{"id":22051,"date":"2026-02-01T20:39:04","date_gmt":"2026-02-01T19:39:04","guid":{"rendered":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/?page_id=22051"},"modified":"2026-02-01T21:38:28","modified_gmt":"2026-02-01T20:38:28","slug":"prehistoire","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/prehistoire\/","title":{"rendered":"Pr\u00e9histoire"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">La\u00a0<b><a title=\"Pr\u00e9histoire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire\">pr\u00e9histoire<\/a>\u00a0de l&rsquo;<a title=\"Iran\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Iran\">Iran<\/a><\/b>, et plus largement du\u00a0<a title=\"Plateau Iranien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Plateau_Iranien\">plateau Iranien<\/a>, incluant des franges de l&rsquo;<a title=\"Afghanistan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Afghanistan\">Afghanistan<\/a>\u00a0et l&rsquo;<a title=\"Asie centrale\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Asie_centrale\">Asie centrale<\/a>, couvre les p\u00e9riodes du\u00a0<a title=\"Pal\u00e9olithique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pal%C3%A9olithique\">Pal\u00e9olithique<\/a>,\u00a0<a title=\"\u00c9pipal\u00e9olithique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89pipal%C3%A9olithique\">\u00c9pipal\u00e9olithique<\/a>,\u00a0<a title=\"N\u00e9olithique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/N%C3%A9olithique\">N\u00e9olithique<\/a>,\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Chalcolithique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chalcolithique\">Chalcolithique<\/a>\u00a0et l&rsquo;<a title=\"\u00c2ge du bronze\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%82ge_du_bronze\">\u00e2ge du Bronze<\/a>\u00a0ancien.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Elle d\u00e9bute avec l&rsquo;arriv\u00e9e des premiers humains, arriv\u00e9e non document\u00e9e dans la r\u00e9gion et non datable\u00a0;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Puis, elle s&rsquo;ach\u00e8ve, par convention, avec l&rsquo;apparition et la diffusion de l&rsquo;<a title=\"\u00c9criture\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89criture\">\u00e9criture<\/a>. Ce ph\u00e9nom\u00e8ne est tr\u00e8s h\u00e9t\u00e9rog\u00e8ne en Iran. En effet, il varie, selon les r\u00e9gions, entre la fin du\u00a0<a title=\"IVe mill\u00e9naire av. J.-C.\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/IVe_mill%C3%A9naire_av._J.-C.\"><abbr class=\"abbr\" title=\"4\u1d49 mill\u00e9naire\">IV<sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0mill\u00e9naire\u00a0<abbr class=\"abbr nowrap\" title=\"avant J\u00e9sus-Christ\">av. J.-C.<\/abbr><\/a>\u00a0et le milieu du\u00a0<a title=\"Ier mill\u00e9naire av. J.-C.\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ier_mill%C3%A9naire_av._J.-C.\"><abbr class=\"abbr\" title=\"1\u1d49\u02b3 mill\u00e9naire\">I<sup>er<\/sup><\/abbr>\u00a0mill\u00e9naire\u00a0<abbr class=\"abbr nowrap\" title=\"avant J\u00e9sus-Christ\">av. J.-C.<\/abbr><\/a>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Pal\u00e9olithique\"><span id=\"Pal.C3.A9olithique\"><\/span>Pal\u00e9olithique<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Pal\u00e9olithique_inf\u00e9rieur\"><span id=\"Pal.C3.A9olithique_inf.C3.A9rieur\"><\/span>Pal\u00e9olithique inf\u00e9rieur<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le\u00a0<a title=\"Pal\u00e9olithique inf\u00e9rieur\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pal%C3%A9olithique_inf%C3%A9rieur\">Pal\u00e9olithique inf\u00e9rieur<\/a>\u00a0est tr\u00e8s mal connu en Iran. Pendant longtemps aucun\u00a0<a title=\"Biface\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Biface\">biface<\/a>, outil caract\u00e9ristique de l&rsquo;<a title=\"Acheul\u00e9en\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Acheul%C3%A9en\">Acheul\u00e9en<\/a>, n&rsquo;avait \u00e9t\u00e9 mis au jour sur des sites iraniens ayant un contexte\u00a0<a title=\"Stratigraphie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Stratigraphie\">stratigraphique<\/a>\u00a0\u00e9tabli. Il n&rsquo;y a pas non plus de\u00a0<a title=\"Mati\u00e8re organique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mati%C3%A8re_organique\">restes organiques<\/a>\u00a0qui permettent des\u00a0<a title=\"Datation radiom\u00e9trique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Datation_radiom%C3%A9trique\">datations<\/a>\u00a0absolues de cette \u00e9poque. Cependant, la fouille du site de\u00a0<a title=\"Ganj Par\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ganj_Par\">Ganj Par<\/a>, au sud-ouest de la\u00a0<a title=\"Mer Caspienne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mer_Caspienne\">Caspienne<\/a>, a exhum\u00e9 140 outils en pierre datables du Pal\u00e9olithique inf\u00e9rieur (gros\u00a0<a title=\"Racloir\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Racloir\">racloirs<\/a>,\u00a0<a title=\"Biface\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Biface\">bifaces<\/a>,\u00a0<a title=\"Hachereau\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hachereau\">hachereaux<\/a>, gros \u00e9clats) parce qu&rsquo;ils ressemblent \u00e0 ceux des sites de l&rsquo;<a title=\"Acheul\u00e9en\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Acheul%C3%A9en\">Acheul\u00e9en<\/a>\u00a0ancien et moyen d&rsquo;<a title=\"Asie de l'Ouest\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Asie_de_l%27Ouest\">Asie occidentale<\/a>.\u00a0<a class=\"new\" title=\"Shiwatoo (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Shiwatoo&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Shiwatoo<\/a>\u00a0dans l&rsquo;<a class=\"mw-redirect\" title=\"Azerba\u00efdjan occidental\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Azerba%C3%AFdjan_occidental\">Azerba\u00efdjan occidental<\/a>\u00a0a \u00e9galement livr\u00e9 de l&rsquo;<a title=\"Industrie lithique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Industrie_lithique\">industrie lithique<\/a>\u00a0du Pal\u00e9olithique inf\u00e9rieur. Dans le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Zagros\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Zagros\">Zagros<\/a>\u00a0m\u00e9ridional le site de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Baba Guri (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Baba_Guri&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Baba Guri<\/a>\u00a0est le seul \u00e0 avoir fourni du mat\u00e9riel