{"id":11667,"date":"2024-08-27T16:18:15","date_gmt":"2024-08-27T14:18:15","guid":{"rendered":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/?page_id=11667"},"modified":"2024-08-27T17:50:47","modified_gmt":"2024-08-27T15:50:47","slug":"dante","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/dante\/","title":{"rendered":"Dante"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Image mise en avant :<\/strong> Portrait de Dante Alighieri, d\u00e9tail d&rsquo;une\u00a0<a title=\"Fresque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fresque\">fresque<\/a>\u00a0de la\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e national du Bargello\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_national_du_Bargello\">chapelle du Bargello<\/a>\u00a0attribu\u00e9e \u00e0\u00a0<a title=\"Giotto di Bondone\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Giotto_di_Bondone\">Giotto di Bondone<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri\">Dante\u00a0<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>Dante Alighieri<\/b>\u00a0(<b>Durante degli Alighieri<\/b>\u00a0dit \u00ab\u00a0<b>Dante<\/b>\u00a0\u00bb\u00a0;\u00a0<small>en\u00a0<a title=\"Italien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Italien\">italien<\/a>\u00a0:\u00a0<\/small><span class=\"API\"><a title=\"Aide:Alphabet phon\u00e9tique italien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Aide:Alphabet_phon%C3%A9tique_italien\">[\u02c8dante ali\u02c8\u0261j\u025b\u02d0ri]<\/a><\/span>) est un\u00a0<a title=\"Po\u00e8te\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Po%C3%A8te\">po\u00e8te<\/a>,\u00a0<a title=\"\u00c9crivain\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89crivain\">\u00e9crivain<\/a>,\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Penseur\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Penseur\">penseur<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Personnalit\u00e9 politique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Personnalit%C3%A9_politique\">homme politique<\/a>\u00a0<a title=\"Italiens\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Italiens\">italien<\/a>\u00a0de la\u00a0<a title=\"R\u00e9publique de Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/R%C3%A9publique_de_Florence\">R\u00e9publique de Florence<\/a>, n\u00e9 entre 1265-1267 (selon les \u00e9tudes de Carlo Ossola, philologue, critique litt\u00e9raire, professeur honoraire \u00e9m\u00e9rite au Coll\u00e8ge de France) \u00e0\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>\u00a0et mort le\u00a0<time class=\"nowrap dday\" datetime=\"1321-09-22\" data-sort-value=\"1321-09-22\">14 septembre 1321<\/time>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Ravenne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ravenne\">Ravenne<\/a>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00ab\u00a0P\u00e8re de la\u00a0<a title=\"Italien\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Italien\">langue italienne<\/a>\u00a0\u00bb<sup id=\"cite_ref-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-1\">1<\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-2\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-2\">2<\/a><\/sup>, il est, avec\u00a0<a title=\"P\u00e9trarque\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/P%C3%A9trarque\">P\u00e9trarque<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Boccace\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Boccace\">Boccace<\/a>, l&rsquo;une des \u00ab\u00a0<a title=\"Histoire de la langue italienne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Histoire_de_la_langue_italienne#Les_%C2%AB_trois_couronnes_%C2%BB_et_le_succ%C3%A8s_du_toscan_litt%C3%A9raire\">trois couronnes<\/a>\u00a0\u00bb qui impos\u00e8rent le\u00a0<a title=\"Toscan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Toscan\">toscan<\/a>\u00a0comme langue litt\u00e9raire.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a title=\"Po\u00e8te\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Po%C3%A8te\">Po\u00e8te<\/a>\u00a0majeur (<i><span class=\"lang-it\" lang=\"it\">Il sommo poeta<\/span><\/i>\u00a0ou simplement\u00a0<i><span class=\"lang-it\" lang=\"it\">Il poeta<\/span><\/i>) du\u00a0<a title=\"Moyen \u00c2ge\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Moyen_%C3%82ge\">Moyen \u00c2ge<\/a>, il est l&rsquo;auteur de la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>, souvent consid\u00e9r\u00e9e comme la plus grande \u0153uvre \u00e9crite dans cet\u00a0<a title=\"Idiome\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Idiome\">idiome<\/a>\u00a0et l&rsquo;un des chefs-d&rsquo;\u0153uvre de la\u00a0<a title=\"Litt\u00e9rature\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Litt%C3%A9rature\">litt\u00e9rature<\/a>\u00a0mondiale.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Biographie\">Biographie<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Patronyme\">Patronyme<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante_Alighieri01.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d3\/Dante_Alighieri01.jpg\/170px-Dante_Alighieri01.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d3\/Dante_Alighieri01.jpg\/255px-Dante_Alighieri01.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d3\/Dante_Alighieri01.jpg\/340px-Dante_Alighieri01.jpg 2x\" width=\"170\" height=\"298\" data-file-width=\"729\" data-file-height=\"1280\" \/><\/a><figcaption>Statue de Dante du\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Piazzale des Offices\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Piazzale_des_Offices\">piazzale des Offices<\/a>\u00a0\u00e0\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>\u00a0mentionnant son nom selon l&rsquo;orthographe originelle.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c0 l&rsquo;origine, \u00ab\u00a0Alighieri\u00a0\u00bb s&rsquo;\u00e9crivait \u00ab\u00a0Allighieri\u00a0\u00bb, avec deux \u00ab\u00a0L\u00a0\u00bb. Le second \u00ab\u00a0L\u00a0\u00bb a \u00e9t\u00e9 omis. L&rsquo;ancienne orthographe est cependant utilis\u00e9e sur le\u00a0<a title=\"Pi\u00e9destal\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pi%C3%A9destal\">pi\u00e9destal<\/a>\u00a0de la statue du portique du\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Piazzale des Offices\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Piazzale_des_Offices\">piazzale des Offices<\/a>, \u00e0\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>. De m\u00eame, la\u00a0<i><span class=\"lang-it\" lang=\"it\">Divina Commedia<\/span><\/i>\u00a0d&rsquo;<a title=\"Ugo Foscolo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ugo_Foscolo\">Ugo Foscolo<\/a>, \u00e9dit\u00e9e par la\u00a0<i><span class=\"lang-it\" lang=\"it\">Torino Tipografia Economisa<\/span><\/i>\u00a0en 1852, est attribu\u00e9e \u00e0 \u00ab\u00a0Dante Allighieri\u00a0\u00bb.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Jeunesse\">Jeunesse<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Durante (<a title=\"Syncope (linguistique)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Syncope_(linguistique)\">syncop\u00e9<\/a>\u00a0en \u00ab\u00a0Dante\u00a0\u00bb) degli Alighieri na\u00eet entre la mi-mai et la mi-<time class=\"nowrap\" datetime=\"1265-06\" data-sort-value=\"1265-06\">juin 1265<\/time><sup id=\"cite_ref-3\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-3\">3<\/a><\/sup><sup class=\"reference cite_virgule\">,<\/sup><sup id=\"cite_ref-4\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-4\">4<\/a><\/sup>\u00a0dans la famille\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">florentine<\/a>\u00a0des\u00a0<a title=\"Famille Alighieri\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Famille_Alighieri\">Alighieri<\/a>\u00a0(dont le nom, dans sa forme originale, est\u00a0<i>Alaghieri<\/i>), favorable \u00e0 la faction des\u00a0<a title=\"Guelfes et gibelins\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guelfes_et_gibelins\">guelfes<\/a>\u00a0(favorables au\u00a0<a title=\"Pape\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pape\">pape<\/a>) et qui aurait jou\u00e9 un r\u00f4le important dans la vie de la cit\u00e9. Son p\u00e8re,\u00a0<a title=\"Alighiero di Bellincione\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alighiero_di_Bellincione\">Alighiero di Bellincione<\/a>, \u00e9tait un guelfe blanc, mais il ne souffrit pas de la vengeance des gibelins, favorables \u00e0 l&rsquo;<a title=\"Liste des souverains du Saint-Empire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_des_souverains_du_Saint-Empire\">empereur<\/a>, apr\u00e8s leur victoire \u00e0 la\u00a0<a title=\"Bataille de Montaperti\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bataille_de_Montaperti\">bataille de Montaperti<\/a>, et ce salut donna un certain prestige \u00e0 la famille.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">La m\u00e8re de Dante,\u00a0<a title=\"Bella degli Abati\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bella_degli_Abati\">Bella degli Abati<\/a>\u00a0(<i>Bella<\/i>\u00a0est un diminutif de\u00a0<i>Gabriella<\/i>, mais signifie aussi \u00ab\u00a0belle physiquement\u00a0\u00bb), mourut en 1278, alors que Dante avait treize ans (le p\u00e8re mourut quatre ans plus tard, en 1282). Alighiero emm\u00e9nagea peu de temps apr\u00e8s avec une nouvelle compagne,\u00a0<a class=\"new\" title=\"Lapa di Chiarissimo Cialuffi (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Lapa_di_Chiarissimo_Cialuffi&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Lapa di Chiarissimo Cialuffi<\/a>, et eut avec elle deux enfants, le demi-fr\u00e8re de Dante, Francesco, et sa demi-s\u0153ur, Tana (Gaetana).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Quand Dante eut 12\u00a0ans, en 1277, son mariage<sup id=\"cite_ref-5\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-5\">5<\/a><\/sup>\u00a0fut n\u00e9goci\u00e9 avec Gemma, fille du Florentin\u00a0<i>Messer<\/i>\u00a0Manetto Donati, qu&rsquo;il \u00e9pousa en 1292<sup id=\"cite_ref-6\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-6\">6<\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">L&rsquo;\u00e9ducation de Dante est peu connue\u00a0; on pr\u00e9sume qu&rsquo;il \u00e9tudie \u00e0 domicile. Il s\u00e9journe sans doute quelque temps \u00e0\u00a0<a title=\"Bologne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bologne\">Bologne<\/a>\u00a0et re\u00e7oit \u00e0\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>\u00a0les enseignements des \u00e9coles\u00a0<a title=\"Histoire des ordres franciscains\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Histoire_des_ordres_franciscains\">franciscaines<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Basilique Santa Croce de Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Basilique_Santa_Croce_de_Florence\">Santa Croce<\/a>\u00a0et de\u00a0<a title=\"R\u00e9mi de Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/R%C3%A9mi_de_Florence\">R\u00e9mi de Florence<\/a>\u00a0et des \u00e9coles\u00a0<a title=\"Ordre des Pr\u00eacheurs\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordre_des_Pr%C3%AAcheurs\">dominicaines<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Basilique Santa Maria Novella\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Basilique_Santa_Maria_Novella\">Santa Maria Novella<\/a>\u00a0et de\u00a0<a title=\"Brunetto Latini\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Brunetto_Latini\">Brunetto Latini<\/a>. Il rencontre des po\u00e8tes et noue une solide amiti\u00e9 avec\u00a0<a title=\"Guido Cavalcanti\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guido_Cavalcanti\">Guido Cavalcanti<\/a>. Il est quasi certain qu&rsquo;il \u00e9tudie la po\u00e9sie toscane, au moment o\u00f9 l&rsquo;\u00e9cole po\u00e9tique sicilienne, un groupe culturel originaire de\u00a0<a title=\"Sicile\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sicile\">Sicile<\/a>, a commenc\u00e9 \u00e0 \u00eatre connue en\u00a0<a title=\"Toscane\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Toscane\">Toscane<\/a>. Ses centres d&rsquo;int\u00e9r\u00eat le portent \u00e0 d\u00e9couvrir les\u00a0<a title=\"M\u00e9nestrel\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/M%C3%A9nestrel\">m\u00e9nestrels<\/a>, les po\u00e8tes proven\u00e7aux et la culture latine. \u00c9vidente est sa d\u00e9votion pour\u00a0<a title=\"Virgile\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Virgile\">Virgile<\/a>\u00a0<span class=\"citation not_fr_quote\" lang=\"it\">\u00ab\u00a0<span class=\"italique\">Tu se&rsquo; lo mio maestro e &lsquo;l mio autore; tu se&rsquo; solo colui da cu&rsquo; io tolsi lo bello stilo che m&rsquo;ha fatto onore.<\/span>\u00a0\u00bb<\/span>, \u00e9crit-il dans la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i><sup id=\"cite_ref-7\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-7\">7<\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dante a de nombreux enfants avec Gemma, il est probable que seuls Jacopo, Pietro et Antonia aient \u00e9t\u00e9 ses enfants l\u00e9gitimes. Antonia entre dans les ordres sous le nom de s\u0153ur B\u00e9atrice. Un autre homme, Giovanni, se r\u00e9clame de sa filiation et l&rsquo;accompagne lors de son exil, mais aucune preuve n&rsquo;existe que ses pr\u00e9tentions soient justifi\u00e9es.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"B\u00e9atrice_et_la_Vita_nuova\"><span id=\"B.C3.A9atrice_et_la_Vita_nuova\"><\/span>B\u00e9atrice et la\u00a0<i>Vita nuova<\/i><\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante_and_beatrice.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f8\/Dante_and_beatrice.jpg\/220px-Dante_and_beatrice.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f8\/Dante_and_beatrice.jpg\/330px-Dante_and_beatrice.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f8\/Dante_and_beatrice.jpg\/440px-Dante_and_beatrice.jpg 2x\" width=\"220\" height=\"151\" data-file-width=\"760\" data-file-height=\"522\" \/><\/a><figcaption>Dante rencontre B\u00e9atrice, vu par le peintre anglais Henry Holiday, 1883. On reconna\u00eet le d\u00e9cor du\u00a0<i><a title=\"Ponte Vecchio\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ponte_Vecchio\">Ponte Vecchio<\/a><\/i>, \u00e0\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Paradiso_Canto_31.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d2\/Paradiso_Canto_31.jpg\/220px-Paradiso_Canto_31.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d2\/Paradiso_Canto_31.jpg\/330px-Paradiso_Canto_31.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/d\/d2\/Paradiso_Canto_31.jpg\/440px-Paradiso_Canto_31.jpg 2x\" width=\"220\" height=\"286\" data-file-width=\"2475\" data-file-height=\"3223\" \/><\/a><figcaption><i>Dante et B\u00e9atrice au Paradis<\/i>\u00a0par\u00a0<a title=\"Gustave Dor\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gustave_Dor%C3%A9\">Gustave Dor\u00e9<\/a>\u00a0(1832-1883).<\/figcaption><\/figure>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Cesare_Saccaggi_-_Incipit_Vita_Nova_-_Dante,_1903.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/59\/Cesare_Saccaggi_-_Incipit_Vita_Nova_-_Dante%2C_1903.jpg\/220px-Cesare_Saccaggi_-_Incipit_Vita_Nova_-_Dante%2C_1903.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/59\/Cesare_Saccaggi_-_Incipit_Vita_Nova_-_Dante%2C_1903.jpg\/330px-Cesare_Saccaggi_-_Incipit_Vita_Nova_-_Dante%2C_1903.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/59\/Cesare_Saccaggi_-_Incipit_Vita_Nova_-_Dante%2C_1903.jpg\/440px-Cesare_Saccaggi_-_Incipit_Vita_Nova_-_Dante%2C_1903.jpg 2x\" width=\"220\" height=\"298\" data-file-width=\"1957\" data-file-height=\"2648\" \/><\/a><figcaption><i><a title=\"Incipit vita nova\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Incipit_vita_nova\">Incipit Vita Nova<\/a><\/i>, Dante et B\u00e9atrice par\u00a0<a title=\"Cesare Saccaggi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cesare_Saccaggi\">Cesare Saccaggi<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">C&rsquo;est en 1274 que Dante aurait rencontr\u00e9 pour la premi\u00e8re fois B\u00e9atrice. De son vrai nom\u00a0<a title=\"B\u00e9atrice Portinari\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/B%C3%A9atrice_Portinari\">Beatrice (dite \u00ab\u00a0Bice\u00a0\u00bb) di Folco Portinari<\/a>, elle \u00e9pouse un certain\u00a0<a title=\"Simon de Bardi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Simon_de_Bardi\">Simon de Bardi<\/a>\u00a0et meurt en 1290. On sait peu de chose d&rsquo;un amour dont l&rsquo;histoire est sublim\u00e9e dans\u00a0<i><span class=\"lang-it\" lang=\"it\"><a title=\"Vita nuova\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Vita_nuova\">Vita nuova<\/a><\/span><\/i>, (compos\u00e9 entre 1292 et 1294) dans laquelle il d\u00e9crit sa premi\u00e8re rencontre avec B\u00e9atrice, alors qu&rsquo;il est \u00e2g\u00e9 de neuf ans, puis la deuxi\u00e8me, advenue neuf ann\u00e9es plus tard (il expliquera plus tard le sens symbolique du neuf, chiffre de B\u00e9atrice)<sup id=\"cite_ref-8\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-8\">8<\/a><\/sup>. Dans la\u00a0<i>Vita Nuova<\/i>, Dante d\u00e9crit sa passion et son d\u00e9sespoir \u00e0 la mort de B\u00e9atrice. Il raconte la crise profonde qui s&rsquo;ensuit, son errance et son aventure avec une \u00ab\u00a0noble dame\u00a0\u00bb (sans doute une all\u00e9gorie pour d\u00e9signer la philosophie), et enfin son repentir. Bien que\u00a0<i>Vita Nuova<\/i>\u00a0soit probablement inspir\u00e9e par la vie personnelle de Dante, de nombreux critiques mettent en doute l&rsquo;existence r\u00e9elle de B\u00e9atrice, pr\u00e9f\u00e9rant voir en elle une figure\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"All\u00e9gorique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/All%C3%A9gorique\">all\u00e9gorique<\/a>\u00a0(certains consid\u00e8rent encore aujourd&rsquo;hui que dans la\u00a0<i>Divine Com\u00e9die<\/i>, Virgile repr\u00e9sente la raison naturelle, et B\u00e9atrice la\u00a0<a title=\"Th\u00e9ologie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Th%C3%A9ologie\">th\u00e9ologie<\/a>).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Un r\u00eave fait par Dante, et qui accompagne le premier po\u00e8me ins\u00e9r\u00e9 dans le livre, nous \u00e9claire\u00a0: Dante voit appara\u00eetre le dieu\u00a0<i>Amour<\/i>\u00a0dans une nu\u00e9e de feu, portant B\u00e9atrice nue dans un drap couleur de sang.