelier de l&rsquo;artiste \u00e9tait en quelque sorte une usine \u00e0 peintures d\u00e9votes\u00a0\u00bb (Catalogue de l&rsquo;exposition de 1988 au Grand Palais,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a036).<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"La_th\u00e9ologie_mariale_\u00e0_S\u00e9ville_:_l'Immacul\u00e9e_Conception\">La th\u00e9ologie mariale \u00e0 S\u00e9ville\u00a0: l&rsquo;Immacul\u00e9e Conception<\/h4>\n<\/div>\n<figure><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Immaculate_Conception_-_WGA26071.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/cc\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Immaculate_Conception_-_WGA26071.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Immaculate_Conception_-_WGA26071.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/cc\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Immaculate_Conception_-_WGA26071.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_The_Immaculate_Conception_-_WGA26071.jpg 2x\" width=\"200\" height=\"271\" data-file-width=\"887\" data-file-height=\"1200\" \/><\/a><figcaption><i>L&rsquo;Immacul\u00e9e Conception<\/i><br \/>\n1661, 136\u00a0\u00d7\u00a0102\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr><br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Budapest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_Budapest\">Mus\u00e9e des Beaux-Arts<\/a>,\u00a0<a title=\"Budapest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Budapest\">Budapest<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>L&rsquo;<a title=\"Immacul\u00e9e Conception\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Immacul%C3%A9e_Conception\">Immacul\u00e9e Conception<\/a>\u00a0\u00e9tait le th\u00e8me pr\u00e9f\u00e9r\u00e9 des S\u00e9villans de l&rsquo;\u00e9poque. On disputait alors de ce qui n&rsquo;\u00e9tait pas encore un\u00a0<a title=\"Dogme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dogme\">dogme<\/a>. Marie avait-elle \u00e9t\u00e9 con\u00e7ue sans que p\u00e8se sur elle le\u00a0<a title=\"P\u00e9ch\u00e9 originel\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/P%C3%A9ch%C3%A9_originel\">p\u00e9ch\u00e9 originel<\/a>\u00a0? Ou bien a-t-elle \u00e9t\u00e9, comme tout \u00eatre humain, frapp\u00e9e d\u00e8s la conception, du p\u00e9ch\u00e9 originel, pour en \u00eatre ensuite purifi\u00e9e par\u00a0<a title=\"Dieu\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dieu\">Dieu<\/a>\u00a0alors qu&rsquo;elle \u00e9tait encore dans le sein de sa m\u00e8re\u00a0? La doctrine de l&rsquo;<a title=\"Immacul\u00e9e Conception\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Immacul%C3%A9e_Conception\">Immacul\u00e9e Conception<\/a>\u00a0s&rsquo;opposait \u00e0 la doctrine de la\u00a0<a title=\"Sanctification\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sanctification\">Sanctification<\/a>. Le peuple s&rsquo;en m\u00ealait au point qu&rsquo;il y eut, dans les rues de\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>, presque une \u00e9meute parce qu&rsquo;un dominicain pr\u00eachait la doctrine de la Sanctification. Les souverains espagnols demandaient au\u00a0<a title=\"Pape\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pape\">pape<\/a>\u00a0de prendre parti pour la doctrine de l&rsquo;Immacul\u00e9e Conception. Les \u0153uvres de Zurbar\u00e1n illustrent cette position qui ne deviendra un dogme qu&rsquo;au\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"19\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XIX<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"Supplices_et_d\u00e9cence_:_les_Vierges_martyres\">Supplices et d\u00e9cence\u00a0: les Vierges martyres<\/h4>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbaran_-_Madonna_and_Child_-_Google_Art_Project.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ec\/Francisco_de_Zurbaran_-_Madonna_and_Child_-_Google_Art_Project.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbaran_-_Madonna_and_Child_-_Google_Art_Project.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ec\/Francisco_de_Zurbaran_-_Madonna_and_Child_-_Google_Art_Project.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbaran_-_Madonna_and_Child_-_Google_Art_Project.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"310\" data-file-width=\"4006\" data-file-height=\"4962\" \/><\/a><figcaption><i>La Vierge et l&rsquo;Enfant<\/i><br \/>\n1658, 101\u00a0\u00d7\u00a078\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr><br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts Pouchkine\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_Pouchkine\">Mus\u00e9e Pouchkine<\/a>,\u00a0<a title=\"Moscou\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Moscou\">Moscou<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>\u00c0 l&rsquo;oppos\u00e9 des peintres\u00a0<a title=\"Rh\u00e9nanie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Rh%C3%A9nanie\">rh\u00e9nans<\/a>\u00a0qui semblent penser que la vue du sang est n\u00e9cessaire \u00e0 l&rsquo;\u00e9l\u00e9vation de l&rsquo;\u00e2me, Zurbar\u00e1n ne se compla\u00eet pas \u00e0 exhiber des plaies et ce n&rsquo;est qu&rsquo;avec pudeur que les tourments subis sont rappel\u00e9s. Il n&rsquo;est pas question de r\u00e9veiller les troubles pulsions sadiques du spectateur.<\/p>\n<p>Zurbar\u00e1n n&rsquo;est pas\u00a0<a title=\"Dolorisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dolorisme\">doloriste<\/a>\u00a0: la douleur n&rsquo;a pas en soi une valeur morale. Il faut, \u00e0 ce propos, revenir sur son\u00a0<i><a title=\"Saint S\u00e9rapion (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_S%C3%A9rapion_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint S\u00e9rapion<\/a><\/i>.<\/p>\n<p>Le tableau ne repr\u00e9sente pas la boucherie qu&rsquo;a d\u00fb \u00eatre le martyre du compagnon anglais d&rsquo;<a title=\"Alphonse IX\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alphonse_IX\"><span class=\"nowrap\">Alphonse\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"9\"><span class=\"romain\">IX<\/span><\/abbr><\/span><\/a>. Le peintre cherche \u00e0 provoquer l&rsquo;<a title=\"Empathie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Empathie\">empathie<\/a>. Le\u00a0<i>Saint S\u00e9rapion<\/i>\u00a0de Zurbar\u00e1n nous offre la manifestation sensible d&rsquo;une \u00e2me qui abandonne la vie et s&rsquo;abandonne \u00e0 davantage de vie\u00a0: n&rsquo;ayant plus la force d&rsquo;exister, S\u00e9rapion a-t-il encore celle de se confier \u00e0 plus grand que lui, celle d&rsquo;esp\u00e9rer\u00a0? Que pense-t-il, s&rsquo;il peut encore penser\u00a0? Une \u0153uvre sanguinolente ne nous aurait montr\u00e9 que le degr\u00e9 de\u00a0<a title=\"M\u00e9chancet\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/M%C3%A9chancet%C3%A9\">m\u00e9chancet\u00e9<\/a>\u00a0des tortionnaires, non sans une certaine complaisance. Le pi\u00e8ge du\u00a0<a title=\"Voyeurisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Voyeurisme\">voyeurisme<\/a>\u00a0est \u00e9vit\u00e9.<\/p>\n<p>Continuant de marier harmonieusement ses recherches picturales et sa m\u00e9ditation spirituelle, Zurbar\u00e1n se consacre au th\u00e8me, tr\u00e8s appr\u00e9ci\u00e9 \u00e0 S\u00e9ville au d\u00e9but du si\u00e8cle, des Vierges martyres. Les saintes de Zurbar\u00e1n ne sont plus de simples pr\u00e9sentatrices d&rsquo;instruments de torture prenant des poses conventionnelles dans des tableaux finalement assez fades. Toutefois leur expression ne traduit pas ce qu&rsquo;ont d\u00fb \u00eatre les moments terribles.<\/p>\n<p>Sans doute n&rsquo;a-t-on jamais aim\u00e9 pr\u00e9senter, dans les\u00a0<a title=\"Arts plastiques\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Arts_plastiques\">arts plastiques<\/a>, la souffrance physique des femmes, qui pourtant furent en r\u00e9alit\u00e9 autant supplici\u00e9es que les hommes. Les quelques exceptions que l&rsquo;on peut trouver dans la statuaire m\u00e9di\u00e9vale ne nous montrent pas telle femme, mais\u00a0<i>la<\/i>\u00a0p\u00e9cheresse, voire un symbole (la\u00a0<a title=\"Luxure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Luxure\">luxure<\/a>\u00a0ch\u00e2ti\u00e9e en\u00a0<a title=\"Enfer\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Enfer\">enfer<\/a>, par exemple). Peut-\u00eatre l&rsquo;artiste se plie-t-il au d\u00e9sir des femmes de n&rsquo;\u00eatre pas repr\u00e9sent\u00e9es lorsqu&rsquo;elles ne sont plus ma\u00eetresses de leur maintien\u2026 Il y aurait une \u00e9tude esth\u00e9tique et psychanalytique \u00e0 faire sur la diff\u00e9rence sexuelle dans l&rsquo;iconologie du\u00a0<a title=\"Martyrologe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Martyrologe\">martyrologe<\/a>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading5\">\n<h5 id=\"Sainte_Agathe\">Sainte Agathe<\/h5>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-halign-right\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_031.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8f\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_031.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_031.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8f\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_031.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_031.jpg 2x\" width=\"180\" height=\"352\" data-file-width=\"1176\" data-file-height=\"2300\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Sainte Agathe (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Agathe_(Zurbar%C3%A1n)\">Sainte Agathe<\/a><\/i><br \/>\n1630-1633, 127\u00a0\u00d7\u00a060\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr><br \/>\nMus\u00e9e Fabre,\u00a0<a title=\"Montpellier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Montpellier\">Montpellier<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>\u00c0 la suite du\u00a0<a title=\"Concile de Trente\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Concile_de_Trente\">concile de Trente<\/a>, le\u00a0<a title=\"Cardinal (religion)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cardinal_(religion)\">cardinal<\/a>\u00a0Paleotti recommande aux peintres de repr\u00e9senter sept saintes, dont\u00a0<a title=\"Agathe de Catane\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Agathe_de_Catane\">sainte Agathe<\/a>. Les lois romaines interdisant de tuer les filles vierges, un pr\u00e9fet\u00a0<a title=\"Sicile\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sicile\">sicilien<\/a>, ne pouvant s\u00e9duire ni m\u00eame forcer la virginit\u00e9 miraculeusement conserv\u00e9e de sainte Agathe, lui fait couper les seins et la jette en prison. L\u00e0, saint Pierre appara\u00eet \u00e0 la jeune fille et gu\u00e9rit ses plaies. \u00c0 cause de la nature de son supplice elle n&rsquo;appara\u00eet que sur tr\u00e8s peu de tableaux du Si\u00e8cle d&rsquo;or. Toutefois, l&rsquo;<a class=\"mw-redirect\" title=\"Ordre de Notre-Dame-de-la-Merci\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_de_Notre-Dame-de-la-Merci\">ordre de Notre-Dame-de-la-Merci<\/a>\u00a0et les couvents\u00a0<a title=\"Liste des ordres hospitaliers\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_des_ordres_hospitaliers\">hospitaliers<\/a>\u00a0en demandent l&rsquo;image\u00a0: sainte Agathe, patronne des nourrices, pieuse auxiliaire de la lactation, est celle qui peut apporter la subsistance aux plus faibles et aux plus pauvres.<\/p>\n<p><a title=\"Paul Val\u00e9ry\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paul_Val%C3%A9ry\">Paul Val\u00e9ry<\/a>\u00a0admirait la\u00a0<i><a title=\"Sainte Agathe (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Agathe_(Zurbar%C3%A1n)\">Sainte Agathe<\/a><\/i>\u00a0du\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Fabre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Fabre\">mus\u00e9e Fabre<\/a>\u00a0(<a title=\"Montpellier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Montpellier\">Montpellier<\/a>), qui provenait peut-\u00eatre du\u00a0<a title=\"Couvent\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Couvent\">couvent<\/a>\u00a0de la\u00a0<i>Merced Calzada<\/i>. Hanch\u00e9e comme les Madones du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"14\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XIV<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle fran\u00e7ais, la jeune fille pr\u00e9sente ses seins sur un plateau, sans ostentation, dans un geste de simple et digne offrande. Tr\u00e8s contrast\u00e9e, sans model\u00e9, l&rsquo;\u0153uvre peut \u00eatre dat\u00e9e de la p\u00e9riode\u00a0<a title=\"T\u00e9n\u00e9brisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%A9n%C3%A9brisme\">t\u00e9n\u00e9briste<\/a>\u00a0de Zurbar\u00e1n.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading5\">\n<h5 id=\"Sainte_Marguerite\">Sainte Marguerite<\/h5>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_047.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8e\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_047.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_047.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8e\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_047.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_047.jpg 2x\" width=\"180\" height=\"284\" data-file-width=\"2677\" data-file-height=\"4226\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Sainte Marguerite (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Marguerite_(Zurbar%C3%A1n)\">Sainte Marguerite<\/a><\/i><br \/>\nVers 1631, 194\u00a0\u00d7\u00a0112\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr><br \/>\n<a title=\"National Gallery\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/National_Gallery\">National Gallery<\/a>,\u00a0<a title=\"Londres\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Londres\">Londres<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Ce tableau est bien diff\u00e9rent du pr\u00e9c\u00e9dent, bien que les yeux, les traits du visage laissent certains critiques penser qu&rsquo;il s&rsquo;agit du m\u00eame mod\u00e8le que pour la\u00a0<i>Sainte Agathe<\/i>. Zurbar\u00e1n repr\u00e9sente\u00a0<a title=\"Marguerite d'Antioche\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marguerite_d%27Antioche\">sainte Marguerite<\/a>\u00a0sous les traits d&rsquo;une tr\u00e8s \u00e9l\u00e9gante berg\u00e8re. Le b\u00e2ton qu&rsquo;elle tient \u00e0 la main, qui pourrait passer pour une\u00a0<a title=\"Houlette (agriculture)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Houlette_(agriculture)\">houlette<\/a>\u00a0s&rsquo;il n&rsquo;\u00e9tait surmont\u00e9 par un croc, la pr\u00e9sence inqui\u00e9tante du\u00a0<a title=\"Dragon\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dragon\">dragon<\/a>\u00a0\u00e0 gauche, nous conduisent cependant \u00e0 penser qu&rsquo;il y eut une trag\u00e9die.<\/p>\n<p>\u00ab\u00a0Cette charmante berg\u00e8re, si appr\u00eat\u00e9e dans sa mise, para\u00eet sortir d&rsquo;une sc\u00e8ne de th\u00e9\u00e2tre. En effet plut\u00f4t que des processions ou des\u00a0<i>autos sacramentales<\/i>\u00a0repr\u00e9sent\u00e9s sur les chars du\u00a0<i>Corpus<\/i>\u00a0durant la semaine de la\u00a0<a title=\"F\u00eate-Dieu\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/F%C3%AAte-Dieu\">F\u00eate-Dieu<\/a>\u00a0auxquels les historiens font souvent allusion, Zurbar\u00e1n s&rsquo;est peut-\u00eatre inspir\u00e9 des\u00a0<i>comedias de Santas<\/i>\u00a0jou\u00e9es dans les\u00a0<i>corrales<\/i>\u00a0de S\u00e9ville. Les h\u00e9ro\u00efnes sont toujours tr\u00e8s jeunes et belles comme la\u00a0<i>Sainte Jeanne<\/i>\u00a0de\u00a0<a title=\"Tirso de Molina\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tirso_de_Molina\">Tirso de Molina<\/a>\u00a0ou la\u00a0<i>Sainte Marguerite<\/i>\u00a0d&rsquo;<a class=\"new\" title=\"Diego Jim\u00e9nez de Enciso (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Diego_Jim%C3%A9nez_de_Enciso&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Enciso<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"en:Diego Jim\u00e9nez de Enciso\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Diego_Jim%C3%A9nez_de_Enciso\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0Diego Jim\u00e9nez de Enciso\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a>. Leur beaut\u00e9 est d\u00e9crite comme un don du ciel, un reflet de l&rsquo;\u00e2me qui rayonne myst\u00e9rieusement et attire irr\u00e9sistiblement tous les c\u0153urs.