attribuable \u00e0 la m\u00eame p\u00e9riode. D&rsquo;autres trouvailles isol\u00e9es d&rsquo;objets semblables \u00e0 ceux du Pal\u00e9olithique inf\u00e9rieur sont document\u00e9es, mais leur datation est tr\u00e8s approximative<sup id=\"cite_ref-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-1\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. \u00c9tant donn\u00e9 que des sites datant d&rsquo;il y a 800 000 ans sont connus en\u00a0<a title=\"Asie centrale\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Asie_centrale\">Asie centrale<\/a>, on peut estimer qu&rsquo;il doit s&rsquo;en trouver \u00e0 la m\u00eame p\u00e9riode en Iran<sup id=\"cite_ref-Hole2008_2-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-Hole2008-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Pal\u00e9olithique_moyen\"><span id=\"Pal.C3.A9olithique_moyen\"><\/span>Pal\u00e9olithique moyen<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le\u00a0<a title=\"Pal\u00e9olithique moyen\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pal%C3%A9olithique_moyen\">Pal\u00e9olithique moyen<\/a>\u00a0est avant tout connu en Iran par le\u00a0<a title=\"Moust\u00e9rien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Moust%C3%A9rien\">Moust\u00e9rien<\/a>\u00a0du Zagros, connu aussi par quelques sites irakiens, en premier lieu la fameuse grotte de\u00a0<a title=\"Shanidar\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Shanidar\">Shanidar<\/a>, o\u00f9 ont \u00e9t\u00e9 mis au jour des squelettes de\u00a0<a title=\"Homme de N\u00e9andertal\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Homme_de_N%C3%A9andertal\">N\u00e9andertaliens<\/a>. La p\u00e9riode est rep\u00e9r\u00e9e ailleurs par l&rsquo;industrie lithique de la p\u00e9riode, caract\u00e9ris\u00e9e notamment par la\u00a0<a title=\"M\u00e9thode Levallois\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/M%C3%A9thode_Levallois\">m\u00e9thode Levallois<\/a>\u00a0de d\u00e9bitage. L\u00e0 encore la chronologie est tr\u00e8s impr\u00e9cise\u00a0: une datation\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Radiocarbone\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Radiocarbone\">radiocarbone<\/a>\u00a0de la\u00a0<a class=\"new\" title=\"Grotte de Kunji (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Grotte_de_Kunji&amp;action=edit&amp;redlink=1\">grotte de Kunji<\/a>\u00a0donne 40 000 AP, mais quant \u00e0 savoir quand commence et finit cette phase, cela reste ind\u00e9termin\u00e9. Pour m\u00e9moire, le\u00a0<a title=\"Moust\u00e9rien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Moust%C3%A9rien\">Moust\u00e9rien<\/a>\u00a0du\u00a0<a title=\"Pr\u00e9histoire du Levant\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_du_Levant\">Levant<\/a>\u00a0dure d&rsquo;environ 200 000 \u00e0 40 000 AP. Dans le Zagros il pourrait durer jusqu&rsquo;en 30 000<sup id=\"cite_ref-Hole2008_2-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-Hole2008-2\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il est connu par plusieurs sites en Iran, identifi\u00e9s lors de prospections anciennes, dans la vall\u00e9e de\u00a0<a title=\"Khorramabad\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Khorramabad\">Khorramabad<\/a>\u00a0et celle de\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Kermanshah\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Kermanshah\">Kermanshah<\/a>\u00a0pr\u00e8s de\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Bisotun\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bisotun\">Bisotun<\/a>\u00a0et la plaine de Hulailan (qui concernent plus largement tout le Pal\u00e9olithique). Il s&rsquo;agit de sites de grottes, d&rsquo;abris ou de plein air. Des sites comme\u00a0<a class=\"new\" title=\"Ghar-e Khar (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Ghar-e_Khar&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Ghar-e Khar<\/a>\u00a0et\u00a0<a class=\"new\" title=\"Warwasi (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Warwasi&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Warwasi<\/a>\u00a0dans la vall\u00e9e de Kermanshah et Kunji, Ghamari et Gar Arjeneh dans la vall\u00e9e de\u00a0<a title=\"Khorramabad\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Khorramabad\">Khorramabad<\/a>\u00a0ont \u00e9t\u00e9 fouill\u00e9s dans les ann\u00e9es 1950-1960, puis plus r\u00e9cemment le site de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Mar Tarik (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Mar_Tarik&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Mar Tarik<\/a>\u00a0a fait l&rsquo;objet de fouilles, pr\u00e9sentant un mat\u00e9riel lithique du Moust\u00e9rien du Zagros<sup id=\"cite_ref-3\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-3\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>3<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le site d&rsquo;abri de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Bawa Yawan (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Bawa_Yawan&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Bawa Yawan<\/a>\u00a0(Kermanshah) a livr\u00e9 une dent d&rsquo;<a title=\"Homme de N\u00e9andertal\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Homme_de_N%C3%A9andertal\">Homme de N\u00e9andertal<\/a>\u00a0dat\u00e9e d&rsquo;environ 43 600-41 500 AP<sup id=\"cite_ref-4\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-4\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>4<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Des sites de la p\u00e9riode sont aussi connus dans le sud du Zagros.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Les recherches r\u00e9centes ont cependant indiqu\u00e9 que le Moust\u00e9rien iranien \u00e9tait plus \u00e9tendu qu&rsquo;envisag\u00e9 par le pass\u00e9, et pas limit\u00e9 au Zagros ou \u00e0 ses abords. Au nord, de l&rsquo;industrie lithique moust\u00e9rienne a \u00e9t\u00e9 trouv\u00e9e dans la grotte de Kalayan dans le nord-est de l&rsquo;<a title=\"Elbourz\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Elbourz\">Elbourz<\/a>, et des prospections conduites dans l&rsquo;Elbrouz central ont \u00e9galement trouv\u00e9 des objets de la p\u00e9riode, mais moins \u00e9labor\u00e9s. D&rsquo;autres sites ont \u00e9t\u00e9 identifi\u00e9s dans la r\u00e9gion de\u00a0<a title=\"Takht-e Suleiman\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Takht-e_Suleiman\">Takht-e Suleiman<\/a>, notamment Chakhmaq Li, site d&rsquo;affleurement de chert, et aussi celle de\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Kashan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Kashan\">Kashan<\/a>\u00a0(Qaleh Gusheh).