\u00a0<i>Amour<\/i>\u00a0tient dans sa main le c\u0153ur enflamm\u00e9 de Dante et le donne \u00e0 manger \u00e0 B\u00e9atrice, puis s&rsquo;\u00e9l\u00e8ve vers le ciel avec elle. Ce r\u00eave montre la richesse et la puissance \u00e9vocatrice du po\u00e8te dans la\u00a0<i>Vita Nuova<\/i>, \u0153uvre difficile \u00e0 interpr\u00e9ter\u00a0: la tradition\u00a0<a title=\"Mystique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mystique\">mystique<\/a>\u00a0(la nu\u00e9e de feu par exemple) croise la tradition\u00a0<a title=\"Amour courtois\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Amour_courtois\">courtoise<\/a>\u00a0(l&rsquo;histoire du c\u0153ur mang\u00e9), les appels aux \u00ab\u00a0<a title=\"Fid\u00e8les d'Amour\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fid%C3%A8les_d%27Amour\">Fid\u00e8les d&rsquo;Amour<\/a>\u00a0\u00bb et les rassemblements de dames invitent \u00e0 des lectures\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"\u00c9sot\u00e9rique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89sot%C3%A9rique\">\u00e9sot\u00e9riques<\/a>, tandis que les visions et les r\u00eaves \u00e9nigmatiques placent l&rsquo;\u0153uvre dans une dimension \u00e0 la fois\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Eschatologique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Eschatologique\">eschatologique<\/a>\u00a0(la mort de B\u00e9atrice comme horizon) et myst\u00e9rieuse. En effet, si B\u00e9atrice a \u00e9t\u00e9 souvent compar\u00e9e \u00e0 une sainte (par r\u00e9f\u00e9rence \u00e0 l&rsquo;<a title=\"Hagiographie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Hagiographie\">hagiographie<\/a>\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Franciscain\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Franciscain\">franciscaine<\/a>\u00a0notamment)<sup id=\"cite_ref-:0_9-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-:0-9\">9<\/a><\/sup>, et si une des meilleures fa\u00e7ons de s&rsquo;approcher de cette figure de femme souveraine est d&rsquo;\u00e9tudier les analogies marqu\u00e9es avec le Christ, la Vita Nuova, bien au-del\u00e0 de la simple description des vertus ou la narration des miracles qui ponctuent la vie des saintes, semble envelopper les myst\u00e8res de B\u00e9atrice. La dimension rituelle pr\u00e9sente surtout dans la premi\u00e8re partie du livre prend ici certainement tout son sens. Il est difficile de savoir si Dante envisageait v\u00e9ritablement un culte de B\u00e9atrice qui orienterait ainsi toute son \u0153uvre, mais il est certain que sa conception de la cit\u00e9 est tributaire de la vie et de la mort de B\u00e9atrice\u00a0: en effet, apr\u00e8s la mort de la\u00a0<i>gentilissima<\/i>\u00a0(la tr\u00e8s noble, la tr\u00e8s courtoise), Florence est veuve et B\u00e9atrice devient un nom commun (<span class=\"citation\">\u00ab\u00a0Florence a perdu sa B\u00e9atrice\u00a0\u00bb<\/span>, \u00e9crit le po\u00e8te).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">La\u00a0<i><span class=\"lang-it\" lang=\"it\">Vita Nuova<\/span><\/i>, qui se distingue d\u00e9j\u00e0 du courant\u00a0<a title=\"Dolce stil novo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dolce_stil_novo\">stilnoviste<\/a>, se compose d&rsquo;une trentaine de po\u00e8mes, des sonnets pour la plupart, qui br\u00fblent d&rsquo;une ardeur amoureuse et mystique \u00e0 la fois<sup id=\"cite_ref-:0_9-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-:0-9\">9<\/a><\/sup>. Quarante-deux chapitres en\u00a0<a title=\"Prose\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Prose\">prose<\/a>\u00a0commentent les vers au fur et \u00e0 mesure. Dante ach\u00e8ve son \u0153uvre par une annonce introduite apr\u00e8s le dernier sonnet comme une vision paradisiaque. Il \u00e9crira quelque chose que jamais personne n&rsquo;a \u00e9crit pour chanter la gloire de l&rsquo;\u00eatre-aim\u00e9. Peut-\u00eatre pensait-il d\u00e9j\u00e0 \u00e0 la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Florentin_engag\u00e9\"><span id=\"Florentin_engag.C3.A9\"><\/span>Florentin engag\u00e9<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante_Alighieri_Florence_Firenze_JBU01.JPG?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/a9\/Dante_Alighieri_Florence_Firenze_JBU01.JPG\/170px-Dante_Alighieri_Florence_Firenze_JBU01.JPG\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/a9\/Dante_Alighieri_Florence_Firenze_JBU01.JPG\/255px-Dante_Alighieri_Florence_Firenze_JBU01.JPG 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/a9\/Dante_Alighieri_Florence_Firenze_JBU01.JPG\/340px-Dante_Alighieri_Florence_Firenze_JBU01.JPG 2x\" width=\"170\" height=\"227\" data-file-width=\"2969\" data-file-height=\"3959\" \/><\/a><figcaption>Dante Alighieri, Piazza Santa Croce, Florence, 1865,\u00a0<a title=\"Enrico Pazzi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Enrico_Pazzi\">Enrico Pazzi<\/a><\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dante joue un r\u00f4le tr\u00e8s actif dans la vie politique de\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>. Dans les troubles qui agitent alors la\u00a0<a title=\"P\u00e9ninsule italienne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/P%C3%A9ninsule_italienne\">p\u00e9ninsule italienne<\/a>, Dante est un\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Guelfe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guelfe\">guelfe<\/a>\u00a0ardent\u00a0: il se signale dans plusieurs exp\u00e9ditions contre les\u00a0<a title=\"Guelfes et gibelins\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guelfes_et_gibelins\">gibelins<\/a>\u00a0d&rsquo;<a title=\"Arezzo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Arezzo\">Arezzo<\/a>, de\u00a0<a title=\"Bologne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bologne\">Bologne<\/a>\u00a0et de\u00a0<a title=\"Pise\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pise\">Pise<\/a>, et contribue beaucoup par sa valeur \u00e0 la victoire de\u00a0<a title=\"Bataille de Campaldino\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bataille_de_Campaldino\">Campaldino<\/a>\u00a0(1289), remport\u00e9e sur ceux d&rsquo;Arezzo, ainsi qu&rsquo;\u00e0 la prise du ch\u00e2teau de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Caprona (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Caprona&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Caprona<\/a>, enlev\u00e9 aux Pisans (1290). Il remplit avec succ\u00e8s un grand nombre de missions politiques et est nomm\u00e9\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Liste des Gonfaloniers de Justice et Prieurs de la r\u00e9publique de Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Liste_des_Gonfaloniers_de_Justice_et_Prieurs_de_la_r%C3%A9publique_de_Florence\">prieur<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>\u00a0au titre du bimestre courant du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1300-06-23\" data-sort-value=\"1300-06-23\">15 juin<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1300-08-22\" data-sort-value=\"1300-08-22\">14 ao\u00fbt 1300<\/time>, c&rsquo;est-\u00e0-dire qu&rsquo;il devient un des magistrats supr\u00eames de l&rsquo;ex\u00e9cutif. Mais les guelfes, qui dominent \u00e0 Florence, se sont divis\u00e9s en deux factions\u00a0: les\u00a0<i>Noirs<\/i>, favorables \u00e0 la politique papale de\u00a0<a title=\"Boniface VIII\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Boniface_VIII\">Boniface VIII<\/a>, et les\u00a0<i>Blancs<\/i>, partisans d&rsquo;une plus grande autonomie de la ville. En 1300, le pape Boniface VIII revendique le vicariat imp\u00e9rial sur les communes toscanes. \u00c0 partir de ce moment-l\u00e0, Dante s&rsquo;engage de plus en plus fermement du c\u00f4t\u00e9 des\u00a0<i>guelfes blancs<\/i>, c&rsquo;est-\u00e0-dire contre la politique d&rsquo;ing\u00e9rence du pape. En\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1301-10\" data-sort-value=\"1301-10\">octobre 1301<\/time>, membre du Conseil des cent, il se rend \u00e0\u00a0<a title=\"Rome\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Rome\">Rome<\/a>\u00a0pour tenter une ultime d\u00e9marche de conciliation. Pendant ce temps,\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Charles de Valois (1270-1325)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Charles_de_Valois_(1270-1325)\">Charles de Valois<\/a>, repr\u00e9sentant du pape, se rend \u00e0 Florence et s&#8217;empare de la ville avec l&rsquo;aide des\u00a0<i>guelfes noirs<\/i>\u00a0triomphants. Les proc\u00e8s commencent. Dante apprend sur le chemin du retour qu&rsquo;il est condamn\u00e9 pour\u00a0<a title=\"Concussion\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Concussion\">concussion<\/a>, gains illicites et insoumission au pape et \u00e0 Charles de Valois. Il refuse de se pr\u00e9senter en accus\u00e9<sup id=\"cite_ref-10\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-10\">10<\/a><\/sup>. Un deuxi\u00e8me proc\u00e8s, instruit le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1302-03-18\" data-sort-value=\"1302-03-18\">10 mars 1302<\/time>\u00a0par le\u00a0<a title=\"Podestat\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Podestat\">podestat<\/a>\u00a0<a title=\"Cante de' Gabrielli da Gubbio\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cante_de%27_Gabrielli_da_Gubbio\">Cante de&rsquo; Gabrielli da Gubbio<\/a>, le condamne au b\u00fbcher. Tous ses biens sont confisqu\u00e9s, il est exil\u00e9 avec d&rsquo;autres guelfes blancs et ne reviendra jamais \u00e0 Florence. Le d\u00e9cret de bannissement de Dante de la ville de Florence ne sera d\u2019ailleurs r\u00e9voqu\u00e9 qu\u2019en 2008<sup id=\"cite_ref-11\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-11\">11<\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Exil_prolifique\">Exil prolifique<\/h3>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:SarcophageDeDante.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e9\/SarcophageDeDante.jpg\/170px-SarcophageDeDante.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e9\/SarcophageDeDante.jpg\/255px-SarcophageDeDante.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e9\/SarcophageDeDante.jpg\/340px-SarcophageDeDante.jpg 2x\" width=\"170\" height=\"228\" data-file-width=\"1936\" data-file-height=\"2592\" \/><\/a><figcaption><a title=\"Sarcophage\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sarcophage\">Sarcophage<\/a>\u00a0contenant les ossements de Dante \u00e0 Ravenne.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dans les premiers temps de l&rsquo;exil, Dante songe \u00e0 assi\u00e9ger la ville, aux c\u00f4t\u00e9s d&rsquo;autres exil\u00e9s guelfes blancs ou gibelins. Mais il y renonce bient\u00f4t et se met \u00e0 errer de ville en ville, luttant contre la mis\u00e8re, cherchant protection aupr\u00e8s des cours de l&rsquo;Italie du nord\u00a0:\u00a0<a title=\"Forl\u00ec\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Forl%C3%AC\">Forl\u00ec<\/a>,\u00a0<a title=\"V\u00e9rone\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/V%C3%A9rone\">V\u00e9rone<\/a>,\u00a0<a title=\"Sienne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sienne\">Sienne<\/a>,\u00a0<a title=\"Mulazzo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mulazzo\">Mulazzo<\/a>\u00a0ou encore\u00a0<a title=\"Arezzo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Arezzo\">Arezzo<\/a>. En\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1306-07\" data-sort-value=\"1306-07\">juillet 1306<\/time>, il se trouve \u00e0 Padoue et en octobre de la m\u00eame ann\u00e9e \u00e0\u00a0<a title=\"Sarzana\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sarzana\">Sarzana<\/a>\u00a0pour la signature du trait\u00e9 de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Paix de Castelnuovo (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Paix_de_Castelnuovo&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Paix de Castelnuovo<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Pace di Castelnuovo\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pace_di_Castelnuovo\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Pace di Castelnuovo\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a>. Il s&rsquo;arr\u00eate finalement \u00e0\u00a0<a title=\"Ravenne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ravenne\">Ravenne<\/a>\u00a0chez le\u00a0<a title=\"Podestat\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Podestat\">podestat<\/a>\u00a0<a title=\"Guido Novello da Polenta\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guido_Novello_da_Polenta\">Guido Novello da Polenta<\/a>. Il y meurt de la\u00a0<a title=\"Paludisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paludisme\">malaria<\/a>\u00a0dans la nuit du\u00a0<time datetime=\"09-13\" data-sort-value=\"09-13\">13<\/time>\u00a0au\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1321-09-22\" data-sort-value=\"1321-09-22\">14 septembre 1321<\/time>, apr\u00e8s avoir fait de vains efforts pour rentrer dans sa patrie.\u00a0<a title=\"Tombeau de Dante\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tombeau_de_Dante\">Son tombeau<\/a>, qui date de 1780, command\u00e9 par le cardinal l\u00e9gat Luigi Valenti Gonzaga, se trouve \u00e0 Ravenne, via Dante Alighieri en bordure du couvent franciscain, au centre historique de la ville. Encore aujourd&rsquo;hui, les Florentins voudraient bien r\u00e9cup\u00e9rer son corps pour le placer dans un sarcophage pr\u00e9vu dans son\u00a0<a title=\"C\u00e9notaphe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/C%C3%A9notaphe\">c\u00e9notaphe<\/a>\u00a0qu&rsquo;on peut voir, \u00e9lev\u00e9 par\u00a0<a title=\"Luigi de Cambray Digny\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Luigi_de_Cambray_Digny\">Luigi de Cambray Digny<\/a>\u00a0avec les statues de\u00a0<a title=\"Stefano Ricci (sculpteur)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Stefano_Ricci_(sculpteur)\">Stefano Ricci<\/a>, dans la nef de la\u00a0<a title=\"Basilique Santa Croce de Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Basilique_Santa_Croce_de_Florence\">basilique Santa Croce de Florence<\/a>, mais Ravenne refuse toujours de restituer \u00e0 cette ville les restes d&rsquo;un personnage qu&rsquo;elle a banni.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Analyse_de_l'\u0153uvre\"><span id=\"Analyse_de_l.27.C5.93uvre\"><\/span>Analyse de l&rsquo;\u0153uvre<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Trait\u00e9s\"><span id=\"Trait.C3.A9s\"><\/span>Trait\u00e9s<\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\" style=\"text-align: justify;\">\n<h4 id=\"De_vulgari_eloquentia\"><i>De vulgari eloquentia<\/i><\/h4>\n<\/div>\n<div class=\"bandeau-container bandeau-section metadata bandeau-niveau-information\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"bandeau-cell bandeau-icone-css loupe\">Article d\u00e9taill\u00e9\u00a0:\u00a0<a title=\"De vulgari eloquentia\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/De_vulgari_eloquentia\">De vulgari eloquentia<\/a>.<\/div>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Les ann\u00e9es de l&rsquo;exil sont pour Dante une p\u00e9riode d&rsquo;intense activit\u00e9 intellectuelle. En 1303, il se penche sur la question de la langue vulgaire et il en fait l&rsquo;objet d&rsquo;un trait\u00e9 en\u00a0<a title=\"Latin\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Latin\">latin<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"De vulgari eloquentia\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/De_vulgari_eloquentia\">De vulgari eloquentia<\/a><\/i>. Le th\u00e8me central de l&rsquo;\u0153uvre est l&rsquo;\u00e9loquence de la langue vulgaire<sup id=\"cite_ref-12\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-12\">12<\/a><\/sup>\u00a0: il tente de trouver un vulgaire illustre, digne d&rsquo;assumer les caract\u00e8res de langue litt\u00e9raire.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ce trait\u00e9 assume une grande importance comme trait\u00e9 de stylistique et de m\u00e9trique. Selon le projet originel, ce trait\u00e9 aurait d\u00fb \u00eatre divis\u00e9 en\u00a0<span title=\"1,814\u00a0369 Kg\">4<\/span>\u00a0livres, mais le travail de Dante s&rsquo;ach\u00e8ve au chapitre XIV du livre II. Le premier livre est consacr\u00e9 \u00e0 l&rsquo;origine des langues, puis \u00e0 l&rsquo;analyse des diff\u00e9rents\u00a0<a title=\"Dialecte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dialecte\">dialectes<\/a>\u00a0italiens. Dante arrive \u00e0 la conclusion qu&rsquo;aucune langue vulgaire n&rsquo;est sup\u00e9rieure \u00e0 une autre et donc susceptible de s&rsquo;imposer. Il met donc son espoir dans la constitution d&rsquo;une langue vulgaire unitaire qui pourrait \u00eatre r\u00e9pandue dans toute la p\u00e9ninsule italienne. Dans le deuxi\u00e8me livre, Dante montre qu&rsquo;une langue vulgaire mais soign\u00e9e peut \u00eatre utilis\u00e9e pour les plus nobles sujets, et peut m\u00eame s&rsquo;appliquer au style tragique. Dante d\u00e9finit comme vulgaire la langue que l&rsquo;enfant apprend de sa nourrice, pendant que la grammaire (c&rsquo;est-\u00e0-dire le latin) est une langue immuable et artificielle. Pour cela, la langue vulgaire doit \u00eatre consid\u00e9r\u00e9e comme la plus noble.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\" style=\"text-align: justify;\">\n<h4 id=\"Il_Convivio\"><i>Il Convivio<\/i><\/h4>\n<\/div>\n<div class=\"bandeau-container bandeau-section metadata bandeau-niveau-information\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"bandeau-cell bandeau-icone-css loupe\">Article d\u00e9taill\u00e9\u00a0:\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Convivio\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Convivio\">Convivio<\/a>.<\/div>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Il appara\u00eet qu&rsquo;en 1305 Dante cesse la r\u00e9daction du\u00a0<i>De vulgari eloquentia<\/i>\u00a0sans l&rsquo;avoir achev\u00e9, puisqu&rsquo;il n&rsquo;a \u00e9crit que deux livres sur les quatre initialement pr\u00e9vus. Il semble qu&rsquo;il mette alors en pratique ses id\u00e9es puisqu&rsquo;il se lance dans la r\u00e9daction d&rsquo;une \u0153uvre monumentale en toscan\u00a0: le\u00a0<i>Convivio<\/i>. Il y aborde les sujets habituellement trait\u00e9s en latin tels que\u00a0: les hi\u00e9rarchies ang\u00e9liques, l&rsquo;\u00e9loge de la philosophie et de la science comme voie de l&rsquo;\u00e9panouissement de l&rsquo;homme, l&rsquo;exaltation de la noblesse comme valeur intellectuelle et morale conquise par l&rsquo;individu. Il semble que Dante se donne pour mission d&rsquo;ouvrir les portes de la culture et de la science antique et contemporaine au plus grand nombre. Cela dit, certains passages du\u00a0<i>Convivio<\/i>\u00a0visent \u00e0 d\u00e9fendre l&rsquo;auteur des accusations port\u00e9es contre lui. Il dit son amertume d&rsquo;avoir \u00e9t\u00e9 rejet\u00e9 par\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>, sa ville natale qui l&rsquo;a \u00e9lev\u00e9 en son sein. Le\u00a0<i>Convivio<\/i>\u00a0devait initialement comporter quinze trait\u00e9s, mais seuls les quatre premiers seront achev\u00e9s<sup id=\"cite_ref-13\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-13\">13<\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading4\" style=\"text-align: justify;\">\n<h4 id=\"De_Monarchia\"><i>De Monarchia<\/i><\/h4>\n<\/div>\n<div class=\"bandeau-container bandeau-section metadata bandeau-niveau-information\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"bandeau-cell bandeau-icone-css loupe\">Article d\u00e9taill\u00e9\u00a0:\u00a0<a title=\"De Monarchia\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/De_Monarchia\">De Monarchia<\/a>.