\u00a0\u00bb<sup id=\"cite_ref-9\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-9\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>8<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p>Il est savoureux de voir un artiste du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"17\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XVII<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle, dont certains voudraient faire passer la spiritualit\u00e9 pour bigoterie, nous offrir cette Marguerite d&rsquo;Antioche qui anticipe ces autres berg\u00e8res que sont parfois les vierges martyres du baroque\u00a0<a title=\"Bavi\u00e8re\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bavi%C3%A8re\">bavarois<\/a>, telle qu&rsquo;on peut en voir, par exemple dans l&rsquo;\u00e9glise des\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Vierzehnheiligen\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Vierzehnheiligen\">Vierzehnheiligen<\/a>\u00a0\u2014\u00a0tout en apportant au traitement des \u00e9toffes le soin d&rsquo;un\u00a0<a title=\"Hans Memling\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hans_Memling\">Memling<\/a>\u00a0dans\u00a0<i><a title=\"Le Mariage mystique de sainte Catherine (Memling)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Mariage_mystique_de_sainte_Catherine_(Memling)\">Le Mariage mystique de sainte Catherine<\/a><\/i>\u00a0(Mus\u00e9e Memling, ancien h\u00f4pital Saint-Jean).<\/p>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\">\n<li class=\"gallerycaption\">Les saints<\/li>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Sainte Casilda, v.1630-1635, Madrid, mus\u00e9e Thyssen-Bornemisza.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_St_Casilda_-_WGA26067.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/91\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_St_Casilda_-_WGA26067.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_St_Casilda_-_WGA26067.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/91\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_St_Casilda_-_WGA26067.jpg\/330px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_St_Casilda_-_WGA26067.jpg 2x\" alt=\"Sainte Casilda, v.1630-1635, Madrid, mus\u00e9e Thyssen-Bornemisza.\" width=\"146\" height=\"250\" data-file-width=\"700\" data-file-height=\"1200\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Sainte Casilda\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Casilda\">Sainte Casilda<\/a><\/i>, v.<a title=\"1630\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1630\">1630<\/a>&#8211;<a title=\"1635\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1635\">1635<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Thyssen-Bornemisza\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Thyssen-Bornemisza\">mus\u00e9e Thyssen-Bornemisza<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Sainte \u00c9lisabeth, 1635, Madrid, mus\u00e9e du Prado.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_037.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/40\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_037.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_037.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/40\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_037.jpg\/330px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_037.jpg 2x\" alt=\"Sainte \u00c9lisabeth, 1635, Madrid, mus\u00e9e du Prado.\" width=\"131\" height=\"250\" data-file-width=\"1596\" data-file-height=\"3051\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"\u00c9lisabeth de Portugal\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89lisabeth_de_Portugal\">Sainte \u00c9lisabeth<\/a><\/i>,\u00a0<a title=\"1635\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1635\">1635<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">mus\u00e9e du Prado<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Sainte Doroth\u00e9e, S\u00e9ville, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_038.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/13\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_038.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_038.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/13\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_038.jpg\/330px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_038.jpg 2x\" alt=\"Sainte Doroth\u00e9e, S\u00e9ville, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" width=\"146\" height=\"250\" data-file-width=\"1000\" data-file-height=\"1706\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Doroth\u00e9e de C\u00e9sar\u00e9e\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Doroth%C3%A9e_de_C%C3%A9sar%C3%A9e\">Sainte Doroth\u00e9e<\/a><\/i>,\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_S%C3%A9ville\">mus\u00e9e des Beaux-Arts<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Sainte Rufine, v.1635-1640, Madrid, mus\u00e9e du Prado.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_049.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/97\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_049.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_049.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/97\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_049.jpg\/330px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_049.jpg 2x\" alt=\"Sainte Rufine, v.1635-1640, Madrid, mus\u00e9e du Prado.\" width=\"156\" height=\"250\" data-file-width=\"1576\" data-file-height=\"2526\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Juste et Rufine\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Juste_et_Rufine\">Sainte Rufine<\/a><\/i>, v.<a title=\"1635\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1635\">1635<\/a>&#8211;<a title=\"1640\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1640\">1640<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">mus\u00e9e du Prado<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Sainte Apolline, v.1636, Paris, mus\u00e9e du Louvre.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_035.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d7\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_035.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_035.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d7\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_035.jpg\/330px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_035.jpg 2x\" alt=\"Sainte Apolline, v.1636, Paris, mus\u00e9e du Louvre.\" width=\"147\" height=\"250\" data-file-width=\"490\" data-file-height=\"834\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Apolline d'Alexandrie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Apolline_d%27Alexandrie\">Sainte Apolline<\/a><\/i>, v.<a title=\"1636\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1636\">1636<\/a>,\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e du Louvre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Louvre\">mus\u00e9e du Louvre<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Sainte Lucie (1636), mus\u00e9e des Beaux-Arts de Chartres.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Chartres_mus%C3%A9e_Sainte_Lucie_Francisco_de_Zurbaran_Eure-et-Loir_France.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/85\/Chartres_mus%C3%A9e_Sainte_Lucie_Francisco_de_Zurbaran_Eure-et-Loir_France.jpg\/250px-Chartres_mus%C3%A9e_Sainte_Lucie_Francisco_de_Zurbaran_Eure-et-Loir_France.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/85\/Chartres_mus%C3%A9e_Sainte_Lucie_Francisco_de_Zurbaran_Eure-et-Loir_France.jpg\/330px-Chartres_mus%C3%A9e_Sainte_Lucie_Francisco_de_Zurbaran_Eure-et-Loir_France.jpg 2x\" alt=\"Sainte Lucie (1636), mus\u00e9e des Beaux-Arts de Chartres.\" width=\"150\" height=\"250\" data-file-width=\"2113\" data-file-height=\"3520\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><span class=\"page_h\"><a class=\"mw-disambig\" title=\"Sainte-Lucie (homonymie)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte-Lucie_(homonymie)\">Sainte Lucie<\/a><\/span><\/i>\u00a0(<a title=\"1636\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1636\">1636<\/a>),\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Chartres\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_Chartres\">mus\u00e9e des Beaux-Arts de Chartres<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Saint Ambroise, S\u00e9ville, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_032.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5c\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_032.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_032.jpg\" alt=\"Saint Ambroise, S\u00e9ville, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" width=\"121\" height=\"250\" data-file-width=\"1256\" data-file-height=\"2595\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Ambroise de Milan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ambroise_de_Milan\">Saint Ambroise<\/a><\/i>,\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_S%C3%A9ville\">mus\u00e9e des Beaux-Arts<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Saint Andr\u00e9, v.1630-1632, Budapest, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_033.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d1\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_033.jpg\/120px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_033.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d1\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_033.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_033.jpg 2x\" alt=\"Saint Andr\u00e9, v.1630-1632, Budapest, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" width=\"101\" height=\"250\" data-file-width=\"484\" data-file-height=\"1200\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Andr\u00e9 (ap\u00f4tre)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Andr%C3%A9_(ap%C3%B4tre)\">Saint Andr\u00e9<\/a><\/i>, v.1630-1632,\u00a0<a title=\"Budapest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Budapest\">Budapest<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Budapest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_Budapest\">mus\u00e9e des Beaux-Arts.<\/a><\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Saint J\u00e9r\u00f4me (en habit de cardinal), 1626-1627, S\u00e9ville, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_042.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/35\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_042.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_042.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/35\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_042.jpg\/330px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_042.jpg 2x\" alt=\"Saint J\u00e9r\u00f4me (en habit de cardinal), 1626-1627, S\u00e9ville, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" width=\"155\" height=\"250\" data-file-width=\"1576\" data-file-height=\"2531\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a class=\"mw-redirect\" title=\"Saint J\u00e9r\u00f4me\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_J%C3%A9r%C3%B4me\">Saint J\u00e9r\u00f4me<\/a><\/i>\u00a0(en habit de cardinal),\u00a0<a title=\"1626\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1626\">1626<\/a>&#8211;<a title=\"1627\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1627\">1627<\/a>,\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_S%C3%A9ville\">mus\u00e9e des Beaux-Arts.<\/a><\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Saint John Houghton, Cadix, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:John_Houghton.jpeg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/80\/John_Houghton.jpeg\/250px-John_Houghton.jpeg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/80\/John_Houghton.jpeg\/330px-John_Houghton.jpeg 2x\" alt=\"Saint John Houghton, Cadix, mus\u00e9e des Beaux-Arts.\" width=\"128\" height=\"250\" data-file-width=\"409\" data-file-height=\"800\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i>Saint\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"John Houghton\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/John_Houghton\">John Houghton<\/a><\/i>,\u00a0<a title=\"Cadix\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cadix\">Cadix<\/a>, mus\u00e9e des Beaux-Arts.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Saint Antoine, Florence, Palazzo Pitti.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Anthony_Abbot_by_Zurbaran.jpeg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/89\/Anthony_Abbot_by_Zurbaran.jpeg\/250px-Anthony_Abbot_by_Zurbaran.jpeg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/89\/Anthony_Abbot_by_Zurbaran.jpeg\/330px-Anthony_Abbot_by_Zurbaran.jpeg 2x\" alt=\"Saint Antoine, Florence, Palazzo Pitti.\" width=\"165\" height=\"250\" data-file-width=\"857\" data-file-height=\"1300\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Antoine de Padoue\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Antoine_de_Padoue\">Saint Antoine<\/a><\/i>,\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>,\u00a0<a title=\"Palais Pitti\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Palais_Pitti\">Palazzo Pitti<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Saint Jacques de la Marche, Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbaran_James_of_the_Marches.JPG?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/43\/Francisco_de_Zurbaran_James_of_the_Marches.JPG\/250px-Francisco_de_Zurbaran_James_of_the_Marches.JPG\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/43\/Francisco_de_Zurbaran_James_of_the_Marches.JPG\/330px-Francisco_de_Zurbaran_James_of_the_Marches.JPG 2x\" alt=\"Saint Jacques de la Marche, Mus\u00e9e du Prado\" width=\"138\" height=\"250\" data-file-width=\"1628\" data-file-height=\"2953\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><a title=\"Jacques de la Marche\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jacques_de_la_Marche\">Saint Jacques de la Marche<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">Mus\u00e9e du Prado<\/a><\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"Le_ma\u00eetre_des_natures_mortes\">Le ma\u00eetre des natures mortes<\/h4>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_006.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ef\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_006.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_006.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ef\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_006.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_006.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"148\" data-file-width=\"2952\" data-file-height=\"1750\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Agnus Dei (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Agnus_Dei_(Zurbar%C3%A1n)\">Agnus Dei<\/a><\/i><br \/>\n<a title=\"1635\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1635\">1635<\/a>&#8211;<a title=\"1640\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1640\">1640<\/a>\u00a0(38\u00a0\u00d7\u00a062\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">Mus\u00e9e du Prado<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Les\u00a0<a title=\"Nature morte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte\">bodegones<\/a>\u00a0d\u00e9signent les sc\u00e8nes de genre et les\u00a0<a title=\"Nature morte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte\">natures mortes<\/a>\u00a0des ma\u00eetres\u00a0<a title=\"Espagne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Espagne\">espagnols<\/a>. Le ma\u00eetre du\u00a0<i>Voile de V\u00e9ronique<\/i>\u00a0de\u00a0<a title=\"Stockholm\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Stockholm\">Stockholm<\/a>\u00a0ne pense pas d\u00e9choir en peignant le simple mouton aux pattes li\u00e9es de l&rsquo;<i><a title=\"Agnus Dei (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Agnus_Dei_(Zurbar%C3%A1n)\">Agnus Dei<\/a><\/i>, dont il existe six versions autographes. Zurbar\u00e1n s&rsquo;y r\u00e9v\u00e8le un grand peintre animalier, avec une peinture \u00e0 la fois tr\u00e8s r\u00e9aliste et au pouvoir de suggestion immense.