\u00a0<a class=\"mw-disambig\" title=\"Mirak\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mirak\">Mirak<\/a>, en bordure nord du d\u00e9sert central iranien, est un vaste site de plein air, avec une industrie lithique proche de celle du Moust\u00e9rien du Zagros, peut-\u00eatre plus tardif. De l&rsquo;outillage Levallois a aussi \u00e9t\u00e9 rep\u00e9r\u00e9 dans la r\u00e9gion du\u00a0<a title=\"D\u00e9troit d'Ormuz\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/D%C3%A9troit_d%27Ormuz\">d\u00e9troit d&rsquo;Ormuz<\/a><sup id=\"cite_ref-5\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-5\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>5<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Pal\u00e9olithique_sup\u00e9rieur\"><span id=\"Pal.C3.A9olithique_sup.C3.A9rieur\"><\/span>Pal\u00e9olithique sup\u00e9rieur<\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"bandeau-container bandeau-section metadata bandeau-niveau-information\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"bandeau-cell bandeau-icone-css loupe\">Article connexe\u00a0:\u00a0<a title=\"Baradostien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Baradostien\">Baradostien<\/a>.<\/div>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">La transition du Pal\u00e9olithique moyen au\u00a0<a title=\"Pal\u00e9olithique sup\u00e9rieur\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pal%C3%A9olithique_sup%C3%A9rieur\">Pal\u00e9olithique sup\u00e9rieur<\/a>\u00a0est mal connue en Iran. Elle est document\u00e9e dans la grotte de Kaldar au nord de la vall\u00e9e de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Khorammabad (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Khorammabad&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Khorammabad<\/a><sup id=\"cite_ref-6\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-6\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>6<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le Zagros occidental est une nouvelle fois la r\u00e9gion la mieux connue, la seule o\u00f9 a \u00e9t\u00e9 identifi\u00e9e une culture pour cette p\u00e9riode, le\u00a0<a title=\"Baradostien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Baradostien\">Baradostien<\/a>, d\u00e9fini par\u00a0<a title=\"Ralph Stefan Solecki\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ralph_Stefan_Solecki\">Ralph<\/a>\u00a0et Rose Solecki, d&rsquo;apr\u00e8s les Monts Baradost o\u00f9 se situe la grotte de\u00a0<a title=\"Shanidar\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Shanidar\">Shanidar<\/a>\u00a0(dans le Kurdistan irakien) qu&rsquo;ils ont fouill\u00e9. Il s&rsquo;agit selon certains d&rsquo;une variante locale de l&rsquo;<a title=\"Aurignacien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Aurignacien\">Aurignacien<\/a>, donc un \u00ab\u00a0Aurignacien du Zagros\u00a0\u00bb, remontant peut-\u00eatre jusqu&rsquo;\u00e0 40 000 AP. L&rsquo;<a title=\"Industrie lithique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Industrie_lithique\">industrie lithique<\/a>\u00a0est majoritairement constitu\u00e9e de lames\u00a0: pointes allong\u00e9es, lames et lamelles \u00e0 dos, aussi des grattoirs, burins. Dans la plaine de Khorramabad, elle est connue par les fouilles des abris de Gar Arjeneh et Pa Sangar et la grotte de Yafteh. Dans la vall\u00e9e de\u00a0<a title=\"Kermanchah\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Kermanchah\">Kermanshah<\/a>, la grotte de Warwasi a \u00e9galement livr\u00e9 un niveau de cette p\u00e9riode, et d&rsquo;autres ont \u00e9t\u00e9 rep\u00e9r\u00e9s dans la plaine de Hulailan. Il a aussi \u00e9t\u00e9 propos\u00e9 de caract\u00e9riser le mat\u00e9riel mis au jour dans le Zagros m\u00e9ridional \u00e0 Eshkaft-e Ghad-e Barm-e Shur comme du\u00a0<a title=\"Baradostien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Baradostien\">Baradostien<\/a>\u00a0(plut\u00f4t tardif car il y a des similitudes avec le\u00a0<a title=\"Zarzien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Zarzien\">Zarzien<\/a>). Des outillages similaires mais pr\u00e9sentant des diff\u00e9rences ont \u00e9t\u00e9 rep\u00e9r\u00e9s sur des sites du Fars (grotte d&rsquo;Eshkaft-e Gavi, o\u00f9 a aussi \u00e9t\u00e9 retrouv\u00e9e une molaire humaine). Les recherches dans la r\u00e9gion du Dasht-e Rostam-Basht, comme la grotte de Ghar-e Boof (v. 40 000 AP) ont aussi permis l&rsquo;identification de sites du Pal\u00e9olithique sup\u00e9rieur, avec une industrie lithique sp\u00e9cifique domin\u00e9e par les lamelles, dites \u00ab\u00a0Rostamiennes\u00a0\u00bb<sup id=\"cite_ref-7\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-7\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>7<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Au nord de l&rsquo;Iran entre\u00a0<a title=\"Elbourz\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Elbourz\">Elbourz<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Mer Caspienne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mer_Caspienne\">Caspienne<\/a>, le site de Garm Roud date d&rsquo;environ 35 000 AP\u00a0; l&rsquo;industrie lithique pr\u00e9sente certes des similitudes avec le Baradostien mais en l&rsquo;absence d&rsquo;une meilleure connaissance de la p\u00e9riode dans cette r\u00e9gion elle ne peut pas \u00eatre plus pr\u00e9cis\u00e9ment caract\u00e9ris\u00e9e<sup id=\"cite_ref-8\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-8\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>8<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Un niveau d&rsquo;occupation du Pal\u00e9olithique inf\u00e9rieur a \u00e9galement \u00e9t\u00e9 rep\u00e9r\u00e9 \u00e0 Mirak en bordure du d\u00e9sert central<sup id=\"cite_ref-9\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-9\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>9<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"\u00c9pipal\u00e9olithique\"><span id=\".C3.89pipal.C3.A9olithique\"><\/span>\u00c9pipal\u00e9olithique<\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"bandeau-container bandeau-section metadata bandeau-niveau-information\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"bandeau-cell bandeau-icone-css loupe\">Article connexe\u00a0:\u00a0<a title=\"Zarzien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Zarzien\">Zarzien<\/a>.