<\/div>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dante revient au latin pour exprimer ses opinions politiques dans son trait\u00e9\u00a0<i>De Monarchia<\/i><sup id=\"cite_ref-14\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-14\">14<\/a><\/sup>, r\u00e9dig\u00e9 entre 1310 et 1313. C&rsquo;est peut-\u00eatre le d\u00e9c\u00e8s d&rsquo;<a class=\"mw-redirect\" title=\"Henri VII du Saint-Empire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Henri_VII_du_Saint-Empire\">Henri VII<\/a>\u00a0en 1313 qui lui donnera l&rsquo;id\u00e9e de ce nouveau trait\u00e9. En effet, avec la mort du monarque disparaissent tous les espoirs de Dante de voir un jour l&rsquo;autorit\u00e9 imp\u00e9riale restaur\u00e9e sur la p\u00e9ninsule, au d\u00e9triment de celle du\u00a0<a title=\"Pape\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pape\">pape<\/a>. Dans le premier livre du trait\u00e9, Dante fait l&rsquo;\u00e9loge de la\u00a0<a title=\"Absolutisme\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Absolutisme\">monarchie universelle<\/a>\u00a0comme syst\u00e8me politique id\u00e9al pour garantir la justice et la paix et, par cons\u00e9quent, le bonheur des hommes. Le deuxi\u00e8me livre vise \u00e0 montrer que c&rsquo;est le peuple romain qui doit poss\u00e9der l&rsquo;autorit\u00e9 supr\u00eame, car il est h\u00e9ritier de l&rsquo;<a title=\"Empire romain\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Empire_romain\">Empire romain<\/a>\u00a0selon le droit, c&rsquo;est-\u00e0-dire selon la volont\u00e9 de Dieu, et non seulement selon la force. Enfin le troisi\u00e8me et dernier livre traite des rapports entre l&#8217;empereur et le pape, tous les deux tirent leur autorit\u00e9 de Dieu, mais chacun doit l&rsquo;exercer dans son propre champ de souverainet\u00e9\u00a0: le domaine spirituel pour le pape et le domaine temporel pour l&#8217;empereur. Le trait\u00e9 est jug\u00e9 dangereux pour la lecture des fid\u00e8les, \u00e0 cause de ses adeptes. Il n&rsquo;est pas jug\u00e9 h\u00e9r\u00e9tique et sortira de l&rsquo;<a title=\"Index librorum prohibitorum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Index_librorum_prohibitorum\">Index<\/a>\u00a0en 1881. Il y a \u00e9t\u00e9 mis en 1559.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dante est \u00e9galement l&rsquo;auteur probable de\u00a0<i><a class=\"new\" title=\"Quaestio de aqua et terra (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Quaestio_de_aqua_et_terra&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Quaestio de aqua et terra<\/a><\/i>, un court trait\u00e9 portant sur les positions respectives des\u00a0<a title=\"Harmonie des sph\u00e8res\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Harmonie_des_sph%C3%A8res\">sph\u00e8res<\/a>\u00a0de l&rsquo;eau et de la terre, qui vise \u00e0 prouver que l&rsquo;eau n&rsquo;est nulle part plus haute que les terres \u00e9merg\u00e9es.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En dehors des trait\u00e9s, il nous est parvenu de lui deux\u00a0<a title=\"\u00c9glogue\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89glogue\">\u00e9glogues<\/a>\u00a0en latin construites \u00e0 la mani\u00e8re de\u00a0<a title=\"Virgile\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Virgile\">Virgile<\/a>, dont il est, depuis sa jeunesse, un fervent admirateur. Ces textes sont des r\u00e9ponses adress\u00e9es \u00e0\u00a0<a title=\"Giovanni del Virgilio\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Giovanni_del_Virgilio\">Giovanni del Virgilio<\/a>, qui enseigne alors la\u00a0<a title=\"Rh\u00e9torique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Rh%C3%A9torique\">rh\u00e9torique<\/a>\u00a0\u00e0 l&rsquo;<a title=\"Universit\u00e9 de Bologne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Universit%C3%A9_de_Bologne\">universit\u00e9 de Bologne<\/a>\u00a0et qui reproche \u00e0 Dante d&rsquo;avoir \u00e9crit la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>\u00a0en\u00a0<a title=\"Toscan\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Toscan\">toscan<\/a>\u00a0plut\u00f4t qu&rsquo;en latin.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Rimes_:_une_exp\u00e9rience_po\u00e9tique_originale\"><span id=\"Rimes_:_une_exp.C3.A9rience_po.C3.A9tique_originale\"><\/span><i>Rimes<\/i>\u00a0: une exp\u00e9rience po\u00e9tique originale<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le recueil des\u00a0<i><a title=\"Le Rime\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Rime\">Rimes<\/a><\/i>\u00a0qui r\u00e9unit 54 pi\u00e8ces est un v\u00e9ritable lieu d&rsquo;exp\u00e9rimentation po\u00e9tique. Bien que le rassemblement et l&rsquo;organisation de ces textes soit post\u00e9rieur \u00e0 Dante, il est probable qu&rsquo;il soit l&rsquo;auteur de la majeure partie des po\u00e9sies. Parmi ces exp\u00e9rimentations, on peut retenir\u00a0<i>Rime Petrose<\/i>\u00a0qui regroupe deux chansons qui font le portrait d&rsquo;une femme au c\u0153ur de pierre et qui ne sont pas sans rappeler la po\u00e9sie des\u00a0<a title=\"Troubadour\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Troubadour\">troubadours<\/a>\u00a0proven\u00e7aux.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Divine_Com\u00e9die\"><span id=\"Divine_Com.C3.A9die\"><\/span><i>Divine Com\u00e9die<\/i><\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"bandeau-container bandeau-section metadata bandeau-niveau-information\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"bandeau-cell bandeau-icone-css loupe\">Article d\u00e9taill\u00e9\u00a0:\u00a0<a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a>.<\/div>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:William_Bouguereau_-_Dante_and_Virgile_-_Google_Art_Project_2.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/27\/William_Bouguereau_-_Dante_and_Virgile_-_Google_Art_Project_2.jpg\/170px-William_Bouguereau_-_Dante_and_Virgile_-_Google_Art_Project_2.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/27\/William_Bouguereau_-_Dante_and_Virgile_-_Google_Art_Project_2.jpg\/255px-William_Bouguereau_-_Dante_and_Virgile_-_Google_Art_Project_2.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/27\/William_Bouguereau_-_Dante_and_Virgile_-_Google_Art_Project_2.jpg\/340px-William_Bouguereau_-_Dante_and_Virgile_-_Google_Art_Project_2.jpg 2x\" width=\"170\" height=\"213\" data-file-width=\"2803\" data-file-height=\"3515\" \/><\/a><figcaption><i>Dante et Virgile en Enfer<\/i>\u00a0(1850),\u00a0<a title=\"William Bouguereau\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/William_Bouguereau\">William Bouguereau<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e d'Orsay\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_d%27Orsay\">Mus\u00e9e d&rsquo;Orsay<\/a>,\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dante commence la r\u00e9daction de la\u00a0<i>Divine Com\u00e9die<\/i>\u00a0d\u00e8s 1306 et la poursuit vraisemblablement jusqu&rsquo;\u00e0 sa mort. L&rsquo;\u0153uvre initiale porte simplement le nom de \u00ab\u00a0<i>Comedia<\/i>\u00a0\u00bb, mais par la suite les principaux commentateurs (en particulier\u00a0<a title=\"Boccace\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Boccace\">Boccace<\/a>) et les \u00e9ditions modernes du texte lui ont adjoint le qualificatif de \u00ab\u00a0<i>divina<\/i>\u00a0\u00bb. L&rsquo;\u0153uvre raconte le voyage imaginaire du narrateur qui se retrouve brusquement plong\u00e9 dans une for\u00eat sombre. L\u00e0, il rencontre\u00a0<a title=\"Virgile\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Virgile\">Virgile<\/a>\u00a0qui l&rsquo;invite \u00e0 p\u00e9n\u00e9trer dans le monde de l&rsquo;au-del\u00e0. Dante le suit et c&rsquo;est par la visite de l&rsquo;<a title=\"Enfer\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Enfer\">enfer<\/a>\u00a0que commence son p\u00e9riple, suit le\u00a0<a title=\"Purgatoire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Purgatoire\">purgatoire<\/a>\u00a0et enfin le\u00a0<a title=\"Paradis\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paradis\">paradis<\/a><sup id=\"cite_ref-15\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-15\">15<\/a><\/sup>. Il faut \u00e0 Dante toute la\u00a0<a title=\"Semaine sainte\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Semaine_sainte\">semaine sainte<\/a>\u00a0de l&rsquo;ann\u00e9e 1300 pour effectuer la totalit\u00e9 de ce voyage. Guid\u00e9 par Virgile, il descend d&rsquo;abord \u00e0 travers les neuf cercles de l&rsquo;enfer, gravit ensuite les sept gradins de la montagne du purgatoire jusqu&rsquo;au paradis terrestre et enfin s&rsquo;\u00e9l\u00e8ve dans les neuf sph\u00e8res concentriques du paradis. Virgile lui sert de guide jusqu&rsquo;\u00e0 la porte du paradis, mais il ne peut aller plus loin car \u00e9tant n\u00e9 avant la venue du\u00a0<a title=\"J\u00e9sus de Nazareth\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/J%C3%A9sus_de_Nazareth\">Christ<\/a>, il n&rsquo;a pas pu b\u00e9n\u00e9ficier du\u00a0<a title=\"Passion du Christ\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Passion_du_Christ\">sacrifice du messie<\/a>. C&rsquo;est donc\u00a0<a title=\"B\u00e9atrice Portinari\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/B%C3%A9atrice_Portinari\">Beatrice Portinari<\/a>, sa muse, qui prend le relais et qui va guider Dante dans l&rsquo;<a title=\"Empyr\u00e9e\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Empyr%C3%A9e\">Empyr\u00e9e<\/a>. Elle lui ouvre la porte du salut, puis\u00a0<a title=\"Bernard de Clairvaux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bernard_de_Clairvaux\">saint Bernard<\/a>\u00a0conduit le narrateur dans la Rose c\u00e9leste jusqu&rsquo;\u00e0 la vision supr\u00eame.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le r\u00e9cit, r\u00e9dig\u00e9 \u00e0 la premi\u00e8re personne, est un v\u00e9ritable voyage initiatique<sup id=\"cite_ref-16\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-16\">16<\/a><\/sup>. Au cours de son p\u00e9riple, Dante va rencontrer une centaine de personnalit\u00e9s, depuis les grandes figures mythiques de l&rsquo;Antiquit\u00e9 comme les philosophes, jusqu&rsquo;aux personnalit\u00e9s locales contemporaines de Dante. Cette \u0153uvre monumentale offre ainsi de nombreuses lectures diff\u00e9rentes\u00a0; elle est \u00e0 la fois le r\u00e9cit du parcours personnel de Dante, un manuel th\u00e9ologique catholique de description de l&rsquo;au-del\u00e0, un roman \u00e0 valeur \u00e9thique et morale ou encore une r\u00e9flexion sur la recherche du\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Salut \u00e9ternel\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Salut_%C3%A9ternel\">salut \u00e9ternel<\/a>. Une partie du g\u00e9nie de Dante r\u00e9side en ce savant m\u00e9lange de lieux imaginaires et d&rsquo;exp\u00e9riences concr\u00e8tes. Bien que l&rsquo;action se situe dans un univers \u00ab\u00a0m\u00e9taphysique\u00a0\u00bb, Dante d\u00e9crit les lieux avec r\u00e9alisme et force d\u00e9tails en les peuplant de nombreuses figures c\u00e9l\u00e8bres ou anonymes.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Autres_\u00e9crits_et_documents_autographes\"><span id=\"Autres_.C3.A9crits_et_documents_autographes\"><\/span>Autres \u00e9crits et documents autographes<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dante a r\u00e9dig\u00e9 durant son exil de nombreuses lettres officielles en latin tant pour le compte de ses compagnons du parti des\u00a0<a title=\"Guelfes et gibelins\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Guelfes_et_gibelins\">Guelfes blancs<\/a>\u00a0que pour lui-m\u00eame. Il en reste peu, une douzaine seulement, dont quelques-unes contest\u00e9es, bien que dans la transcription de copistes c\u00e9l\u00e8bres comme\u00a0<a title=\"Boccace\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Boccace\">Boccace<\/a>. Jusqu&rsquo;aux premi\u00e8res d\u00e9cennies du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"15\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XV<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle, des humanistes eurent l&rsquo;occasion d&rsquo;en voir d&rsquo;autres, peut-\u00eatre m\u00eame autographes, comme en t\u00e9moigne\u00a0<a title=\"Leonardo Bruni\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Leonardo_Bruni\">Leonardo Bruni<\/a>\u00a0dans la\u00a0<i>Vita di Dante<\/i>\u00a0publi\u00e9e en 1436. De nombreux doutes subsistent sur d&rsquo;autres textes dantesques, vus, ceux-l\u00e0, par\u00a0<a title=\"Flavio Biondo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Flavio_Biondo\">Flavio Biondo<\/a>\u00a0de\u00a0<a title=\"Forl\u00ec\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Forl%C3%AC\">Forl\u00ec<\/a>. Peu donc, et aucun texte\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"wikt:autographe\" href=\"https:\/\/fr.wiktionary.org\/wiki\/autographe\">autographe<\/a><sup id=\"cite_ref-casadei_17-0\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-casadei-17\">17<\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Peu apr\u00e8s l&rsquo;expulsion des Guelfes blancs de Florence, les forces militaires des exil\u00e9s furent confi\u00e9es au seigneur de Forl\u00ec,\u00a0<a title=\"Scarpetta Ordelaffi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Scarpetta_Ordelaffi\">Scarpetta Ordelaffi<\/a>. Entre 1302 et 1303, Dante s&rsquo;\u00e9tait probablement joint \u00e0 lui pour l&rsquo;aider \u00e0 r\u00e9diger les documents transcrits et conserv\u00e9s par le chancelier\u00a0<a class=\"new\" title=\"Pellegrino Calvi (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Pellegrino_Calvi&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Pellegrino Calvi<\/a><sup id=\"cite_ref-18\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-18\">18<\/a><\/sup>. Flavio Biondo a sans doute vu ces documents dans les archives de la famille\u00a0<a title=\"Ordelaffi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ordelaffi\">Ordelaffi<\/a>. Son t\u00e9moignage est consid\u00e9r\u00e9 comme fiable par\u00a0<a class=\"new\" title=\"Michele Barbi (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Michele_Barbi&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Michele Barbi<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Michele Barbi\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Michele_Barbi\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Michele Barbi\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a>, l&rsquo;un des sp\u00e9cialistes les plus \u00e9minents de Dante,\u00a0<a class=\"new\" title=\"Augusto Campana (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Augusto_Campana&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Augusto Campana<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Augusto Campana\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Augusto_Campana\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Augusto Campana\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a>, ancien\u00a0<a title=\"Biblioth\u00e8que apostolique vaticane\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Biblioth%C3%A8que_apostolique_vaticane\">biblioth\u00e9caire du Vatican<\/a>\u00a0et plus r\u00e9cemment par\u00a0<a class=\"new\" title=\"Paolo Pontari (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Paolo_Pontari&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Paolo Pontari<\/a><sup id=\"cite_ref-19\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-19\">19<\/a><\/sup>\u00a0en 2015<sup id=\"cite_ref-casadei_17-1\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-casadei-17\">17<\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00c0 la mort de\u00a0<a title=\"Pino III Ordelaffi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pino_III_Ordelaffi\">Pino III<\/a>\u00a0en 1480, sa derni\u00e8re \u00e9pouse,\u00a0<a title=\"Famille Pico\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Famille_Pico\">Lucrezia Pico della Mirandola<\/a>, s\u0153ur du\u00a0<a title=\"Jean Pic de la Mirandole\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean_Pic_de_la_Mirandole\">philosophe humaniste<\/a>, a quitt\u00e9 la ville emportant les pr\u00e9cieuses archives contenant les documents dantesques de Forl\u00ec. Ces documents n&rsquo;ont \u00e9t\u00e9 retrouv\u00e9s ni \u00e0\u00a0<a title=\"Mirandola\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mirandola\">Mirandola<\/a>\u00a0ni \u00e0\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Piombino (Italie)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Piombino_(Italie)\">Piombino<\/a>. Elle a pu les vendre, lors de son d\u00e9part pour Piombino en\u00a0<a title=\"Toscane\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Toscane\">Toscane<\/a>\u00a0\u00e0 l&rsquo;occasion de son remariage avec\u00a0<a class=\"new\" title=\"Appiani (famille) (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Appiani_(famille)&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Gherardo degli Appiani<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Appiano (famiglia)\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Appiano_(famiglia)\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Appiano (famiglia)\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a>, aux \u00e9missaires du pape\u00a0<a title=\"Sixte IV\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sixte_IV\">Sixte IV<\/a>\u00a0auquel ils pouvaient servir dans les diff\u00e9rends sur les possessions de la\u00a0<a title=\"Romagne (Italie)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Romagne_(Italie)\">Romagne<\/a><sup id=\"cite_ref-casadei_17-2\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-casadei-17\">17<\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cette hypoth\u00e8se est confirm\u00e9e par des historiens comme\u00a0<a class=\"new\" title=\"Sergio Spada (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Sergio_Spada&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Sergio Spada<\/a><sup id=\"cite_ref-20\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-20\">20<\/a><\/sup>\u00a0et il est possible que les archives des Ordelaffi aient \u00e9t\u00e9 fusionn\u00e9es dans les 85\u00a0kilom\u00e8tres lin\u00e9aires des\u00a0<a title=\"Archives apostoliques du Vatican\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Archives_apostoliques_du_Vatican\">Archives apostoliques du Vatican<\/a>\u00a0dont bon nombre n&rsquo;ont pas encore \u00e9t\u00e9 fouill\u00e9s.\u00a0<a class=\"new\" title=\"Alberto Casadei (critique litt\u00e9raire) (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Alberto_Casadei_(critique_litt%C3%A9raire)&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Alberto Casadei<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Alberto Casadei (critico)\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alberto_Casadei_(critico)\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Alberto Casadei (critico)\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a>\u00a0propose, en 2020, de constituer, en accord avec les surintendants du\u00a0<a title=\"Vatican\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Vatican\">Vatican<\/a>\u00a0et la\u00a0<a title=\"Societ\u00e0 Dante Alighieri\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Societ%C3%A0_Dante_Alighieri\">Societ\u00e0 Dante Alighieri<\/a>, un groupe de travail destin\u00e9 \u00e0 retrouver, \u00e0 l&rsquo;occasion du septi\u00e8me centenaire de la mort du po\u00e8te, un texte de sa main qui pourrait se cacher dans les archives des Ordelaffi et \u00e0 r\u00e9cup\u00e9rer les documents rassembl\u00e9s par Pellegrino Calvi et consult\u00e9s par Flavio Biondo, comblant ainsi les lacunes sur la p\u00e9riode de l&rsquo;exil de Dante signal\u00e9es par\u00a0<a title=\"Marco Santagata\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marco_Santagata\">Marco Santagata<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Alessandro Barbero\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alessandro_Barbero\">Alessandro Barbero<\/a><sup id=\"cite_ref-casadei_17-3\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-casadei-17\">17<\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Liste_des_\u0153uvres\"><span id=\"Liste_des_.C5.93uvres\"><\/span>Liste des \u0153uvres<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"\u0152uvres_italiennes\"><span id=\".C5.92uvres_italiennes\"><\/span>\u0152uvres italiennes<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><i><a title=\"Vita nuova\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Vita_nuova\">Vie nouvelle<\/a><\/i>\u00a0ou\u00a0<i>Vita nova<\/i>\u00a0(1292-1295), publi\u00e9 en 1576,\u00a0<a title=\"Prosimetrum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Prosimetrum\">prosim\u00e8tre<\/a>\u00a0(m\u00e9lange de prose et de vers).