<\/p>\n<p>La seule nature morte sign\u00e9e et dat\u00e9e est celle de la\u00a0<a title=\"Norton Simon Museum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Norton_Simon_Museum\">Norton Simon Fondation<\/a>\u00a0(<a title=\"Pasadena\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pasadena\">Pasadena<\/a>),\u00a0<i><a title=\"Nature morte aux citrons et oranges avec une rose\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte_aux_citrons_et_oranges_avec_une_rose\">Nature morte aux citrons et oranges avec une rose<\/a><\/i>, qui pr\u00e9sente quatre citrons dans un plat, quatre oranges couronn\u00e9es de leurs feuilles et fleurs, une tasse pos\u00e9e sur un plat m\u00e9tallique, avec une rose au bord<sup id=\"cite_ref-10\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-10\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>9<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p>Deux autres natures mortes, identiques, frappent par leur \u00e9tranget\u00e9 (<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">mus\u00e9e du Prado<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>\u00a0et\u00a0<span class=\"need_ref\" title=\"Ce passage n\u00e9cessite une pr\u00e9cision.\">mus\u00e9e des Beaux-Arts<\/span><sup class=\"need_ref_tag\"><a title=\"Aide:Pr\u00e9ciser un fait\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Aide:Pr%C3%A9ciser_un_fait\">[Lequel\u00a0?]<\/a><\/sup>\u00a0de\u00a0<a title=\"Barcelone\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Barcelone\">Barcelone<\/a>). Ici, quatre vases sont align\u00e9s, deux reposent sur des plats d&rsquo;\u00e9tain aux extr\u00e9mit\u00e9s. Trois autres sont de simples\u00a0<a title=\"Terre cuite\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Terre_cuite\">terres cuites<\/a>. Le vase de gauche est en m\u00e9tal dor\u00e9. Les objets sont dispos\u00e9s sur un m\u00eame plan. Aucune fantaisie ne distrait l&rsquo;attention du spectateur et aucune\u00a0<a title=\"Sym\u00e9trie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sym%C3%A9trie\">sym\u00e9trie<\/a>\u00a0ne le lasse. Bien qu&rsquo;il n&rsquo;y ait rien derri\u00e8re les objets, que le fond sombre, c&rsquo;est une impression de simplicit\u00e9 et non de vacuit\u00e9 qui se d\u00e9gage de l&rsquo;\u0153uvre\u00a0:\u00a0<a title=\"Asc\u00e8se\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Asc%C3%A8se\">asc\u00e9tisme<\/a>\u00a0sans s\u00e9v\u00e9rit\u00e9, rigueur sans rigidit\u00e9.<\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-packed\">\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Nature morte aux citrons et oranges avec une rose Vers 1633 (60\u00a0\u00d7\u00a0107\u00a0cm) Norton Simon Foundation, Los Angeles.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Still_Life_with_Lemons,_Oranges_and_a_Rose.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/ca\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Still_Life_with_Lemons%2C_Oranges_and_a_Rose.jpg\/960px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Still_Life_with_Lemons%2C_Oranges_and_a_Rose.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/ca\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Still_Life_with_Lemons%2C_Oranges_and_a_Rose.jpg\/1280px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Still_Life_with_Lemons%2C_Oranges_and_a_Rose.jpg 2x\" alt=\"Nature morte aux citrons et oranges avec une rose Vers 1633 (60\u00a0\u00d7\u00a0107\u00a0cm) Norton Simon Foundation, Los Angeles.\" width=\"514\" height=\"291\" data-file-width=\"2358\" data-file-height=\"1338\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Nature morte aux citrons et oranges avec une rose\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte_aux_citrons_et_oranges_avec_une_rose\">Nature morte aux citrons et oranges avec une rose<\/a><\/i><br \/>\nVers 1633 (60\u00a0\u00d7\u00a0107\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\nNorton Simon Foundation,\u00a0<a title=\"Los Angeles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Los_Angeles\">Los Angeles<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Une tasse d'eau et une rose sur un plateau d'argent Vers 1630 (21\u00a0\u00d7\u00a030\u00a0cm) National Gallery, Londres.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Cup_of_Water_and_a_Rose_on_a_Silver_Plate_-_WGA26060.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b2\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Cup_of_Water_and_a_Rose_on_a_Silver_Plate_-_WGA26060.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Cup_of_Water_and_a_Rose_on_a_Silver_Plate_-_WGA26060.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b2\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Cup_of_Water_and_a_Rose_on_a_Silver_Plate_-_WGA26060.jpg\/960px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_-_Cup_of_Water_and_a_Rose_on_a_Silver_Plate_-_WGA26060.jpg 2x\" alt=\"Une tasse d'eau et une rose sur un plateau d'argent Vers 1630 (21\u00a0\u00d7\u00a030\u00a0cm) National Gallery, Londres.\" width=\"411\" height=\"291\" data-file-width=\"2500\" data-file-height=\"1774\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"Une tasse d'eau et une rose sur un plateau d'argent\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Une_tasse_d%27eau_et_une_rose_sur_un_plateau_d%27argent\">Une tasse d&rsquo;eau et une rose sur un plateau d&rsquo;argent<\/a><\/i><br \/>\nVers 1630 (21\u00a0\u00d7\u00a030\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\n<a title=\"National Gallery\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/National_Gallery\">National Gallery<\/a>,\u00a0<a title=\"Londres\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Londres\">Londres<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Tasses et Vases Vers 1633 (46\u00a0\u00d7\u00a084\u00a0cm) mus\u00e9e du Prado, Madrid.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Bodeg%C3%B3n_de_recipientes_(Zurbar%C3%A1n).jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/0c\/Bodeg%C3%B3n_de_recipientes_%28Zurbar%C3%A1n%29.jpg\/960px-Bodeg%C3%B3n_de_recipientes_%28Zurbar%C3%A1n%29.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/0c\/Bodeg%C3%B3n_de_recipientes_%28Zurbar%C3%A1n%29.jpg\/1280px-Bodeg%C3%B3n_de_recipientes_%28Zurbar%C3%A1n%29.jpg 2x\" alt=\"Tasses et Vases Vers 1633 (46\u00a0\u00d7\u00a084\u00a0cm) mus\u00e9e du Prado, Madrid.\" width=\"539\" height=\"291\" data-file-width=\"3051\" data-file-height=\"1654\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i>Tasses et Vases<\/i><br \/>\nVers 1633 (46\u00a0\u00d7\u00a084\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e du Prado\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Prado\">mus\u00e9e du Prado<\/a>,\u00a0<a title=\"Madrid\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Madrid\">Madrid<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"L'ouvrage_de_la_Vierge\">L&rsquo;ouvrage de la Vierge<\/h4>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_008_detail.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/7a\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_008_detail.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_008_detail.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/7a\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_008_detail.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_008_detail.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"177\" data-file-width=\"888\" data-file-height=\"627\" \/><\/a><figcaption>D\u00e9tail de\u00a0<i><a title=\"La Vierge enfant en extase\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Vierge_enfant_en_extase\">La Vierge enfant en extase<\/a><\/i><br \/>\n<a title=\"1630\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1630\">1630<\/a>, (117\u00a0\u00d7\u00a094\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\n<a title=\"Metropolitan Museum of Art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Metropolitan_Museum_of_Art\">Metropolitan Museum of Art<\/a>,\u00a0<a title=\"New York\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/New_York\">New York<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Il excelle \u00e9galement dans les\u00a0<a title=\"Nature morte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte\">natures mortes<\/a>\u00a0o\u00f9 il fait preuve d&rsquo;une attention respectueuse (et presque affectueuse) \u00e0 l&rsquo;\u00e9gard d&rsquo;objets modestes, mais dot\u00e9s d&rsquo;une valeur symbolique, au point qu&rsquo;Antoni\u00f3 Bonet-Correa souligne que \u00ab\u00a0ses natures mortes ont une densit\u00e9, une pl\u00e9nitude si pouss\u00e9e que, m\u00eame quand elles ne sont qu&rsquo;un des \u00e9l\u00e9ments d&rsquo;une composition, leur pr\u00e9sence s&rsquo;impose autant que la sc\u00e8ne principale\u00a0\u00bb (q.v.,\u00a0<i>Encyclop\u00e6dia Universalis<\/i>, 1996).<\/p>\n<p>\u00ab\u00a0Tout au long de sa carri\u00e8re, Zurbar\u00e1n attache un soin particulier \u00e0 la repr\u00e9sentation des objets. Depuis la pr\u00e9cieuse tasse avec une rose apparaissant dans ses premiers tableaux,\u00a0<i>La Gu\u00e9rison miraculeuse du bienheureux Regnaud d&rsquo;Orl\u00e9ans<\/i>\u00a0(<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>, la Magdalena) jusqu&rsquo;aux derniers fruits sur une assiette d&rsquo;\u00e9tain de\u00a0<i>La Vierge, l&rsquo;Enfant et Saint Jean<\/i>, dat\u00e9 de 1662 (<a title=\"Bilbao\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bilbao\">Bilbao<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Bilbao\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_Bilbao\">mus\u00e9e des Beaux-Arts<\/a>)\u00a0\u00bb (Odile Delenda,\u00a0<i>Catalogue de l&rsquo;exposition Zurbar\u00e1n<\/i>\u00a0de 1988,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a0171).<\/p>\n<p>\u00ab\u00a0La mise en \u00e9vidence de ces natures mortes dans des sc\u00e8nes religieuses est interpr\u00e9t\u00e9e comme celle des symboles accusant les qualit\u00e9s des personnages\u00a0: ainsi le panier \u00e0 ouvrage est l&#8217;embl\u00e8me souvent r\u00e9p\u00e9t\u00e9 du labeur de la Vierge.\u00a0\u00bb (Odile Delenda,\u00a0<i>Catalogue de l&rsquo;exposition Zurbar\u00e1n<\/i>\u00a0de 1988,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a0271).<\/p>\n<p>Ces paniers \u00e0 ouvrage peuvent se voir dans\u00a0<i><a title=\"L'Annonciation (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Annonciation_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Annonciation<\/a><\/i>\u00a0de\u00a0<a title=\"Grenoble\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Grenoble\">Grenoble<\/a>,\u00a0<i><a title=\"La Vierge enfant en extase\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Vierge_enfant_en_extase\">La Vierge enfant en extase<\/a><\/i>\u00a0(<a title=\"New York\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/New_York\">New York<\/a>,\u00a0<i><a title=\"Metropolitan Museum of Art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Metropolitan_Museum_of_Art\">Metropolitan Museum of Art<\/a><\/i>),\u00a0<i>L&rsquo;Enfant J\u00e9sus se blessant avec la couronne d&rsquo;\u00e9pines<\/i>\u00a0dit\u00a0<i><a title=\"La Maison de Nazareth\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Maison_de_Nazareth\">La Maison de Nazareth<\/a><\/i>\u00a0(<a title=\"Cleveland\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cleveland\">Cleveland<\/a>\u00a0<a title=\"Cleveland Museum of Art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cleveland_Museum_of_Art\">Museum of Art<\/a>).<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"La_table_des_chartreux\">La table des chartreux<\/h4>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-right\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:San_Hugo_en_el_Refectorio.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/1b\/San_Hugo_en_el_Refectorio.jpg\/250px-San_Hugo_en_el_Refectorio.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/1b\/San_Hugo_en_el_Refectorio.jpg\/500px-San_Hugo_en_el_Refectorio.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"215\" data-file-width=\"1350\" data-file-height=\"1159\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Hugues_au_r%C3%A9fectoire_des_Chartreux\">Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux<\/a><\/i><br \/>\n<a title=\"1630\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1630\">1630<\/a>&#8211;<a title=\"1635\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1635\">1635<\/a>\u00a0(262\u00a0\u00d7\u00a0307\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"centim\u00e8tre\">cm<\/abbr>)<br \/>\n<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_S%C3%A9ville\">Mus\u00e9e des Beaux-Arts<\/a>,\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Le\u00a0<i><a title=\"Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Hugues_au_r%C3%A9fectoire_des_Chartreux\">Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux<\/a><\/i>\u00a0(<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>,\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Mus\u00e9e des beaux-arts de S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_beaux-arts_de_S%C3%A9ville\">mus\u00e9e des Beaux-Arts<\/a>)<sup id=\"cite_ref-11\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-11\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>10<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>\u00a0nous place devant une vaste nature morte. Les verticales des corps des\u00a0<a title=\"Ordre des Chartreux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_des_Chartreux\">chartreux<\/a>, de\u00a0<a title=\"Hugues de Grenoble\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hugues_de_Grenoble\">saint Hugues<\/a>\u00a0et du page, sont coup\u00e9es par une table en L, recouverte d&rsquo;une nappe retombant presque \u00e0 terre. Le page est au centre. Le corps vo\u00fbt\u00e9 de l&rsquo;<a title=\"\u00c9v\u00eaque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89v%C3%AAque\">\u00e9v\u00eaque<\/a>\u00a0\u00e0 droite et le retour de la table \u00e0 gauche, \u00f4tent tout sentiment de rigidit\u00e9 qui pourrait na\u00eetre de cette sc\u00e8ne aust\u00e8re.<\/p>\n<figure class=\"mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_025.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/52\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_025.jpg\/120px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_025.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/52\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_025.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_025.jpg 2x\" width=\"120\" height=\"146\" data-file-width=\"2024\" data-file-height=\"2465\" \/><\/a><figcaption><i>Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux<\/i>, d\u00e9tail.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Devant chacun des chartreux sont dispos\u00e9s les \u00e9cuelles en terre cuite contenant la viande et des morceaux de pain. Deux pichets en terre cuite, un bol retourn\u00e9 et deux couteaux abandonn\u00e9s (ils devaient servir \u00e0 couper la viande) aident \u00e0 rompre une disposition qui pourrait \u00eatre monotone si elle n&rsquo;\u00e9tait d\u00e9j\u00e0 assouplie du fait que les objets pr\u00e9sentent une diversit\u00e9 de d\u00e9calages par rapport au bord de la table. L&rsquo;\u0153uvre y gagne en vie\u00a0: ce sont bien des hommes qui se trouvent ici, et non des anges g\u00e9om\u00e8tres.<\/p>\n<div class=\"clear\">\u00a0<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\">\n<h4 id=\"Le_repas_\u00e0_Emma\u00fcs\">Le repas \u00e0 Emma\u00fcs<\/h4>\n<\/div>\n<p>C&rsquo;est le moment o\u00f9 Cl\u00e9ophas et son compagnon reconnaissent le Christ. Tout est fait, dans ce tableau par ailleurs tr\u00e8s sombre, pour attirer l&rsquo;attention sur le repas symbolique. Sur la nappe tr\u00e8s blanche, les objets (deux assiettes, un pichet, un morceau de pain) sont presque align\u00e9s, comme dans le repas des\u00a0<a title=\"Ordre des Chartreux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_des_Chartreux\">Chartreux<\/a>\u00a0\u2014\u00a0proc\u00e9d\u00e9 dont use Zurbar\u00e1n pour souligner le caract\u00e8re hi\u00e9ratique d&rsquo;une sc\u00e8ne. Mais la tache, plus blanche encore que la nappe, de la mie du pain que vient de rompre le Christ attire le regard. J\u00e9sus s&rsquo;efface dans l&rsquo;ombre\u00a0; son corps\u00a0<a title=\"R\u00e9surrection\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/R%C3%A9surrection\">ressuscit\u00e9<\/a>, qui n&rsquo;a de r\u00e9alit\u00e9 que pour ses contemporains, laisse place \u00e0 l&rsquo;universel et intemporel effet de la\u00a0<a title=\"Transsubstantiation\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Transsubstantiation\">transsubstantiation<\/a>. Sur le tableau, les objets de la nature morte tirent leur intensit\u00e9 de ton de cet \u00e9clat qui rel\u00e8gue la lumi\u00e8re d&rsquo;ambiance venant de la gauche.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\">\n<h2 id=\"Conclusion\">Conclusion<\/h2>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Visi%C3%B3n_de_San_Pedro_Nolasco.