<\/div>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">La fin du Pal\u00e9olithique est d\u00e9finie dans le Zagros occidental comme un\u00a0<a title=\"\u00c9pipal\u00e9olithique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89pipal%C3%A9olithique\">\u00c9pipal\u00e9olithique<\/a>, avec un complexe nomm\u00e9\u00a0<a title=\"Zarzien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Zarzien\">Zarzien<\/a>\u00a0apr\u00e8s les travaux de\u00a0<a title=\"Dorothy Garrod\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dorothy_Garrod\">Dorothy Garrod<\/a>\u00a0dans la grotte de Zarzi (Irak actuel). S&rsquo;il va en gros de 18 000 \u00e0 10 000 AP, il est surtout connu pour sa p\u00e9riode finale, par des sites d&rsquo;abris (Warwasi), de grottes (Zarzi,\u00a0<a title=\"Shanidar\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Shanidar\">Shanidar<\/a>, Palegawra) ou de plein air (<a title=\"Zawi Chemi Shanidar\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Zawi_Chemi_Shanidar\">Zawi Chemi Shanidar<\/a>), ce qui fait que la p\u00e9riode reste mal connue, jusqu&rsquo;\u00e0 son extension exacte. Des prospections effectu\u00e9es dans les plaines du\u00a0<a title=\"Marvdacht\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marvdacht\">Marv Dasht<\/a>\u00a0et d&rsquo;Arsanjan dans le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Fars\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fars\">Fars<\/a>\u00a0ont ainsi identifi\u00e9 un mat\u00e9riel apparent\u00e9 au Zarzien, et y indiquent une occupation plut\u00f4t dense, avec des camps de base autour desquels se trouvent des sites satellites, surtout des grottes. Cette phase est marqu\u00e9e par une industrie lithique de petite taille,\u00a0<a title=\"Microlithe (Pr\u00e9histoire)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Microlithe_(Pr%C3%A9histoire)\">microlithique<\/a>, compos\u00e9e notamment de petites lames de forme g\u00e9om\u00e9trique. Pour la fin de la p\u00e9riode l&rsquo;habitat est fait de huttes circulaires, mais il n&rsquo;y a sans doute pas encore de s\u00e9dentarit\u00e9. La subsistance repose sur la chasse de la ch\u00e8vre et du mouton sauvages, du\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Daim\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Daim\">daim<\/a>\u00a0et de l&rsquo;<a title=\"Onagre de Perse\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Onagre_de_Perse\">onagre<\/a>, en revanche il n&rsquo;y a pas de trouvailles permettant de d\u00e9terminer les v\u00e9g\u00e9taux consomm\u00e9s, mais on suppose une cueillette de l&rsquo;orge sauvage, de fruits, en particulier ceux \u00e0 coque<sup id=\"cite_ref-10\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-10\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>10<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-Helwing2014332-333_11-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-Helwing2014332-333-11\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>11<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">La derni\u00e8re phase de type Zarzien, parfois d\u00e9sign\u00e9e comme un \u00ab\u00a0post-Zarzien\u00a0\u00bb ou un \u00ab\u00a0proto-n\u00e9olithique\u00a0\u00bb \u00e0\u00a0<a title=\"Shanidar\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Shanidar\">Shanidar<\/a>, durant la p\u00e9riode de refroidissement appel\u00e9e Dryas r\u00e9cent, semble voir un mode de vie moins mobile s&rsquo;installer dans le Zagros, comme en t\u00e9moignent les sites de Shanidar (pour cette \u00e9poque un cimeti\u00e8re) et Zawi Chemi Shanidar, et d&rsquo;apr\u00e8s ce que semblent indiquer les prospection du Zagros m\u00e9ridional. L&rsquo;habitat se concentre plus dans les zones basses pour faire face au climat plus froid et la subsistance semble s&rsquo;orienter plus vers les plantes<sup id=\"cite_ref-Helwing2014334-336_12-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-Helwing2014334-336-12\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>12<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"N\u00e9olithique\"><span id=\"N.C3.A9olithique\"><\/span>N\u00e9olithique<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"bandeau-container bandeau-section metadata bandeau-niveau-information\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"bandeau-cell bandeau-icone-css loupe\">Article connexe\u00a0:\u00a0<a title=\"N\u00e9olithique du Proche-Orient\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/N%C3%A9olithique_du_Proche-Orient\">N\u00e9olithique du Proche-Orient<\/a>.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"N\u00e9olithique_ac\u00e9ramique\"><span id=\"N.C3.A9olithique_ac.C3.A9ramique\"><\/span>N\u00e9olithique ac\u00e9ramique<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Les\u00a0<a title=\"Monts Zagros\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Monts_Zagros\">monts Zagros<\/a>\u00a0\u00e0 l&rsquo;ouest de l&rsquo;Iran sont consid\u00e9r\u00e9s comme ayant \u00e9t\u00e9 un centre primaire pour la domestication d&rsquo;un certain nombre d&rsquo;esp\u00e8ces v\u00e9g\u00e9tales et animales, dont l&rsquo;<a title=\"Orge commune\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Orge_commune\">orge<\/a>, \u00e9ventuellement le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Bl\u00e9 amidonnier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bl%C3%A9_amidonnier\">bl\u00e9 amidonnier<\/a>, plusieurs esp\u00e8ces de l\u00e9gumineuses)<sup id=\"cite_ref-13\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-13\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>13<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>, et plus particuli\u00e8rement les\u00a0<a title=\"Ch\u00e8vre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ch%C3%A8vre\">ch\u00e8vres<\/a><sup id=\"cite_ref-DalyMattiangeli_14-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-DalyMattiangeli-14\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>14<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. La r\u00e9gion fournit en effet, certaines des premi\u00e8res preuves arch\u00e9ologiques de la gestion et de l&rsquo;\u00e9levage des ch\u00e8vres (Capra hircus) vers 8200\u00a0<abbr class=\"abbr nowrap\" title=\"avant J\u00e9sus-Christ\">av. J.-C.