<\/li>\n<li><i><a title=\"Le Rime\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Rime\">Rimes<\/a><\/i>\u00a0ou\u00a0<i>Rime<\/i>\u00a0(c.1295-1315), recueil de po\u00e8mes lyriques.<\/li>\n<li><i><a class=\"mw-redirect\" title=\"Convivio\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Convivio\">Le Banquet<\/a><\/i>\u00a0ou\u00a0<i>Il Convivio<\/i>\u00a0(1304-1307), publi\u00e9 en 1490, trait\u00e9.<\/li>\n<li>La\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>\u00a0(appel\u00e9e simplement\u00a0<i>Comedia<\/i>\u00a0par Dante\u00a0; le titre\u00a0<i>Divina Commedia<\/i>\u00a0remonte \u00e0 un commentaire de Boccace, \u00e9crit entre 1357 et 1362, et popularis\u00e9 par l&rsquo;\u00e9dition de Gabriele Giolitti \u00e0 Ferrare en 1555)\u00a0:\n<ul>\n<li>L&rsquo;<a title=\"Enfer (Divine Com\u00e9die)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Enfer_(Divine_Com%C3%A9die)\"><i>Enfer<\/i><\/a>\u00a0(1304-1307 au plus t\u00f4t)<\/li>\n<li>Le\u00a0<a title=\"Purgatoire (Divine Com\u00e9die)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Purgatoire_(Divine_Com%C3%A9die)\"><i>Purgatoire<\/i><\/a>\u00a0(1308-1313\/1314)<\/li>\n<li>Le\u00a0<a title=\"Paradis (Divine Com\u00e9die)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paradis_(Divine_Com%C3%A9die)\"><i>Paradis<\/i><\/a>\u00a0(1316-1321)<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"\u0152uvres_latines\"><span id=\".C5.92uvres_latines\"><\/span>\u0152uvres latines<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><i><a title=\"De vulgari eloquentia\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/De_vulgari_eloquentia\">De l&rsquo;\u00e9loquence en langue vulgaire<\/a><\/i>\u00a0ou\u00a0<i>De vulgari eloquentia<\/i>\u00a0(c.1305), publi\u00e9 en 1577, trait\u00e9 inachev\u00e9.<\/li>\n<li><i><a title=\"De Monarchia\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/De_Monarchia\">De la Monarchie<\/a><\/i>\u00a0ou\u00a0<i>De Monarchia<\/i>\u00a0(c.1310-1312), publi\u00e9 en 1559, trait\u00e9 politique.<\/li>\n<li><i>\u00c9p\u00eetres<\/i>\u00a0ou\u00a0<i>Epistole<\/i>\u00a0(c. 1304-1320), compilation d&rsquo;\u00e9p\u00eetres.<\/li>\n<li><i>\u00c9glogues<\/i>\u00a0ou\u00a0<i>Egloghe<\/i>\u00a0(1319-1320), publi\u00e9 en 1719, recueil de po\u00e8mes.<\/li>\n<li><i>Querelles de l&rsquo;eau et de la terre<\/i>\u00a0ou\u00a0<i>Quaestio de aqua et terra<\/i>\u00a0(1320), publi\u00e9 en 1508, essai de philosophie naturelle.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"\u00c9ditions\"><span id=\".C3.89ditions\"><\/span>\u00c9ditions<\/h2>\n<\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" style=\"text-align: justify;\"><a class=\"mw-file-description\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:De_vulgari_eloquentia.tif?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/0d\/De_vulgari_eloquentia.tif\/lossy-page1-220px-De_vulgari_eloquentia.tif.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/0d\/De_vulgari_eloquentia.tif\/lossy-page1-330px-De_vulgari_eloquentia.tif.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/0d\/De_vulgari_eloquentia.tif\/lossy-page1-440px-De_vulgari_eloquentia.tif.jpg 2x\" width=\"220\" height=\"332\" data-file-width=\"1878\" data-file-height=\"2830\" \/><\/a><figcaption><i>De vulgari eloquentia<\/i>, 1577<\/figcaption><\/figure>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"\u00c9ditions_italiennes\"><span id=\".C3.89ditions_italiennes\"><\/span>\u00c9ditions italiennes<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Les \u0153uvres de Dante ont \u00e9t\u00e9 r\u00e9unies par\u00a0<a class=\"new\" title=\"Cristoforo Zapata de Cisneros (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Cristoforo_Zapata_de_Cisneros&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Cristoforo Zapata de Cisneros<\/a>, chez\u00a0<a title=\"Antonio Zatta\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Antonio_Zatta\">Antonio Zatta<\/a>,\u00a0<a title=\"Venise\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Venise\">Venise<\/a>, 1757, 5 volumes in-4.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Traductions_en_fran\u00e7ais\"><span id=\"Traductions_en_fran.C3.A7ais\"><\/span>Traductions en fran\u00e7ais<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le premier auteur fran\u00e7ais \u00e0 mentionner Dante est\u00a0<a title=\"Philippe de M\u00e9zi\u00e8res\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Philippe_de_M%C3%A9zi%C3%A8res\">Philippe de M\u00e9zi\u00e8res<\/a>, dans son \u0153uvre all\u00e9gorique le\u00a0<i><a class=\"new\" title=\"Songe du vieil p\u00e8lerin (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Songe_du_vieil_p%C3%A8lerin&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Songe du vieil p\u00e8lerin<\/a><\/i>, r\u00e9dig\u00e9e en 1389. Voir dans le livre I, au chapitre 39<sup id=\"cite_ref-21\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-21\">21<\/a><\/sup>.<\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><i>Oeuvres de Dante Alighieri, La divine com\u00e9die, La vie nouvelle,<\/i>\u00a0Paris, Charpentier, traductions de Brizeux et de Del\u00e9cluse, 1847, in-12, 596 p.<\/li>\n<\/ul>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><i>De Monarchia<\/i>, par\u00a0<a title=\"S\u00e9bastien Rh\u00e9al\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/S%C3%A9bastien_Rh%C3%A9al\">S\u00e9bastien Rh\u00e9al<\/a>\u00a01855.<\/li>\n<li><i>\u0152uvres compl\u00e8tes,<\/i>\u00a0traduites et comment\u00e9es par\u00a0<a title=\"Andr\u00e9 P\u00e9zard\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Andr%C3%A9_P%C3%A9zard\">Andr\u00e9 P\u00e9zard<\/a>, Gallimard, Biblioth\u00e8que de la Pl\u00e9iade, Paris, 1965.<\/li>\n<li><i>La Divine com\u00e9die<\/i>, texte \u00e9tabli, traduit, pr\u00e9sent\u00e9 et annot\u00e9 par\u00a0<a title=\"Alexandre Masseron\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alexandre_Masseron\">Alexandre Masseron<\/a>\u00a0(\u00e9dition bilingue illustr\u00e9e de dessins de Sandro Botticelli), Paris, Club fran\u00e7ais du livre, 1954<\/li>\n<li><i>La divine com\u00e9die<\/i>, traduction par B. Souli\u00e9\u00a0; Manuscrit du\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"15\u1d49 si\u00e8cle\"><span class=\"romain\">XV<\/span><sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0si\u00e8cle de la Biblioth\u00e8que Marciana de Venise, miniatures comment\u00e9es par Sergio Samek-Ludovici, r\u00e9cits de Nino Ravenna, Seghers, Paris, 1979.<\/li>\n<li><i>La Divine com\u00e9die,<\/i>\u00a0texte traduit, pr\u00e9fac\u00e9 et annot\u00e9 par\u00a0<a title=\"Jacqueline Risset\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jacqueline_Risset\">Jacqueline Risset<\/a>, Flammarion, 1985, et Garnier-Flammarion, trois volumes bilingues, 1992, Garnier-Flammarion, un seul volume, texte fran\u00e7ais seul, 2010.<\/li>\n<li><i>La Com\u00e9die<\/i>\u00a0(<i>Enfer<\/i>,\u00a0<i>Purgatoire<\/i>,\u00a0<i>Paradis<\/i>\u00a0&#8211; et Postface), \u00e9d. bilingue par\u00a0<a title=\"Jean-Charles Vegliante\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean-Charles_Vegliante\">Jean-Charles Vegliante<\/a>, Paris, Imprimerie Nationale, 1996-2007. Nouvelle \u00e9d.\u00a0<i>La Com\u00e9die &#8211; Po\u00e8me sacr\u00e9<\/i>, Paris, Po\u00e9sie\/Gallimard, 2012 (poche bilingue, 2014<sup>2<\/sup>, 2021<sup>3<\/sup>).<\/li>\n<li><i>La Divine com\u00e9die<\/i>, texte traduit et pr\u00e9fac\u00e9 par\u00a0<a title=\"Ren\u00e9 de Ceccatty\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ren%C3%A9_de_Ceccatty\">Ren\u00e9 de Ceccatty<\/a>, Seuil\u00a0<i>Points Po\u00e9sie<\/i>, 2017.<\/li>\n<li><i>Vita Nova<\/i>, traduction de Georges Nicole, postface et notes de Jo\u00ebl Gayraud, \u00e9d. Mille et une nuits, Paris, 1995.\u00a0<i>Vie nouvelle<\/i>, \u00e9d. critique bilingue de\u00a0<a title=\"Jean-Charles Vegliante\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean-Charles_Vegliante\">Jean-Charles Vegliante<\/a>, Garnier classiques, 2011<\/li>\n<li><i>Vingt po\u00e8mes<\/i>, choix, traduction de l&rsquo;italien et pr\u00e9sentation par Armand Farrachi,\u00a0<a title=\"\u00c9ditions de la Diff\u00e9rence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89ditions_de_la_Diff%C3%A9rence\">\u00c9ditions de la Diff\u00e9rence<\/a>, coll. \u00ab\u00a0Orph\u00e9e\u00a0\u00bb, Paris, 1994<\/li>\n<li><i>Rimes<\/i>, \u00e9d. bilingue, traduction nouvelle de\u00a0<a title=\"Jacqueline Risset\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jacqueline_Risset\">Jacqueline Risset<\/a>, Flammarion, coll. Litt\u00e9rature \u00e9trang\u00e8re, 2014.<\/li>\n<li><i>Enfer<\/i>,\u00a0<i>Purgatoire<\/i>,\u00a0<i>Paradis<\/i>, \u00e9ditions bilingues, traductions, introductions, notes et bibliographies de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Dani\u00e8le Robert (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Dani%C3%A8le_Robert&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Dani\u00e8le Robert<\/a>, Arles, Actes Sud, 2016, 2018 et 2020.<\/li>\n<li><i>La Divine Com\u00e9die<\/i>\u00a0:\u00a0<i>Enfer<\/i>\u00a0(avant-propos de\u00a0<a title=\"Florian Rodari\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florian_Rodari\">Florian Rodari<\/a>, avertissement du traducteur),\u00a0<i>Purgatoire<\/i>\u00a0(avant-propos du traducteur),\u00a0<i>Paradis<\/i>, traduit par\u00a0<a title=\"Michel Orcel\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Michel_Orcel\">Michel Orcel<\/a>, \u00e9dition bilingue en trois volumes, d\u00e9di\u00e9e \u00e0 la m\u00e9moire de Ph. Jaccottet, La Dogana, Gen\u00e8ve, 2019, 2020, 2021.<\/li>\n<li><i>Le Paradis<\/i>, traduit par\u00a0<a title=\"Emmanuel Tugny\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Emmanuel_Tugny\">Emmanuel Tugny<\/a>, Ardavena \u00e9ditions, 2023.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Post\u00e9rit\u00e9\"><span id=\"Post.C3.A9rit.C3.A9\"><\/span>Post\u00e9rit\u00e9<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Journ\u00e9e_Dante\"><span id=\"Journ.C3.A9e_Dante\"><\/span>Journ\u00e9e Dante<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 2020, le Conseil des ministres italien a approuv\u00e9 la date du\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"03-25\" data-sort-value=\"03-25\">25 mars<\/time>\u00a0comme journ\u00e9e officielle de comm\u00e9moration annuelle de Dante (en italien\u00a0:\u00a0<span class=\"lang-it\" lang=\"it\">Danted\u00ec<\/span>). Le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"03-25\" data-sort-value=\"03-25\">25 mars<\/time>\u00a0est choisi parce que c&rsquo;est, selon les sp\u00e9cialistes, la date du d\u00e9but du voyage en\u00a0<a title=\"Enfer (Divine Com\u00e9die)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Enfer_(Divine_Com%C3%A9die)\">Enfer<\/a>\u00a0et de la rencontre avec Virgile<sup id=\"cite_ref-22\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-22\">22<\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Post\u00e9rit\u00e9_litt\u00e9raire\"><span id=\"Post.C3.A9rit.C3.A9_litt.C3.A9raire\"><\/span>Post\u00e9rit\u00e9 litt\u00e9raire<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">L&rsquo;\u00e9tude des \u00e9crits de Dante se nomme la\u00a0<i>Dantologie<\/i>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dante a inspir\u00e9 de nombreux \u00e9crivains, notamment\u00a0<a title=\"Honor\u00e9 de Balzac\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Honor%C3%A9_de_Balzac\">Honor\u00e9 de Balzac<\/a>, qui lui rend hommage et qui cite son \u0153uvre dans\u00a0<i><a title=\"La Com\u00e9die humaine\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Com%C3%A9die_humaine\">La Com\u00e9die humaine<\/a><\/i>\u00a0dont le titre est une r\u00e9f\u00e9rence \u00e0 la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>. Il le cite aussi dans de nombreux romans\u00a0:\u00a0<span class=\"citation\">\u00ab\u00a0Cette B\u00e9atrix d\u00e9j\u00e0 devenue dans sa pens\u00e9e ce qu&rsquo;\u00e9tait B\u00e9atrix pour Dante, une \u00e9ternelle statue de marbre aux mains de laquelle il suspendrait ses fleurs et ses couronnes<sup id=\"cite_ref-23\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-23\">23<\/a><\/sup>\u00a0\u00bb<\/span>\u00a0ou encore\u00a0:\u00a0<span class=\"citation\">\u00ab\u00a0Le visage glac\u00e9 de\u00a0<a title=\"Julie d'Aiglemont\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Julie_d%27Aiglemont\">madame d&rsquo;Aiglemont<\/a>\u00a0\u00e9tait une de ces po\u00e9sies terribles, une de ces faces r\u00e9pandues par milliers dans la\u00a0<i>Divine Com\u00e9die<\/i>\u00a0de Dante Alighieri<sup id=\"cite_ref-24\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-24\">24<\/a><\/sup>.\u00a0\u00bb<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Selon William Clare Roberts, la structure que\u00a0<a title=\"Karl Marx\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Karl_Marx\">Karl Marx<\/a>\u00a0a r\u00e9serv\u00e9 \u00e0 son\u00a0<a title=\"Le Capital\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Capital\">Capital<\/a>\u00a0repose sur celle de l&rsquo;Enfer de Dante\u00a0: par-del\u00e0 la description du capitalisme de son temps, ce qui animait l&rsquo;auteur allemand c&rsquo;\u00e9tait de faire comprendre les conditions \u00e0 r\u00e9unir pour cr\u00e9er un monde affranchi de toute forme de domination<sup id=\"cite_ref-25\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-25\">25<\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">En 2010,\u00a0<a title=\"Marc-\u00c9douard Nabe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marc-%C3%89douard_Nabe\">Marc-\u00c9douard Nabe<\/a>\u00a0publie son roman<i>\u00a0<a title=\"L'Homme qui arr\u00eata d'\u00e9crire\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Homme_qui_arr%C3%AAta_d%27%C3%A9crire\">L&rsquo;Homme qui arr\u00eata d&rsquo;\u00e9crire<\/a><\/i>, transposition int\u00e9grale et particuli\u00e8rement fid\u00e8le de la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>\u00a0dans le Paris des ann\u00e9es 2000<sup id=\"cite_ref-26\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-26\">26<\/a><\/sup>. Le roman arrive en finale pour le prix Renaudot\u00a0<sup id=\"cite_ref-27\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-27\">27<\/a><\/sup>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le pape\u00a0<a title=\"Beno\u00eet XV\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Beno%C3%AEt_XV\">Beno\u00eet XV<\/a>\u00a0lui consacre sa onzi\u00e8me\u00a0<a title=\"Encyclique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Encyclique\">encyclique<\/a>,\u00a0<i><a class=\"mw-redirect\" title=\"In Praeclara Summorum\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/In_Praeclara_Summorum\">In Praeclara Summorum<\/a><\/i>, publi\u00e9e le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1921-04-30\" data-sort-value=\"1921-04-30\">30 avril 1921<\/time>\u00a0\u00e0 l&rsquo;occasion du sixi\u00e8me centenaire de sa mort.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dans\u00a0<i>Chants d&rsquo;utopie, premier cycle<\/i>\u00a0de Brice Bonfanti, le chant V du livre 1 prend pour figure Dante Alighieri sous le titre\u00a0:\u00a0<i>Mon enfant \u00e0 nous tous<\/i><sup id=\"cite_ref-28\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-28\">28<\/a><\/sup>. L&rsquo;enfant en question semble bien \u00eatre la\u00a0<i>Divina Commedia<\/i>\u00a0elle-m\u00eame. La figure de Dante repara\u00eet dans les Chants XXII et XXIII des\u00a0<i>Chants d&rsquo;utopie, deuxi\u00e8me cycle<\/i><sup id=\"cite_ref-29\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-29\">29<\/a><\/sup>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Monuments\">Monuments<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Outre le tombeau qui contient ses ossements \u00e0\u00a0<a title=\"Ravenne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ravenne\">Ravenne<\/a>, plusieurs\u00a0<span class=\"page_h\"><a class=\"mw-disambig\" title=\"Monument \u00e0 Dante\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Monument_%C3%A0_Dante\">monuments<\/a><\/span>\u00a0lui rendent hommage dans le monde\u00a0:<\/p>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-packed\" style=\"text-align: justify;\">\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Tombeau de Dante, Ravenne.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante%27s_tomb_(Ravenna)_-_Facade.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/97\/Dante%27s_tomb_%28Ravenna%29_-_Facade.jpg\/165px-Dante%27s_tomb_%28Ravenna%29_-_Facade.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/97\/Dante%27s_tomb_%28Ravenna%29_-_Facade.jpg\/247px-Dante%27s_tomb_%28Ravenna%29_-_Facade.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/97\/Dante%27s_tomb_%28Ravenna%29_-_Facade.jpg\/330px-Dante%27s_tomb_%28Ravenna%29_-_Facade.jpg 2x\" alt=\"Tombeau de Dante, Ravenne.\" width=\"123\" height=\"196\" data-file-width=\"4846\" data-file-height=\"7694\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><a title=\"Tombeau de Dante\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Tombeau_de_Dante\">Tombeau de Dante<\/a>,\u00a0<a title=\"Ravenne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ravenne\">Ravenne<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Statue de Dante (1865), Enrico Pazzi, Piazza Santa Croce, Florence.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante_santa_croce_florence.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b1\/Dante_santa_croce_florence.jpg\/196px-Dante_santa_croce_florence.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b1\/Dante_santa_croce_florence.jpg\/295px-Dante_santa_croce_florence.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b1\/Dante_santa_croce_florence.jpg\/393px-Dante_santa_croce_florence.jpg 2x\" alt=\"Statue de Dante (1865), Enrico Pazzi, Piazza Santa Croce, Florence.\" width=\"146\" height=\"196\" data-file-width=\"1920\" data-file-height=\"2560\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">Statue de Dante (1865),\u00a0<a title=\"Enrico Pazzi\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Enrico_Pazzi\">Enrico Pazzi<\/a>,\u00a0<a title=\"Piazza Santa Croce\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Piazza_Santa_Croce\">Piazza Santa Croce<\/a>,\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"C\u00e9notaphe, basilique Santa Croce de Florence.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Santa_Croce_Alighieri_cenotaph.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8f\/Santa_Croce_Alighieri_cenotaph.jpg\/196px-Santa_Croce_Alighieri_cenotaph.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8f\/Santa_Croce_Alighieri_cenotaph.jpg\/295px-Santa_Croce_Alighieri_cenotaph.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/8\/8f\/Santa_Croce_Alighieri_cenotaph.jpg\/393px-Santa_Croce_Alighieri_cenotaph.jpg 2x\" alt=\"C\u00e9notaphe, basilique Santa Croce de Florence.\" width=\"146\" height=\"196\" data-file-width=\"2304\" data-file-height=\"3072\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">C\u00e9notaphe,\u00a0<a title=\"Basilique Santa Croce de Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Basilique_Santa_Croce_de_Florence\">basilique Santa Croce de Florence<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Statue de Dante, Jean-Paul Aub\u00e9, square Michel-Foucault, Paris.