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/53\/Visi%C3%B3n_de_San_Pedro_Nolasco.jpg\/250px-Visi%C3%B3n_de_San_Pedro_Nolasco.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/53\/Visi%C3%B3n_de_San_Pedro_Nolasco.jpg\/500px-Visi%C3%B3n_de_San_Pedro_Nolasco.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"200\" data-file-width=\"3051\" data-file-height=\"2438\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"La Vision de saint Pierre Nolasque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Vision_de_saint_Pierre_Nolasque\">La Vision de saint Pierre Nolasque<\/a><\/i>\u00a0(1629).<\/figcaption><\/figure>\n<p>Zurbar\u00e1n fut c\u00e9l\u00e8bre avant trente ans, surtout gr\u00e2ce au cycle de la\u00a0<i>Merced Calzada<\/i>, dont\u00a0<a title=\"Alonso Cano\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alonso_Cano\">Alonso Cano<\/a>, ma\u00eetre peintre depuis\u00a0<a title=\"1626\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1626\">1626<\/a>, avait refus\u00e9 la commande.<\/p>\n<p>Il est rest\u00e9 tr\u00e8s pris\u00e9 apr\u00e8s sa mort, et sa renomm\u00e9e d\u00e9passait largement les fronti\u00e8res de l&rsquo;Espagne. Le fr\u00e8re a\u00een\u00e9 de\u00a0<a title=\"Napol\u00e9on Ier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Napol%C3%A9on_Ier\">Napol\u00e9on<\/a>, l&rsquo;impopulaire\u00a0<a title=\"Joseph Bonaparte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Joseph_Bonaparte\">Joseph Bonaparte<\/a>, celui que les Espagnols appelaient au mieux \u00ab\u00a0le roi intrus\u00a0\u00bb ou au pire \u00ab\u00a0Pepe Botellas\u00a0\u00bb, a fait envoyer \u00e0\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>, pour le\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e napol\u00e9onien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_napol%C3%A9onien\">mus\u00e9e Napol\u00e9on<\/a>, nombre d&rsquo;\u0153uvres majeures de Zurbar\u00e1n. Plusieurs g\u00e9n\u00e9raux d&rsquo;Empire, et le\u00a0<a title=\"Jean-de-Dieu Soult\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean-de-Dieu_Soult\">mar\u00e9chal Soult<\/a>, ont puis\u00e9 dans les tableaux rassembl\u00e9s \u00e0\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a>\u00a0apr\u00e8s la fermeture des couvents d&rsquo;hommes.<\/p>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:(Castres)_Portrait_d%27Alvar_Belasquez_de_Lara_-_Mus%C3%A9e_Goya.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/60\/%28Castres%29_Portrait_d%27Alvar_Belasquez_de_Lara_-_Mus%C3%A9e_Goya.jpg\/250px-%28Castres%29_Portrait_d%27Alvar_Belasquez_de_Lara_-_Mus%C3%A9e_Goya.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/60\/%28Castres%29_Portrait_d%27Alvar_Belasquez_de_Lara_-_Mus%C3%A9e_Goya.jpg\/500px-%28Castres%29_Portrait_d%27Alvar_Belasquez_de_Lara_-_Mus%C3%A9e_Goya.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"470\" data-file-width=\"3777\" data-file-height=\"7099\" \/><\/a><figcaption><i>Portrait d&rsquo;Alvar Belasquez de Lara<\/i>&#8211;\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e Goya\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_Goya\">Mus\u00e9e Goya<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Mais pourquoi Zurbar\u00e1n\u00a0? Plut\u00f4t que l&rsquo;avidit\u00e9 des nouveaux riches, ne pourrait-on \u00e9voquer \u00ab\u00a0chez les hommes en g\u00e9n\u00e9ral sortis du peuple et sans culture artistique, une attirance spontan\u00e9e vers cette peinture simple, chaleureuse et directe, et qui pouvait r\u00e9veiller chez quelques-uns des principaux amateurs, le mar\u00e9chal Soult, le g\u00e9n\u00e9ral d&rsquo;Armagnac, certains souvenirs de leur enfance languedocienne ou gasconne\u00a0\u00bb\u00a0? (Paul Guinard,\u00a0<i>Tr\u00e9sors de la peinture espagnole<\/i>, Paris, mus\u00e9e des Arts d\u00e9coratifs,\u00a0<a title=\"1963\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1963\">1963<\/a>).<\/p>\n<p>De 1835 \u00e0 1837,\u00a0<a title=\"Louis-Philippe Ier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Louis-Philippe_Ier\">Louis-Philippe<\/a>\u00a0envoie en Espagne le baron Isidore Taylor, commissaire toyal du Th\u00e9\u00e2tre-Fran\u00e7ais, pour y r\u00e9unir une collection d&rsquo;\u0153uvres, dispers\u00e9e par la suite. Repr\u00e9sent\u00e9 par 121 num\u00e9ros, Zurbar\u00e1n fut cependant moins appr\u00e9ci\u00e9 que Murillo. On ne le jugeait que d&rsquo;un point de vue\u00a0<a title=\"Romantisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Romantisme\">romantique<\/a>, et l&rsquo;on voyait surtout en lui le \u00ab\u00a0Caravage espagnol\u00a0\u00bb, peintre des moines. C&rsquo;est le\u00a0<i>Saint Fran\u00e7ois \u00e0 genoux avec une t\u00eate de mort<\/i>\u00a0qui retenait l&rsquo;attention.<\/p>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Zurbaran-Ange-Gabriel.JPG?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/81\/Zurbaran-Ange-Gabriel.JPG\/250px-Zurbaran-Ange-Gabriel.JPG\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/81\/Zurbaran-Ange-Gabriel.JPG\/500px-Zurbaran-Ange-Gabriel.JPG 2x\" width=\"250\" height=\"612\" data-file-width=\"1021\" data-file-height=\"2500\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"L'Ange Gabriel\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Ange_Gabriel\">L&rsquo;Ange Gabriel<\/a><\/i>, vers 1631-1632, Montpellier, mus\u00e9e Fabre.<\/figcaption><\/figure>\n<blockquote>\n<p>\u00ab\u00a0Moines de Zurbaran, blancs chartreux qui, dans l&rsquo;ombre,<\/p>\n<dl>\n<dd>\n<dl>\n<dd>Glissez silencieux sur les dalles des morts,<\/dd>\n<dd>Murmurant des\u00a0<i>Pater<\/i>\u00a0et des\u00a0<i>Ave<\/i>\u00a0sans nombre,<\/dd>\n<\/dl>\n<\/dd>\n<\/dl>\n<dl>\n<dd>\n<dl>\n<dd>Quel crime expiez-vous par de si grands remords?<\/dd>\n<dd>Fant\u00f4mes tonsur\u00e9s, bourreaux \u00e0 face bl\u00eame,<\/dd>\n<dd>Pour le traiter ainsi, qu&rsquo;a donc fait votre corps\u00a0?\u00a0\u00bb<\/dd>\n<\/dl>\n<\/dd>\n<\/dl>\n<\/blockquote>\n<p>\u2014\u00a0<a title=\"Th\u00e9ophile Gautier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Th%C3%A9ophile_Gautier\">Th\u00e9ophile Gautier<\/a>\u00a0dans son recueil\u00a0<i>Espa\u00f1a<\/i>\u00a0de 1845.<\/p>\n<p>Et, curieusement, ce Zurbar\u00e1n, peintre t\u00e9n\u00e9breux \u00e0 la foi tourment\u00e9e, est aussi celui d&rsquo;<a title=\"\u00c9lie Faure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89lie_Faure\">\u00c9lie Faure<\/a>\u00a0:<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00ab\u00a0La st\u00e9rilit\u00e9 de l&rsquo;Espagne est dans ces clo\u00eetres s\u00e9pulcraux o\u00f9 la m\u00e9ditation s&rsquo;exerce sur des t\u00eates de morts et des livres recouverts de peau. Les robes grises ou blanches tombent droit comme des suaires. Autour, les vo\u00fbtes sont \u00e9paisses, les dalles froides, le jour mort. \u00c0 peine \u00e7\u00e0 et l\u00e0 un tapis rouge, un ruban bleu animent cette aridit\u00e9. La volupt\u00e9 de peindre se r\u00e9v\u00e8le dans le pain dur, les racines crues du repas pris en silence, une main, la face de terre d&rsquo;un cadavre, un drap mortuaire gris d&rsquo;argent. Mais ces visages spectraux, ces v\u00eatements mats, ce bois d\u00e9pouill\u00e9, ces os nus, ces croix d&rsquo;\u00e9b\u00e8ne o\u00f9 pas un reflet ne tremble, ces livres jaunes \u00e0 tranche rouge rang\u00e9s et nets comme les heures qui d\u00e9coupent la vie en exercices mornes jusqu&rsquo;au dernier moment, prennent l&rsquo;aspect d&rsquo;une architecture implacable que la foi m\u00eame impose \u00e0 la plastique en lui interdisant tout ce qui n&rsquo;est pas une ligne rigide, une surface nue, un volume pr\u00e9cis et dur. Un moine qui p\u00e8se si fort sur ses genoux qu&rsquo;il a l&rsquo;air de lever une pierre d&rsquo;un s\u00e9pulcre avec sa t\u00eate dress\u00e9e. Ceux qui distribuent ou prennent la nourriture rev\u00eatent le besoin de vivre d&rsquo;une solennit\u00e9 qui p\u00e9n\u00e8tre la nappe, les verres, les couteaux et l&rsquo;aliment. Ceux qui sont sur le lit fun\u00e8bre impriment \u00e0 la vie qui les environne la raideur de la mort.\u00a0\u00bb<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u2014\u00a0<i>L&rsquo;Art moderne<\/i>, r\u00e9\u00e9dition de 1964, pp. 164-166<\/p>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-left\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_and_Studio_-_The_Archangel_Michael_-_Google_Art_Project.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/75\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_and_Studio_-_The_Archangel_Michael_-_Google_Art_Project.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_and_Studio_-_The_Archangel_Michael_-_Google_Art_Project.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/75\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_and_Studio_-_The_Archangel_Michael_-_Google_Art_Project.jpg\/500px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_and_Studio_-_The_Archangel_Michael_-_Google_Art_Project.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"449\" data-file-width=\"2783\" data-file-height=\"5001\" \/><\/a><figcaption><i>L&rsquo;Archange\u00a0<a title=\"Michel (archange)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Michel_(archange)\">Michel<\/a><\/i>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Il fallait bien laisser, une fois au moins, la parole \u00e0 ceux qui d\u00e9pr\u00e9cient Zurbar\u00e1n. Mais reconnaissons qu&rsquo;on ne saurait \u00eatre plus injuste envers ce grand peintre\u00a0!<\/p>\n<p>Un autre regard, heureusement, se pose au\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"20\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XX<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle sur le ma\u00eetre andalou. Oubliant l&rsquo;aspect\u00a0<a title=\"Pi\u00e9tisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pi%C3%A9tisme\">pi\u00e9tiste<\/a>, exag\u00e9r\u00e9ment soulign\u00e9,\u00a0<a title=\"Christian Zervos\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Christian_Zervos\">Christian Zervos<\/a>\u00a0(1899-1970), qui fut directeur des\u00a0<i><a title=\"Cahiers d'art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cahiers_d%27art\">Cahiers d&rsquo;art<\/a><\/i>, tr\u00e8s grand connaisseur de la peinture de son temps \u2014\u00a0mais aussi de l&rsquo;<a title=\"Art de la Gr\u00e8ce antique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Art_de_la_Gr%C3%A8ce_antique\">art grec<\/a>\u00a0et de l&rsquo;<a title=\"Art pr\u00e9historique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Art_pr%C3%A9historique\">art pr\u00e9historique<\/a>\u00a0\u2014, \u00e9diteur du catalogue raisonn\u00e9 de l&rsquo;\u0153uvre de\u00a0<a title=\"Pablo Picasso\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pablo_Picasso\">Picasso<\/a>, reconna\u00eet que l&rsquo;on doit attribuer \u00e0 Zurbar\u00e1n une place pr\u00e9pond\u00e9rante dans l&rsquo;art espagnol\u00a0:<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00ab\u00a0<a title=\"Le Greco\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Greco\">Le Greco<\/a>\u00a0except\u00e9, et peut-\u00eatre Vel\u00e1zquez, dont il est l&rsquo;\u00e9gal, sinon sup\u00e9rieur, Zurbar\u00e1n d\u00e9passe tous les autres peintres espagnols. De plus son \u0153uvre se rapproche beaucoup des tendances actuelles de la peinture. Et cependant son \u0153uvre n&rsquo;est pas connu et appr\u00e9ci\u00e9 \u00e0 sa juste mesure. (\u2026) La caract\u00e9ristique de l&rsquo;\u0153uvre de Zurbar\u00e1n est d&rsquo;offrir tout ce que la peinture peut offrir de v\u00e9rit\u00e9 humaine. (\u2026) En g\u00e9n\u00e9ral, Zurbar\u00e1n repr\u00e9sente ses saints et ses moines dans la vie physique la plus concise, mais sanctifi\u00e9e par de graves soucis spirituels ou le d\u00e9sir de s&rsquo;approcher de Dieu. Il n&rsquo;y a jamais chez lui de sentiment terrible. La mort elle-m\u00eame n&rsquo;a rien pour lui d&rsquo;effroyable.\u00a0\u00bb<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u2014\u00a0Cit\u00e9 dans le\u00a0<i>Catalogue de l&rsquo;exposition<\/i>\u00a0de 1988,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a053.<\/p>\n<p>\nZervos parle de l&rsquo;actualit\u00e9 de la peinture de Zurbar\u00e1n. En effet, si l&rsquo;on regarde bien le traitement du v\u00eatement de\u00a0<a title=\"Andr\u00e9 (ap\u00f4tre)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Andr%C3%A9_(ap%C3%B4tre)\">saint Andr\u00e9<\/a>\u00a0(<a title=\"Budapest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Budapest\">Budapest<\/a>), du manteau de\u00a0<a title=\"Joseph (Nouveau Testament)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Joseph_(Nouveau_Testament)\">saint Joseph<\/a>\u00a0(<i>La Promenade de saint Joseph et de l&rsquo;Enfant J\u00e9sus<\/i>, chef-d&rsquo;\u0153uvre qui se trouve dans l&rsquo;<a title=\"\u00c9glise Saint-M\u00e9dard de Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89glise_Saint-M%C3%A9dard_de_Paris\">\u00e9glise Saint-M\u00e9dard de Paris<\/a>), de l&rsquo;habit du\u00a0<i>Bienheureux\u00a0<a class=\"new\" title=\"Cyrille de Constantinople (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Cyrille_de_Constantinople&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Saint Cyrille<\/a><a class=\"extiw\" title=\"en:Cyril of Constantinople\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Cyril_of_Constantinople\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0Cyril of Constantinople\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a><\/i>\u00a0(Boston), on comprend que certains parlent d&rsquo;une \u00ab\u00a0stylisation voulue, pr\u00e9mices m\u00eame de l&rsquo;abstraction\u00a0<a title=\"Cubisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cubisme\">cubiste<\/a>\u00a0\u00bb (<i>Catalogue de l&rsquo;exposition<\/i>\u00a0de 1988,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a0156). Et la nature morte des\u00a0<i>Disciples d&rsquo;Emma\u00fcs<\/i>\u00a0n&rsquo;est-elle pas proche, dans sa rigueur, de la\u00a0<i>nature morte \u00e0 la bouilloire<\/i>\u00a0de\u00a0<a title=\"Paul C\u00e9zanne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paul_C%C3%A9zanne\">C\u00e9zanne<\/a>\u00a0(mus\u00e9e d&rsquo;Orsay)\u00a0?<\/p>\n<figure class=\"mw-default-size mw-halign-right\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Sewilla-pomnik_Zurbarana.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5d\/Sewilla-pomnik_Zurbarana.jpg\/250px-Sewilla-pomnik_Zurbarana.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/5\/5d\/Sewilla-pomnik_Zurbarana.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"452\" data-file-width=\"344\" data-file-height=\"622\" \/><\/a><figcaption>Statue de Zurbar\u00e1n \u00e0\u00a0<a title=\"S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9ville\">S\u00e9ville<\/a><\/figcaption><\/figure>\n<p>Comme tous les ma\u00eetres, Zurbar\u00e1n ne donne pas le sentiment d&rsquo;avoir \u00e9t\u00e9 limit\u00e9 par le souci de se conformer aux attentes des commanditaires. Les artistes de second ordre clament haut et fort que le g\u00e9nie repose sur la libert\u00e9, et qu&rsquo;\u00eatre libre, c&rsquo;est n&rsquo;ob\u00e9ir \u00e0 personne. Navrante d\u00e9finition de la\u00a0<a title=\"Libert\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Libert%C3%A9\">libert\u00e9<\/a>\u00a0qui condamne en fait \u00e0 se faire le serviteur de ses\u00a0<a title=\"D\u00e9sir\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/D%C3%A9sir\">d\u00e9sirs<\/a>, de ses\u00a0<a title=\"Passion (\u00e9motion)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Passion_(%C3%A9motion)\">passions<\/a>, voire de ses\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Pulsions (psychanalyse)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pulsions_(psychanalyse)\">pulsions<\/a>. Le faux artiste sans\u00a0<a title=\"Talent (aptitude)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Talent_(aptitude)\">g\u00e9nie<\/a>, et qui n&rsquo;a pas m\u00eame le courage du talent (ce qui demanderait du travail) pense que le public est tenu de s&rsquo;agenouiller devant les suintements d\u00e9brid\u00e9s d&rsquo;un moi hypertrophi\u00e9. \u00c0 cela il faut opposer le g\u00e9nie d&rsquo;un Zurbar\u00e1n dont la libert\u00e9 r\u00e9elle consiste \u00e0 transcender les contraintes, les r\u00e8gles, sans les refuser, et \u00e0 transformer toute exigence en une occasion de cr\u00e9er un chef-d&rsquo;\u0153uvre. C&rsquo;est cette aptitude \u00e0 asservir les r\u00e8gles (qui n&rsquo;asservissent que les esprits m\u00e9diocres) dans le cadre de la cr\u00e9ation, que l&rsquo;on trouve \u00e9galement chez\u00a0<a title=\"Jean Racine\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean_Racine\">Jean Racine<\/a>.