<\/abbr>\u00a0apr\u00e8s la fin du ralentissement climatique du\u00a0<a title=\"Dryas r\u00e9cent\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dryas_r%C3%A9cent\">Dryas r\u00e9cent<\/a><sup id=\"cite_ref-DalyMattiangeli_14-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-DalyMattiangeli-14\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>14<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>. Les traces de domestication se trouvent notamment \u00e0\u00a0<a title=\"Ganj Dareh\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ganj_Dareh\">Ganj Dareh<\/a>,\u00a0<a class=\"new\" title=\"Tepe Abdul Hosein (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Tepe_Abdul_Hosein&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Tepe Abdul Hosein<\/a>,\u00a0<a title=\"Chogha Golan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chogha_Golan\">Chogha Golan<\/a>. Un autre \u00e9l\u00e9ment caract\u00e9ristique de la n\u00e9olithisation, l&rsquo;essor de la s\u00e9dentarit\u00e9, avec une architecture p\u00e9renne, se rep\u00e8re \u00e9galement sur ces m\u00eames sites. Mais le mode de vie reste en bonne partie marqu\u00e9 par la chasse et la mobilit\u00e9<sup id=\"cite_ref-15\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-15\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>15<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dans la seconde moiti\u00e9 du\u00a0<a title=\"VIIIe mill\u00e9naire av. J.-C.\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/VIIIe_mill%C3%A9naire_av._J.-C.\"><abbr class=\"abbr\" title=\"8\u1d49 mill\u00e9naire\">VIII<sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0mill\u00e9naire\u00a0<abbr class=\"abbr nowrap\" title=\"avant J\u00e9sus-Christ\">av. J.-C.<\/abbr><\/a>, le mode de vie n\u00e9olithique par \u00e0 la conqu\u00eate du plateau Iranien\u00a0: il se r\u00e9pand vers le sud du Zagros (<a class=\"new\" title=\"Ali Kosh (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Ali_Kosh&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Ali Kosh<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"fa:\u062a\u067e\u0647 \u0639\u0644\u06cc\u200c\u06a9\u0634\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/%D8%AA%D9%BE%D9%87_%D8%B9%D9%84%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D8%B4\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en persan\u00a0: \u00ab\u00a0\u062a\u067e\u0647 \u0639\u0644\u06cc\u200c\u06a9\u0634\u00a0\u00bb\">(fa)<\/span><\/a>\u00a0dans la plaine de\u00a0<a title=\"Dehloran\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dehloran\">Deh Luran<\/a>,\u00a0<a class=\"new\" title=\"Chogha Bonut (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Chogha_Bonut&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Chogha Bonut<\/a>\u00a0en\u00a0<a title=\"Susiane\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Susiane\">Susiane<\/a>), \u00e0 l&rsquo;est dans le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Fars\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fars\">Fars<\/a>\u00a0et le\u00a0<a title=\"Kerman\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Kerman\">Kerman<\/a>\u00a0(Tepe Rahmatabad et Tell-e Atashi), et vers l&rsquo;<a title=\"Elbourz\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Elbourz\">Elbourz<\/a>\u00a0(<a title=\"Tepe Sang-e Chakhmaq\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tepe_Sang-e_Chakhmaq\">Tepe Sang-e Chakhmaq<\/a>)<sup id=\"cite_ref-16\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-16\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>16<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"N\u00e9olithique_c\u00e9ramique\"><span id=\"N.C3.A9olithique_c.C3.A9ramique\"><\/span>N\u00e9olithique c\u00e9ramique<\/h3>\n<\/div>\n<figure style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Neolithic_sites_in_Iran.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/01\/Neolithic_sites_in_Iran.jpg\/500px-Neolithic_sites_in_Iran.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/01\/Neolithic_sites_in_Iran.jpg\/960px-Neolithic_sites_in_Iran.jpg 1.5x\" width=\"400\" height=\"294\" data-file-width=\"1162\" data-file-height=\"855\" \/><\/a><figcaption>Localisation des principaux sites n\u00e9olithiques du\u00a0<a title=\"Monts Zagros\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Monts_Zagros\">Zagros<\/a>\u00a0et du\u00a0<a title=\"Plateau Iranien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Plateau_Iranien\">plateau Iranien<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dans le Zagros, apr\u00e8s une phase d&rsquo;abandon des sites qui marque le d\u00e9but du\u00a0<a title=\"VIIe mill\u00e9naire av. J.-C.\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/VIIe_mill%C3%A9naire_av._J.-C.\"><abbr class=\"abbr\" title=\"7\u1d49 mill\u00e9naire\">VII<sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0mill\u00e9naire\u00a0<abbr class=\"abbr nowrap\" title=\"avant J\u00e9sus-Christ\">av. J.-C.<\/abbr><\/a>, un nouveau type de peuplement se met en place dans le Zagros. Quelques sites attestent de la transition entre N\u00e9olithiques ac\u00e9ramique et c\u00e9ramique\u00a0:\u00a0<a title=\"Ganj Dareh\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ganj_Dareh\">Ganj Dareh<\/a>,\u00a0<a class=\"new\" title=\"Tepe Abdul Hosein (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Tepe_Abdul_Hosein&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Tepe Abdul Hosein<\/a>,\u00a0<a class=\"new\" title=\"Tepe Guran (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Tepe_Guran&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Tepe Guran<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"fa:\u062a\u067e\u0647 \u06af\u0648\u0631\u0627\u0646\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/%D8%AA%D9%BE%D9%87_%DA%AF%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%86\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en persan\u00a0: \u00ab\u00a0\u062a\u067e\u0647 \u06af\u0648\u0631\u0627\u0646\u00a0\u00bb\">(fa)<\/span><\/a>\u00a0dans les hautes vall\u00e9es,\u00a0<a class=\"new\" title=\"Chogha Bonut (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Chogha_Bonut&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Chogha Bonut<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Chogha Golan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chogha_Golan\">Chogha Golan<\/a>\u00a0dans les r\u00e9gions basses. D&rsquo;autres sont nouveaux\u00a0:\u00a0<a title=\"Jarmo (site arch\u00e9ologique)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jarmo_(site_arch%C3%A9ologique)\">Jarmo<\/a>\u00a0dans la vall\u00e9e de Chemchemal (Irak), Sarab et Siahbid dans le Mahidasht, puis\u00a0<a title=\"Chogha Mish\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Chogha_Mish\">Chogha Mish<\/a>\u00a0en Susiane. L&rsquo;expansion du mode de vie n\u00e9olithique est encore plus marqu\u00e9e au\u00a0<a title=\"VIe mill\u00e9naire av. J.