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante_Aub%C3%A9.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/a4\/Dante_Aub%C3%A9.jpg\/173px-Dante_Aub%C3%A9.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/a4\/Dante_Aub%C3%A9.jpg\/259px-Dante_Aub%C3%A9.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/a4\/Dante_Aub%C3%A9.jpg\/346px-Dante_Aub%C3%A9.jpg 2x\" alt=\"Statue de Dante, Jean-Paul Aub\u00e9, square Michel-Foucault, Paris.\" width=\"130\" height=\"196\" data-file-width=\"2005\" data-file-height=\"3038\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">Statue de Dante,\u00a0<a title=\"Jean-Paul Aub\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jean-Paul_Aub%C3%A9\">Jean-Paul Aub\u00e9<\/a>,\u00a0<a title=\"Square Michel-Foucault\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Square_Michel-Foucault\">square Michel-Foucault<\/a>,\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Monument \u00e0 Dante, Montr\u00e9al.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:La_mort_de_Dante_12.JPG?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/36\/La_mort_de_Dante_12.JPG\/196px-La_mort_de_Dante_12.JPG\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/36\/La_mort_de_Dante_12.JPG\/295px-La_mort_de_Dante_12.JPG 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/36\/La_mort_de_Dante_12.JPG\/393px-La_mort_de_Dante_12.JPG 2x\" alt=\"Monument \u00e0 Dante, Montr\u00e9al.\" width=\"146\" height=\"196\" data-file-width=\"3000\" data-file-height=\"4000\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><a title=\"Monument \u00e0 Dante (Montr\u00e9al)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Monument_%C3%A0_Dante_(Montr%C3%A9al)\">Monument \u00e0 Dante<\/a>,\u00a0<a title=\"Montr\u00e9al\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Montr%C3%A9al\">Montr\u00e9al<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Copie du buste de Dante, Qu\u00e9bec.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante_Alighieri_Quebec.JPG?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ec\/Dante_Alighieri_Quebec.JPG\/196px-Dante_Alighieri_Quebec.JPG\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ec\/Dante_Alighieri_Quebec.JPG\/295px-Dante_Alighieri_Quebec.JPG 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/ec\/Dante_Alighieri_Quebec.JPG\/393px-Dante_Alighieri_Quebec.JPG 2x\" alt=\"Copie du buste de Dante, Qu\u00e9bec.\" width=\"146\" height=\"196\" data-file-width=\"1200\" data-file-height=\"1600\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">Copie du buste de Dante,\u00a0<a title=\"Qu\u00e9bec (ville)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Qu%C3%A9bec_(ville)\">Qu\u00e9bec<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Monument \u00e0 Dante, New York.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:NewYork_Statua_di_Dante.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5b\/NewYork_Statua_di_Dante.jpg\/172px-NewYork_Statua_di_Dante.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5b\/NewYork_Statua_di_Dante.jpg\/259px-NewYork_Statua_di_Dante.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5b\/NewYork_Statua_di_Dante.jpg\/345px-NewYork_Statua_di_Dante.jpg 2x\" alt=\"Monument \u00e0 Dante, New York.\" width=\"128\" height=\"196\" data-file-width=\"605\" data-file-height=\"918\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><a title=\"Monument \u00e0 Dante (New York)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Monument_%C3%A0_Dante_(New_York)\">Monument \u00e0 Dante<\/a>,\u00a0<a title=\"New York\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/New_York\">New York<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Peinture\">Peinture<\/h3>\n<\/div>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-packed\" style=\"text-align: justify;\">\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Portrait de Dante (c. 1366), attribu\u00e9 \u00e0 Jacopo di Cione, palais de l'Art des Juges et Notaires, Florence.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante_alighieri,_Palazzo_dei_Giudici.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/93\/Dante_alighieri%2C_Palazzo_dei_Giudici.jpg\/226px-Dante_alighieri%2C_Palazzo_dei_Giudici.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/93\/Dante_alighieri%2C_Palazzo_dei_Giudici.jpg\/339px-Dante_alighieri%2C_Palazzo_dei_Giudici.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/93\/Dante_alighieri%2C_Palazzo_dei_Giudici.jpg\/452px-Dante_alighieri%2C_Palazzo_dei_Giudici.jpg 2x\" alt=\"Portrait de Dante (c. 1366), attribu\u00e9 \u00e0 Jacopo di Cione, palais de l'Art des Juges et Notaires, Florence.\" width=\"176\" height=\"205\" data-file-width=\"936\" data-file-height=\"1084\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">Portrait de Dante (c. 1366), attribu\u00e9 \u00e0\u00a0<a title=\"Jacopo di Cione\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jacopo_di_Cione\">Jacopo di Cione<\/a>,\u00a0<a title=\"Palais de l'Art des Juges et Notaires\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Palais_de_l%27Art_des_Juges_et_Notaires\">palais de l&rsquo;Art des Juges et Notaires<\/a>,\u00a0<a title=\"Florence\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Florence\">Florence<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Portrait de Dante (1450), Andrea del Castagno, mus\u00e9e des Offices, Florence.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:DanteFresco.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/27\/DanteFresco.jpg\/148px-DanteFresco.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/27\/DanteFresco.jpg\/222px-DanteFresco.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/27\/DanteFresco.jpg\/296px-DanteFresco.jpg 2x\" alt=\"Portrait de Dante (1450), Andrea del Castagno, mus\u00e9e des Offices, Florence.\" width=\"115\" height=\"205\" data-file-width=\"2072\" data-file-height=\"3661\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">Portrait de Dante (1450),\u00a0<a title=\"Andrea del Castagno\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Andrea_del_Castagno\">Andrea del Castagno<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e des Offices\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_des_Offices\">mus\u00e9e des Offices<\/a>, Florence.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Portrait de Dante (1465), Domenico di Michelino, cath\u00e9drale Santa Maria del Fiore, Florence.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Dante_Domenico_di_Michelino_Duomo_Florence.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/58\/Dante_Domenico_di_Michelino_Duomo_Florence.jpg\/349px-Dante_Domenico_di_Michelino_Duomo_Florence.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/58\/Dante_Domenico_di_Michelino_Duomo_Florence.jpg\/523px-Dante_Domenico_di_Michelino_Duomo_Florence.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/58\/Dante_Domenico_di_Michelino_Duomo_Florence.jpg\/697px-Dante_Domenico_di_Michelino_Duomo_Florence.jpg 2x\" alt=\"Portrait de Dante (1465), Domenico di Michelino, cath\u00e9drale Santa Maria del Fiore, Florence.\" width=\"273\" height=\"205\" data-file-width=\"1530\" data-file-height=\"1150\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\">Portrait de Dante (1465),\u00a0<a title=\"Domenico di Michelino\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Domenico_di_Michelino\">Domenico di Michelino<\/a>, cath\u00e9drale\u00a0<a title=\"Cath\u00e9drale Santa Maria del Fiore\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cath%C3%A9drale_Santa_Maria_del_Fiore\">Santa Maria del Fiore<\/a>, Florence.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"Portrait de Dante (1495), Sandro Botticelli.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Portrait_de_Dante.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/6f\/Portrait_de_Dante.jpg\/172px-Portrait_de_Dante.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/6f\/Portrait_de_Dante.jpg\/259px-Portrait_de_Dante.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/6f\/Portrait_de_Dante.jpg\/345px-Portrait_de_Dante.jpg 2x\" alt=\"Portrait de Dante (1495), Sandro Botticelli.\" width=\"134\" height=\"205\" data-file-width=\"1000\" data-file-height=\"1519\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><a title=\"Portrait de Dante (Botticelli)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Portrait_de_Dante_(Botticelli)\">Portrait de Dante<\/a>\u00a0(1495),\u00a0<a title=\"Sandro Botticelli\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sandro_Botticelli\">Sandro Botticelli<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"La Barque de Dante ou Dante et Virgile aux enfers (1822), Eug\u00e8ne Delacroix, Mus\u00e9e du Louvre, Paris.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:La_Barque_de_Dante_(Delacroix_3820).jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/9f\/La_Barque_de_Dante_%28Delacroix_3820%29.jpg\/350px-La_Barque_de_Dante_%28Delacroix_3820%29.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/9f\/La_Barque_de_Dante_%28Delacroix_3820%29.jpg\/525px-La_Barque_de_Dante_%28Delacroix_3820%29.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/9f\/La_Barque_de_Dante_%28Delacroix_3820%29.jpg\/699px-La_Barque_de_Dante_%28Delacroix_3820%29.jpg 2x\" alt=\"La Barque de Dante ou Dante et Virgile aux enfers (1822), Eug\u00e8ne Delacroix, Mus\u00e9e du Louvre, Paris.\" width=\"274\" height=\"205\" data-file-width=\"1400\" data-file-height=\"1049\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i><a title=\"La Barque de Dante (Delacroix)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Barque_de_Dante_(Delacroix)\">La Barque de Dante<\/a><\/i>\u00a0ou\u00a0<i>Dante et Virgile aux enfers<\/i>\u00a0(1822),\u00a0<a title=\"Eug\u00e8ne Delacroix\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Eug%C3%A8ne_Delacroix\">Eug\u00e8ne Delacroix<\/a>,\u00a0<a title=\"Mus\u00e9e du Louvre\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mus%C3%A9e_du_Louvre\">Mus\u00e9e du Louvre<\/a>,\u00a0<a title=\"Paris\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paris\">Paris<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<p>\u00a0<\/p>\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a class=\"mw-file-description\" title=\"L'Enfer de Dante\/La Divine Com\u00e9die (1861), gouache de Gustave Dor\u00e9.\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:DSCF2316_Dante_perdu.jpg?uselang=fr\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b0\/DSCF2316_Dante_perdu.jpg\/207px-DSCF2316_Dante_perdu.jpg\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b0\/DSCF2316_Dante_perdu.jpg\/311px-DSCF2316_Dante_perdu.jpg 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b0\/DSCF2316_Dante_perdu.jpg\/415px-DSCF2316_Dante_perdu.jpg 2x\" alt=\"L'Enfer de Dante\/La Divine Com\u00e9die (1861), gouache de Gustave Dor\u00e9.\" width=\"161\" height=\"205\" data-file-width=\"2236\" data-file-height=\"2824\" \/><\/a><\/div>\n<div class=\"gallerytext\"><i>L&rsquo;Enfer de Dante\/La Divine Com\u00e9die<\/i>\u00a0(1861), gouache de\u00a0<a title=\"Gustave Dor\u00e9\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Gustave_Dor%C3%A9\">Gustave Dor\u00e9<\/a>.<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Cin\u00e9ma\"><span id=\"Cin.C3.A9ma\"><\/span>Cin\u00e9ma<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">Outre les adaptations au cin\u00e9ma de son \u0153uvre litt\u00e9raire (notamment la\u00a0<i>Divine Com\u00e9die<\/i>), l&rsquo;\u00e9crivain est repr\u00e9sent\u00e9 dans diff\u00e9rents films\u00a0:<\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a title=\"1911 au cin\u00e9ma\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1911_au_cin%C3%A9ma\">1911<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"L'Enfer (film, 1911)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Enfer_(film,_1911)\">L&rsquo;Enfer<\/a><\/i>, de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Francesco Bertolini (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Francesco_Bertolini&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Francesco Bertolini<\/a>,\u00a0<a title=\"Giuseppe De Liguoro\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Giuseppe_De_Liguoro\">Giuseppe De Liguoro<\/a>\u00a0et\u00a0<a class=\"new\" title=\"Adolfo Padovan (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Adolfo_Padovan&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Adolfo Padovan<\/a>, produit par Milano Film et jou\u00e9 par\u00a0<a class=\"new\" title=\"Salvatore Papa (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Salvatore_Papa&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Salvatore Papa<\/a>\u00a0;<\/li>\n<li>1911\u00a0:\u00a0<i><a title=\"L'Inferno (film, 1911)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/L%27Inferno_(film,_1911)\">L&rsquo;Enfer<\/a><\/i>, film italien de Giuseppe Berardi et Arturo Busnengo, produit par Helios Film\u00a0;<\/li>\n<li><a title=\"1913 au cin\u00e9ma\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1913_au_cin%C3%A9ma\">1913<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"Dante et B\u00e9atrice\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_et_B%C3%A9atrice\">Dante et B\u00e9atrice<\/a><\/i>, de\u00a0<a title=\"Mario Caserini\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Mario_Caserini\">Mario Caserini<\/a>, jou\u00e9 par\u00a0<a class=\"new\" title=\"Oreste Grandi (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Oreste_Grandi&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Oreste Grandi<\/a>\u00a0;<\/li>\n<li><a title=\"1922 au cin\u00e9ma\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1922_au_cin%C3%A9ma\">1922<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a class=\"new\" title=\"Dante nella vita e nei tempi suoi (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Dante_nella_vita_e_nei_tempi_suoi&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Dante nella vita e nei tempi suoi<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Dante nella vita e nei tempi suoi\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dante_nella_vita_e_nei_tempi_suoi\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Dante nella vita e nei tempi suoi\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a><\/i>, de\u00a0<a title=\"Domenico Gaido\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Domenico_Gaido\">Domenico Gaido<\/a>, jou\u00e9 par\u00a0<a class=\"new\" title=\"Guido Maraffi (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Guido_Maraffi&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Guido Maraffi<\/a>\u00a0;<\/li>\n<li><a title=\"1924 au cin\u00e9ma\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1924_au_cin%C3%A9ma\">1924<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a class=\"new\" title=\"Dante's Inferno (film, 1924) (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Dante%27s_Inferno_(film,_1924)&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Dante&rsquo;s Inferno<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Dante's Inferno (film 1924)\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dante%27s_Inferno_(film_1924)\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Dante's Inferno (film 1924)\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a><\/i>, de\u00a0<a title=\"Henry Otto\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Henry_Otto\">Henry Otto<\/a>, jou\u00e9 par\u00a0<a title=\"Lawson Butt\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Lawson_Butt\">Lawson Butt<\/a>\u00a0;<\/li>\n<li><a title=\"2013 au cin\u00e9ma\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2013_au_cin%C3%A9ma\">2013<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a class=\"new\" title=\"Dante's Hell Animated (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Dante%27s_Hell_Animated&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Dante&rsquo;s Hell Animated<\/a><\/i>\u00a0de\u00a0<a class=\"new\" title=\"Boris Acosta (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Boris_Acosta&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Boris Acosta<\/a>, jou\u00e9 par\u00a0<a title=\"Eric Roberts\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Eric_Roberts\">Eric Roberts<\/a>\u00a0;<\/li>\n<li><a title=\"2017 au cin\u00e9ma\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2017_au_cin%C3%A9ma\">2017<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"Coco (film, 2017)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Coco_(film,_2017)\">Coco<\/a><\/i>\u00a0de\u00a0<a title=\"Lee Unkrich\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Lee_Unkrich\">Lee Unkrich<\/a>\u00a0nomme\u00a0<i>Dante<\/i>\u00a0le chien qui guide Coco dans son voyage \u00e0 travers le Pays des Morts<\/li>\n<li><a title=\"2022 au cin\u00e9ma\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2022_au_cin%C3%A9ma\">2022<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"Dante (film)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_(film)\">Dante<\/a><\/i>\u00a0de\u00a0<a title=\"Pupi Avati\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Pupi_Avati\">Pupi Avati<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Musique\">Musique<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a title=\"1849 en musique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1849_en_musique\">1849<\/a>\u00a0: Le compositeur romantique hongrois\u00a0<i><a title=\"Franz Liszt\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Franz_Liszt\">Franz Liszt<\/a><\/i>\u00a0\u00e9crit la sonate\u00a0<i><a title=\"Apr\u00e8s une lecture du Dante\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Apr%C3%A8s_une_lecture_du_Dante\">Apr\u00e8s une lecture du Dante<\/a><\/i>, int\u00e9gr\u00e9e dans le second volume des\u00a0<i><a title=\"Ann\u00e9es de p\u00e8lerinage\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ann%C3%A9es_de_p%C3%A8lerinage\">Ann\u00e9es de p\u00e8lerinage<\/a><\/i>\u00a0et inspir\u00e9e par la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>.<\/li>\n<li><a title=\"1890 en musique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1890_en_musique\">1890<\/a>\u00a0: Le compositeur fran\u00e7ais\u00a0<a title=\"Benjamin Godard\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Benjamin_Godard\">Benjamin Godard<\/a>\u00a0compose un op\u00e9ra intitul\u00e9\u00a0<i><a title=\"Dante (op\u00e9ra)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_(op%C3%A9ra)\">Dante<\/a><\/i>, cr\u00e9\u00e9 \u00e0 l&rsquo;Op\u00e9ra-Comique \u00e0 Paris. L&rsquo;ouvrage est enregistr\u00e9 en 2017 par le\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Palazzetto Bru Zane\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Palazzetto_Bru_Zane\">Palazzetto Bru Zane<\/a>\u00a0dans sa collection de livre-disques<sup id=\"cite_ref-30\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-30\">30<\/a><\/sup>. L&rsquo;institution publie \u00e9galement sur son site de ressources en ligne (Bru Zane Mediabase) de nombreux documents<sup id=\"cite_ref-31\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-31\">31<\/a><\/sup>\u00a0concernant l&rsquo;\u0153uvre (livret, iconographie, notice, etc.).