<\/p>\n<p>Toutefois, lorsqu&rsquo;on atteint les sommets, il ne doit plus \u00eatre question de hi\u00e9rarchie entre les grands artistes. Pour \u00ab\u00a0noter\u00a0\u00bb les g\u00e9nies, il faudrait se croire sup\u00e9rieur \u00e0 eux\u00a0! Le mieux que nous ayons \u00e0 faire est de m\u00e9diter sur les \u0153uvres, de tenter de comprendre les probl\u00e8mes qui se posaient \u00e0 eux et de r\u00e9fl\u00e9chir sur l&rsquo;\u00e9cho qu&rsquo;ont pu trouver leurs formes dans l&rsquo;histoire de l&rsquo;art.\u00a0<a title=\"Le Greco\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Greco\">Le Greco<\/a>, Zurbar\u00e1n,\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">Velazquez<\/a>,\u00a0<a title=\"Bartolom\u00e9 Esteban Murillo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bartolom%C3%A9_Esteban_Murillo\">Murillo<\/a>\u00a0ne sont pas (ou plus) en comp\u00e9tition\u00a0: chacun \u00e0 sa fa\u00e7on dispose le regard que nous jetons sur l&rsquo;art, mais aussi sur les personnes, sur les choses. Notre monde se construit par la contemplation des \u0153uvres.<\/p>\n<p>Sur ce point, il faut laisser la parole \u00e0\u00a0<a title=\"Yves Bottineau\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Yves_Bottineau\">Yves Bottineau<\/a>\u00a0(Inspecteur g\u00e9n\u00e9ral des mus\u00e9es de France, charg\u00e9 du mus\u00e9e national du ch\u00e2teau de Versailles et de Trianon)\u00a0:<\/p>\n<p>Aujourd&rsquo;hui, conform\u00e9ment \u00e0 un mouvement de balance habituel dans l&rsquo;histoire des arts, certains commentateurs, en priv\u00e9 du moins, abaissent volontiers Zurbar\u00e1n par comparaison avec la po\u00e9tique aisance de Murillo. Mais la peinture espagnole est si riche que l&rsquo;hommage rendu \u00e0 ses plus grands repr\u00e9sentants ne doit pas prendre la forme d&rsquo;un classement, sujet aux variations du go\u00fbt et du jugement\u00a0; il doit emprunter les voies de la prudence \u00e9clair\u00e9e et admirative. Chacun de ces \u00ab\u00a0grands\u00a0\u00bb m\u00e9rite que l&rsquo;on murmure \u00e0 son sujet les vers de\u00a0<a title=\"John Keats\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/John_Keats\">John Keats<\/a>\u00a0au d\u00e9but d\u2019<i>Endymion<\/i>\u00a0:<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00ab\u00a0<i>A thing of beauty is a joy for ever\u00a0:<br \/>\nIts loveliness increases; it will never<br \/>\nPass into nothingness\u2026<\/i>\u00a0\u00bb<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u2014\u00a0<i>Catalogue de l&rsquo;exposition<\/i>\u00a0de 1988, p. 55<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\">\n<h2 id=\"Expositions\">Expositions<\/h2>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Saint_Fran%C3%A7ois_d%27Assise_-_Francisco_de_Zurbaran_(A_115).jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2a\/Saint_Fran%C3%A7ois_d%27Assise_-_Francisco_de_Zurbaran_%28A_115%29.jpg\/250px-Saint_Fran%C3%A7ois_d%27Assise_-_Francisco_de_Zurbaran_%28A_115%29.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2a\/Saint_Fran%C3%A7ois_d%27Assise_-_Francisco_de_Zurbaran_%28A_115%29.jpg\/500px-Saint_Fran%C3%A7ois_d%27Assise_-_Francisco_de_Zurbaran_%28A_115%29.jpg 2x\" width=\"250\" height=\"473\" data-file-width=\"634\" data-file-height=\"1200\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Saint Fran\u00e7ois (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Fran%C3%A7ois_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint Fran\u00e7ois (Zurbar\u00e1n)<\/a><\/i>, vers 1659,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Lyon\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_Lyon\">Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Lyon<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<ul>\n<li>1987\u00a0:\u00a0<a title=\"Metropolitan Museum of Art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Metropolitan_Museum_of_Art\">Metropolitan Museum of Art<\/a>,\u00a0<a title=\"New York\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/New_York\">New York<\/a>, du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1987-09-22\" data-sort-value=\"1987-09-22\">22 septembre<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1987-12-13\" data-sort-value=\"1987-12-13\">13 d\u00e9cembre<\/time>\u00a0;<\/li>\n<li>1988\u00a0:\u00a0<a title=\"Grand Palais (Paris)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Grand_Palais_(Paris)\">Grand Palais<\/a>,\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>, du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1988-01-14\" data-sort-value=\"1988-01-14\">14 janvier<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1988-04-11\" data-sort-value=\"1988-04-11\">11 avril<\/time>\u00a0;<\/li>\n<li>2013\u00a0:\u00a0<a title=\"Palazzo dei Diamanti\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Palazzo_dei_Diamanti\">Palazzo dei Diamanti<\/a>,\u00a0<a title=\"Ferrare\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ferrare\">Ferrare<\/a>, du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2013-09-14\" data-sort-value=\"2013-09-14\">14 septembre 2013<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2014-01-06\" data-sort-value=\"2014-01-06\">6 janvier 2014<\/time>\u00a0;<\/li>\n<li>2014\u00a0:\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Palais des beaux-arts de Bruxelles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Palais_des_beaux-arts_de_Bruxelles\">Palais des beaux-arts de Bruxelles<\/a>,\u00a0<a title=\"Belgique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Belgique\">Belgique<\/a>\u00a0(<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.bozar.be\/activity.php?id=13203&amp;selectiondate=2013-04-23&amp;lng=fr\" rel=\"nofollow\">Zurbar\u00e1n, du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2014-01-29\" data-sort-value=\"2014-01-29\">29 janvier 2014<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2014-05-25\" data-sort-value=\"2014-05-25\">25 mai 2014<\/time><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.bozar.be%2Factivity.php%3Fid%3D13203%26selectiondate%3D2013-04-23%26lng%3Dfr\">archive<\/a>]<\/small>), sous le haut patronage de S.M. la reine Paola<sup id=\"cite_ref-12\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-12\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>11<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>\u00a0;<\/li>\n<li>2024-2025\u00a0:\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Lyon\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Beaux-Arts_de_Lyon\">Mus\u00e9e des Beaux-Arts de Lyon<\/a>\u00a0(Zurbar\u00e1n. R\u00e9inventer un chef-d&rsquo;\u0153uvre), du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2024-12-05\" data-sort-value=\"2024-12-05\">5 d\u00e9cembre 2024<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2025-03-02\" data-sort-value=\"2025-03-02\">2 mars 2025<\/time><sup id=\"cite_ref-13\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-13\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>12<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/li>\n<li>2025 \u02d0\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e national d'Art de Catalogne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_national_d%27Art_de_Catalogne\">Mus\u00e9e national d&rsquo;Art de Catalogne<\/a>\u00a0(saint Fran\u00e7ois d\u2019Assise selon la vision du pape Nicolas V), du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"03-20\" data-sort-value=\"03-20\">20 mars<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2025-06-29\" data-sort-value=\"2025-06-29\">29 juin 2025<\/time><sup id=\"cite_ref-14\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-14\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>13<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Catalogue_d'exposition\">Catalogue d&rsquo;exposition<\/h3>\n<\/div>\n<ul>\n<li><span id=\"Collectif1988\" class=\"ouvrage\">Collectif,\u00a0<cite class=\"italique\">Zurbar\u00e1n\u00a0: Paris, Galeries nationales du Grand Palais<\/cite>,\u00a0<a title=\"R\u00e9union des mus\u00e9es nationaux et du Grand Palais des Champs-\u00c9lys\u00e9es\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/R%C3%A9union_des_mus%C3%A9es_nationaux_et_du_Grand_Palais_des_Champs-%C3%89lys%C3%A9es\">\u00c9ditions de la r\u00e9union des mus\u00e9es nationaux<\/a>,\u00a0<time>1988<\/time>, 366\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2711821587\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2711821587\"><span class=\"nowrap\">978-2711821587<\/span><\/a>)<\/small><\/span>.<\/li>\n<li><i>Francisco de Zurbaran (1598-1664)<\/i>, catalogue de l&rsquo;exposition du palais des Beaux-Arts de Bruxelles (janvier-<time class=\"nowrap\" datetime=\"2014-05\" data-sort-value=\"2014-05\">mai 2014<\/time>), fonds Mercator, sous la direction d&rsquo;Ignacio Cano Rivero en collaboration avec\u00a0<a title=\"Gabriele Finaldi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gabriele_Finaldi\">Gabriele Finaldi<\/a>, 2014<sup id=\"cite_ref-15\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n#cite_note-15\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>14<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/li>\n<li><span id=\"Virassamynaiken2024\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Ludmila_Virassamynaiken2024\" class=\"ouvrage\">Ludmila Virassamynaiken,\u00a0<cite class=\"italique\">Zurbar\u00e1n &#8211; R\u00e9inventer un chef-d&rsquo;\u0153uvre<\/cite>, ElViso,\u00a0<time>2024<\/time>, 320\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-8412787733\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-8412787733\"><span class=\"nowrap\">978-8412787733<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<span class=\"nowrap\" title=\"Ouvrage utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l'article\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/20px-Icon_flat_design_plume.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/40px-Icon_flat_design_plume.svg.png 2x\" alt=\"Ouvrage utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l'article\" width=\"20\" height=\"10\" data-file-width=\"330\" data-file-height=\"158\" \/><\/span>\n<div>G\u00e9nie de la peinture, reconnu comme l&rsquo;\u00e9gal de son ami\u00a0<a title=\"Diego V\u00e9lasquez\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diego_V%C3%A9lasquez\">Diego V\u00e9lasquez<\/a>, Zurbar\u00e1n, surnomm\u00e9 le\u00a0<i>Caravage espagnol<\/i>\u00a0en raison de son utilisation magistrale du clair-obscur, est l&rsquo;ic\u00f4ne du\u00a0<i><a title=\"Si\u00e8cle d'or espagnol\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Si%C3%A8cle_d%27or_espagnol\">si\u00e8cle d&rsquo;or<\/a><\/i>.<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\">\n<h2 id=\"Liste_des_\u0153uvres\">Liste des \u0153uvres<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"bandeau-container bandeau-section metadata bandeau-niveau-information\">\n<div class=\"bandeau-cell bandeau-icone-css loupe\">Article d\u00e9taill\u00e9\u00a0:\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Liste des tableaux de Francisco de Zurbar\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_des_tableaux_de_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n\">Liste des tableaux de Francisco de Zurbar\u00e1n<\/a>.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\">\n<h2 id=\"Notes_et_r\u00e9f\u00e9rences\">Notes et r\u00e9f\u00e9rences<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"R\u00e9f\u00e9rences\">R\u00e9f\u00e9rences<\/h3>\n<\/div>\n<ul>\n<li><span id=\"Baticle1988\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Jeannine_Baticle1988\" class=\"ouvrage\">Jeannine\u00a0<span class=\"nom_auteur\">Baticle<\/span>\u00a0(<abbr class=\"abbr\" title=\"directeur de publication\">dir.<\/abbr>),\u00a0<cite class=\"italique\">Catalogue de l&rsquo;Exposition Zurbar\u00e1n du Grand Palais<\/cite>, Paris, Editions de la RMN.,\u00a0<time>1988<\/time>, 366\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/2-7118-2158-7\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/2-7118-2158-7\"><span class=\"nowrap\">2-7118-2158-7<\/span><\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/9782711821587\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/9782711821587\"><span class=\"nowrap\">9782711821587<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"references-small decimal\">\n<div class=\"mw-references-wrap\">\n<ol class=\"references\" data-mw-group=\"a\">\n<li id=\"cite_note-BaticleBio-2\"><span class=\"reference-text\">Jeannine Baticle,\u00a0<i>Zurbar\u00e1n, aper\u00e7u de sa vie et de son \u0153uvre<\/i>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><span class=\"nowrap\">71-87<\/span>.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Autres_r\u00e9f\u00e9rences\">Autres r\u00e9f\u00e9rences<\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"references-small decimal\">\n<ol class=\"references\">\n<li id=\"cite_note-1\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Delenda1988\" class=\"ouvrage\"><span id=\"O_Delenda1988\" class=\"ouvrage\">O\u00a0<span class=\"nom_auteur\">Delenda<\/span>, \u00ab\u00a0<cite>Zurbar\u00e1n, interpr\u00e8te id\u00e9al de la Contre-R\u00e9forme espagnole<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i>Revue du Louvre et des mus\u00e9es de France<\/i>,\u200e\u00a0<time>1988<\/time><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-3\"><span class=\"reference-text\">Galerie Canesso, d\u00e9tail\u00a0<a class=\"external autonumber\" href=\"http:\/\/www.canesso.art\/The-Virgin-Mary-Child-Asleep-DesktopDefault.aspx?tabid=6&amp;tabindex=5&amp;objectid=587325&amp;lg=fr\" rel=\"nofollow\">[1]<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.canesso.art%2FThe-Virgin-Mary-Child-Asleep-DesktopDefault.aspx%3Ftabid%3D6%26tabindex%3D5%26objectid%3D587325%26lg%3Dfr\">archive<\/a>]<\/small>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-4\"><span class=\"reference-text\">Si rabaisser Zurbar\u00e1n au niveau de simple illustrateur de l&rsquo;hagiographie \u00e0 l&rsquo;usage des d\u00e9vots serait une erreur, il n&rsquo;en est pas moins vrai que la production de son atelier n&rsquo;est pas toujours \u00e9gale. Dans les ann\u00e9es 1630, des guerres co\u00fbteuses, des r\u00e9voltes provinciales et de d\u00e9sastreuses tentatives pour redresser l&rsquo;\u00e9conomie de l&rsquo;Espagne, ont appauvri l&rsquo;Espagne. Les commandes andalouses se font rares et l&rsquo;atelier de Zurbar\u00e1n se livre \u00e0 l&rsquo;exportation vers l&rsquo;Am\u00e9rique du Sud. On exp\u00e9die par douzaines, voire par vingtaines, les douze fils de\u00a0<a title=\"Jacob\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jacob\">Jacob<\/a>\u00a0(en qui, on ne sait pourquoi, l&rsquo;on voit les anc\u00eatres des autochtones), les douze C\u00e9sars, et des th\u00e9ories de saints et de fondateurs d&rsquo;ordres. Les clients ne sont pas des esth\u00e8tes\u2026 et de toute fa\u00e7on ils sont loin\u00a0!.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-5\"><span class=\"reference-text\"><i>Catalogue de l&rsquo;exposition Zurbar\u00e1n<\/i>\u00a0au\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Palais des beaux-arts de Bruxelles\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Palais_des_beaux-arts_de_Bruxelles\">palais des Beaux-Arts de Bruxelles<\/a>\u00a0(janvier-mai 2014),\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a0196.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-6\"><span class=\"reference-text\">D&rsquo;apr\u00e8s M.L. Caturla (sp\u00e9cialiste de Zurbar\u00e1n, r\u00e9dactrice du catalogue de l&rsquo;Exposition Zurbar\u00e1n de 1964 \u00e0 Madrid) dans Caturla (voir la bibliographie)\u00a0: Francisco de Zurbar\u00e1n fait dresser son testament devant notaire le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1664-08-26\" data-sort-value=\"1664-08-26\">26 ao\u00fbt 1664<\/time>. Il meurt le lendemain,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1664-08-27\" data-sort-value=\"1664-08-27\">27 ao\u00fbt 1664<\/time>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-7\"><span class=\"reference-text\">Saint Andr\u00e9 est l&rsquo;une des deux premi\u00e8res personnes (l&rsquo;autre \u00e9tant Jean l&rsquo;\u00c9vang\u00e9liste), qui ne se nomme pas dans le texte) \u00e0 qui saint Jean-Baptiste montre J\u00e9sus. Andr\u00e9 am\u00e8ne son fr\u00e8re Simon aupr\u00e8s de J\u00e9sus, qui lui dit \u00ab\u00a0Tu t&rsquo;appelleras K\u00e9phas (Pierre)\u00a0\u00bb (Jean I, 35-42). R\u00e9dig\u00e9 par le premier \u00e9v\u00eaque de Babylone, le r\u00e9cit du martyre de saint Andr\u00e9, contest\u00e9 par les\u00a0<a title=\"Protestantisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Protestantisme\">protestants<\/a>, est reconnu comme authentique par les th\u00e9ologiens de la\u00a0<a title=\"Contre-R\u00e9forme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Contre-R%C3%A9forme\">Contre-R\u00e9forme<\/a>, ce qui explique son importance dans l&rsquo;iconographie du Si\u00e8cle d&rsquo;or espagnol.