-C.\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/VIe_mill%C3%A9naire_av._J.-C.\"><abbr class=\"abbr\" title=\"6\u1d49 mill\u00e9naire\">VI<sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0mill\u00e9naire\u00a0<abbr class=\"abbr nowrap\" title=\"avant J\u00e9sus-Christ\">av. J.-C.<\/abbr><\/a>\u00a0avec l&rsquo;apparition de nombreux sites dans les diff\u00e9rentes r\u00e9gions d\u00e9j\u00e0 en partie n\u00e9olithis\u00e9es, comme le Fars et le Kerman (Tal-e Mushki, Tal-e Jari puis\u00a0<a title=\"Tepe Yahya\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tepe_Yahya\">Tepe Yahya<\/a>) et aussi dans de nouvelles r\u00e9gions comme le\u00a0<a title=\"Lac d'Ourmia\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Lac_d%27Ourmia\">lac d&rsquo;Ourmia<\/a>\u00a0(<a class=\"new\" title=\"Hajji Firuz (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Hajji_Firuz&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Hajji Firuz<\/a>), le plateau central (<a title=\"Sialk\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sialk\">Tepe Sialk<\/a>\u00a0Nord), la plaine de\u00a0<a title=\"T\u00e9h\u00e9ran\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/T%C3%A9h%C3%A9ran\">T\u00e9h\u00e9ran<\/a>\u00a0(Cheshmeh Ali)\u00a0; les sites du sud de la Caspienne pr\u00e9sentent de leur c\u00f4t\u00e9 des affinit\u00e9s avec ceux de la\u00a0<a class=\"new\" title=\"Culture de Jeitun (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Culture_de_Jeitun&amp;action=edit&amp;redlink=1\">culture de Jeitun<\/a>\u00a0au\u00a0<a title=\"Turkm\u00e9nistan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Turkm%C3%A9nistan\">Turkm\u00e9nistan<\/a>, premi\u00e8re culture n\u00e9olithique d&rsquo;Asie Centrale. Sans surprise au regard de l&rsquo;extension g\u00e9ographique, les types de c\u00e9ramiques du N\u00e9olithique final iranien sont tr\u00e8s divers tout en pr\u00e9sentant une base commune (\u00ab\u00a0<i>soft-ware horizon<\/i>\u00a0\u00bb). L&rsquo;\u00e9conomie n\u00e9olithique est pr\u00e9sente partout, avec les c\u00e9r\u00e9ales et l\u00e9gumineuses, l&rsquo;\u00e9levage de la ch\u00e8vre et du mouton surtout, mais la chasse reste importante en certains endroits (gazelle, h\u00e9mione et aurochs en\u00a0<a title=\"Susiane\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Susiane\">Susiane<\/a>)<sup id=\"cite_ref-17\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-17\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>17<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-Helwing2014340-350_18-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#cite_note-Helwing2014340-350-18\"><span class=\"cite-bracket\">[<\/span>18<span class=\"cite-bracket\">]<\/span><\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"R\u00e9f\u00e9rences\"><span id=\"R.C3.A9f.C3.A9rences\"><\/span>R\u00e9f\u00e9rences<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"references-small decimal\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"mw-references-wrap mw-references-columns\">\n<ol class=\"references\">\n<li id=\"cite_note-1\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Nicholas J. Conard, Elham Ghasidian et Saman Heydari\u2013Guran, \u00ab\u00a0The Paleolithic of Iran\u00a0\u00bb, dans\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#HAN\">Potts (dir.) 2013<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a032-34<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-Hole2008-2\"><span class=\"reference-text\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#Hole2008\">Hole 2008<\/a>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-3\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Nicholas J. Conard, Elham Ghasidian et Saman Heydari\u2013Guran, \u00ab\u00a0The Paleolithic of Iran\u00a0\u00bb, dans\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#HAN\">Potts (dir.) 2013<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a034-35<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-4\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Heydari-Guran S, Benazzi S, Talamo S, Ghasidian E, Hariri N, Oxilia G, et al., \u00ab\u00a0The discovery of an in situ Neanderthal remain in the Bawa Yawan Rockshelter, West-Central Zagros Mountains, Kermanshah\u00a0\u00bb, PLoS ONE 16(8): e0253708, 2021.\u00a0<a class=\"external free\" href=\"https:\/\/doi.org\/10.1371\/journal.pone.0253708\" rel=\"nofollow\">https:\/\/doi.org\/10.1371\/journal.pone.0253708<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fdoi.org%2F10.1371%2Fjournal.pone.0253708\">archive<\/a>]<\/small><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-5\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Nicholas J. Conard, Elham Ghasidian et Saman Heydari\u2013Guran, \u00ab\u00a0The Paleolithic of Iran\u00a0\u00bb, dans\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#HAN\">Potts (dir.) 2013<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a035-36<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-6\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"2020\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.tehrantimes.com\/news\/449124\/Iranian-cave-estimated-to-date-over-63-000-years\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en\">Iranian cave estimated to date over 63,000 years<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.tehrantimes.com%2Fnews%2F449124%2FIranian-cave-estimated-to-date-over-63-000-years\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">Tehran Times<\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-06-22\" data-sort-value=\"2020-06-22\">22 juin 2020<\/time>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-11-20\" data-sort-value=\"2020-11-20\">20 novembre 2020<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-7\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Nicholas J. Conard, Elham Ghasidian et Saman Heydari\u2013Guran, \u00ab\u00a0The Paleolithic of Iran\u00a0\u00bb, dans\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#HAN\">Potts (dir.) 2013<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a038-45<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-8\"><span class=\"reference-text\">G. B\u00e9rillon et A. Asgari Khaneghah (dir.),\u00a0<i>Garm Roud, une halte de chasse en Iran. Pal\u00e9olithique sup\u00e9rieur<\/i>, Progonrieux et T\u00e9h\u00e9ran, 2016.