<\/li>\n<li><a title=\"2014 en musique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2014_en_musique\">2014<\/a>\u00a0: l&rsquo;album de\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"Heavy metal\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Heavy_metal\">Heavy metal<\/a>\u00a0espagnol\u00a0<a class=\"new\" title=\"Edgar Allan Poe: legado de una tragedia II (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Edgar_Allan_Poe:_legado_de_una_tragedia_II&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Edgar Allan Poe: legado de una tragedia II<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"es:Edgar Allan Poe. Legado de una tragedia\" href=\"https:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Edgar_Allan_Poe._Legado_de_una_tragedia\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en espagnol\u00a0: \u00ab\u00a0Edgar Allan Poe. Legado de una tragedia\u00a0\u00bb\">(es)<\/span><\/a>, produit par\u00a0<a class=\"new\" title=\"Joaquin Padilla (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Joaquin_Padilla&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Joaquin Padilla<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"es:Joaqu\u00edn Padilla\" href=\"https:\/\/es.wikipedia.org\/wiki\/Joaqu%C3%ADn_Padilla\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en espagnol\u00a0: \u00ab\u00a0Joaqu\u00edn Padilla\u00a0\u00bb\">(es)<\/span><\/a>, o\u00f9 l&rsquo;on retrouve\u00a0<a title=\"Edgar Allan Poe\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Edgar_Allan_Poe\">Egar Allan Poe<\/a>\u00a0descendant apr\u00e8s sa mort les 9 cercles de l&rsquo;enfer de La Divine Com\u00e9die de Dante, tout en rencontrant certains des personnages du livre et Dante lui-m\u00eame, notamment sur le titre\u00a0<i>Mas alla del amor&#8230; el dolor<\/i><sup id=\"cite_ref-32\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-32\">32<\/a><\/sup>.<\/li>\n<li><a title=\"2017 en musique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2017_en_musique\">2017<\/a>\u00a0: cr\u00e9ation par\u00a0<a title=\"La Camera delle Lacrime\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Camera_delle_Lacrime\">La Camera delle Lacrime<\/a>\u00a0de\u00a0<i>Les Cercles de l&rsquo;Enfer<\/i>, premier volet du projet trilogique\u00a0<i>Dante Troubadour<\/i>, le 10 octobre 2017 au S\u00e9maphore de C\u00e9bazat, avec le com\u00e9dien\u00a0<a title=\"Denis Lavant\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Denis_Lavant\">Denis Lavant<\/a>.<\/li>\n<li><a title=\"2018 en musique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2018_en_musique\">2018<\/a>\u00a0: cr\u00e9ation par\u00a0<a title=\"La Camera delle Lacrime\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Camera_delle_Lacrime\">La Camera delle Lacrime<\/a>\u00a0de\u00a0<i>La Montagne du Purgatoire<\/i>, second volet du projet trilogique\u00a0<i>Dante Troubadour<\/i>, le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"10-12\" data-sort-value=\"10-12\">12 octobre<\/time>\u00a0au Festival de Lanvellec, avec le com\u00e9dien\u00a0<a title=\"Matthieu Dessertine\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Matthieu_Dessertine\">Matthieu Dessertine<\/a>.<\/li>\n<li><a title=\"2019 en musique\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2019_en_musique\">2019<\/a>\u00a0: cr\u00e9ation par\u00a0<a title=\"La Camera delle Lacrime\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Camera_delle_Lacrime\">La Camera delle Lacrime<\/a>\u00a0de\u00a0<i>Les Sph\u00e8res du Paradis<\/i>, troisi\u00e8me et dernier volet du projet trilogique\u00a0<i>Dante Troubadour<\/i>, le 28 mai 2019 \u00e0 la Maison des Ch\u0153urs de Montpellier avec la com\u00e9dienne Camille Cobbi.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Th\u00e9\u00e2tre\"><span id=\"Th.C3.A9.C3.A2tre\"><\/span>Th\u00e9\u00e2tre<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>2008\u00a0: cr\u00e9ation par\u00a0<a title=\"Romeo Castellucci\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Romeo_Castellucci\">Romeo Castellucci<\/a>\u00a0du spectacle\u00a0<i>Inferno<\/i>, une version sc\u00e9nique de\u00a0<i>L&rsquo;Enfer<\/i>\u00a0de Dante, repr\u00e9sent\u00e9e dans la cour du Palais des Papes d&rsquo;Avignon. La m\u00eame ann\u00e9e, dans deux autres lieux d&rsquo;Avignon, il pr\u00e9sente des spectacles inspir\u00e9s des deux autres volets de la trilogie de Dante,\u00a0<i>Purgatoire<\/i>\u00a0et\u00a0<i>Paradis<\/i><sup id=\"cite_ref-33\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_note-33\">33<\/a><\/sup>.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Jeux_vid\u00e9o\"><span id=\"Jeux_vid.C3.A9o\"><\/span>Jeux vid\u00e9o<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a title=\"1999 en jeu vid\u00e9o\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/1999_en_jeu_vid%C3%A9o\">1999<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"Invocations de Final Fantasy\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Invocations_de_Final_Fantasy\">Final Fantasy<\/a><\/i>, d\u00e9velopp\u00e9 par\u00a0<a title=\"Square (entreprise)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Square_(entreprise)\">Square<\/a>\u00a0(devenu depuis\u00a0<a title=\"Square Enix\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Square_Enix\">Square Enix<\/a>)\u00a0: Dans\u00a0<i>Final Fantasy VIII<\/i>,\u00a0<i>IX<\/i>\u00a0et\u00a0<i>X<\/i>, l&rsquo;attaque \u00ab\u00a0Feu de l&rsquo;enfer\u00a0\u00bb de l&rsquo;invocation Ifrit se nomme\u00a0<i>Divine Com\u00e9die<\/i>\u00a0en r\u00e9f\u00e9rence \u00e0 son \u0153uvre la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>.<\/li>\n<li><a title=\"2001 en jeu vid\u00e9o\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2001_en_jeu_vid%C3%A9o\">2001<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"Devil May Cry (jeu vid\u00e9o)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Devil_May_Cry_(jeu_vid%C3%A9o)\">Devil May Cry<\/a><\/i>, d\u00e9velopp\u00e9 par\u00a0<a title=\"Capcom Production Studio 4\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Capcom_Production_Studio_4\">Capcom Production Studio 4<\/a>, \u00e9dit\u00e9 par\u00a0<a title=\"Capcom\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Capcom\">Capcom<\/a>\u00a0: Plusieurs personnages, lieux, armes et ennemies sont largement inspir\u00e9s de la\u00a0<i>Divine Com\u00e9die<\/i>.<\/li>\n<li><a title=\"2010 en jeu vid\u00e9o\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/2010_en_jeu_vid%C3%A9o\">2010<\/a>\u00a0:\u00a0<i><a title=\"Dante's Inferno\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante%27s_Inferno\">Dante&rsquo;s Inferno<\/a><\/i>, d\u00e9velopp\u00e9 par\u00a0<a title=\"Visceral Games\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Visceral_Games\">Visceral Games<\/a>, \u00e9dit\u00e9 par\u00a0<a title=\"Electronic Arts\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Electronic_Arts\">Electronic Arts<\/a>\u00a0: inspir\u00e9 de la\u00a0<i>Divine Com\u00e9die.<\/i><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Scientifique\">Scientifique<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">L&rsquo;esp\u00e8ce d&rsquo;Amblypyge\u00a0<i><a title=\"Charon dantei\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Charon_dantei\">Charon dantei<\/a><\/i>\u00a0d\u00e9crite par Maquart, R\u00e9veillon, Cazanove en 2018 lui est d\u00e9di\u00e9e. L&rsquo;esp\u00e8ce est end\u00e9mique de l&rsquo;<a title=\"La R\u00e9union\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_R%C3%A9union\">\u00cele de La R\u00e9union<\/a>.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Numismatique\">Numismatique<\/h3>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">C&rsquo;est le portrait de Dante par\u00a0<a title=\"Rapha\u00ebl (peintre)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Rapha%C3%ABl_(peintre)\">Rapha\u00ebl<\/a>\u00a0qui a \u00e9t\u00e9 retenu (apr\u00e8s un vote populaire) pour figurer sur la face nationale italienne de la pi\u00e8ce de deux euros.<\/p>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Notes_et_r\u00e9f\u00e9rences\"><span id=\"Notes_et_r.C3.A9f.C3.A9rences\"><\/span>Notes et r\u00e9f\u00e9rences<\/h2>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a title=\"Marie-Nicolas Bouillet\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Marie-Nicolas_Bouillet\">Marie-Nicolas Bouillet<\/a>\u00a0et\u00a0<a title=\"Alexis Chassang\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alexis_Chassang\">Alexis Chassang<\/a>\u00a0(dir.), \u00ab\u00a0Dante Alighieri\u00a0\u00bb dans\u00a0<span id=\"1878\" class=\"ouvrage\"><cite class=\"italique\">Dictionnaire universel d\u2019histoire et de g\u00e9ographie<\/cite>,\u00a0<time>1878<\/time>\u00a0<small>(<a class=\"extiw\" title=\"s:Dictionnaire universel d\u2019histoire et de g\u00e9ographie Bouillet Chassang\" href=\"https:\/\/fr.wikisource.org\/wiki\/Dictionnaire_universel_d%E2%80%99histoire_et_de_g%C3%A9ographie_Bouillet_Chassang\">lire sur Wikisource<\/a>)<\/small><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\/<abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0Cet article est partiellement ou en totalit\u00e9 issu des articles intitul\u00e9s en italien\u00a0<span class=\"plainlinks\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri?oldid=62989518\">Dante Alighieri<\/a>\u00a0\u00bb\u00a0<small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri?action=history\">voir la liste des auteurs<\/a>)<\/small><\/span>\u00a0et en anglais\u00a0<span class=\"plainlinks\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri?oldid=586899104\">Dante Alighieri<\/a>\u00a0\u00bb\u00a0<small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri?action=history\">voir la liste des auteurs<\/a>)<\/small><\/span>.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"references-small decimal\" style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"mw-references-wrap mw-references-columns\">\n<ol class=\"references\">\n<li id=\"cite_note-1\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-1\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.italianculture.net\/francais\/langue.html\" rel=\"nofollow\"><cite>&lt; langue italienne &gt;<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.italianculture.net%2Ffrancais%2Flangue.html\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">italianculture.net<\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2023-04-18\" data-sort-value=\"2023-04-18\">18 avril 2023<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-2\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-2\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\"><span class=\"noarchive\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/theartofleisure.com\/fr\/dante-padre-della-lingua-italiana\/\" rel=\"nofollow\"><cite>theartofleisure.com\/fr\/dante-p\u2026<\/cite><\/a>\u00a0\u00bb<sup class=\"plainlinks\">(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/*\/http:\/\/theartofleisure.com\/fr\/dante-padre-della-lingua-italiana\/\" rel=\"nofollow\">Archive.org<\/a>\u00a0\u2022\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http:\/\/theartofleisure.com\/fr\/dante-padre-della-lingua-italiana\/\" rel=\"nofollow\">Wikiwix<\/a>\u00a0\u2022\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/archive.is\/http:\/\/theartofleisure.com\/fr\/dante-padre-della-lingua-italiana\/\" rel=\"nofollow\">Archive.is<\/a>\u00a0\u2022\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/webcache.googleusercontent.com\/search?hl=fr&amp;q=cache:http:\/\/theartofleisure.com\/fr\/dante-padre-della-lingua-italiana\/\" rel=\"nofollow\">Google<\/a>\u00a0\u2022\u00a0<a title=\"Projet:Correction des liens externes\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Projet:Correction_des_liens_externes#J'ai_trouv%C3%A9_un_lien_mort,_que_faire_?\">Que faire\u00a0?<\/a>)<\/sup><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-3\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-3\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\">Dante indique dans la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>, Par. XXII 112-117, qu&rsquo;il est n\u00e9 sous le signe des G\u00e9meaux\u00a0:<br \/>\nP. Pecoraro\u00a0: \u00ab\u00a0Le date di nascita di Beatrice e Dante\u00a0\u00bb, in\u00a0<i>Critica Letteraria<\/i>, a. 13, vol. XLVI (1985), fasc. 1,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a0<span class=\"nowrap\">3-18<\/span>.<br \/>\nRichard Kay\u00a0: \u00ab\u00a0Il giorno della nascita di Dante e la dipartita di Beatrice\u00a0\u00bb, in\u00a0<i>Studi americani su Dante<\/i>, Milan, Angeli, 1989,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page(s)\">p.<\/abbr>\u00a0243-265.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-4\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-4\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\">La ville de Florence f\u00eate la naissance de Dante le dernier samedi de mai.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-5\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-5\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\">Les mariages n\u00e9goci\u00e9s \u00e0 des \u00e2ges pr\u00e9coces \u00e9taient alors fr\u00e9quents et constituaient une c\u00e9r\u00e9monie importante qui exigeait des actes officiels sign\u00e9s devant notaire.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-6\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-6\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"Alighieri_(traduit_par_P.A_Fiorentino)1846\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Dante_Alighieri_(traduit_par_P.A_Fiorentino)1846\" class=\"ouvrage\">Dante Alighieri (traduit par P.A Fiorentino), \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.google.fr\/books\/edition\/La_divine_com%C3%A9die_tr_par_P_A_Fiorentino\/OtdbAAAAQAAJ?hl=fr&amp;gbpv=1&amp;dq=la+divine+com%C3%A9die&amp;printsec=frontcover\" rel=\"nofollow\"><cite>La divine com\u00e9die<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.google.fr%2Fbooks%2Fedition%2FLa_divine_com%25C3%25A9die_tr_par_P_A_Fiorentino%2FOtdbAAAAQAAJ%3Fhl%3Dfr%26gbpv%3D1%26dq%3Dla%2Bdivine%2Bcom%25C3%25A9die%26printsec%3Dfrontcover\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb\u00a0<span title=\"Acc\u00e8s libre au document\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/65\/Lock-green.svg\/9px-Lock-green.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/65\/Lock-green.svg\/14px-Lock-green.svg.png 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/65\/Lock-green.svg\/18px-Lock-green.svg.png 2x\" alt=\"Acc\u00e8s libre\" width=\"9\" height=\"14\" data-file-width=\"512\" data-file-height=\"813\" \/><\/span>, sur\u00a0<span class=\"italique\">google.fr<\/span>,\u00a0<time>1846<\/time><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-7\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-7\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><i>La Divine Com\u00e9die<\/i>\u00a0: L&rsquo;Enfer \u2014 Chant I.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-8\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-8\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"www.nouvalis.it\" class=\"ouvrage\"><span id=\"NOUVALIS,_Milano_-_www.nouvalis.it\" class=\"ouvrage\">NOUVALIS, Milano &#8211;\u00a0<span class=\"nom_auteur\">www.nouvalis.it<\/span>, \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.italialibri.net\/international\/francais\/vitanuova.html\" rel=\"nofollow\"><cite>La vita nuova &#8211; Dante Alighieri<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.italialibri.net%2Finternational%2Ffrancais%2Fvitanuova.html\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">italialibri.net<\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2016-09-09\" data-sort-value=\"2016-09-09\">9 septembre 2016<\/time>)<\/small><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-:0-9\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\">\u2191\u00a0<sup><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-:0_9-0\"><span class=\"cite-accessibility-label\">Revenir plus haut en\u202f:<\/span>a<\/a>\u00a0et\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-:0_9-1\">b<\/a><\/sup>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"Stella2001\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Ren\u00e9_Stella2001\" class=\"ouvrage\">Ren\u00e9\u00a0<span class=\"nom_auteur\">Stella<\/span>, \u00ab\u00a0<cite>La Vita nuova de Dante\u00a0: strat\u00e9gie de la citation<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i>Cahiers d\u2019\u00e9tudes romanes. Revue du CAER<\/i>,\u200e\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2001-07-01\" data-sort-value=\"2001-07-01\"><abbr class=\"abbr\" title=\"premier\">1<sup>er<\/sup><\/abbr>\u00a0juillet 2001<\/time>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr>\u00a019\u201331\u00a0<small>(<a title=\"International Standard Serial Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Serial_Number\">ISSN<\/a>\u00a0<span class=\"plainlinks noarchive\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/portal.issn.org\/resource\/issn\/0180-684X\" rel=\"nofollow\">0180-684X<\/a><\/span>,\u00a0<a title=\"Digital Object Identifier\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Digital_Object_Identifier\">DOI<\/a>\u00a0<span class=\"plainlinks noarchive nowrap\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/dx.doi.org\/10.4000\/etudesromanes.3135\" rel=\"nofollow\">10.4000\/etudesromanes.3135<\/a><\/span>,\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/etudesromanes.revues.org\/3135\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fetudesromanes.revues.org%2F3135\">archive<\/a>]<\/small>, consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2016-09-09\" data-sort-value=\"2016-09-09\">9 septembre 2016<\/time>)<\/small><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-10\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-10\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\">C&rsquo;est \u00e0\u00a0<a title=\"Castello della Pieve\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Castello_della_Pieve\">Castello della Pieve<\/a>,que le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"1301-10-12\" data-sort-value=\"1301-10-12\">4 octobre 1301<\/time>, comme le rappelle une plaque appos\u00e9e sur la tour du bourg m\u00e9di\u00e9val que Charles de Valois, fr\u00e8re du roi de France d\u00e9cr\u00e9ta avec\u00a0<a title=\"Corso Donati\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Corso_Donati\">Corso Donati<\/a>, recteur de\u00a0<a title=\"Massa Trabaria\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Massa_Trabaria\">Massa Trabaria<\/a>\u00a0l&rsquo;exil de Dante Alighieri de Florence.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-11\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-11\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais\">(en)<\/abbr>\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.telegraph.co.uk\/news\/newstopics\/howaboutthat\/2145378\/Dantes-infernal-crimes-forgiven.html\" rel=\"nofollow\">Telegraph<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.telegraph.co.uk%2Fnews%2Fnewstopics%2Fhowaboutthat%2F2145378%2FDantes-infernal-crimes-forgiven.html\">archive<\/a>]<\/small>, 17 juin 2008.