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-8\"><span class=\"reference-text\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.catholic-forum.com\/saints\/sainth15.htm\" rel=\"nofollow\">Notice<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.catholic-forum.com%2Fsaints%2Fsainth15.htm\">archive<\/a>]<\/small>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-9\"><span class=\"reference-text\">Odile Delenda,\u00a0<i>Catalogue de l&rsquo;exposition Zurbar\u00e1n<\/i>, 1988,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a0275.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-10\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.nortonsimon.org\/art\/detail\/F.1972.06.P\" rel=\"nofollow\">Fiche descriptive du Norton Simon Museum<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.nortonsimon.org%2Fart%2Fdetail%2FF.1972.06.P\">archive<\/a>]<\/small>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-11\"><span class=\"reference-text\">Les sept premiers chartreux, dont saint Bruno, \u00e9taient nourris par saint Hugues, alors \u00e9v\u00eaque de\u00a0<a title=\"Grenoble\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Grenoble\">Grenoble<\/a>. Un jour, ce dernier leur fait parvenir de la viande. Les moines se demandent s&rsquo;ils vont contrevenir \u00e0 leur r\u00e8gle en acceptant d&rsquo;en manger. Au cours de leur discussion, ils tombent dans un sommeil extatique. Quarante-cinq jours plus tard, saint Hugues les fait pr\u00e9venir qu&rsquo;il vient les voir. Son messager revient et lui dit que les chartreux sont attabl\u00e9s devant de la viande. Scandale\u00a0: on est en plein\u00a0<a title=\"Car\u00eame\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Car%C3%AAme\">car\u00eame<\/a>. Saint Hugues se rend au monast\u00e8re et constate l&rsquo;infraction. Comme les moines se r\u00e9veillent, il demande \u00e0 saint Bruno s&rsquo;il sait la date liturgique du jour. Ce dernier lui donne une date de quarante-cinq jours ant\u00e9rieure et explique l&rsquo;objet de leur d\u00e9bat. Saint Hugues se penche alors vers les assiettes et voit la viande se transformer en cendre. Les moines d\u00e9cident que la r\u00e8gle interdisant de manger de la viande ne souffrira pas d&rsquo;exception.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-12\"><span class=\"reference-text\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.dessinoriginal.com\/news\/article\/exposition-francisco-de-zurbaran-maitre-de-l-age-d-or-espagnol-bozar-bruxelles-3398.html\" rel=\"nofollow\">Exposition Francisco de Zurbaran. Ma\u00eetre de l&rsquo;\u00e2ge d&rsquo;or espagnol &#8211; BOZAR, Bruxelles<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.dessinoriginal.com%2Fnews%2Farticle%2Fexposition-francisco-de-zurbaran-maitre-de-l-age-d-or-espagnol-bozar-bruxelles-3398.html\">archive<\/a>]<\/small>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-13\"><span class=\"reference-text\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.mba-lyon.fr\/fr\/fiche-programmation\/zurbaran-reinventer-un-chef-doeuvre\" rel=\"nofollow\">Zurbar\u00e1n. R\u00e9inventer un chef-d\u2019\u0153uvre<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.mba-lyon.fr%2Ffr%2Ffiche-programmation%2Fzurbaran-reinventer-un-chef-doeuvre\">archive<\/a>]<\/small>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-14\"><span class=\"reference-text\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.museunacional.cat\/es\/zurbaran-sobre-natural\" rel=\"nofollow\">Zurbar\u00e1n (\u00e0 propos) Naturel<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.museunacional.cat%2Fes%2Fzurbaran-sobre-natural\">archive<\/a>]<\/small>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-15\"><span class=\"reference-text\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.dessinoriginal.com\/fr\/livres-peinture\/6007-catalogue-d-exposition-francisco-de-zurbaran-1598-1664-9789462300361.html\" rel=\"nofollow\">Catalogue d&rsquo;exposition Francisco de Zurbaran (1598-1664)<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.dessinoriginal.com%2Ffr%2Flivres-peinture%2F6007-catalogue-d-exposition-francisco-de-zurbaran-1598-1664-9789462300361.html\">archive<\/a>]<\/small>.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\">\n<h2 id=\"Voir_aussi\">Voir aussi<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"autres-projets boite-grise boite-a-droite noprint js-interprojets\">\n<p class=\"titre\">Sur les autres projets Wikimedia\u00a0:<\/p>\n<ul class=\"noarchive plainlinks\">\n<li class=\"commons\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/Category:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n?uselang=fr\">Francisco de Zurbar\u00e1n<\/a>, sur\u00a0<span class=\"project\">Wikimedia Commons<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Bibliographie\">Bibliographie<\/h3>\n<\/div>\n<p><span title=\"Document utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l\u2019article\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/20px-Icon_flat_design_plume.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/40px-Icon_flat_design_plume.svg.png 2x\" alt=\"Document utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l\u2019article\" width=\"20\" height=\"10\" data-file-width=\"330\" data-file-height=\"158\" \/><\/span>\u00a0: document utilis\u00e9 comme source pour la r\u00e9daction de cet article.<\/p>\n<ul>\n<li>\u00c9tienne Gilson,\u00a0<i>La Philosophie au Moyen \u00c2ge<\/i>, 1922 (\u00c9dition utilis\u00e9e\u00a0: Payot 1962, Paris). Indispensable pour la connaissance des penseurs m\u00e9di\u00e9vaux.<\/li>\n<li>Antonio Bonet-Correa\u00a0<i>in<\/i>\u00a0Encyclopaedia Universalis,\u00a0<i>Zurbar\u00e1n<\/i>, (Catedratico de historia del arte espa\u00f1ol, universidad Complutense de Madrid).<\/li>\n<li>M.L. Caturla,\u00a0<i>Fin y muerte de Francisco de Zurbar\u00e1n. Documentos recogidos y comentados<\/i>, Madrid 1964.<\/li>\n<li>Paul Guinard,\u00a0<i>Zurbaran et les peintres espagnols de la vie monastique<\/i>, Paris\u00a0: \u00c9ditions du Temps, 1960, 1988 (<abbr class=\"abbr\" title=\"Deuxi\u00e8me\">2<sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0\u00e9d.).<\/li>\n<li>Paul Guinard,\u00a0<i>Zurbaran en France<\/i>, Badajoz\u00a0: Diputaci\u00f3n provincial, 1961.<\/li>\n<li>Paul Guinard,\u00a0<i>\u00c0 propos de \u00ab\u00a0Saint Bruno et le Pape\u00a0\u00bb de Zurbaran<\/i>,\u00a0<i>M\u00e9langes de la Casa de Velazquez<\/i>, t. XI, 1975,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a0585 \u00e0 591.<\/li>\n<li>Tiziana Frati,\u00a0<i>Tout l&rsquo;\u0153uvre peint de Zurbaran<\/i>, Paris, 1975.<\/li>\n<li>L\u00e9o Moulin,\u00a0<i>La Vie quotidienne des religieux au Moyen \u00c2ge<\/i>, Paris\u00a0: Hachette, 1978.<\/li>\n<li>Emile M\u00e2le,\u00a0<i>L&rsquo;Art religieux de la fin du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"16\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XVI<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle, du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"17\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XVII<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0et du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"18\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XVIII<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle (\u00c9tude sur l&rsquo;iconographie apr\u00e8s le\u00a0<a title=\"Concile de Trente\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Concile_de_Trente\">Concile de Trente<\/a>\u00a0: Italie, Espagne, Flandres)<\/i>, Paris, 1932.<\/li>\n<li>Karin Hellwig, \u00ab\u00a0La Peinture au\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"17\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XVII<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle en Italie, en Espagne et en France\u00a0\u00bb, in\u00a0<i>L&rsquo;Art du baroque<\/i>\u00a0de Rolf Toman,\u00a0<a title=\"K\u00f6nemann\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/K%C3%B6nemann\">\u00e9d. K\u00f6nemann<\/a>.<\/li>\n<li><span id=\"GallegoGudiol1977\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Julian_GallegoJose_Gudiol1977\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Julian Gallego et Jose Gudiol,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">Zurbaran, 1598-1664<\/cite>, Rizzoli Intl Pubns,\u00a0<time>1977<\/time><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-0847801183\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-0847801183\"><span class=\"nowrap\">978-0847801183<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<\/li>\n<li><a title=\"Yves Bottineau\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Yves_Bottineau\">Yves Bottineau<\/a>, professeur \u00e0 l&rsquo;\u00c9cole du Louvre, aux universit\u00e9s de Yale, Fribourg et Nanterre, sp\u00e9cialiste de l&rsquo;art espagnol et portugais\u00a0:\u00a0<i>L&rsquo;Art baroque<\/i>, \u00e9d. Citadelles, 1986, 635 p.,\u00a0<small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2850880162\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2850880162\"><span class=\"nowrap\">978-2850880162<\/span><\/a>)<\/small>.<span title=\"Document utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l\u2019article\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/20px-Icon_flat_design_plume.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/40px-Icon_flat_design_plume.svg.png 2x\" alt=\"Document utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l\u2019article\" width=\"20\" height=\"10\" data-file-width=\"330\" data-file-height=\"158\" \/><\/span>.<\/li>\n<li>Julian Gallego et Jos\u00e9 Gudiol,\u00a0<i>Zurbar\u00e0n<\/i>, Cercle d&rsquo;art, 1987, 415 p.\u00a0<small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2702202173\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2702202173\"><span class=\"nowrap\">978-2702202173<\/span><\/a>)<\/small>.<\/li>\n<li><span id=\"Luisa_Caturla2001\" class=\"ouvrage\"><span id=\":Mar\u00eda_Luisa_Caturla2001\" class=\"ouvrage\"><a class=\"new\" title=\"Mar\u00eda Luisa Caturla (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Mar%C3%ADa_Luisa_Caturla&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Mar\u00eda Luisa Caturla<\/a><a class=\"extiw\" title=\"es:Mar\u00eda Luisa Caturla\" href=\"https:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Mar%C3%ADa_Luisa_Caturla\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en espagnol\u00a0: \u00ab\u00a0Mar\u00eda Luisa Caturla\u00a0\u00bb\">(es)<\/span><\/a>,\u00a0<cite class=\"italique\">Zurbar\u00e0n<\/cite>, La biblioth\u00e8que des arts,\u00a0<time>2001<\/time>, 390\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2850472480\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2850472480\"><span class=\"nowrap\">978-2850472480<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<span class=\"nowrap\" title=\"Ouvrage utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l'article\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/20px-Icon_flat_design_plume.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/40px-Icon_flat_design_plume.svg.png 2x\" alt=\"Ouvrage utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l'article\" width=\"20\" height=\"10\" data-file-width=\"330\" data-file-height=\"158\" \/><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Delenda2007\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Odile_Delenda2007\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langues : anglais et espagnol\">(en\u00a0+\u00a0es)<\/abbr>\u00a0Odile Delenda,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">Francisco de Zurbaran: Pintor 1598-1664<\/cite>, Arci Libros,\u00a0<time>2007<\/time>, 176\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-8476356876\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-8476356876\"><span class=\"nowrap\">978-8476356876<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<span class=\"nowrap\" title=\"Ouvrage utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l'article\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/20px-Icon_flat_design_plume.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/40px-Icon_flat_design_plume.svg.png 2x\" alt=\"Ouvrage utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l'article\" width=\"20\" height=\"10\" data-file-width=\"330\" data-file-height=\"158\" \/><\/span>.<\/li>\n<li><span id=\"Nooteboom2011\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Cees_Nooteboom2011\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr><a title=\"Cees Nooteboom\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cees_Nooteboom\">Cees Nooteboom<\/a>\u00a0(<abbr class=\"abbr\" title=\"traduction\">trad.<\/abbr>\u00a0Zurbaran\u00a0: peintures choisies 1625-1664),\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">Zurbaran: Selected Paintings 1625-1664<\/cite>, Schirmer\/Mosel Verlag GmbH,\u00a0<time>2011<\/time>, 192\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr><small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a><a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-3829605458\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-3829605458\"><span class=\"nowrap\">978-3829605458<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span>.<span class=\"nowrap\" title=\"Ouvrage utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l'article\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/20px-Icon_flat_design_plume.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bc\/Icon_flat_design_plume.svg\/40px-Icon_flat_design_plume.svg.png 2x\" alt=\"Ouvrage utilis\u00e9 pour la r\u00e9daction de l'article\" width=\"20\" height=\"10\" data-file-width=\"330\" data-file-height=\"158\" \/><\/span>\n<div>Francisco de Zurbar\u00e1n (1598-1664) \u00e9tait l&rsquo;un des grands peintres espagnols de la p\u00e9riode baroque. Aujourd&rsquo;hui, son imagerie idiosyncratique et tr\u00e8s catholique nous fascine alors qu&rsquo;elle est devenue extraterrestre et, par essence, inaccessible.