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-9\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Nasab,_G._B\u00e9rillon_et_al.2019\" class=\"ouvrage\"><span id=\"H._V._Nasab,_G._B\u00e9rillon_et_al.2019\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0H. V. Nasab, G. B\u00e9rillon et al., \u00ab\u00a0<cite lang=\"en\">The open-air Paleolithic site of Mirak, northern edge of the Iranian Central Desert (Semnan, Iran): Evidence of repeated human occupations during the late Pleistocene \/ Le site pal\u00e9olithique de plein air de Mirak, en bordure nord du d\u00e9sert central iranien (Semnan, Iran)\u00a0: preuves d\u2019occupations humaines successives pendant le Pl\u00e9istoc\u00e8ne sup\u00e9rieur<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Comptes Rendus Palevol<\/span><\/i>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"volume\">vol.<\/abbr>\u00a018,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"num\u00e9ro\">n<sup>o<\/sup><\/abbr>\u00a04,\u200e\u00a0<time>2019<\/time>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr>\u00a0<span class=\"nowrap\">465-478<\/span>\u00a0<small>(<a title=\"Digital Object Identifier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Digital_Object_Identifier\">DOI<\/a>\u00a0<span class=\"plainlinks noarchive nowrap\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/dx.doi.org\/10.1016\/j.crpv.2019.02.005\" rel=\"nofollow\">10.1016\/j.crpv.2019.02.005<\/a><\/span>)<\/small><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-10\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Preasnall2003\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Brian_L._Preasnall2003\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Brian L. Preasnall,\u00a0<cite lang=\"en\">\u00ab\u00a0Zarzian\u00a0\u00bb<\/cite>, dans Peter N. Peregrine et Melvin Ember,\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">Encyclopedia of Prehistory: Volume 8: South and Southwest Asia<\/cite>, Springer Science &amp; Business Media,\u00a0<time>2003<\/time>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr>\u00a0<span class=\"nowrap\">205-207<\/span><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-Helwing2014332-333-11\"><span class=\"reference-text\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#Helwing2014\">Helwing 2014<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a0332-333.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-Helwing2014334-336-12\"><span class=\"reference-text\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#Helwing2014\">Helwing 2014<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a0334-336.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-13\"><span class=\"reference-text\"><span id=\"Riehl_et_al.2013\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Simone_Riehl_et_al.2013\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Simone Riehl et al., \u00ab\u00a0<cite lang=\"en\">Emergence of Agriculture in the Foothills of the Zagros Mountains of Iran<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i><span class=\"lang-en\" lang=\"en\">Science<\/span><\/i>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"volume\">vol.<\/abbr>\u00a0341,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"num\u00e9ro\">n<sup>o<\/sup><\/abbr>\u00a065,\u200e\u00a0<time>2013<\/time>\u00a0<small>(<a title=\"Digital Object Identifier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Digital_Object_Identifier\">DOI<\/a>\u00a0<span class=\"plainlinks noarchive nowrap\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/dx.doi.org\/10.1126\/science.1236743\" rel=\"nofollow\">10.1126\/science.1236743<\/a><\/span>)<\/small><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-DalyMattiangeli-14\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Kevin G. Daly, Valeria Mattiangeli et al.,\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.pnas.org\/content\/118\/25\/e2100901118\" rel=\"nofollow\">Herded and hunted goat genomes from the dawn of domestication in the Zagros Mountains<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.pnas.org%2Fcontent%2F118%2F25%2Fe2100901118\">archive<\/a>]<\/small>,\u00a0<i>PNAS<\/i>, 118 (25), 22 juin 2021, e2100901118\u00a0;\u00a0<a class=\"external free\" href=\"https:\/\/doi.org\/10.1073\/pnas.2100901118\" rel=\"nofollow\">https:\/\/doi.org\/10.1073\/pnas.2100901118<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fdoi.org%2F10.1073%2Fpnas.2100901118\">archive<\/a>]<\/small><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-15\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Lloyd R. Weeks, \u00ab\u00a0The Development and Expansion of a Neolithic Way of Life\u00a0\u00bb, dans\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#HAN\">Potts (dir.) 2013<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a049-53<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-16\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Lloyd R. Weeks, \u00ab\u00a0The Development and Expansion of a Neolithic Way of Life\u00a0\u00bb, dans\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#HAN\">Potts (dir.) 2013<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a054-57<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-17\"><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Lloyd R. Weeks, \u00ab\u00a0The Development and Expansion of a Neolithic Way of Life\u00a0\u00bb, dans\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#HAN\">Potts (dir.) 2013<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a057-66<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-Helwing2014340-350-18\"><span class=\"reference-text\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_l%27Iran#Helwing2014\">Helwing 2014<\/a>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a0340-350.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Voir_aussi\">Voir aussi<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Articles_connexes\">Articles connexes<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a class=\"new\" title=\"Culture de Dalma (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Culture_de_Dalma&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Culture de Dalma<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"en:Dalma culture\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Dalma_culture\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en anglais\u00a0: \u00ab\u00a0Dalma culture\u00a0\u00bb\">(en)<\/span><\/a>\u00a0(vers 4200 \u2013 3500 av. J.-C.)