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-12\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-12\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\"><span class=\"noarchive\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/cle.ens-lyon.fr\/langue-et-langues-+\/langue-originelle-et-langue-vulgaire-entre-de-vulgari-eloquentia-et-divine-comedie--102565.kjsp?RH=CDL_ITA120000\" rel=\"nofollow\"><cite>langue-originelle-et-langue-vulgaire-entre-de-vulgari-eloquentia-et-divine-comedie<\/cite><\/a>\u00a0\u00bb<sup class=\"plainlinks\">(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/*\/http:\/\/cle.ens-lyon.fr\/langue-et-langues-+\/langue-originelle-et-langue-vulgaire-entre-de-vulgari-eloquentia-et-divine-comedie--102565.kjsp?RH=CDL_ITA120000\" rel=\"nofollow\">Archive.org<\/a>\u00a0\u2022\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http:\/\/cle.ens-lyon.fr\/langue-et-langues-+\/langue-originelle-et-langue-vulgaire-entre-de-vulgari-eloquentia-et-divine-comedie--102565.kjsp?RH=CDL_ITA120000\" rel=\"nofollow\">Wikiwix<\/a>\u00a0\u2022\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/archive.is\/http:\/\/cle.ens-lyon.fr\/langue-et-langues-+\/langue-originelle-et-langue-vulgaire-entre-de-vulgari-eloquentia-et-divine-comedie--102565.kjsp?RH=CDL_ITA120000\" rel=\"nofollow\">Archive.is<\/a>\u00a0\u2022\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/webcache.googleusercontent.com\/search?hl=fr&amp;q=cache:http:\/\/cle.ens-lyon.fr\/langue-et-langues-+\/langue-originelle-et-langue-vulgaire-entre-de-vulgari-eloquentia-et-divine-comedie--102565.kjsp?RH=CDL_ITA120000\" rel=\"nofollow\">Google<\/a>\u00a0\u2022\u00a0<a title=\"Projet:Correction des liens externes\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Projet:Correction_des_liens_externes#J'ai_trouv%C3%A9_un_lien_mort,_que_faire_?\">Que faire\u00a0?<\/a>)<\/sup><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-13\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-13\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"interdite.\" class=\"ouvrage\"><span id=\"\u00a9_Serge_Jodra,_2004._-_Reproduction_interdite.\" class=\"ouvrage\">\u00a9 Serge Jodra, 2004. &#8211; Reproduction\u00a0<span class=\"nom_auteur\">interdite.<\/span>, \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.cosmovisions.com\/textConvivio.htm\" rel=\"nofollow\"><cite>Il Convivio (Le banquet), de Dante.<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.cosmovisions.com%2FtextConvivio.htm\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">cosmovisions.com<\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2016-09-09\" data-sort-value=\"2016-09-09\">9 septembre 2016<\/time>)<\/small><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-14\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-14\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/halshs.archives-ouvertes.fr\/halshs-00380493\/document\" rel=\"nofollow\"><cite>Monarchia de Dante\u00a0: de l\u2019id\u00e9e m\u00e9di\u00e9vale d\u2019empire \u00e0 la citoyennet\u00e9 universelle<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fhalshs.archives-ouvertes.fr%2Fhalshs-00380493%2Fdocument\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb<\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-15\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-15\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/docteurjp.free.fr\/dante\/comedie.htm\" rel=\"nofollow\"><cite>Dante\u00a0: La Divine Com\u00e9die<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fdocteurjp.free.fr%2Fdante%2Fcomedie.htm\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">docteurjp.free.fr<\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2016-09-09\" data-sort-value=\"2016-09-09\">9 septembre 2016<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-16\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-16\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"jacques.prevost\" class=\"ouvrage\"><span class=\"nom_auteur\">jacques.prevost<\/span>, \u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/jacques.prevost.free.fr\/cahiers\/cahier_31.htm\" rel=\"nofollow\"><cite>La Divine Com\u00e9die de Dante<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fjacques.prevost.free.fr%2Fcahiers%2Fcahier_31.htm\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">jacques.prevost.free.fr<\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2016-09-09\" data-sort-value=\"2016-09-09\">9 septembre 2016<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-casadei-17\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\">\u2191\u00a0<sup><a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-casadei_17-0\"><span class=\"cite-accessibility-label\">Revenir plus haut en\u202f:<\/span>a<\/a>\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-casadei_17-1\">b<\/a>\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-casadei_17-2\">c<\/a>\u00a0et\u00a0<a href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-casadei_17-3\">d<\/a><\/sup>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"Casadei2020\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Alberto_Casadei2020\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\u00a0<a class=\"new\" title=\"Alberto Casadei (critique litt\u00e9raire) (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Alberto_Casadei_(critique_litt%C3%A9raire)&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Alberto Casadei<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Alberto Casadei (critico)\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alberto_Casadei_(critico)\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Alberto Casadei (critico)\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a>, \u00ab\u00a0<cite lang=\"it\">Dante, operazione \u00abAutografo\u00bb. Dove cercarlo (e perch\u00e9 adesso)<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i><span class=\"lang-it\" lang=\"it\"><a title=\"Corriere della Sera\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Corriere_della_Sera\">Corriere della Sera<\/a><\/span><\/i>,\u200e\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-11-24\" data-sort-value=\"2020-11-24\">24 novembre 2020<\/time>\u00a0<small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.corriere.it\/cultura\/20_novembre_24\/dante-operazione-autografo-dove-cercarlo-perche-adesso-d12f3498-2db3-11eb-b83d-41802abb4d33.shtml\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.corriere.it%2Fcultura%2F20_novembre_24%2Fdante-operazione-autografo-dove-cercarlo-perche-adesso-d12f3498-2db3-11eb-b83d-41802abb4d33.shtml\">archive<\/a>]<\/small>)<\/small><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-18\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-18\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/it.wikisource.org\/wiki\/Vita_di_Dante\/Libro_II\/Capitolo_X\"><cite lang=\"it\">Vita di Dante\/Libro II\/Capitolo X<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fit.wikisource.org%2Fwiki%2FVita_di_Dante%2FLibro_II%2FCapitolo_X\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">it.wikisource.org<\/span><\/span>,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"page\">p.<\/abbr>\u00a0261.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-19\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-19\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><a class=\"new\" title=\"Paolo Pontari (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Paolo_Pontari&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Paolo Pontari<\/a>\u00a0<small>(<a title=\"Biblioth\u00e8que nationale de France\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Biblioth%C3%A8que_nationale_de_France\">BNF<\/a>\u00a0<span class=\"plainlinks noarchive nowrap\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/catalogue.bnf.fr\/ark:\/12148\/cbF15608524.public\" rel=\"nofollow\">F15608524<\/a><\/span>)<\/small><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-20\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-20\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><a class=\"new\" title=\"Sergio Spada (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Sergio_Spada&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Sergio Spada<\/a>\u00a0<small>(<a title=\"Biblioth\u00e8que nationale de France\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Biblioth%C3%A8que_nationale_de_France\">BNF<\/a>\u00a0<span class=\"plainlinks noarchive nowrap\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/catalogue.bnf.fr\/ark:\/12148\/cb15110320p.public\" rel=\"nofollow\">15110320<\/a><\/span>)<\/small><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-21\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-21\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\">\u00e9d. par G. W. Coopland, Cambridge, at the Univ. Press, 1969, 2 vol.; trad. en fran\u00e7ais moderne par Jo\u00ebl Blanchard, Paris, Pocket, 2008, coll. Agora, n\u00b0 297.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-22\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-22\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"2020\" class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.repubblica.it\/robinson\/2020\/01\/17\/news\/dante_giorno_25_marzo_dantedi-246001993\/\" rel=\"nofollow\"><cite>Dante Alighieri entra in calendario: il 25 marzo sar\u00e0 \u00ab\u00a0Danted\u00ec\u00a0\u00bb<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.repubblica.it%2Frobinson%2F2020%2F01%2F17%2Fnews%2Fdante_giorno_25_marzo_dantedi-246001993%2F\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">la Repubblica<\/span>,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-01-17\" data-sort-value=\"2020-01-17\">17 janvier 2020<\/time>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2021-03-04\" data-sort-value=\"2021-03-04\">4 mars 2021<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-23\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-23\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><i><a title=\"B\u00e9atrix (Balzac)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/B%C3%A9atrix_(Balzac)\">B\u00e9atrix<\/a><\/i>, \u00c9dition\u00a0<a title=\"Charles Furne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Charles_Furne\">Furne<\/a>, 1845, vol.III, p. 379.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-24\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-24\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><i><a title=\"La Femme de trente ans\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/La_Femme_de_trente_ans\">La Femme de trente ans<\/a><\/i>,\u00a0<a title=\"Charles Furne\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Charles_Furne\">Furne<\/a>, 1845, vol. VIII, p. 157.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-25\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-25\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : anglais am\u00e9ricain\">(en-US)<\/abbr>\u00a0\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/jacobin.com\/2021\/07\/karl-marx-capital-marxs-inferno-political-theory-anti-domination-william-clare-roberts-book-interview\" rel=\"nofollow\"><cite lang=\"en-us\">Karl Marx Loved Freedom<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fjacobin.com%2F2021%2F07%2Fkarl-marx-capital-marxs-inferno-political-theory-anti-domination-william-clare-roberts-book-interview\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">jacobin.com<\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2024-07-20\" data-sort-value=\"2024-07-20\">20 juillet 2024<\/time>)<\/small><\/span><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-26\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-26\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/20110916000000\/http:\/\/www.alainzannini.com\/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=2024%3Adivine-transposition&amp;catid=67%3Aanalyses&amp;Itemid=85\" rel=\"nofollow\"><cite>Divine transposition<\/cite><\/a>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">alainzannini.com via\u00a0<a title=\"Wikiwix\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Wikiwix\">Wikiwix<\/a><\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2023-11-18\" data-sort-value=\"2023-11-18\">18 novembre 2023<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-27\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-27\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"Rousseau2010\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Christine_Rousseau2010\" class=\"ouvrage\">Christine Rousseau, \u00ab\u00a0<cite>Nabe et l&rsquo;anti-\u00e9dition en lice au Renaudot<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i><a title=\"Le Monde\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Le_Monde\">Le Monde<\/a><\/i>,\u200e\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2010-10-21\" data-sort-value=\"2010-10-21\">21 octobre 2010<\/time>\u00a0<small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.lemonde.fr\/livres\/article\/2010\/10\/21\/nabe-et-l-anti-edition-en-lice-au-renaudot_1429077_3260.html\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.lemonde.fr%2Flivres%2Farticle%2F2010%2F10%2F21%2Fnabe-et-l-anti-edition-en-lice-au-renaudot_1429077_3260.html\">archive<\/a>]<\/small>)<\/small><\/span><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-28\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-28\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"Bonfanti2017\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Brice_Bonfanti2017\" class=\"ouvrage\">Brice Bonfanti,\u00a0<cite class=\"italique\">Chants d&rsquo;utopie, premier cycle<\/cite>, Paris, Sens &amp; Tonka,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2017-04-19\" data-sort-value=\"2017-04-19\">19 avril 2017<\/time>, 176\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr>\u00a0<small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a>\u00a0<a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-35729-103-4\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-35729-103-4\"><span class=\"nowrap\">978-2-35729-103-4<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-29\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-29\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"Bonfanti2019\" class=\"ouvrage\"><span id=\"Brice_Bonfanti2019\" class=\"ouvrage\">Brice Bonfanti,\u00a0<cite class=\"italique\">Chants d&rsquo;utopie, deuxi\u00e8me cycle<\/cite>, Paris, Sens &amp; Tonka,\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2019-04-26\" data-sort-value=\"2019-04-26\">26 avril 2019<\/time>, 264\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"pages\">p.<\/abbr>\u00a0<small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a>\u00a0<a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-35729-109-6\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-35729-109-6\"><span class=\"nowrap\">978-2-35729-109-6<\/span><\/a>)<\/small><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-30\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-30\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/bru-zane.com\/fr\/pubblicazione\/dante\/\" rel=\"nofollow\"><cite>Dante: info e acquisto<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fbru-zane.com%2Ffr%2Fpubblicazione%2Fdante%2F\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">Bru Zane<\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-04-10\" data-sort-value=\"2020-04-10\">10 avril 2020<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-31\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-31\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.bruzanemediabase.com\/fre\/AEuvres\/Dante-Blau-Godard\/(offset)\/1\/(searchText)\/Dante\" rel=\"nofollow\"><cite>Dante (Blau \/ Godard) \/ \u0152uvres \/ Accueil &#8211; Bru Zane Media Base<\/cite><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.bruzanemediabase.com%2Ffre%2FAEuvres%2FDante-Blau-Godard%2F(offset)%2F1%2F(searchText)%2FDante\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0\u00bb, sur\u00a0<span class=\"italique\">bruzanemediabase.com<\/span>\u00a0<small>(consult\u00e9 le\u00a0<time class=\"nowrap\" datetime=\"2020-04-10\" data-sort-value=\"2020-04-10\">10 avril 2020<\/time>)<\/small><\/span>.<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-32\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-32\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><a class=\"external free\" href=\"https:\/\/www.buscaletras.com\/edgar-allan-poe\/mas-alla-del-amor-el-dolor\/\" rel=\"nofollow\">https:\/\/www.buscaletras.com\/edgar-allan-poe\/mas-alla-del-amor-el-dolor\/<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.buscaletras.com%2Fedgar-allan-poe%2Fmas-alla-del-amor-el-dolor%2F\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0Mas alla del amor&#8230; el dolor<\/span><\/li>\n<li id=\"cite_note-33\"><span class=\"mw-cite-backlink noprint\"><a title=\"Revenir plus haut\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri#cite_ref-33\" aria-label=\"Revenir plus haut\">\u2191<\/a>\u00a0<\/span><span class=\"reference-text\"><span id=\"2008\" class=\"ouvrage\">\u00ab\u00a0<cite>Castellucci m\u00e8ne l&rsquo;Enfer au sommet<\/cite>\u00a0\u00bb,\u00a0<i>Le Monde<\/i>,\u200e\u00a0<time>2008<\/time>\u00a0<small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.lemonde.fr\/culture\/article\/2008\/07\/07\/theatre-castellucci-mene-l-enfer-au-sommet_1067221_3246.html\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.lemonde.fr%2Fculture%2Farticle%2F2008%2F07%2F07%2Ftheatre-castellucci-mene-l-enfer-au-sommet_1067221_3246.html\">archive<\/a>]<\/small>)<\/small><\/span><\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"mw-heading mw-heading2\" style=\"text-align: justify;\">\n<h2 id=\"Voir_aussi\">Voir aussi<\/h2>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li><a title=\"Societ\u00e0 Dantesca Italiana\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Societ%C3%A0_Dantesca_Italiana\">Societ\u00e0 Dantesca Italiana<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Matteo Ronto\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Matteo_Ronto\">Matteo Ronto<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Bibliographie\">Bibliographie<\/h3>\n<\/div>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>La\u00a0<i>Vie de Dante<\/i>\u00a0a \u00e9t\u00e9 \u00e9crite par\u00a0<a title=\"Boccace\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Boccace\">Boccace<\/a>,\u00a0<a title=\"Giovanni Villani\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Giovanni_Villani\">Giovanni Villani<\/a>,\u00a0<a title=\"Leonardo Bruni\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Leonardo_Bruni\">L\u00e9onard Ar\u00e9tin<\/a>,\u00a0<a title=\"Cesare Balbo\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cesare_Balbo\">Cesare Balbo<\/a>\u00a0et par\u00a0<a title=\"Alexis-Fran\u00e7ois Artaud de Montor\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alexis-Fran%C3%A7ois_Artaud_de_Montor\">Alexis-Fran\u00e7ois Artaud de Montor<\/a>.<\/li>\n<li><a title=\"\u00c9tienne-Jean Del\u00e9cluze\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89tienne-Jean_Del%C3%A9cluze\">\u00c9tienne-Jean Del\u00e9cluze<\/a>,\u00a0<i>Dante et la po\u00e9sie amoureuse<\/i>, 1854.<\/li>\n<li><a title=\"Eug\u00e8ne Aroux\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Eug%C3%A8ne_Aroux\">Eug\u00e8ne Aroux<\/a>,\u00a0<i>Dante h\u00e9r\u00e9tique, r\u00e9volutionnaire et socialiste, r\u00e9v\u00e9lations d&rsquo;un catholique sur le Moyen \u00c2ge<\/i>\u00a0(1854)<\/li>\n<li><a title=\"Claude Fauriel\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Claude_Fauriel\">Claude Fauriel<\/a>,\u00a0<i>Dante et les origines de la langue et de la litt\u00e9rature italiennes, cours fait \u00e0 la Facult\u00e9 des lettres de Paris<\/i>, 1854.<\/li>\n<li><a title=\"Fr\u00e9d\u00e9ric Ozanam\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Fr%C3%A9d%C3%A9ric_Ozanam\">Fr\u00e9d\u00e9ric Ozanam<\/a>,\u00a0<i>Dante et la philosophie catholique au treizi\u00e8me si\u00e8cle<\/i>, Paris, D\u00e9b\u00e9court, (1899).