<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Articles_connexes\">Articles connexes<\/h3>\n<\/div>\n<ul>\n<li><a title=\"Liste des ordres r\u00e9guliers catholiques\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_des_ordres_r%C3%A9guliers_catholiques\">Liste des ordres r\u00e9guliers catholiques<\/a><\/li>\n<li><a class=\"new\" title=\"Saintes de Zurbaran (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Saintes_de_Zurbaran&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Saintes de Zurbaran<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"es:Santas de Zurbar\u00e1n\" href=\"https:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Santas_de_Zurbar%C3%A1n\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en espagnol\u00a0: \u00ab\u00a0Santas de Zurbar\u00e1n\u00a0\u00bb\">(es)<\/span><\/a><\/li>\n<li><a title=\"Si\u00e8cle d'or espagnol\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Si%C3%A8cle_d%27or_espagnol\">Si\u00e8cle d&rsquo;or espagnol<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Baroque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Baroque\">Baroque<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Peinture baroque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Peinture_baroque#En_Espagne\">Peinture baroque#En Espagne<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Peinture baroque espagnole\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Peinture_baroque_espagnole\">Peinture baroque espagnole<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\">\n<h3 id=\"Liens_externes\">Liens externes<\/h3>\n<\/div>\n<ul>\n<li><span class=\"liste-horizontale noarchive\"><span class=\"wd_identifiers\">Ressources relatives aux beaux-arts<\/span>\u00a0:\u00a0<\/span>\n<ul>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.artic.edu\/artists\/42406\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Art Institute of Chicago<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/artuk.org\/discover\/artworks\/search\/actor:de-zurbaran-francisco-15981664\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Art UK<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.degruyter.com\/view\/AKL\/_00735925\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Artists of the World Online<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/doi.org\/10.1093\/benz\/9780199773787.article.B00202640\" rel=\"nofollow\"><i>B\u00e9n\u00e9zit<\/i><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.bridgemanimages.fr\/fr\/search?filter_text=creatorid:3079\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Bridgeman Art Library<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.britishmuseum.org\/collection\/term\/BIOG52075\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">British Museum<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.sammlung.pinakothek.de\/en\/artist\/A9xlyorLWv\" rel=\"nofollow\">Collection de peintures de l&rsquo;\u00c9tat de Bavi\u00e8re<\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.kulturarv.dk\/kid\/VisKunstner.do?kunstnerId=1973\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-da\" lang=\"da\">Kunstindeks Danmark<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/art.nelson-atkins.org\/people\/4868\" rel=\"nofollow\">Mus\u00e9e d&rsquo;art Nelson-Atkins<\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.museodelprado.es\/coleccion\/artista\/wd\/9c8d19fd-a3eb-4fb4-b8b6-e7d37423b0c0\" rel=\"nofollow\">Mus\u00e9e du Prado<\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.museothyssen.org\/en\/thyssen\/ficha_artista\/626\" rel=\"nofollow\">Mus\u00e9e Thyssen-Bornemisza<\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.nga.gov\/content\/ngaweb\/Collection\/artist-info.1993.html\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">National Gallery of Art<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/collection.nationalmuseum.se\/eMuseumPlus?service=ExternalInterface&amp;module=artist&amp;objectId=8347\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-sv\" lang=\"sv\">Nationalmuseum<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/rkd.nl\/artists\/86645\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">RKDartists<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/americanart.si.edu\/collections\/search\/artist\/?id=6568\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Smithsonian American Art Museum<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.getty.edu\/vow\/ULANFullDisplay?find=&amp;role=&amp;nation=&amp;subjectid=500001984\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Union List of Artist Names<\/span><\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><span class=\"liste-horizontale noarchive\"><span class=\"wd_identifiers\">Ressources relatives \u00e0 la musique<\/span>\u00a0:\u00a0<\/span>\n<ul>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.discogs.com\/artist\/2278316\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Discogs<\/span><\/a><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/musicbrainz.org\/artist\/1ea75fda-d017-4d18-bfb3-d2765766a837\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">MusicBrainz<\/span><\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><span class=\"liste-horizontale noarchive\"><span class=\"wd_identifiers\">Ressource relative \u00e0 plusieurs domaines<\/span>\u00a0:\u00a0<\/span>\n<ul>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.patrimoine-culturel.gouv.qc.ca\/rpcq\/detail.do?methode=consulter&amp;type=pge&amp;id=16380\" rel=\"nofollow\">R\u00e9pertoire du patrimoine culturel du Qu\u00e9bec<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><span class=\"liste-horizontale noarchive\"><span class=\"wd_identifiers\">Ressource relative \u00e0 la litt\u00e9rature<\/span>\u00a0:\u00a0<\/span>\n<ul>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.isfdb.org\/cgi-bin\/ea.cgi?116629\" rel=\"nofollow\"><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Internet Speculative Fiction Database<\/span><\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li><span class=\"liste-horizontale noarchive\"><span class=\"wd_identifiers\">Ressource relative \u00e0 la recherche<\/span>\u00a0:\u00a0<\/span>\n<ul>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/isidore.science\/a\/zurbaran_francisco_de\" rel=\"nofollow\">Isidore<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li>\n<div class=\"liste-horizontale\"><span class=\"wd_identifiers\">Notices dans des dictionnaires ou encyclop\u00e9dies g\u00e9n\u00e9ralistes<\/span>\u00a0:\u00a0<\/p>\n<ul>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.britannica.com\/biography\/Francisco-de-Zurbaran\" rel=\"nofollow\"><i>Britannica<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.britannica.com%2Fbiography%2FFrancisco-de-Zurbaran\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/denstoredanske.lex.dk\/\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n\/\" rel=\"nofollow\"><i>Den Store Danske Encyklop\u00e6di<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fdenstoredanske.lex.dk%2F%2FFrancisco_de_Zurbar%25C3%25A1n%2F\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.deutsche-biographie.de\/118808672.html\" rel=\"nofollow\"><i>Deutsche Biographie<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.deutsche-biographie.de%2F118808672.html\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/dbe.rah.es\/biografias\/6801\/francisco-de-zurbaran-y-salazar\" rel=\"nofollow\"><i>Diccionario Biogr\u00e1fico Espa\u00f1ol<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fdbe.rah.es%2Fbiografias%2F6801%2Ffrancisco-de-zurbaran-y-salazar\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.treccani.it\/enciclopedia\/francisco-zurbaran_(Enciclopedia-Italiana)\/\" rel=\"nofollow\"><i>Enciclopedia italiana<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.treccani.it%2Fenciclopedia%2Ffrancisco-zurbaran_(Enciclopedia-Italiana)%2F\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.sapere.it\/enciclopedia\/Zurbar%C3%A1n%2C%2BFrancisco%2Bde-.html\" rel=\"nofollow\"><i>Enciclopedia De Agostini<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.sapere.it%2Fenciclopedia%2FZurbar%25C3%25A1n%252C%252BFrancisco%252Bde-.html\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/enciclopedia.itaucultural.org.br\/pessoa501605\/francisco-de-zurbaran\" rel=\"nofollow\"><i>Enciclop\u00e9dia Ita\u00fa Cultural<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fenciclopedia.itaucultural.org.br%2Fpessoa501605%2Ffrancisco-de-zurbaran\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.enciclopedia.cat\/EC-GEC-0073459.xml\" rel=\"nofollow\"><i>Gran Enciclop\u00e8dia Catalana<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.enciclopedia.cat%2FEC-GEC-0073459.xml\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.enciklopedija.hr\/Natuknica.aspx?ID=67530\" rel=\"nofollow\"><i>Hrvatska Enciklopedija<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.enciklopedija.hr%2FNatuknica.aspx%3FID%3D67530\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/encyklopedia.pwn.pl\/haslo\/;4002222\" rel=\"nofollow\"><i>Internetowa encyklopedia PWN<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fencyklopedia.pwn.pl%2Fhaslo%2F%3B4002222\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.ne.se\/uppslagsverk\/encyklopedi\/l%C3%A5ng\/francisco-de-zurbaran\" rel=\"nofollow\"><i>Nationalencyklopedin<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.ne.se%2Fuppslagsverk%2Fencyklopedi%2Fl%25C3%25A5ng%2Ffrancisco-de-zurbaran\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/snl.no\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n\" rel=\"nofollow\"><i>Store norske leksikon<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fsnl.no%2FFrancisco_de_Zurbar%25C3%25A1n\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.treccani.it\/enciclopedia\/francisco-zurbaran\" rel=\"nofollow\"><i>Treccani<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.treccani.it%2Fenciclopedia%2Ffrancisco-zurbaran\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.universalis.fr\/encyclopedie\/francisco-de-zurbaran\/\" rel=\"nofollow\"><i>Universalis<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.universalis.fr%2Fencyclopedie%2Ffrancisco-de-zurbaran%2F\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.vle.lt\/Straipsnis\/francisco-de-zurbaran\" rel=\"nofollow\"><i>Visuotin\u0117 lietuvi\u0173 enciklopedija<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.vle.lt%2FStraipsnis%2Ffrancisco-de-zurbaran\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/li>\n<li>\n<div class=\"liste-horizontale\"><span class=\"wd_identifiers\"><a title=\"Autorit\u00e9 (sciences de l'information)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Autorit%C3%A9_(sciences_de_l%27information)\">Notices d&rsquo;autorit\u00e9<\/a><\/span>\u00a0:\u00a0<\/p>\n<ul>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/viaf.org\/viaf\/51713298\" rel=\"nofollow\">VIAF<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/isni.org\/isni\/0000000083819396\" rel=\"nofollow\">ISNI<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/catalogue.bnf.fr\/ark:\/12148\/cb12073306h\" rel=\"nofollow\">BnF<\/a><\/span>\u00a0(<span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/data.bnf.fr\/ark:\/12148\/cb12073306h\" rel=\"nofollow\">donn\u00e9es<\/a><\/span>)<\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.idref.fr\/029019311\" rel=\"nofollow\">IdRef<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/id.loc.gov\/authorities\/n50015926\" rel=\"nofollow\">LCCN<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/d-nb.info\/gnd\/118808672\" rel=\"nofollow\">GND<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/opac.sbn.it\/nome\/RAVV022085\" rel=\"nofollow\">Italie<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/id.ndl.go.jp\/auth\/ndlna\/00461933\" rel=\"nofollow\">Japon<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/ci.nii.ac.jp\/author\/DA01086511?l=en\" rel=\"nofollow\">CiNii<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/datos.bne.es\/resource\/XX1141092\" rel=\"nofollow\">Espagne<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/data.bibliotheken.nl\/id\/thes\/p069219079\" rel=\"nofollow\">Pays-Bas<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/dbn.bn.org.pl\/descriptor-details\/9810604163405606\" rel=\"nofollow\">Pologne<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.nli.org.il\/en\/authorities\/987007299183605171\" rel=\"nofollow\">Isra\u00ebl<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/nukat.edu.pl\/aut\/n%20%2099054904\" rel=\"nofollow\">NUKAT<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/cantic.bnc.cat\/registre\/981058514947406706\" rel=\"nofollow\">Catalogne<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/opac.vatlib.it\/auth\/detail\/495_75946\" rel=\"nofollow\">Vatican<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/nla.gov.au\/anbd.aut-an35628170\" rel=\"nofollow\">Australie<\/a><\/span><\/li>\n<li><span class=\"nowrap uid noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/authority.bibsys.no\/authority\/rest\/authorities\/html\/90597082\" rel=\"nofollow\">Norv\u00e8ge<\/a><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/li>\n<li><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.guidecasa.com\/bibliotheque\/texte22.htm\" rel=\"nofollow\">Site tr\u00e8s simple pour d\u00e9crypter l&rsquo;hagiographie et identifier<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.guidecasa.com%2Fbibliotheque%2Ftexte22.htm\">archive<\/a>]<\/small>: les 12 ap\u00f4tres, les 4 grands\u00a0<a title=\"Docteur de l'\u00c9glise\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Docteur_de_l%27%C3%89glise\">docteurs de l&rsquo;\u00c9glise<\/a>, les\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Diacre (christianisme)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Diacre_(christianisme)\">diacres<\/a>, les 12 vierges martyres.<\/li>\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.artcyclopedia.com\/artists\/zurbaran_francisco_de.html\" rel=\"nofollow\">Francisco de Zurbar\u00e1n dans Artcyclopedia<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.artcyclopedia.com%2Fartists%2Fzurbaran_francisco_de.html\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"navbox-container\">\n<table class=\"navbox collapsible noprint autocollapse\">\n<tbody>\n<tr>\n<th class=\"navbox-title\" colspan=\"3\"><span class=\"navboxToggle\"><a>[masquer]<\/a><\/span><\/p>\n<div>\n<div class=\"noprint plainlinks nowrap tnavbar\"><a title=\"Mod\u00e8le:Palette Francisco de Zurbar\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mod%C3%A8le:Palette_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n\"><abbr class=\"abbr\" title=\"Voir ce mod\u00e8le.\">v<\/abbr><\/a>\u00a0\u00b7\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Mod%C3%A8le:Palette_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n&amp;action=edit\"><abbr class=\"abbr\" title=\"Modifier ce mod\u00e8le. Merci de pr\u00e9visualiser avant de sauvegarder.\">m<\/abbr><\/a><\/div>\n<\/div>\n<div><a class=\"mw-selflink selflink\">Francisco de Zurbar\u00e1n<\/a>\u00a0<small>(1598\u20131664)<\/small><\/div>\n<\/th>\n<\/tr>\n<tr>\n<th class=\"navbox-group\"><a title=\"Liste de peintures de Francisco de Zurbar\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_de_peintures_de_Francisco_de_Zurbar%C3%A1n\">Tableaux<\/a><\/th>\n<td class=\"navbox-list\">\n<div class=\"liste-horizontale\">\n<ul>\n<li><i><a title=\"Le Christ en croix (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Christ_en_croix_(Zurbar%C3%A1n)\">Le Christ en croix<\/a><\/i>\u00a0<small>(1627)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Saint S\u00e9rapion (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_S%C3%A9rapion_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint S\u00e9rapion<\/a><\/i>\u00a0<small>(1628-1629)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Apparition de saint Pierre \u00e0 saint Pierre Nolasque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Apparition_de_saint_Pierre_%C3%A0_saint_Pierre_Nolasque\">Apparition de saint Pierre \u00e0 saint Pierre Nolasque<\/a><\/i>\u00a0<small>(1629)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"L'Exposition du corps de saint Bonaventure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Exposition_du_corps_de_saint_Bonaventure\">L&rsquo;Exposition du corps de saint Bonaventure<\/a><\/i>\u00a0<small>(1629)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"La Vision de saint Pierre Nolasque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Vision_de_saint_Pierre_Nolasque\">La Vision de saint Pierre Nolasque<\/a><\/i>\u00a0<small>(1629)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Une tasse d'eau et une rose sur un plateau d'argent\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Une_tasse_d%27eau_et_une_rose_sur_un_plateau_d%27argent\">Une tasse d&rsquo;eau et une rose sur un plateau d&rsquo;argent<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1630)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Sainte Marguerite (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Marguerite_(Zurbar%C3%A1n)\">Sainte Marguerite<\/a><\/i>\u00a0<small>(1631)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"L'Ange Gabriel\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Ange_Gabriel\">L&rsquo;Ange Gabriel<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1631-1632)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Saint Fran\u00e7ois d'Assise dans sa tombe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Fran%C3%A7ois_d%27Assise_dans_sa_tombe\">Saint Fran\u00e7ois d&rsquo;Assise dans sa tombe<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1630-1634)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Hugues_au_r%C3%A9fectoire_des_Chartreux\">Saint Hugues au r\u00e9fectoire des Chartreux<\/a><\/i>\u00a0<small>(1630-1635)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"La Vierge enfant en extase\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Vierge_enfant_en_extase\">La Vierge enfant en extase<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1632-1632)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Nature morte aux citrons et oranges avec une rose\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte_aux_citrons_et_oranges_avec_une_rose\">Nature morte aux citrons et oranges avec une rose<\/a><\/i>\u00a0<small>(1633)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Hercule