<\/li>\n<li><a title=\"Civilisation de Jiroft\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Civilisation_de_Jiroft\">Civilisation de Jiroft<\/a>\u00a0(<a title=\"\u00c2ge du cuivre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%82ge_du_cuivre\">\u00e2ge du cuivre<\/a>) (3200 \u2013 2200 av. J.-C.)<\/li>\n<li><a title=\"Civilisation proto-\u00e9lamite\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Civilisation_proto-%C3%A9lamite\">Civilisation proto-\u00e9lamite<\/a>\u00a0(3200 \u2013 2700 av. J.-C.)<\/li>\n<li><a title=\"Histoire de l'Iran\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Histoire_de_l%27Iran\">Histoire de l&rsquo;Iran<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Pr\u00e9histoire de la M\u00e9sopotamie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pr%C3%A9histoire_de_la_M%C3%A9sopotamie\">Pr\u00e9histoire de la M\u00e9sopotamie<\/a><\/li>\n<li><a title=\"N\u00e9olithique du Proche-Orient\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/N%C3%A9olithique_du_Proche-Orient\">N\u00e9olithique du Proche-Orient<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Art du relief rupestre dans l'Antiquit\u00e9 iranienne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Art_du_relief_rupestre_dans_l%27Antiquit%C3%A9_iranienne\">Art du relief rupestre dans l&rsquo;Antiquit\u00e9 iranienne<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Liens_externes\">Liens externes<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Helwing. B. 2015. \u00ab\u00a0Le N\u00e9olithique en Iran\u00a0: o\u00f9 en sommes-nous aujourd\u2019hui\u00a0?\u00a0\u00bb , Arch\u00e9Orient \u2013 Le Blog (Hypotheses.org), 7 mai 2015. [En ligne]\u00a0<a class=\"external free\" href=\"http:\/\/archeorient.hypotheses.org\/4061\" rel=\"nofollow\">http:\/\/archeorient.hypotheses.org\/4061<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Farcheorient.hypotheses.org%2F4061\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Bibliographie\">Bibliographie<\/h3>\n<\/div>\n<ul>\n<li style=\"text-align: justify;\"><span id=\"Hole2008\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Frank_Hole2008\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Frank\u00a0<span class=\"nom_auteur\">Hole<\/span>, \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.iranicaonline.org\/articles\/paleolithic-age\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en\">Paleolithic Age in Iran<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.iranicaonline.org%2Farticles%2Fpaleolithic-age\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\"><a title=\"Encyclop\u00e6dia Iranica\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Encyclop%C3%A6dia_Iranica\">Encyclop\u00e6dia Iranica<\/a>\u00a0Online (accessible\u00a0<a class=\"external free\" href=\"http:\/\/www.iranicaonline.org\/\" rel=\"nofollow\">http:\/\/www.iranicaonline.org\/<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.iranicaonline.org%2F\">archive<\/a>]<\/small>)<\/span>,\u00a0<time>2008<\/time>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-06-09\" data-sort-value=\"2020-06-09\">9 juin 2020<\/time>)<\/small><\/span><\/span><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><span id=\"ARC\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Daniel T.\u00a0<span class=\"nom_auteur\">Potts<\/span>\u00a0(<abbr class=\"abbr\" title=\"directeur de publication\">dir.<\/abbr>),\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">A Companion to the Archaeology of the Ancient Near East<\/cite>, Malden et Oxford, Blackwell Publishers,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"collection\">coll.<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0Blackwell companions to the ancient world\u00a0\u00bb,\u00a0<time>2012<\/time><\/span><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><span id=\"HAN\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Daniel T. Potts (<abbr class=\"abbr\" title=\"directeur de publication\">dir.<\/abbr>),\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">The Oxford Handbook of Ancient Iran<\/cite>, Oxford,\u00a0<a title=\"Oxford University Press\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Oxford_University_Press\">Oxford University Press<\/a>,\u00a0<time>2013<\/time>, 1136\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr>\u00a0<small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a>\u00a0<a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-0-19-973330-9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-0-19-973330-9\"><span class=\"nowrap\">978-0-19-973330-9<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><span id=\"Helwing2014\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Barbara_Helwing2014\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Barbara\u00a0<span class=\"nom_auteur\">Helwing<\/span>,\u00a0<cite lang=\"en\">\u00ab\u00a0East of Eden? A review of Turkey&rsquo;s Eastern neighbors in the Neolithic\u00a0\u00bb<\/cite>, dans Mehmet Ozdogan, Nezih Basgelen et Peter Kuniholm (dir.),\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"en\">The Neolithic in Turkey: 10500-5200 BC: Environment, Settlement, Flora, Fauna, Dating, Symbols of Belief, with Views from North, South, East and West<\/cite>, Istanbul, Arkeoloji Sanat,\u00a0<time>2014<\/time>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr>\u00a0<span class=\"nowrap\">321-377<\/span><\/span><\/span><\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>La\u00a0pr\u00e9histoire\u00a0de l&rsquo;Iran, et plus largement du\u00a0plateau Iranien, incluant des franges de l&rsquo;Afghanistan\u00a0et l&rsquo;Asie centrale, couvre les p\u00e9riodes du\u00a0Pal\u00e9olithique,\u00a0\u00c9pipal\u00e9olithique,\u00a0N\u00e9olithique,\u00a0Chalcolithique\u00a0et l&rsquo;\u00e2ge du Bronze\u00a0ancien. Elle d\u00e9bute avec l&rsquo;arriv\u00e9e des premiers humains, arriv\u00e9e non document\u00e9e dans la r\u00e9gion et non datable\u00a0; Puis, elle s&rsquo;ach\u00e8ve, par convention, avec l&rsquo;apparition et la diffusion de l&rsquo;\u00e9criture. Ce ph\u00e9nom\u00e8ne est tr\u00e8s h\u00e9t\u00e9rog\u00e8ne en [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-22051","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/22051","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=22051"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/22051\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22078,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/22051\/revisions\/22078"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=22051"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}