\u00a0<small>[<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/books.google.fr\/books?id=Zw0MAAAAIAAJ&amp;printsec=frontcover&amp;dq=ozanam+Dante+Dante+Et+La+Philosophie+Catholique+Au+Treizieme&amp;source=bl&amp;ots=wsVxO-zPx7&amp;sig=EUFwy3xZkeE-RnlGw6TmlQvENes&amp;hl=fr&amp;ei=T774TJWtKcX2sgaC_82xAw&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=1&amp;ved=0CBgQ6AEwAA#v=onepage&amp;q&amp;f=false\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fbooks.google.fr%2Fbooks%3Fid%3DZw0MAAAAIAAJ%26printsec%3Dfrontcover%26dq%3Dozanam%2BDante%2BDante%2BEt%2BLa%2BPhilosophie%2BCatholique%2BAu%2BTreizieme%26source%3Dbl%26ots%3DwsVxO-zPx7%26sig%3DEUFwy3xZkeE-RnlGw6TmlQvENes%26hl%3Dfr%26ei%3DT774TJWtKcX2sgaC_82xAw%26sa%3DX%26oi%3Dbook_result%26ct%3Dresult%26resnum%3D1%26ved%3D0CBgQ6AEwAA%23v%3Donepage%26q%26f%3Dfalse\">archive<\/a>]<\/small>]<\/small>,\u00a0<i>Essai sur la philosophie de Dante<\/i>\u00a0; il a aussi traduit et comment\u00e9 Dante\u00a0:\u00a0<i><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/books.google.fr\/books?id=9zJBAAAAYAAJ&amp;printsec=frontcover&amp;dq=ozanam++purgatoire+Dante&amp;source=bl&amp;ots=g13tLmNM8t&amp;sig=KZtGgqefiHo0KGV5VOtxQj0Fa4c&amp;hl=fr&amp;ei=Qr_4TIqJGsf0sgal4OnJAw&amp;sa=X&amp;oi=book_result&amp;ct=result&amp;resnum=1&amp;ved=0CBgQ6AEwAA#v=onepage&amp;q&amp;f=false\" rel=\"nofollow\">Le Purgatoire\u00a0<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fbooks.google.fr%2Fbooks%3Fid%3D9zJBAAAAYAAJ%26printsec%3Dfrontcover%26dq%3Dozanam%2B%2Bpurgatoire%2BDante%26source%3Dbl%26ots%3Dg13tLmNM8t%26sig%3DKZtGgqefiHo0KGV5VOtxQj0Fa4c%26hl%3Dfr%26ei%3DQr_4TIqJGsf0sgal4OnJAw%26sa%3DX%26oi%3Dbook_result%26ct%3Dresult%26resnum%3D1%26ved%3D0CBgQ6AEwAA%23v%3Donepage%26q%26f%3Dfalse\">archive<\/a>]<\/small><\/i><\/li>\n<li><a title=\"Jules Pacheu\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jules_Pacheu\">Jules Pacheu<\/a>,\u00a0<i>Psychologie des Mystiques chr\u00e9tiens\u00a0: Les Faits, les Po\u00e8mes de la conscience Dante et les Mystiques<\/i>\u00a0&#8211; 400 pages, in12, Perrin et Cie, Paris 1909<\/li>\n<li>Jules Pacheu,\u00a0<i>De Dante \u00e0 Verlaine, \u00e9tude d&rsquo;id\u00e9alistes et de mystiques &#8211; Dante, Spencer, Huysmans, Verlaine<\/i>\u00a0&#8211; 288 pages in8 \u00e9d. Tralin, Paris, 1912<\/li>\n<li><a title=\"Charles Maurras\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Charles_Maurras\">Charles Maurras<\/a>,\u00a0<i>Le Conseil de Dante<\/i>, Nouvelle Librairie nationale, 1920 (disponible\u00a0<a class=\"external text\" href=\"http:\/\/maurras.net\/textes\/71.html\" rel=\"nofollow\">ici<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fmaurras.net%2Ftextes%2F71.html\">archive<\/a>]<\/small>);<\/li>\n<li><span id=\"Barbi1931\" class=\"ouvrage\"><span id=\":Michele_Barbi1931\" class=\"ouvrage\"><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\u00a0<a class=\"new\" title=\"Michele Barbi (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Michele_Barbi&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Michele Barbi<\/a>\u00a0<a class=\"extiw\" title=\"it:Michele Barbi\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Michele_Barbi\"><span class=\"indicateur-langue\" title=\"Article en italien\u00a0: \u00ab\u00a0Michele Barbi\u00a0\u00bb\">(it)<\/span><\/a>,\u00a0<cite lang=\"it\">\u00ab\u00a0Dante Alighieri\u00a0\u00bb<\/cite>, dans\u00a0<cite class=\"italique\" lang=\"it\"><a title=\"Encyclop\u00e9die Treccani\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Encyclop%C3%A9die_Treccani\">Encyclop\u00e9die Treccani<\/a>\u00a0&#8211; Enciclopedia Italiana<\/cite>,\u00a0<time>1931<\/time>\u00a0<small>(<a class=\"external text\" href=\"https:\/\/www.treccani.it\/enciclopedia\/dante-alighieri_%28Enciclopedia-Italiana%29\/\" rel=\"nofollow\">lire en ligne<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=https%3A%2F%2Fwww.treccani.it%2Fenciclopedia%2Fdante-alighieri_%2528Enciclopedia-Italiana%2529%2F\">archive<\/a>]<\/small>)<\/small><\/span><\/span><\/li>\n<li><a title=\"Giovanni Papini\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Giovanni_Papini\">Giovanni Papini<\/a>,\u00a0<i>Dante vivant<\/i>. Traduit de l&rsquo;italien par Juliette Bertrand. Paris, Bernard Grasset, 1934.<\/li>\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\u00a0<a title=\"Paul Colomb de Batines\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Paul_Colomb_de_Batines\">Paul Colomb de Batines<\/a>,\u00a0<i>Bibliografia dantesca, ossia Catalogo delle edizioni, traduzioni, codici manoscritti e comenti della \u2018Divina Commedia\u2019 e delle opere minori di Dante, seguito dalla serie de\u2019 biografi di lui<\/i>, Prato, Tipografia Aldina, 1945-1946, en 2 vol.\u00a0<small>Note\u00a0: \u00e9dition compl\u00e9t\u00e9e d\u2019un troisi\u00e8me volume posthume contenant les notes et ajouts manuscrits de Colomb de Batines\u00a0:\u00a0<i>Giunte e correzioni inedite alla Bibliografica dantesca<\/i>, \u00e9d. par Guido Biagi, Florence, Sansoni, 1888.<\/small><\/li>\n<li><a title=\"Ren\u00e9 Gu\u00e9non\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ren%C3%A9_Gu%C3%A9non\">Ren\u00e9 Gu\u00e9non<\/a>,\u00a0<span id=\"1925\" class=\"ouvrage\"><cite class=\"italique\">L\u2019\u00c9sot\u00e9risme de Dante<\/cite>, Paris, Ch. Bosse,\u00a0<time>1925<\/time><\/span>\n<div>nombreuses r\u00e9\u00e9ditions, dont \u00c9ditions Traditionnelles, 1949<\/div>\n<\/li>\n<li>A. Michel,\u00a0<i>La Divine Com\u00e9die &#8211; avec une introduction \u00e0 la bibliographie dantesque<\/i>, impr. de J. Dumoulin, 1949\u00a0<i><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.persee.fr\/web\/revues\/home\/prescript\/article\/rhef_0300-9505_1954_num_40_134_3154_t1_0126_0000_2\" rel=\"nofollow\">Dante et saint Bernard<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.persee.fr%2Fweb%2Frevues%2Fhome%2Fprescript%2Farticle%2Frhef_0300-9505_1954_num_40_134_3154_t1_0126_0000_2\">archive<\/a>]<\/small><\/i>.<\/li>\n<li><a title=\"Alexandre Masseron\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alexandre_Masseron\">Alexandre Masseron<\/a>\u00a0\u00e9tait un grand \u00ab\u00a0dantologue\u00a0\u00bb, ses travaux furent connus dans le monde entier. Il traduisit la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i>\u00a0(Albin Michel), 1949<\/li>\n<li><a class=\"new\" title=\"Paul Renucci (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Paul_Renucci&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Paul Renucci<\/a>,\u00a0<i>Dante disciple et juge du monde gr\u00e9co-latin<\/i>, Clermont-Ferrand, \u00e9d. de Bussac, 1954.<\/li>\n<li><a title=\"Andr\u00e9 P\u00e9zard\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Andr%C3%A9_P%C3%A9zard\">Andr\u00e9 P\u00e9zard<\/a>, \u00ab\u00a0La hi\u00e9rarchie des clercs, des preux et des justes\u00a0\u00bb,\u00a0<i>Annales du Coll\u00e8ge de France<\/i>, 1963.<\/li>\n<li><a title=\"Philippe Sollers\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Philippe_Sollers\">Philippe Sollers<\/a>, \u00ab\u00a0Dante et la travers\u00e9e de l&rsquo;\u00e9criture\u00a0\u00bb, in\u00a0<i>L&rsquo;\u00e9criture et l&rsquo;exp\u00e9rience des limites<\/i>, Paris, Seuil, Points\/Essais, 1968.<\/li>\n<li><a class=\"new\" title=\"Philippe Guiberteau (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Philippe_Guiberteau&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Philippe Guiberteau<\/a>,\u00a0<i>L\u2019\u00c9nigme de Dante<\/i>, Descl\u00e9e de Brouwer, coll. Temps et visages, 1973.<\/li>\n<li><a title=\"\u00c9tienne Gilson\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89tienne_Gilson\">\u00c9tienne Gilson<\/a>,\u00a0<i>Dante et B\u00e9atrice<\/i>, Vrin (1974).<\/li>\n<li><a title=\"Ernest Fortin\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Ernest_Fortin\">Ernest Fortin<\/a>,\u00a0<i>Dissidence et philosophie au Moyen \u00c2ge: Dante et ses ant\u00e9c\u00e9dents<\/i>\u00a0(en fran\u00e7ais). Paris-Montr\u00e9al. Vrin-Bellarmin, 1981.<\/li>\n<li><a title=\"Jacqueline Risset\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jacqueline_Risset\">Jacqueline Risset<\/a>,\u00a0<i>Dante \u00e9crivain, ou L&rsquo;intelletto d&rsquo;amore<\/i>, Seuil, coll. Fiction &amp; Cie, 1982.<\/li>\n<li><a title=\"Jorge Luis Borges\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jorge_Luis_Borges\">Jorge Luis Borges<\/a>,\u00a0<i>Neuf essais sur Dante<\/i>, Gallimard, 1987.<\/li>\n<li><a class=\"new\" title=\"Philippe Guiberteau (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Philippe_Guiberteau&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Philippe Guiberteau<\/a>,\u00a0<i>Dante et son itin\u00e9raire spirituel selon la Vita nova<\/i>, Jos\u00e9 Corti, 1989.<\/li>\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\u00a0<a title=\"Franco Ferrucci\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Franco_Ferrucci\">Franco Ferrucci<\/a>,\u00a0<i>Il poema del desiderio: Poetica e passione in Dante<\/i>, 1990.<\/li>\n<li><a class=\"new\" title=\"Louis Lallement (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Louis_Lallement&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Louis Lallement<\/a>,\u00a0<i>Dante, ma\u00eetre spirituel<\/i>\u00a0(3 tomes), Maisnie Tr\u00e9daniel (1984, 1988, 1993).<\/li>\n<li><a title=\"Bruno Pinchard\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bruno_Pinchard\">Bruno Pinchard<\/a>, Le B\u00fbcher de B\u00e9atrice, Aubier, 1998.<\/li>\n<li><a title=\"Erich Auerbach\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Erich_Auerbach\">Erich Auerbach<\/a>,\u00a0<i>\u00c9crits sur Dante<\/i>, Paris, Macula, 1998.<\/li>\n<li><a title=\"Jacqueline Risset\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Jacqueline_Risset\">Jacqueline Risset<\/a>,\u00a0<i>Dante, une vie<\/i>, Flammarion, 1999.<\/li>\n<li><a title=\"Bruno Pinchard\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Bruno_Pinchard\">Bruno Pinchard<\/a>,\u00a0<i>Pour Dante<\/i>, Honor\u00e9 Champion, 2000.<\/li>\n<li><a title=\"\u00c9tienne Gilson\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89tienne_Gilson\">\u00c9tienne Gilson<\/a>,\u00a0<i>Dante et la philosophie<\/i>, Vrin (1939,\u00a0<abbr class=\"abbr\" title=\"Quatri\u00e8me\">4<sup>e<\/sup><\/abbr>\u00a0\u00e9d. 2002).<\/li>\n<li><a class=\"new\" title=\"Didier Ottaviani (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Didier_Ottaviani&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Didier Ottaviani<\/a>,\u00a0<i>La Philosophie de la lumi\u00e8re chez Dante<\/i>, Honor\u00e9 Champion, 2004.<\/li>\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\u00a0<i>Bibliografia dantesca<\/i>, r\u00e9\u00e9dition anastatique, Rome, Salerno Editrice, \u00ab\u00a0Biblioteca storica dantesca\u00a0\u00bb, 2008, en 3 vol.\u00a0<small>Note\u00a0: le troisi\u00e8me volume contient l\u2019index g\u00e9n\u00e9ral, l\u2019index des ajouts et corrections, une postface de Stefano Zamponi en collaboration avec Mauro Guerrini et Rossano De Laurentiis, et un index des manuscrits \u00e9tabli par Irene Ceccherini<\/small><\/li>\n<li><a class=\"new\" title=\"Sophie Longuet (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Sophie_Longuet&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Sophie Longuet<\/a>,\u00a0<i>Couleurs, foudre et lumi\u00e8re chez Dante<\/i>. \u00c9ditions Honor\u00e9 Champion, 2009. 1 vol., 504 p., reli\u00e9, 15 \u00d7 22\u00a0cm\u00a0<small>(<a title=\"International Standard Book Number\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/International_Standard_Book_Number\">ISBN<\/a>\u00a0<a title=\"Sp\u00e9cial:Ouvrages de r\u00e9f\u00e9rence\/978-2-7453-1771-1\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Sp%C3%A9cial:Ouvrages_de_r%C3%A9f%C3%A9rence\/978-2-7453-1771-1\"><span class=\"nowrap\">978-2-7453-1771-1<\/span><\/a>)<\/small>.<\/li>\n<li><a class=\"new\" title=\"Christophe Libaude (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Christophe_Libaude&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Christophe Libaude<\/a>, Dante. La pierre et le sang, Paris, Kim\u00e9, 2014.<\/li>\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\u00a0<a class=\"new\" title=\"Massimo Colella (page inexistante)\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/w\/index.php?title=Massimo_Colella&amp;action=edit&amp;redlink=1\">Massimo Colella<\/a>,\u00a0<i>La\u00a0<\/i>Commedia<i>\u00a0metamorfica nello specchio degli antichi commenti,<\/i>\u00a0Inf.\u00a0<i>XXIV-XXV<\/i>, in \u00abRivista di Studi Italiani\u00bb, XXXVI, 1, 2018, pp. 47-107.<\/li>\n<li><abbr class=\"abbr indicateur-langue\" title=\"Langue : italien\">(it)<\/abbr>\u00a0Massimo Colella,\u00a0<i>\u00ab\u00a0Nuove vie di Belt\u00e0\u00a0\u00bb. Intertestualit\u00e0 dantesca nella poesia di Andrea Zanzotto<\/i>, in \u00abCuadernos de Filolog\u00eda Italiana\u00bb, 25, 2018, pp. 213-231.<\/li>\n<li><a title=\"Alessandro Barbero\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Alessandro_Barbero\">Alessandro Barbero<\/a>,\u00a0<i>Dante<\/i>, Flammarion, 2021.<\/li>\n<li>Elisa Brilli et Giuliano Milani,\u00a0<i>Dante. Les vies nouvelles<\/i>, Fayard, 2021.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"mw-heading mw-heading3\" style=\"text-align: justify;\">\n<h3 id=\"Liens_externes\">Liens externes<\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"autres-projets boite-grise boite-a-droite noprint js-interprojets\" style=\"text-align: justify;\">\n<p class=\"titre\">Sur les autres projets Wikimedia\u00a0:<\/p>\n<ul class=\"noarchive plainlinks\">\n<li class=\"commons\"><a class=\"external text\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/Dante_Alighieri?uselang=fr\">Dante Alighieri<\/a>, sur\u00a0<span class=\"project\">Wikimedia Commons<\/span><\/li>\n<li class=\"wikisource\"><a class=\"extiw\" title=\"s:Dante Alighieri\" href=\"https:\/\/fr.wikisource.org\/wiki\/Dante_Alighieri\">Dante Alighieri<\/a>,\u00a0<span class=\"nowrap\">sur\u00a0<span class=\"project\">Wikisource<\/span><\/span><\/li>\n<li class=\"wikiquote\"><a class=\"extiw\" title=\"q:Dante Alighieri\" href=\"https:\/\/fr.wikiquote.org\/wiki\/Dante_Alighieri\">Dante Alighieri<\/a>,\u00a0<span class=\"nowrap\">sur\u00a0<span class=\"project\">Wikiquote<\/span><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div class=\"noprint boite-grise boite-a-droite\" style=\"text-align: justify;\">\n<div><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"mw-file-element\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f6\/Circle-icons-frames.svg\/45px-Circle-icons-frames.svg.png\" srcset=\"\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f6\/Circle-icons-frames.svg\/68px-Circle-icons-frames.svg.png 1.5x, \/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f6\/Circle-icons-frames.svg\/90px-Circle-icons-frames.svg.png 2x\" alt=\"\" width=\"45\" height=\"45\" data-file-width=\"512\" data-file-height=\"512\" \/><\/div>\n<div>Une\u00a0<a title=\"Aide:Cat\u00e9gorie\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Aide:Cat%C3%A9gorie\">cat\u00e9gorie<\/a>\u00a0est consacr\u00e9e \u00e0 ce sujet\u00a0:\u00a0<i><a title=\"Cat\u00e9gorie:Dante Alighieri\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Cat%C3%A9gorie:Dante_Alighieri\">Dante Alighieri<\/a><\/i>.<\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<\/div>\n<ul>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.dantesque.fr\/\" rel=\"nofollow\">Soci\u00e9t\u00e9 dantesque de France<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.dantesque.fr%2F\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0(nombreuses ressources\u00a0: bibliographie, manifestations, parutions, etc.)<\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.danteonline.it\/italiano\/home_ita.asp\" rel=\"nofollow\">Dante online (Societ\u00e0 Dantesca Italiana)<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.danteonline.it%2Fitaliano%2Fhome_ita.asp\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/dante.dartmouth.edu\/\" rel=\"nofollow\">Dante Dartmouth Project<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fdante.dartmouth.edu%2F\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.centocanti.it\/template\/contenuto.asp?IDFolder=195&amp;LN=IT\" rel=\"nofollow\">La Commedia online<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.centocanti.it%2Ftemplate%2Fcontenuto.asp%3FIDFolder%3D195%26LN%3DIT\">archive<\/a>]<\/small><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.abbaye-saint-benoit.ch\/dante\/index.htm\" rel=\"nofollow\">La\u00a0<i>Divine Com\u00e9die<\/i><\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.abbaye-saint-benoit.ch%2Fdante%2Findex.htm\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0Traduction des \u00e9ditions Flammarion 1880. Num\u00e9risation par l&rsquo;abbaye Saint-Beno\u00eet de Port-Valais.<\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.worldofdante.org\/\" rel=\"nofollow\">World of Dante<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.worldofdante.org%2F\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0texts, gallery, maps, timeline, searchable database<\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.classicistranieri.com\/alighieri\/indexes\/autha.htm\" rel=\"nofollow\">\u0152uvres de Dante Alighieri<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.classicistranieri.com%2Falighieri%2Findexes%2Fautha.htm\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0en italien et en traduction<\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a class=\"external text\" href=\"http:\/\/www.lacameradellelacrime.com\/\" rel=\"nofollow\">La Camera delle Lacrime<\/a><small class=\"cachelinks\">\u00a0[<a title=\"archive sur Wikiwix\" href=\"https:\/\/archive.wikiwix.com\/cache\/?url=http%3A%2F%2Fwww.lacameradellelacrime.com%2F\">archive<\/a>]<\/small>\u00a0Ensemble de musique m\u00e9di\u00e9vale fran\u00e7ais s&rsquo;int\u00e9ressant \u00e0 la mise en spectacle de la\u00a0<i><a title=\"Divine Com\u00e9die\" href=\"https:\/\/fr.wikipedia.org\/wiki\/Divine_Com%C3%A9die\">Divine Com\u00e9die<\/a><\/i><\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Image mise en avant : Portrait de Dante Alighieri, d\u00e9tail d&rsquo;une\u00a0fresque\u00a0de la\u00a0chapelle du Bargello\u00a0attribu\u00e9e \u00e0\u00a0Giotto di Bondone. \u00a0 Dante\u00a0 \u00a0 Dante Alighieri\u00a0(Durante degli Alighieri\u00a0dit \u00ab\u00a0Dante\u00a0\u00bb\u00a0;\u00a0en\u00a0italien\u00a0:\u00a0[\u02c8dante ali\u02c8\u0261j\u025b\u02d0ri]) est un\u00a0po\u00e8te,\u00a0\u00e9crivain,\u00a0penseur\u00a0et\u00a0homme politique\u00a0italien\u00a0de la\u00a0R\u00e9publique de Florence, n\u00e9 entre 1265-1267 (selon les \u00e9tudes de Carlo Ossola, philologue, critique litt\u00e9raire, professeur honoraire \u00e9m\u00e9rite au Coll\u00e8ge de France) \u00e0\u00a0Florence\u00a0et mort le\u00a014 septembre [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":11728,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-11667","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/11667","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11667"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/11667\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11730,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/11667\/revisions\/11730"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11728"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/oraziopuglisi.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11667"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}