affrontant le lion de N\u00e9m\u00e9e\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hercule_affrontant_le_lion_de_N%C3%A9m%C3%A9e\">Hercule affrontant le lion de N\u00e9m\u00e9e<\/a><\/i>\u00a0<small>(1634)<\/small><\/li>\n<li><i><a class=\"new\" title=\"Hercule luttant contre l'Hydre de Lerne (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Hercule_luttant_contre_l%27Hydre_de_Lerne&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Hercule luttant contre l&rsquo;Hydre de Lerne<\/a><\/i>\u00a0<small>(1634)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Hercule s\u00e9parant les monts Calpe et Abyla\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hercule_s%C3%A9parant_les_monts_Calpe_et_Abyla\">Hercule s\u00e9parant les monts Calpe et Abyla<\/a><\/i>\u00a0<small>(1634)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"La D\u00e9fense de Cadix contre les Anglais\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_D%C3%A9fense_de_Cadix_contre_les_Anglais\">La D\u00e9fense de Cadix contre les Anglais<\/a><\/i>\u00a0<small>(1634-1635)<\/small><\/li>\n<li><i><a class=\"new\" title=\"La Promenade de l'Enfant J\u00e9sus (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=La_Promenade_de_l%27Enfant_J%C3%A9sus&amp;action=edit&amp;redlink=1\">La Promenade de l&rsquo;Enfant J\u00e9sus<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1635)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Sainte Casilda\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Casilda\">Sainte Casilda<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1635)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Sainte Apolline (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Apolline_(Zurbar%C3%A1n)\">Sainte Apolline<\/a><\/i>\u00a0<small>(1636)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Agnus Dei (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Agnus_Dei_(Zurbar%C3%A1n)\">Agnus Dei<\/a><\/i>\u00a0<small>(1635-1640)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"La Fuite en \u00c9gypte (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Fuite_en_%C3%89gypte_(Zurbar%C3%A1n)\">La Fuite en \u00c9gypte<\/a><\/i>\u00a0<small>(1635-1640)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"La Maison de Nazareth\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Maison_de_Nazareth\">La Maison de Nazareth<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1635-1640)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Sainte Agathe (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Agathe_(Zurbar%C3%A1n)\">Sainte Agathe<\/a><\/i>\u00a0<small>(1635-1640)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Sainte Lucie (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sainte_Lucie_(Zurbar%C3%A1n)\">Sainte Lucie<\/a><\/i>\u00a0<small>(1635-1640)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"L'Adoration des bergers (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Adoration_des_bergers_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Adoration des bergers<\/a><\/i>\u00a0<small>(1638-1639)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"L'Adoration des mages (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Adoration_des_mages_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Adoration des mages<\/a><\/i>\u00a0<small>(1638-1639)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"L'Annonciation (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Annonciation_(Zurbar%C3%A1n)\">L&rsquo;Annonciation<\/a><\/i>\u00a0<small>(1638-1639)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"La Circoncision (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Circoncision_(Zurbar%C3%A1n)\">La Circoncision<\/a><\/i>\u00a0<small>(1638-1639)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"L'Enfant J\u00e9sus se blessant avec la couronne d'\u00e9pines dans un paysage\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Enfant_J%C3%A9sus_se_blessant_avec_la_couronne_d%27%C3%A9pines_dans_un_paysage\">L&rsquo;Enfant J\u00e9sus se blessant avec la couronne d&rsquo;\u00e9pines\u2026<\/a><\/i>\u00a0<small>(1645-1650)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Nature morte aux cruches\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Nature_morte_aux_cruches\">Nature morte aux cruches<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1650)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Saint J\u00e9r\u00f4me p\u00e9nitent (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_J%C3%A9r%C3%B4me_p%C3%A9nitent_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint J\u00e9r\u00f4me p\u00e9nitent<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1650)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Saint Fran\u00e7ois (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Fran%C3%A7ois_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint Fran\u00e7ois<\/a><\/i>\u00a0<small>(1659)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Saint Fran\u00e7ois en extase (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Saint_Fran%C3%A7ois_en_extase_(Zurbar%C3%A1n)\">Saint Fran\u00e7ois en extase<\/a><\/i>\u00a0<small>(1658-1660)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"La Vierge Marie comme un enfant en train de prier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Vierge_Marie_comme_un_enfant_en_train_de_prier\">La Vierge Marie comme un enfant en train de prier<\/a><\/i>\u00a0<small>(1658-1660)<\/small><\/li>\n<li><i><a title=\"Le Christ \u00e0 la colonne (Zurbar\u00e1n)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Christ_%C3%A0_la_colonne_(Zurbar%C3%A1n)\">Le Christ \u00e0 la colonne<\/a><\/i>\u00a0<small>(vers 1661)<\/small><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/td>\n<td class=\"navbox-image\" rowspan=\"1\"><span class=\"mw-image-border\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f7\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg\/120px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f7\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg\/250px-Francisco_de_Zurbar%C3%A1n_autoportrait.jpg 2x\" width=\"120\" height=\"147\" data-file-width=\"953\" data-file-height=\"1164\" \/><\/a><\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n<ul id=\"bandeau-portail\" class=\"bandeau-portail\">\n<li><span class=\"bandeau-portail-element\"><span class=\"bandeau-portail-icone\"><span class=\"noviewer skin-invert-image\"><a title=\"Portail du baroque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Baroque\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/16\/MTLogo2.png\/40px-MTLogo2.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/16\/MTLogo2.png\/60px-MTLogo2.png 2x\" alt=\"ic\u00f4ne d\u00e9corative\" width=\"27\" height=\"24\" data-file-width=\"289\" data-file-height=\"254\" \/><\/a><\/span><\/span>\u00a0<span class=\"bandeau-portail-texte\"><a title=\"Portail:Baroque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Baroque\">Portail du baroque<\/a><\/span><\/span><\/li>\n<li><span class=\"bandeau-portail-element\"><span class=\"bandeau-portail-icone\"><span class=\"noviewer\"><a title=\"Portail de la peinture\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Peinture\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2e\/Mona_Lisa_detail_eyes.jpg\/60px-Mona_Lisa_detail_eyes.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2e\/Mona_Lisa_detail_eyes.jpg\/120px-Mona_Lisa_detail_eyes.jpg 2x\" alt=\"ic\u00f4ne d\u00e9corative\" width=\"47\" height=\"24\" data-file-width=\"768\" data-file-height=\"399\" \/><\/a><\/span><\/span>\u00a0<span class=\"bandeau-portail-texte\"><a title=\"Portail:Peinture\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Peinture\">Portail de la peinture<\/a><\/span><\/span><\/li>\n<li><span class=\"bandeau-portail-element\"><span class=\"bandeau-portail-icone\"><span class=\"noviewer\"><a title=\"Portail de l\u2019histoire de l\u2019art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Histoire_de_l%27art\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/83\/David_face.png\/40px-David_face.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/83\/David_face.png\/60px-David_face.png 2x\" alt=\"ic\u00f4ne d\u00e9corative\" width=\"27\" height=\"24\" data-file-width=\"140\" data-file-height=\"127\" \/><\/a><\/span><\/span>\u00a0<span class=\"bandeau-portail-texte\"><a title=\"Portail:Histoire de l'art\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Histoire_de_l%27art\">Portail de l\u2019histoire de l\u2019art<\/a><\/span><\/span><\/li>\n<li><span class=\"bandeau-portail-element\"><span class=\"bandeau-portail-icone\"><span class=\"noviewer\"><a title=\"Portail de la Renaissance\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Renaissance\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/ba\/Leonardo_self.jpg\/20px-Leonardo_self.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/ba\/Leonardo_self.jpg\/40px-Leonardo_self.jpg 2x\" alt=\"ic\u00f4ne d\u00e9corative\" width=\"15\" height=\"24\" data-file-width=\"420\" data-file-height=\"659\" \/><\/a><\/span><\/span>\u00a0<span class=\"bandeau-portail-texte\"><a title=\"Portail:Renaissance\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Renaissance\">Portail de la Renaissance<\/a><\/span><\/span><\/li>\n<li><span class=\"bandeau-portail-element\"><span class=\"bandeau-portail-icone\"><span class=\"mw-image-border noviewer\"><a title=\"Portail de l\u2019Espagne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Espagne\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/9a\/Flag_of_Spain.svg\/40px-Flag_of_Spain.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/9a\/Flag_of_Spain.svg\/120px-Flag_of_Spain.svg.png 2x\" alt=\"ic\u00f4ne d\u00e9corative\" width=\"33\" height=\"22\" data-file-width=\"750\" data-file-height=\"500\" \/><\/a><\/span><\/span>\u00a0<span class=\"bandeau-portail-texte\"><a title=\"Portail:Espagne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Espagne\">Portail de l\u2019Espagne<\/a><\/span><\/span><\/li>\n<li><span class=\"bandeau-portail-element\"><span class=\"bandeau-portail-icone\"><span class=\"mw-image-border noviewer\"><a title=\"Portail de l\u2019Estr\u00e9madure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Estr%C3%A9madure\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/13\/Flag_of_Extremadura%2C_Spain_%28with_coat_of_arms%29.svg\/40px-Flag_of_Extremadura%2C_Spain_%28with_coat_of_arms%29.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/13\/Flag_of_Extremadura%2C_Spain_%28with_coat_of_arms%29.svg\/120px-Flag_of_Extremadura%2C_Spain_%28with_coat_of_arms%29.svg.png 2x\" alt=\"ic\u00f4ne d\u00e9corative\" width=\"33\" height=\"22\" data-file-width=\"750\" data-file-height=\"500\" \/><\/a><\/span><\/span>\u00a0<span class=\"bandeau-portail-texte\"><a title=\"Portail:Estr\u00e9madure\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portail:Estr%C3%A9madure\">Portail de l\u2019Estr\u00e9madure<\/a><\/span><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n<div id=\"catlinks\" class=\"catlinks\" data-mw-interface=\"\">\n<div id=\"mw-normal-catlinks\" class=\"mw-normal-catlinks\"><a title=\"Cat\u00e9gorie:Accueil\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Accueil\">Cat\u00e9gories<\/a>\u202f:\u00a0<\/p>\n<ul>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:Francisco de Zurbar\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Francisco_de_Zurbar%C3%A1n\">Francisco de Zurbar\u00e1n<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:Peintre espagnol du Si\u00e8cle d'or\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Peintre_espagnol_du_Si%C3%A8cle_d%27or\">Peintre espagnol du Si\u00e8cle d&rsquo;or<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:Personnalit\u00e9 estr\u00e9m\u00e8gne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Personnalit%C3%A9_estr%C3%A9m%C3%A8gne\">Personnalit\u00e9 estr\u00e9m\u00e8gne<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:Peintre baroque espagnol\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Peintre_baroque_espagnol\">Peintre baroque espagnol<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:Personnalit\u00e9 li\u00e9e \u00e0 S\u00e9ville\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Personnalit%C3%A9_li%C3%A9e_%C3%A0_S%C3%A9ville\">Personnalit\u00e9 li\u00e9e \u00e0 S\u00e9ville<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:Naissance en novembre 1598\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Naissance_en_novembre_1598\">Naissance en novembre 1598<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:D\u00e9c\u00e8s en ao\u00fbt 1664\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:D%C3%A9c%C3%A8s_en_ao%C3%BBt_1664\">D\u00e9c\u00e8s en ao\u00fbt 1664<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:D\u00e9c\u00e8s \u00e0 65 ans\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:D%C3%A9c%C3%A8s_%C3%A0_65_ans\">D\u00e9c\u00e8s \u00e0 65 ans<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Cat\u00e9gorie:Peintre espagnol du XVIIe si\u00e8cle\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Peintre_espagnol_du_XVIIe_si%C3%A8cle\">Peintre espagnol du XVIIe si\u00e8cle<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p>[+]<\/p><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/main><\/div>\n<div class=\"mw-footer-container\">\n<footer id=\"footer\" class=\"mw-footer\">\n<ul id=\"footer-info\">\n<li id=\"footer-info-lastmod\" style=\"text-align: justify;\">La derni\u00e8re modification de cette page a \u00e9t\u00e9 faite le 10 avril 2026 \u00e0 08:48.<\/li>\n<li id=\"footer-info-copyright\" style=\"text-align: justify;\"><a title=\"Wikip\u00e9dia:Citation et r\u00e9utilisation du contenu de Wikip\u00e9dia\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Wikip%C3%A9dia:Citation_et_r%C3%A9utilisation_du_contenu_de_Wikip%C3%A9dia\">Droit d&rsquo;auteur<\/a>\u00a0: les textes sont disponibles sous\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by-sa\/4.0\/deed.fr\" rel=\"nofollow\">licence Creative Commons attribution, partage dans les m\u00eames conditions<\/a>\u00a0; d\u2019autres conditions peuvent s\u2019appliquer. Voyez les\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/foundation.wikimedia.org\/wiki\/Policy:Terms_of_Use\/fr\">conditions d\u2019utilisation<\/a>\u00a0pour plus de d\u00e9tails, ainsi que les\u00a0<a title=\"Wikip\u00e9dia:Cr\u00e9dits graphiques\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Wikip%C3%A9dia:Cr%C3%A9dits_graphiques\">cr\u00e9dits graphiques<\/a>. En cas de r\u00e9utilisation des textes de cette page, voyez\u00a0<a title=\"Sp\u00e9cial:Citer\/Francisco de Zurbar\u00e1n\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Citer\/Francisco_de_Zurbar%C3%A1n\">comment citer les auteurs et mentionner la licence<\/a>.<br \/>\nWikipedia\u00ae est une marque d\u00e9pos\u00e9e de la\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/wikimediafoundation.org\/\" rel=\"nofollow\">Wikimedia Foundation, Inc.<\/a>, organisation de bienfaisance r\u00e9gie par le paragraphe\u00a0<a title=\"501c\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/501c\">501(c)(3)<\/a>\u00a0du code fiscal des \u00c9tats-Unis.<\/li>\n<\/ul>\n<\/footer>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Image mise en avant : Saint Luc en peintre devant la Crucifixion\u00a01635-1640 (105\u00a0\u00d7\u00a084\u00a0cm)\u00a0 Mus\u00e9e du Prado,\u00a0Madrid. Francisco de Zurbar\u00e1n \u00a0 &nbsp; Images Google &nbsp; &nbsp; &nbsp; \u00a0 \u00a0 Autoportrait\u00a0pr\u00e9sum\u00e9 de Zurbar\u00e1n Extrait de\u00a0Saint Luc en peintre devant la Crucifixion,\u00a01635&#8211;1640, 105\u00a0\u00d7\u00a084\u00a0cm,\u00a0Madrid,\u00a0Mus\u00e9e du Prado \u00a0 Naissance 7 novembre1598 Fuente de Cantos\u00a0(Estr\u00e9madure,\u00a0Espagne) D\u00e9c\u00e8s 27 ao\u00fbt1664\u00a0(\u00e0 65\u00a0ans) Madrid\u00a0(Espagne) P\u00e9riode [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":23643,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-23518","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/23518","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23518"}],"version-history":[{"count":17,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/23518\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23685,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/23518\/revisions\/23685"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23643"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23518"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}